{"id":691123,"date":"2024-02-15T11:13:53","date_gmt":"2024-02-15T07:13:53","guid":{"rendered":"https:\/\/arantv.az\/?p=691123"},"modified":"2024-02-15T11:13:53","modified_gmt":"2024-02-15T07:13:53","slug":"%c9%99hm%c9%99d-q%c9%99tli-t%c9%99kbasina-tor%c9%99tm%c9%99yib-aciqlama","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/arantv.az\/?p=691123","title":{"rendered":"&#8220;\u018fhm\u0259d q\u0259tli t\u0259kba\u015f\u0131na t\u00f6r\u0259tm\u0259yib&#8221; &#8211; A\u00c7IQLAMA"},"content":{"rendered":"<div class=\"text-content\" data-id=\"\" data-url=\"\">\n<p><strong>Bak\u0131da 5 n\u0259f\u0259rin \u00f6l\u00fcm\u00fc il\u0259 n\u0259tic\u0259l\u0259n\u0259n d\u0259h\u015f\u0259tli q\u0259tl hadis\u0259si ba\u015f verib. M\u0259lum olub ki, q\u0259tli t\u00f6r\u0259d\u0259n \u015f\u0259xs ail\u0259nin \u00fczvl\u0259rind\u0259n biri olub. 25 ya\u015fl\u0131 \u015f\u0259xs bac\u0131s\u0131n\u0131, onun 5 ya\u015fl\u0131 q\u0131z\u0131n\u0131 \u00f6ld\u00fcrd\u00fckd\u0259n sonra atas\u0131n\u0131, anas\u0131n\u0131 v\u0259 9 ya\u015fl\u0131 qarda\u015f\u0131n\u0131 da amans\u0131zl\u0131qla \u00f6ld\u00fcr\u00fcb. Yax\u0131nlar\u0131n\u0131n verdiyi m\u0259lumata g\u00f6r\u0259, h\u0259min \u015f\u0259xsin psixoloji problemi olub v\u0259 m\u00fcalic\u0259 al\u0131rm\u0131\u015f. Anas\u0131n\u0131n ist\u0259yi il\u0259 onun dispanserd\u0259 yatmas\u0131na icaz\u0259 verilm\u0259yib, h\u0259tta ona avtomobil al\u0131blar ki, &#8220;taksovatl\u0131q&#8221; etsin.<\/strong><\/p>\n<p>Bir ail\u0259nin 5 \u00fczv\u00fcn\u00fcn bir g\u00fcnd\u0259 d\u0259h\u015f\u0259tli \u015f\u0259kild\u0259 \u00f6ld\u00fcr\u00fclm\u0259si \u0259sl faci\u0259dir, f\u0259lak\u0259tdir. H\u0259l\u0259 \u00f6ld\u00fcr\u00fcl\u0259nl\u0259rin aras\u0131nda 5 ya\u015fl\u0131 k\u00f6rp\u0259nin olmas\u0131 ba\u015fqa bir m\u00fcsib\u0259tdir. \u0130nsan nec\u0259 v\u0259h\u015fil\u0259\u015f\u0259r, nec\u0259 insanl\u0131qdan \u00e7\u0131xar ki, bel\u0259 bir cinay\u0259ti t\u00f6r\u0259tmi\u015f olsun.<\/p>\n<p>B\u00fct\u00fcn bunlar ayr\u0131 bir d\u0259rddir. \u018fsl t\u0259\u0259cc\u00fcbl\u00fc olan budur ki, bel\u0259 x\u0259st\u0259liyi olan bir insan\u0131 m\u00fcalic\u0259 ed\u0259n h\u0259kim onu nec\u0259 Psixiatriya X\u0259st\u0259xanas\u0131na yat\u0131rtmay\u0131b? Y\u0259ni h\u0259kim bir insan\u0131n x\u0259st\u0259liyinin bu q\u0259d\u0259r ciddi olmas\u0131n\u0131 t\u0259yin etm\u0259si \u00fc\u00e7\u00fcn kiml\u0259rins\u0259 \u00f6lm\u0259sini g\u00f6zl\u0259m\u0259lidirmi? Bel\u0259 insanlar\u0131 c\u0259miyy\u0259t i\u00e7\u0259risin\u0259 buraxmaq t\u0259hl\u00fck\u0259li deyilmi?<\/p>\n<p>H\u0259l\u0259 valideynl\u0259rin bel\u0259 bir x\u0259st\u0259y\u0259 &#8220;taksovatl\u0131q&#8221; etsin dey\u0259 avtomobil almas\u0131 a\u011f\u0131ls\u0131zl\u0131q deyilmi? H\u0259kiml\u0259ri k\u0259nara qoyaq, ax\u0131 valideyn olan \u015f\u0259xs \u00f6vlad\u0131n\u0131n b\u00fct\u00fcn probleml\u0259rini bilir. \u00d6z \u00f6vlad\u0131n\u0131n azadl\u0131\u011f\u0131na q\u0131ymayan, onun dispanserd\u0259 yatmas\u0131na raz\u0131l\u0131q verm\u0259y\u0259n ziyal\u0131 bir ana y\u00fczl\u0259rl\u0259 insan\u0131n h\u0259yat\u0131n\u0131n t\u0259hl\u00fck\u0259 alt\u0131nda olmas\u0131na nec\u0259 q\u0131y\u0131b?<\/p>\n<p>Bu da he\u00e7, b\u0259s h\u0259min \u015f\u0259xs s\u00fcr\u00fcc\u00fcl\u00fck v\u0259siq\u0259sini nec\u0259 al\u0131b? B\u00fct\u00fcn bunlar onu dem\u0259y\u0259 \u0259sas verir ki, \u018fhm\u0259d bu q\u0259tli t\u0259kba\u015f\u0131na t\u00f6r\u0259tm\u0259yib? Ona bu i\u015fd\u0259 d\u0259st\u0259k ver\u0259n b\u00f6y\u00fck bir \u015f\u0259b\u0259k\u0259 var? C\u0259miyy\u0259ti t\u0259hl\u00fck\u0259 alt\u0131nda saxlayan \u015f\u0259b\u0259k\u0259.<\/p>\n<p>B\u00fct\u00fcn bunlar\u0131 fikirl\u0259\u015fdikc\u0259 bel\u0259 q\u0259na\u0259t\u0259 g\u0259lm\u0259k olur ki, \u00f6lk\u0259d\u0259 psixi problemi olan insanlara qar\u015f\u0131 he\u00e7 bir t\u0259dbir g\u00f6r\u00fclm\u00fcr. H\u0259tta bel\u0259l\u0259rin\u0259 avtomobil d\u0259 al\u0131b verilir ki, get ba\u015f\u0131n\u0131 qar\u0131\u015fd\u0131r, camaat\u0131 b\u0259db\u0259xt el\u0259&#8230;<\/p>\n<p>Ba\u015f ver\u0259n d\u0259h\u015f\u0259tli q\u0259tll\u0259 ba\u011fl\u0131 Publika.az-a dan\u0131\u015fan sosioloq \u00dczeyir \u015e\u0259fiyev bu hadis\u0259d\u0259n \u00e7ox t\u0259\u0259ss\u00fcfl\u0259ndiyini qeyd etdi.<\/p>\n<p>&#8220;\u00c7ox t\u0259\u0259ss\u00fcfl\u0259r olsun ki, ba\u015f ver\u0259n hadis\u0259 \u00e7ox b\u00f6y\u00fck f\u0259sadlar t\u00f6r\u0259dib v\u0259 bir ne\u00e7\u0259 ail\u0259 \u00fczv\u00fc q\u0259tl\u0259 yetirilib. Bu hadis\u0259ni t\u0259hlil ed\u0259rk\u0259n, g\u00f6r\u00fcr\u00fck ki, burada m\u0259suliyy\u0259t sah\u0259si b\u00f6y\u00fckd\u00fcr, geni\u015fdir. Burada h\u0259m ail\u0259nin m\u0259suliyy\u0259t sah\u0259si var, dig\u0259r m\u00fcvafiq qurumlar\u0131n, m\u00fcvafiq orqanlar\u0131n pay\u0131 var. \u00c7\u00fcnki qon\u015fular\u0131n v\u0259 tan\u0131\u015flar\u0131n dediyi kimi, q\u0259tli t\u00f6r\u0259d\u0259n psixoloji c\u0259h\u0259td\u0259n sa\u011flam adam olmay\u0131b v\u0259 bunu sa\u011flam olmamas\u0131na baxmayaraq o, m\u0259suliyy\u0259td\u0259n yay\u0131nd\u0131r\u0131l\u0131b. V\u0259 yaxud da ki, onun sa\u011flaml\u0131\u011f\u0131na adekvat olmayan \u015f\u0259raitl\u0259r yarad\u0131l\u0131b.<\/p>\n<p>Y\u0259ni qeyd etdiyimiz kimi, s\u00fcr\u00fcc\u00fcl\u00fck v\u0259siq\u0259si verilib, m\u00fcxt\u0259lif ictimai t\u0259hl\u00fck\u0259li davran\u0131\u015flar\u0131n\u0131n olmas\u0131n baxmayaraq bu t\u0259crid olunmay\u0131b, adekvat \u00fcnvanlara istiqam\u0259tl\u0259ndirilm\u0259yib, h\u0259tta oradan qurtar\u0131l\u0131b. Qeyd etdiyimiz kimi, burada h\u0259m valideyn m\u0259suliyy\u0259t var, h\u0259m d\u0259 m\u00fcvafiq qurumlar\u0131n m\u0259suliyy\u0259ti var. G\u00fcman edir\u0259m ki, bu m\u0259s\u0259l\u0259 ara\u015fd\u0131r\u0131ld\u0131qdan sonra bu istiqam\u0259td\u0259 m\u0259suliyy\u0259t da\u015f\u0131yan \u015f\u0259xsl\u0259r\u0259 qar\u015f\u0131 laz\u0131m\u0131 t\u0259dbirl\u0259r g\u00f6r\u00fcl\u0259c\u0259k&#8221;.<\/p>\n<p>Hadis\u0259ni \u015f\u0259rh ed\u0259n mill\u0259t v\u0259kili Ceyhun M\u0259mm\u0259dov bu faci\u0259y\u0259 s\u0259b\u0259b olan h\u0259r k\u0259sin cinay\u0259tkar oldu\u011funu dedi:<\/p>\n<p>&#8220;Hesab edir\u0259m ki, bu m\u0259s\u0259l\u0259d\u0259 m\u0259suliyy\u0259t da\u015f\u0131yan h\u0259r k\u0259s qanun qar\u015f\u0131s\u0131nda cavab verm\u0259lidir. S\u00f6hb\u0259t b\u00f6y\u00fck bir ail\u0259nin b\u0259db\u0259xt\u00e7iliyind\u0259n, b\u00fct\u00f6v bir ail\u0259nin b\u00fct\u00fcn \u00fczvl\u0259rinin q\u0259tlind\u0259n gedir. Ona g\u00f6r\u0259 burada m\u0259suliyy\u0259t da\u015f\u0131yan h\u0259r k\u0259s m\u00fctl\u0259q qanun qar\u015f\u0131s\u0131nda cavab verm\u0259lidir. \u0130lk n\u00f6vb\u0259d\u0259 h\u0259kim cavab verm\u0259lidir, ciddi t\u0259dbir g\u00f6r\u00fclm\u0259lidir ki, nec\u0259 bel\u0259 bir x\u0259st\u0259 insan x\u0259st\u0259xanaya yat\u0131r\u0131lmay\u0131b. M\u00fcalic\u0259 almadan c\u0259miyy\u0259t i\u00e7\u0259risin\u0259 burax\u0131l\u0131b v\u0259 bu formada s\u0259rb\u0259st g\u0259zm\u0259sin\u0259 \u015f\u0259rait yarad\u0131l\u0131b. Eyni zamanda h\u0259min bu \u015f\u0259xs\u0259 s\u00fcr\u00fcc\u00fcl\u00fck v\u0259siq\u0259si ver\u0259n \u015f\u0259xs d\u0259 ciddi m\u0259suliyy\u0259t da\u015f\u0131y\u0131r. Onlar da qanun qar\u015f\u0131s\u0131nda cavab verm\u0259lidirl\u0259r v\u0259 m\u0259suliyy\u0259t da\u015f\u0131mal\u0131d\u0131rlar.<\/p>\n<p>\u00c7\u00fcnki s\u00f6hb\u0259t bir adamdan yox, bir ail\u0259nin q\u0259tlind\u0259n gedir. \u00dcmumiyy\u0259tl\u0259 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcr\u0259m ki, bu kimi hadis\u0259l\u0259r\u0259 biz ciddi, d\u0259rind\u0259n, \u00f6l\u00e7\u00fclm\u00fc\u015f-bi\u00e7ilmi\u015f, t\u0259hlil edilmi\u015f bir formada yana\u015fmal\u0131y\u0131q ki, bel\u0259 hadis\u0259l\u0259r tez-tez ya\u015fanmas\u0131n v\u0259 ba\u015f verm\u0259sin. Bu hadis\u0259l\u0259rin k\u00f6k\u00fc ciddi ara\u015fd\u0131r\u0131ls\u0131n.<\/p>\n<p>T\u0259s\u0259vv\u00fcr edin ki, bu insan hadis\u0259ni yaln\u0131z ail\u0259sin\u0259 qar\u015f\u0131 deyil, ba\u015fqalar\u0131na qar\u015f\u0131 da t\u00f6r\u0259d\u0259 bil\u0259r. Avtomobilind\u0259 apard\u0131\u011f\u0131 s\u0259rni\u015finl\u0259r\u0259 qar\u015f\u0131 v\u0259 dig\u0259r insanlara qar\u015f\u0131 da ed\u0259 bil\u0259r. O m\u0259nada hesab edir\u0259m ki, bu kimi m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259rd\u0259 \u00e7ox diqq\u0259tli v\u0259 ehtiyatl\u0131 olma\u011fa ciddi ehtiyac var. Bel\u0259 hadis\u0259l\u0259rd\u0259n qa\u00e7maq \u00fc\u00e7\u00fcn biz ciddi \u015f\u0259kild\u0259 t\u0259hlil aparmal\u0131y\u0131q. Hesab edir\u0259m ki, \u00e7ox ciddi d\u0259 c\u0259za t\u0259dbirl\u0259ri olmal\u0131d\u0131r. M\u0259n d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcr\u0259m ki, bu kimi m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259rin k\u00f6k\u00fcnd\u0259 duran ciddi s\u0259b\u0259bl\u0259rd\u0259n biri d\u0259 c\u0259zan\u0131n olmamas\u0131d\u0131r, c\u0259zas\u0131zl\u0131qd\u0131r. Bu insanlar c\u0259zas\u0131z qald\u0131qlar\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn eyni cinay\u0259tl\u0259rin yaranmas\u0131na \u015f\u0259rait yaranacaq. Yen\u0259 d\u0259 deyir\u0259m, bu sad\u0259 bir proses deyil. B\u00fct\u00f6v bir ail\u0259nin q\u0259tlind\u0259n, b\u0259db\u0259xtliyind\u0259n b\u0259hs edir. Buna g\u00f6r\u0259 d\u0259, bu hadis\u0259 ciddi ara\u015fd\u0131r\u0131lmal\u0131 ki, g\u0259l\u0259c\u0259kd\u0259 bel\u0259 hallarda ya\u015fanmas\u0131n&#8221;.<\/p>\n<p>Ba\u015f ver\u0259n d\u0259h\u015f\u0259tli q\u0259tll\u0259 ba\u011fl\u0131 sosioloq \u018fhm\u0259d Q\u0259\u015f\u0259mo\u011flunun da fikirl\u0259rini \u00f6yr\u0259ndik.<\/p>\n<p>Sosioloq da bu m\u0259s\u0259l\u0259d\u0259 t\u0259k bir insan\u0131n g\u00fcnahkar olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6yl\u0259di:<\/p>\n<p>&#8220;Bel\u0259 hadis\u0259l\u0259rin ba\u015f verm\u0259si sad\u0259c\u0259 bir insan\u0131n \u00f6z\u00fcn\u00fcn \u015f\u0259xsi xarakterind\u0259n as\u0131l\u0131 deyil. Bunun arxas\u0131nda \u00e7ox sayda s\u0259b\u0259bl\u0259r var. \u00d6nc\u0259 ona iki-\u00fc\u00e7 ya\u015f\u0131ndan ba\u015flayaraq veril\u0259n t\u0259rbiy\u0259, m\u0259kt\u0259b\u0259 ged\u0259nd\u0259 m\u00fc\u0259lliml\u0259rinin ona g\u00f6st\u0259rdiyi m\u00fcnasib\u0259t, ta sona q\u0259d\u0259r x\u0259st\u0259-x\u0259st\u0259 ona avtomobil alan valideyn. H\u0259l\u0259 15 ya\u015f\u0131nda kimis\u0259 b\u0131\u00e7aqlamas\u0131na g\u00f6z yumanlar. Bunlar\u0131n ham\u0131s\u0131n\u0131 bil\u0259-bil\u0259 etinas\u0131zl\u0131q ed\u0259n adamlar\u0131n ham\u0131s\u0131 g\u00fcnahkard\u0131r. B\u00fct\u00fcn bunlar\u0131n arxas\u0131nda is\u0259 ayr\u0131-ayr\u0131 adamlar\u0131 tap\u0131b, onlar\u0131 t\u0259nqid el\u0259m\u0259k, g\u00fcnahland\u0131rmaqla i\u015f bitm\u0259z. Dem\u0259li, m\u00fcst\u0259qil \u00f6lk\u0259mizd\u0259 biz h\u0259r sah\u0259d\u0259 g\u00f6r\u00fcl\u0259n i\u015fl\u0259ri n\u00fcmun\u0259vi \u015f\u0259kild\u0259, y\u00fcks\u0259k s\u0259viyy\u0259d\u0259 qurmal\u0131y\u0131q. D\u00fcnyan\u0131n \u0259n apar\u0131c\u0131 \u00f6lk\u0259l\u0259rind\u0259 oldu\u011fu bir s\u0259viyy\u0259d\u0259.<\/p>\n<p>D\u0259f\u0259l\u0259rl\u0259 t\u0259nqid etdiyimiz, do\u011frudan da \u00e7ox m\u0259nfi t\u0259r\u0259fl\u0259ri saymaqla bitm\u0259y\u0259n sovet c\u0259miyy\u0259tind\u0259 bel\u0259 m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259r ola bilm\u0259zdi. Orada sosial siyas\u0259t, humanitar siyas\u0259t, g\u00fcc strukturlar\u0131 il\u0259 qar\u015f\u0131l\u0131ql\u0131 \u0259laq\u0259, t\u0259hsil sistemi, g\u0259ncl\u0259r t\u0259\u015fkilatlar\u0131n\u0131n f\u0259aliyy\u0259tl\u0259ri qar\u015f\u0131l\u0131ql\u0131 olaraq el\u0259 qurulmu\u015fdu ki, c\u0259miyy\u0259td\u0259 bu c\u00fcr insanlar\u0131n yeti\u015fm\u0259si az ehtimal idi. \u00c7\u00fcnki h\u0259r bir insan\u0131n davran\u0131\u015f\u0131n\u0131n formala\u015fmas\u0131nda d\u00f6rd m\u00fch\u00fcm amil rol oynay\u0131rd\u0131. \u00d6z f\u0259rdi x\u00fcsusiyy\u0259tl\u0259ri, m\u00fchit, ald\u0131\u011f\u0131 informasiya, \u00fcst\u00fcnl\u00fck verdiyi d\u0259y\u0259rl\u0259r. D\u00f6rd amilin qar\u015f\u0131l\u0131ql\u0131 \u0259laq\u0259si insan\u0131 formala\u015fd\u0131r\u0131r.<\/p>\n<p>Tutaq ki, bu adam psixi x\u0259st\u0259dir, m\u00fchit el\u0259 ola bil\u0259r ki, h\u0259min x\u0259st\u0259nin t\u0259hl\u00fck\u0259li t\u0259r\u0259fl\u0259rini bloklaya bil\u0259r, bunlar\u0131 inki\u015faf etm\u0259y\u0259 qoymaz. V\u0259 yaxud c\u0259miyy\u0259t el\u0259 ola bil\u0259r ki, h\u0259min x\u0259st\u0259d\u0259 o x\u00fcsusiyy\u0259t daha da inki\u015faf ed\u0259r. Dem\u0259li, indiki vaxtda bizim m\u00fchitimizd\u0259 el\u0259 bir \u015f\u0259rait var ki, insanlar\u0131 m\u0259nfi c\u0259h\u0259t\u0259 do\u011fru yeti\u015fdirir. T\u0259kc\u0259 bu hadis\u0259 deyil ki. E\u015fidirik ki, biri atas\u0131n\u0131 \u00f6ld\u00fcr\u00fcb, biri qon\u015fusunu \u00f6ld\u00fcr\u00fcb v\u0259 s. Bu m\u00fchitin \u00f6z\u00fcnd\u0259n g\u0259l\u0259n bir m\u0259nfilikdir. Ona g\u00f6r\u0259 d\u0259, u\u015fa\u011f\u0131n ald\u0131\u011f\u0131 informasiyalar bar\u0259d\u0259 maraqlanmaq laz\u0131md\u0131r. Bu insana f\u0259rd kimi n\u0259zar\u0259t el\u0259m\u0259k laz\u0131md\u0131r ki, n\u0259 informasiyalar al\u0131b. Bunun anas\u0131 m\u0259kt\u0259b direktoru olub. G\u00f6r\u00fcn\u00fcr ki, o, \u00f6z u\u015fa\u011f\u0131n\u0131n t\u0259lim-t\u0259rbiy\u0259sind\u0259, formala\u015fmas\u0131nda he\u00e7 bir i\u015f g\u00f6rm\u0259yib. \u0130nsan daha \u00e7ox \u0259hat\u0259sind\u0259n informasiya al\u0131r.<\/p>\n<p>Sovet rejimind\u0259 g\u0259ncl\u0259r t\u0259\u015fkilatlar\u0131 h\u0259r vaxt m\u0259kt\u0259bl\u0259rd\u0259, m\u0259kt\u0259bd\u0259nk\u0259nar i\u015fl\u0259yirdi. T\u0259hsil sistemind\u0259 bu istiqam\u0259td\u0259 i\u015fl\u0259r g\u00f6r\u00fcl\u00fcrd\u00fc.<\/p>\n<p>Bu g\u00fcn bu c\u00fcr insanlardan on n\u0259f\u0259rini t\u0259hlil ed\u0259 bils\u0259k, g\u00f6r\u0259rik ki, bunlar h\u0259yatda hans\u0131 d\u0259y\u0259rl\u0259r\u0259 \u00fcst\u00fcnl\u00fck verirl\u0259r.<\/p>\n<p>Nec\u0259 olub ki, valideyn bil\u0259-bil\u0259 ki, u\u015fa\u011f\u0131 x\u0259st\u0259dir, ona taksi xidm\u0259ti g\u00f6st\u0259rm\u0259y\u0259 \u015f\u0259rait yarad\u0131b? Bu s\u00fcr\u00fcc\u00fcl\u00fck v\u0259siq\u0259sini nec\u0259 al\u0131b? \u0130ndi h\u0259r k\u0259s bilir ki, s\u00fcr\u00fcc\u00fcl\u00fck v\u0259siq\u0259sinin alma\u011f\u0131n yollar\u0131 hans\u0131lard\u0131r. Y\u0259ni bir \u00e7ox adam gec\u0259-g\u00fcnd\u00fcz n\u0259 q\u0259d\u0259r \u00e7al\u0131\u015f\u0131r, gedib \u00f6z biliyi il\u0259 s\u00fcr\u00fcc\u00fcl\u00fck v\u0259siq\u0259si ala bilmir. Biri b\u00f6y\u00fcrd\u0259n \u00e7\u0131x\u0131b deyir ki, bu v\u0259siq\u0259nin qiym\u0259ti bu q\u0259d\u0259rdir. \u0130ndi g\u00f6r\u00fcn x\u0259st\u0259 adam\u0131n v\u0259siq\u0259sinin qiym\u0259ti n\u0259 q\u0259d\u0259r olub. Burada g\u00fcnah\u0131n bir \u00e7oxu valideynl\u0259rin \u00fcz\u0259rin\u0259 d\u00fc\u015f\u00fcr. \u00c7\u00fcnki h\u0259min valideynl\u0259r \u00f6z u\u015faqlar\u0131n\u0131n c\u0259miyy\u0259td\u0259 adekvat bir m\u00f6vqe tutmaq \u00fc\u00e7\u00fcn he\u00e7 bir i\u015f g\u00f6rm\u0259yib, \u0259ksin\u0259 t\u0259hl\u00fck\u0259li f\u0259aliyy\u0259tin\u0259 \u015f\u0259rait yarad\u0131blar. Yen\u0259 d\u0259 bunlar\u0131n ham\u0131s\u0131 g\u0259lib dayan\u0131r \u00f6lk\u0259d\u0259ki humanitar, sosial siyas\u0259tin d\u00fczg\u00fcn qurulmamas\u0131na. Bu istiqam\u0259td\u0259 biz \u00e7ox ciddi i\u015fl\u0259r g\u00f6rm\u0259liyik. Elimi \u0259saslarla c\u0259miyy\u0259tin indiki x\u00fcsusiyy\u0259tl\u0259rini n\u0259z\u0259r\u0259 alaraq f\u0259aliyy\u0259t proqramlar\u0131 haz\u0131rlanmal\u0131d\u0131r. Bu f\u0259aliyy\u0259t proqramlar\u0131nda ayd\u0131n olacaq ki, valideynin \u00f6hd\u0259sin\u0259 hans\u0131 i\u015fl\u0259r d\u00fc\u015f\u00fcr, m\u0259kt\u0259bl\u0259 valideyn aras\u0131nda hans\u0131 i\u015fl\u0259r\u0259 ehtiyac var, valideynin u\u015fa\u011f\u0131 x\u0259st\u0259dirs\u0259, onun qar\u015f\u0131s\u0131nda hans\u0131 v\u0259zif\u0259l\u0259r dayan\u0131r, h\u00fcquq-m\u00fchafiz\u0259 orqanlar\u0131n\u0131n qar\u015f\u0131s\u0131nda hans\u0131 v\u0259zif\u0259l\u0259r dayan\u0131r, qanunvericilik orqanlar\u0131n\u0131n v\u0259zif\u0259si n\u0259d\u0259 ibar\u0259tdir? Ara\u015fd\u0131rmaq laz\u0131md\u0131r. Ona s\u00fcr\u00fcc\u00fcl\u00fck v\u0259siq\u0259si ver\u0259ni c\u0259zaland\u0131rmaq laz\u0131md\u0131r. Nec\u0259 olur ki, bel\u0259 adam s\u00fcr\u00fcc\u00fcl\u00fck v\u0259siq\u0259si al\u0131b? Gedib yoxlasaq, g\u00f6r\u0259c\u0259yik ki, o adam normal s\u00fcr\u00fcc\u00fcl\u00fck m\u0259kt\u0259bini d\u0259 qurtarmay\u0131b. Gedib pulunu verib ka\u011f\u0131z al\u0131b ki, guya bu s\u00fcr\u00fcc\u00fcl\u00fck m\u0259kt\u0259bini qurtar\u0131b. Bu m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259rin nec\u0259 ki, \u00fcst\u00fcnd\u0259n ke\u00e7irik, d\u0259rind\u0259n t\u0259hlil el\u0259yib s\u0259b\u0259bl\u0259ri \u00fcz\u0259 \u00e7\u0131xard\u0131b, bunlar\u0131 l\u0259\u011fv el\u0259mirik c\u0259miyy\u0259td\u0259 bel\u0259 hallar daha \u00e7ox olacaq. \u00c7\u00fcnki c\u0259miyy\u0259t dediyim kimi, m\u00fcr\u0259kk\u0259bl\u0259\u015fdikc\u0259, h\u0259ssasla\u015fd\u0131qca bizim d\u0259 h\u0259ssas m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259r\u0259, sosial probleml\u0259r\u0259, sosial-psixoloji probleml\u0259r\u0259 daha \u00e7ox diqq\u0259t yetirm\u0259yimiz\u0259 z\u0259rur\u0259t var. \u00c7ox t\u0259\u0259ss\u00fcf ki, \u00f6lk\u0259d\u0259 bu m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259r\u0259 laz\u0131mi s\u0259viyy\u0259d\u0259 diqq\u0259t verilmir&#8221;.<\/p>\n<p>G\u00fcnd\u0259mi z\u0259bt ed\u0259n bu d\u0259h\u015f\u0259tli faci\u0259y\u0259 deputat Fazil Mustafa da bigan\u0259 qalmad\u0131.<\/p>\n<p><strong>Mill\u0259t v\u0259kili sayt\u0131m\u0131za a\u00e7\u0131qlamas\u0131nda ba\u015f ver\u0259n hadis\u0259nin \u0259sas g\u00fcnahkar\u0131n\u0131n valideynl\u0259r oldu\u011funu s\u00f6yl\u0259di:<\/strong><\/p>\n<p>&#8220;\u00c7ox a\u011f\u0131r bir hadis\u0259dir. Az\u0259rbaycanda h\u0259qiq\u0259t\u0259n d\u0259 bu c\u00fcr insanlar\u0131n m\u00fc\u0259yy\u0259n d\u0259r\u0259c\u0259d\u0259 valideyn himay\u0259si il\u0259 gizl\u0259dilm\u0259si, m\u00fc\u0259yy\u0259n d\u0259r\u0259c\u0259d\u0259 u\u011fursuz \u00f6vladlar\u0131n qorunmas\u0131 istiqam\u0259tind\u0259 at\u0131lan add\u0131mlarda d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclm\u0259y\u0259n bir c\u0259h\u0259t var. S\u0259n \u00f6z\u00fcn \u00fc\u00e7\u00fcn \u0259ziz olan\u0131 ba\u015fqalar\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn t\u0259hl\u00fck\u0259 olaraq qoruyursan, ya\u015fad\u0131rsan v\u0259 sonra ba\u015fqas\u0131n\u0131n faci\u0259si ba\u015f ver\u0259nd\u0259 dizin\u0259 d\u00f6y\u00fcrs\u0259n ki, bu niy\u0259 ba\u015f verdi. \u0130ndi bu q\u0259tli t\u00f6r\u0259d\u0259n \u015f\u0259xs h\u0259l\u0259 u\u015faq vaxt\u0131 birini \u00f6ld\u00fcr\u00fcb v\u0259 buna da m\u00fc\u0259yy\u0259n d\u0259r\u0259c\u0259d\u0259 ruhi x\u0259st\u0259 oldu\u011fu il\u0259 ba\u011fl\u0131 s\u0259n\u0259d d\u00fcz\u0259ldib veribl\u0259r. \u0130ndi maraql\u0131d\u0131r ki, bunu d\u00fcz\u0259ld\u0259n ata, ana bu g\u00fcn \u00f6z h\u0259min faci\u0259nin qurban\u0131d\u0131r. Ba\u015fqas\u0131n\u0131n qurban getm\u0259sin\u0259 s\u0259b\u0259b olan ata, ana v\u0259 k\u00f6rp\u0259 u\u015faqlar, qarda\u015f, bac\u0131 bunun qurban\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p>Dem\u0259k, bir ba\u015fqas\u0131n\u0131n faci\u0259si \u00fc\u00e7\u00fcn yeti\u015fdirdiyiniz \u00f6vlad indi \u00f6z\u00fcn\u00fcz \u00fc\u00e7\u00fcn faci\u0259ni t\u00f6r\u0259dib. Bu olduqca t\u0259hl\u00fck\u0259li bir m\u0259qamlard\u0131r v\u0259 bunun \u00fcz\u0259rind\u0259 d\u00fc\u015f\u00fcnm\u0259k laz\u0131md\u0131r. Y\u0259ni bu c\u00fcr xarakterli insan h\u0259r bir ail\u0259d\u0259 ola bil\u0259r. S\u0259hh\u0259ti, psixi problemi. Bu valideyn \u00fc\u00e7\u00fcn do\u011frudan da h\u0259m \u0259ziyy\u0259tdir, h\u0259m \u0259zabd\u0131r, h\u0259m d\u0259 a\u011fr\u0131d\u0131r. Amma insan\u0131n d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fcy\u00fc bir \u015fey var. D\u00f6vl\u0259t niy\u0259 bir \u00e7ox insanlar\u0131 ya h\u0259bs\u0259 at\u0131r, ya da x\u0259st\u0259xanaya sal\u0131r? \u00c7\u00fcnki ba\u015fqas\u0131na ziyan vurmas\u0131n dey\u0259. Bir adam bir cinay\u0259t t\u00f6r\u0259dirs\u0259, ba\u015fqas\u0131na z\u0259r\u0259r vurmas\u0131n dey\u0259 onu t\u0259crid edir c\u0259miyy\u0259td\u0259n. Bu bax\u0131mdan da s\u0259nin duy\u011fun, ist\u0259yin, \u00f6vlad sevgin h\u0259r halda ba\u015fqalar\u0131na vurulan ziyan \u00fcz\u0259rind\u0259 m\u00fczakir\u0259 olunmal\u0131d\u0131r. S\u0259n sevgini qorumal\u0131san, ba\u015fqa insana z\u0259r\u0259r yetirm\u0259 anlay\u0131\u015f\u0131na soyuqqanl\u0131 yana\u015fmal\u0131san. Bu g\u00f6zl\u0259nil\u0259n bir q\u0259tldir. Ona g\u00f6r\u0259 d\u0259, qar\u015f\u0131l\u0131ql\u0131 b\u00fct\u00f6v bir problem olaraq bax\u0131lmal\u0131d\u0131r m\u0259s\u0259l\u0259y\u0259 v\u0259 bu c\u00fcr faci\u0259l\u0259rin qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131 almaq \u00fc\u00e7\u00fcn insanlar bir az daha t\u0259l\u0259bkar olmal\u0131d\u0131r. Qon\u015fular, yax\u0131nlar buna sad\u0259 bir proses kimi baxmamal\u0131d\u0131r. Gizl\u0259tm\u0259li, \u00f6rt-basd\u0131r edilm\u0259li, saxta s\u0259n\u0259dl\u0259 gizl\u0259dilm\u0259li m\u0259sl\u0259 kimi baxmamal\u0131d\u0131rlar. \u0130ndi bunun bel\u0259 bir xarakter\u0259 sahib oldu\u011funu b\u00fct\u00fcn \u00e7evr\u0259 bilir. Bu \u00e7evr\u0259d\u0259n hans\u0131sa bir h\u0259r\u0259k\u0259tl\u0259nm\u0259 yoxdur. \u018fg\u0259r m\u00fcraci\u0259t edibl\u0259rs\u0259, hans\u0131sa buna laqeyd yana\u015f\u0131l\u0131bsa, m\u00fcvafiq qurumlar t\u0259r\u0259find\u0259n onlar\u0131n da m\u0259suliyy\u0259ti m\u0259s\u0259l\u0259sin\u0259 bax\u0131lmal\u0131d\u0131r, \u00e7\u00fcnki s\u00f6hb\u0259t h\u0259m d\u0259 z\u0259r\u0259r t\u00f6r\u0259tm\u0259 potensial\u0131 olan \u015f\u0259xsin z\u0259r\u0259rsizl\u0259\u015fm\u0259sind\u0259n gedir. Bunun \u00fcz\u0259rind\u0259 d\u0259 d\u00fc\u015f\u00fcnm\u0259k laz\u0131md\u0131r. Art\u0131q bu c\u00fcr probleml\u0259r\u0259 daha ciddi yana\u015f\u0131lmal\u0131d\u0131r v\u0259 bu \u015f\u0259xsl\u0259r c\u0259miyy\u0259td\u0259n bu v\u0259 ya dig\u0259r formada t\u0259crid olunmal\u0131d\u0131r&#8221;.<\/p>\n<\/div>\n<div><\/div>\n<div>\n<div class=\"banner banner-6cdd60ea0045eb7a6ec44c54d29ed402\" data-banner=\"MTg0\"><\/div>\n<\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Bak\u0131da 5 n\u0259f\u0259rin \u00f6l\u00fcm\u00fc il\u0259 n\u0259tic\u0259l\u0259n\u0259n d\u0259h\u015f\u0259tli q\u0259tl hadis\u0259si ba\u015f verib. M\u0259lum olub ki, q\u0259tli t\u00f6r\u0259d\u0259n \u015f\u0259xs ail\u0259nin \u00fczvl\u0259rind\u0259n biri olub. 25 ya\u015fl\u0131 \u015f\u0259xs bac\u0131s\u0131n\u0131, onun 5 ya\u015fl\u0131 q\u0131z\u0131n\u0131 \u00f6ld\u00fcrd\u00fckd\u0259n sonra atas\u0131n\u0131, anas\u0131n\u0131 v\u0259 9 ya\u015fl\u0131 qarda\u015f\u0131n\u0131 da amans\u0131zl\u0131qla \u00f6ld\u00fcr\u00fcb. Yax\u0131nlar\u0131n\u0131n verdiyi m\u0259lumata g\u00f6r\u0259, h\u0259min \u015f\u0259xsin psixoloji problemi olub v\u0259 m\u00fcalic\u0259 al\u0131rm\u0131\u015f. Anas\u0131n\u0131n ist\u0259yi il\u0259 onun dispanserd\u0259 yatmas\u0131na icaz\u0259 verilm\u0259yib, h\u0259tta ona avtomobil al\u0131blar ki, &#8220;taksovatl\u0131q&#8221; etsin. Bir ail\u0259nin 5 \u00fczv\u00fcn\u00fcn bir g\u00fcnd\u0259 d\u0259h\u015f\u0259tli \u015f\u0259kild\u0259 \u00f6ld\u00fcr\u00fclm\u0259si \u0259sl faci\u0259dir, f\u0259lak\u0259tdir. H\u0259l\u0259 \u00f6ld\u00fcr\u00fcl\u0259nl\u0259rin aras\u0131nda 5 ya\u015fl\u0131 k\u00f6rp\u0259nin olmas\u0131 ba\u015fqa bir m\u00fcsib\u0259tdir. \u0130nsan&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":691124,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0},"categories":[19],"tags":[],"aioseo_notices":[],"gutentor_comment":0,"rttpg_featured_image_url":{"full":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/02\/fd9217944de58f31b754509b499aa0e2.jpg",800,500,false],"landscape":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/02\/fd9217944de58f31b754509b499aa0e2.jpg",800,500,false],"portraits":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/02\/fd9217944de58f31b754509b499aa0e2.jpg",800,500,false],"thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/02\/fd9217944de58f31b754509b499aa0e2-500x280.jpg",500,280,true],"medium":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/02\/fd9217944de58f31b754509b499aa0e2-584x365.jpg",584,365,true],"large":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/02\/fd9217944de58f31b754509b499aa0e2.jpg",640,400,false],"1536x1536":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/02\/fd9217944de58f31b754509b499aa0e2.jpg",800,500,false],"2048x2048":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/02\/fd9217944de58f31b754509b499aa0e2.jpg",800,500,false],"post-thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/02\/fd9217944de58f31b754509b499aa0e2-240x172.jpg",240,172,true],"advps-thumb-one":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/02\/fd9217944de58f31b754509b499aa0e2.jpg",800,500,false]},"rttpg_author":{"display_name":"V\u00fcsal Rafiqo\u011flu","author_link":"https:\/\/arantv.az\/?author=2"},"rttpg_comment":0,"rttpg_category":"<a href=\"https:\/\/arantv.az\/?cat=19\" rel=\"category\">G\u00fcnd\u0259m<\/a>","rttpg_excerpt":"Bak\u0131da 5 n\u0259f\u0259rin \u00f6l\u00fcm\u00fc il\u0259 n\u0259tic\u0259l\u0259n\u0259n d\u0259h\u015f\u0259tli q\u0259tl hadis\u0259si ba\u015f verib. M\u0259lum olub ki, q\u0259tli t\u00f6r\u0259d\u0259n \u015f\u0259xs ail\u0259nin \u00fczvl\u0259rind\u0259n biri olub. 25 ya\u015fl\u0131 \u015f\u0259xs bac\u0131s\u0131n\u0131, onun 5 ya\u015fl\u0131 q\u0131z\u0131n\u0131 \u00f6ld\u00fcrd\u00fckd\u0259n sonra atas\u0131n\u0131, anas\u0131n\u0131 v\u0259 9 ya\u015fl\u0131 qarda\u015f\u0131n\u0131 da amans\u0131zl\u0131qla \u00f6ld\u00fcr\u00fcb. Yax\u0131nlar\u0131n\u0131n verdiyi m\u0259lumata g\u00f6r\u0259, h\u0259min \u015f\u0259xsin psixoloji problemi olub v\u0259 m\u00fcalic\u0259 al\u0131rm\u0131\u015f. Anas\u0131n\u0131n ist\u0259yi il\u0259&hellip;","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/691123"}],"collection":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=691123"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/691123\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/691124"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=691123"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=691123"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=691123"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}