{"id":700992,"date":"2024-03-13T10:33:19","date_gmt":"2024-03-13T06:33:19","guid":{"rendered":"https:\/\/arantv.az\/?p=700992"},"modified":"2024-03-13T10:33:19","modified_gmt":"2024-03-13T06:33:19","slug":"oruc-tutanlar-hansi-m%c9%99qamlara-diqq%c9%99t-yetirm%c9%99lidirl%c9%99r","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/arantv.az\/?p=700992","title":{"rendered":"Oruc tutanlar hans\u0131 m\u0259qamlara diqq\u0259t yetirm\u0259lidirl\u0259r?"},"content":{"rendered":"<p>Art\u0131q bir ne\u00e7\u0259 g\u00fcnd\u00fcr ki, Ramazan ay\u0131 ba\u015flay\u0131b. \u0130ctimai h\u0259yat\u0131m\u0131zda \u00f6n\u0259mli yer tutan bu ayda g\u00fcnboyu yem\u0259k yeyilm\u0259diyi \u00fc\u00e7\u00fcn imsak v\u0259 iftar yem\u0259kl\u0259rin\u0259 x\u00fcsusi diqq\u0259t yetirilm\u0259lidir. Bu bax\u0131mdan Ramazan ay\u0131 \u00f6z g\u0259li\u015fi il\u0259 sa\u011flam v\u0259 d\u00fczg\u00fcn qidalanma v\u0259rdi\u015fl\u0259rinin formala\u015fd\u0131r\u0131lmas\u0131 v\u0259 t\u0259\u015fviqini g\u00fcnd\u0259m\u0259 g\u0259tirm\u0259kl\u0259 bu sah\u0259y\u0259 diqq\u0259ti bir daha art\u0131r\u0131r.<\/p>\n<p><em><strong>M\u00f6vzu il\u0259 ba\u011fl\u0131 \u201c\u0130ki sahil\u201d\u0259 a\u00e7\u0131qlamas\u0131nda Sa\u011flam qidalanma m\u00fct\u0259x\u0259ssisi M\u0259hs\u0259ti H\u00fcseynova qeyd edib ki,\u00a0<\/strong><\/em>Ramazan ay\u0131nda oruc tutan h\u0259r bir insan\u0131n g\u00fcnd\u0259lik qida rasionunda makro v\u0259 mikro elementl\u0259r balansla\u015fd\u0131r\u0131lm\u0131\u015f \u015f\u0259kild\u0259 olmal\u0131d\u0131r. Bu da h\u0259r bir insan\u0131n ya\u015f\u0131na, cinsin\u0259, fiziki aktivliyin\u0259 g\u00f6r\u0259 d\u0259yi\u015fir. Ona g\u00f6r\u0259 d\u0259 h\u0259r bir insan\u0131n q\u0259bul ed\u0259c\u0259yi su, karbohidrat, ya\u011f, vitamin v\u0259 minerallar\u0131n miqdar\u0131 f\u0259rqlidir. \u0130msak v\u0259 iftar zaman\u0131 q\u0259bul edil\u0259c\u0259k qidalar \u00f6nc\u0259d\u0259n planlanmal\u0131d\u0131r. Qidalanmaya ba\u015flayark\u0259n h\u0259m imsak, h\u0259m d\u0259 iftarda \u0259vv\u0259lc\u0259 m\u00fctl\u0259q su i\u00e7ilm\u0259lidir. Suyun q\u0259bul edilm\u0259 miqdar\u0131 insan \u00e7\u0259kisinin 1 kiloqram\u0131na g\u00f6r\u0259 30 milli olaraq hesablan\u0131r. Lakin art\u0131q \u00e7\u0259kili \u015f\u0259xsl\u0259rd\u0259 hesablama bel\u0259 apar\u0131lm\u0131r. \u00c7\u00fcnki q\u0259bul edil\u0259n \u00e7ox su b\u00f6yr\u0259k \u00e7at\u0131\u015fmazl\u0131\u011f\u0131na s\u0259b\u0259b ola bil\u0259r. Orta hesabla bir insan g\u00fcn \u0259rzind\u0259 orqanizminin suya olan t\u0259l\u0259bat\u0131n\u0131 \u00f6d\u0259m\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn 7-8 st\u0259kan su i\u00e7m\u0259lidir. Oruc tutan insanlar is\u0259 yem\u0259kd\u0259n t\u0259xmin\u0259n 1 saat sonra su q\u0259bul ed\u0259 bil\u0259r. T\u0259miz su, ayran, meyv\u0259-t\u0259r\u0259v\u0259zin t\u0259rkibind\u0259ki maye b\u0259d\u0259nimizin ehtiyac\u0131 oldu\u011fu su miqdar\u0131n\u0131 t\u0259min ed\u0259 bilir. Lakin \u00e7ay, kofe, r\u0259ngli qazl\u0131 i\u00e7kil\u0259r, haz\u0131r \u015fir\u0259l\u0259r insan\u0131n maye t\u0259l\u0259bat\u0131n\u0131 \u00f6d\u0259mir.<\/p>\n<p>Ekspert hesab edir ki, iftarda sudan sonra daha y\u00fcng\u00fcl qidalar, pendir, xiyar, pomidor v\u0259 s. kimi yerli m\u00f6vs\u00fcmi t\u0259r\u0259v\u0259zl\u0259r, \u015forbalar, ard\u0131nca \u0259sas yem\u0259k q\u0259bul oluna bil\u0259r. B\u0259z\u0259n insanlar iftar\u0131 a\u00e7d\u0131qdan d\u0259rhal sonra \u0259sas yem\u0259y\u0259 ke\u00e7irl\u0259r. Bu is\u0259 laz\u0131m olan maye miqdar\u0131n\u0131n insan orqanizmin\u0259 daxil olmas\u0131na imkan vermir v\u0259 q\u0259bul olunan qidalar d\u00fczg\u00fcn \u015f\u0259kild\u0259 h\u0259zm olunmur. H\u0259m\u00e7inin iftarda a\u011f\u0131r v\u0259 \u00e7ox q\u0131zard\u0131lm\u0131\u015f, h\u0259dd\u0259n art\u0131q duzlu qidalar yeyilm\u0259m\u0259lidir. \u00c7\u00fcnki h\u0259dd\u0259n art\u0131q ac qalmaq orqanizmi susuzla\u015fd\u0131r\u0131r. A\u011f\u0131r v\u0259 \u00e7ox q\u0131zard\u0131lm\u0131\u015f qidalar is\u0259 h\u0259zm prosesini \u00e7\u0259tinl\u0259\u015fdirir v\u0259 a\u011fr\u0131lara s\u0259b\u0259b olur. Qidalar\u0131n t\u0259rkibind\u0259 h\u0259ft\u0259d\u0259 2 d\u0259f\u0259 q\u0131rm\u0131z\u0131 \u0259t\u0259, 2 d\u0259f\u0259 qu\u015f \u0259tin\u0259, 2 d\u0259f\u0259 bal\u0131q \u0259tin\u0259 x\u00fcsusil\u0259 yer verilm\u0259lidir. \u0130msakda pendir, ya\u011f, k\u0259smik, xama, qat\u0131q q\u0259bul oluna bil\u0259r. H\u0259m\u00e7inin yumurta uzun m\u00fcdd\u0259t doyumlu v\u0259 z\u0259ngin t\u0259rkibli oldu\u011fundan istifad\u0259 edil\u0259 bil\u0259r.<\/p>\n<p>Onun s\u00f6zl\u0259rin\u0259 g\u00f6r\u0259, imsakda t\u0259r\u0259v\u0259z yem\u0259k q\u0259bzliyin qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131 al\u0131r v\u0259 ba\u011f\u0131rsa\u011f\u0131n h\u0259r\u0259k\u0259tliliyind\u0259 m\u00fch\u00fcm rol oynay\u0131r. Oruc tutmu\u015f i\u015fl\u0259y\u0259n insanlar g\u00fcn \u0259rzind\u0259 m\u00fctl\u0259q a\u00e7\u0131q havada vaxt ke\u00e7irm\u0259lidirl\u0259r. Bel\u0259 halda onlarda ba\u015fa\u011fr\u0131 problemi olmayacaq v\u0259 orucu daha rahat ke\u00e7ir\u0259c\u0259kl\u0259r. \u0130\u015fl\u0259m\u0259y\u0259n \u0259ks\u0259r insanlar orucu davaml\u0131 \u015f\u0259kild\u0259 uzanaraq ke\u00e7irir. Bu is\u0259 daxili orqanlar\u0131n funksiyalar\u0131n\u0131n v\u0259 hormonal balans\u0131n pozulmas\u0131na s\u0259b\u0259b olur\u201d.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Art\u0131q bir ne\u00e7\u0259 g\u00fcnd\u00fcr ki, Ramazan ay\u0131 ba\u015flay\u0131b. \u0130ctimai h\u0259yat\u0131m\u0131zda \u00f6n\u0259mli yer tutan bu ayda g\u00fcnboyu yem\u0259k yeyilm\u0259diyi \u00fc\u00e7\u00fcn imsak v\u0259 iftar yem\u0259kl\u0259rin\u0259 x\u00fcsusi diqq\u0259t yetirilm\u0259lidir. Bu bax\u0131mdan Ramazan ay\u0131 \u00f6z g\u0259li\u015fi il\u0259 sa\u011flam v\u0259 d\u00fczg\u00fcn qidalanma v\u0259rdi\u015fl\u0259rinin formala\u015fd\u0131r\u0131lmas\u0131 v\u0259 t\u0259\u015fviqini g\u00fcnd\u0259m\u0259 g\u0259tirm\u0259kl\u0259 bu sah\u0259y\u0259 diqq\u0259ti bir daha art\u0131r\u0131r. M\u00f6vzu il\u0259 ba\u011fl\u0131 \u201c\u0130ki sahil\u201d\u0259 a\u00e7\u0131qlamas\u0131nda Sa\u011flam qidalanma m\u00fct\u0259x\u0259ssisi M\u0259hs\u0259ti H\u00fcseynova qeyd edib ki,\u00a0Ramazan ay\u0131nda oruc tutan h\u0259r bir insan\u0131n g\u00fcnd\u0259lik qida rasionunda makro v\u0259 mikro elementl\u0259r balansla\u015fd\u0131r\u0131lm\u0131\u015f \u015f\u0259kild\u0259 olmal\u0131d\u0131r. Bu da h\u0259r bir insan\u0131n ya\u015f\u0131na, cinsin\u0259, fiziki aktivliyin\u0259 g\u00f6r\u0259 d\u0259yi\u015fir.&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":700993,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0},"categories":[1],"tags":[],"aioseo_notices":[],"gutentor_comment":0,"rttpg_featured_image_url":{"full":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/03\/92c46616155652468376769013910742888.jpg",975,540,false],"landscape":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/03\/92c46616155652468376769013910742888.jpg",975,540,false],"portraits":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/03\/92c46616155652468376769013910742888.jpg",975,540,false],"thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/03\/92c46616155652468376769013910742888-500x280.jpg",500,280,true],"medium":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/03\/92c46616155652468376769013910742888-660x365.jpg",660,365,true],"large":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/03\/92c46616155652468376769013910742888-840x465.jpg",640,354,true],"1536x1536":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/03\/92c46616155652468376769013910742888.jpg",975,540,false],"2048x2048":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/03\/92c46616155652468376769013910742888.jpg",975,540,false],"post-thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/03\/92c46616155652468376769013910742888-240x172.jpg",240,172,true],"advps-thumb-one":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/03\/92c46616155652468376769013910742888.jpg",975,540,false]},"rttpg_author":{"display_name":"V\u00fcsal Rafiqo\u011flu","author_link":"https:\/\/arantv.az\/?author=2"},"rttpg_comment":0,"rttpg_category":"<a href=\"https:\/\/arantv.az\/?cat=1\" rel=\"category\">C\u0259miyy\u0259t<\/a>","rttpg_excerpt":"Art\u0131q bir ne\u00e7\u0259 g\u00fcnd\u00fcr ki, Ramazan ay\u0131 ba\u015flay\u0131b. \u0130ctimai h\u0259yat\u0131m\u0131zda \u00f6n\u0259mli yer tutan bu ayda g\u00fcnboyu yem\u0259k yeyilm\u0259diyi \u00fc\u00e7\u00fcn imsak v\u0259 iftar yem\u0259kl\u0259rin\u0259 x\u00fcsusi diqq\u0259t yetirilm\u0259lidir. Bu bax\u0131mdan Ramazan ay\u0131 \u00f6z g\u0259li\u015fi il\u0259 sa\u011flam v\u0259 d\u00fczg\u00fcn qidalanma v\u0259rdi\u015fl\u0259rinin formala\u015fd\u0131r\u0131lmas\u0131 v\u0259 t\u0259\u015fviqini g\u00fcnd\u0259m\u0259 g\u0259tirm\u0259kl\u0259 bu sah\u0259y\u0259 diqq\u0259ti bir daha art\u0131r\u0131r. M\u00f6vzu il\u0259 ba\u011fl\u0131 \u201c\u0130ki sahil\u201d\u0259 a\u00e7\u0131qlamas\u0131nda&hellip;","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/700992"}],"collection":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=700992"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/700992\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/700993"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=700992"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=700992"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=700992"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}