{"id":704614,"date":"2024-03-24T17:04:32","date_gmt":"2024-03-24T13:04:32","guid":{"rendered":"https:\/\/arantv.az\/?p=704614"},"modified":"2024-03-24T17:04:32","modified_gmt":"2024-03-24T13:04:32","slug":"min-bir-d%c9%99rdin-d%c9%99rmani-olan-az%c9%99rbaycan-nefti-nec%c9%99-mualic%c9%99-vasit%c9%99sin%c9%99-cevrildi-reportaj-foto","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/arantv.az\/?p=704614","title":{"rendered":"Min bir d\u0259rdin d\u0259rman\u0131 olan Az\u0259rbaycan nefti nec\u0259 m\u00fcalic\u0259 vasit\u0259sin\u0259 \u00e7evrildi? &#8211; REPORTAJ + FOTO"},"content":{"rendered":"<p>Deyil\u0259nl\u0259r\u0259 g\u00f6r\u0259, q\u0259dim zamanlarda Az\u0259rbaycan \u0259razisind\u0259 \u0259ld\u0259 olunan neft karvan yollar\u0131 il\u0259 m\u00fcxt\u0259lif \u00f6lk\u0259l\u0259r\u0259 da\u015f\u0131n\u0131rm\u0131\u015f. H\u0259min vaxtlarda Bak\u0131dan v\u0259 Naftalandan savay\u0131, he\u00e7 yerd\u0259 neft \u00e7\u0131xar\u0131lmay\u0131b.<\/p>\n<p>H\u0259l\u0259 XII \u0259srd\u0259 \u015fair Nizami G\u0259nc\u0259vi \u00f6z \u0259s\u0259rl\u0259rind\u0259 indiki Naftalan yax\u0131nl\u0131\u011f\u0131nda yerl\u0259\u015f\u0259n S\u0259fik\u00fcrd k\u0259ndind\u0259n d\u0259v\u0259 karvanlar\u0131 il\u0259 neftin apar\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 q\u0259l\u0259m\u0259 al\u0131b.<\/p>\n<div class=\"AdviadNativeVideo\"><\/div>\n<p>\u0130talyan s\u0259yyah Marko Polo da Az\u0259rbaycanda olan zaman \u201cB\u00f6y\u00fck Tatar\u0131stan haqq\u0131nda\u201d m\u0259lumat\u0131nda qeyd edirdi: \u201cG\u00fcrc\u00fcstanla s\u0259rh\u0259dd\u0259 b\u00f6y\u00fck ya\u011f m\u0259nb\u0259li quyu var, \u00f6z\u00fc d\u0259 lap \u00e7ox&#8230; Yem\u0259li deyil, yand\u0131rmaq, qotur v\u0259 qartmaql\u0131 d\u0259v\u0259l\u0259rin d\u0259risin\u0259 s\u00fcrtm\u0259k olar. Bu ya\u011f \u00fc\u00e7\u00fcn uzaq yerl\u0259rd\u0259n g\u0259lirl\u0259r, onu \u00f6lk\u0259nin h\u0259r yerind\u0259 yand\u0131r\u0131rlar\u201d.<\/p>\n<p>Bu m\u0259lumatdan da n\u0259tic\u0259y\u0259 g\u0259lm\u0259k olar ki, neft yaln\u0131z t\u0259s\u0259rr\u00fcfat\u0131n bir \u00e7ox sah\u0259l\u0259rind\u0259 deyil, h\u0259m\u00e7inin m\u00fcalic\u0259 vasit\u0259si kimi d\u0259 istifad\u0259 edilirdi.<\/p>\n<p><strong>Oxu.Az<\/strong>-\u0131n \u0259m\u0259kda\u015flar\u0131 da m\u00fcalic\u0259vi \u0259h\u0259miyy\u0259t\u0259 malik Naftalan nefti bar\u0259d\u0259 reportaj haz\u0131rlamaq \u00fc\u00e7\u00fcn Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131 D\u00f6vl\u0259t Neft \u015eirk\u0259tinin (SOCAR) \u201cAzneft\u201d \u0130stehsalat Birliyinin \u018f.C.\u018fmirov ad\u0131na Neft v\u0259 Qaz\u00e7\u0131xarma \u0130dar\u0259sinin (NQ\u00c7\u0130) \u201cNaftalan\u201d yata\u011f\u0131 \u0259razisin\u0259 s\u0259f\u0259r edibl\u0259r.<\/p>\n<p><img src=\"https:\/\/cdn.oxu.az\/uploads\/W1siZiIsIjIwMjQvMDMvMjQvMTQvMTkvNTcvYjJiNmExMWUtMDhiMC00NjM1LThjNTEtYjBkM2YyOWFhMTQ2L2lobU51Q1FjVzZXOFFBTGk4Sk5lR0xmSUJ5cWV0dUwzc3lqMElacXYuanBnIl0sWyJwIiwiZW5jb2RlIiwianBnIiwiLXF1YWxpdHkgODAiXSxbInAiLCJ0aHVtYiIsIjU5MHg1OTBcdTAwM2UiXV0?sha=eee1b48c7a3d519f\" alt=\"\" \/><\/p>\n<p>M\u00fcalic\u0259 m\u0259kan\u0131 say\u0131lan Naftalana \u00e7at\u0131r\u0131q. H\u0259r yerd\u0259 neftl\u0259 m\u00fcalic\u0259 sanatoriyalar\u0131 var.<\/p>\n<p>T\u0259bii ki, m\u00fcalic\u0259vi \u0259h\u0259miyy\u0259t\u0259 malik Naftalan nefti q\u0259dim zamanlardan b\u00fct\u00fcn d\u00fcnyada m\u0259\u015fhurdur: Asiyan\u0131n m\u00fcxt\u0259lif gu\u015f\u0259l\u0259rind\u0259n, el\u0259c\u0259 d\u0259 uzaq Hindistandan Az\u0259rbaycana \u00fcz tutan minl\u0259rl\u0259 insan m\u00fcxt\u0259lif x\u0259st\u0259likl\u0259rd\u0259n xilas olmaq \u00fc\u00e7\u00fcn buradan Naftalan nefti apar\u0131r, \u00f6z v\u0259t\u0259nl\u0259rind\u0259 h\u0259min neftin k\u00f6m\u0259yi il\u0259 m\u00fcalic\u0259 olunurdu. Naftalan nefti il\u0259 y\u00fckl\u0259nmi\u015f tuluqlar\u0131 d\u0259v\u0259 karvanlar\u0131 buradan h\u0259m Q\u0259rb, h\u0259m d\u0259 \u015e\u0259rq \u00f6lk\u0259l\u0259rin\u0259 da\u015f\u0131y\u0131rd\u0131lar.<\/p>\n<p>\u018f.C.\u018fmirov ad\u0131na NQ\u00c7\u0130-nin r\u0259hb\u0259rlik yan\u0131nda aparatda ba\u015f mark\u015feyderi\u00a0<strong>Oktay Tal\u0131\u015fov<\/strong>\u00a0deyir ki, Naftalan Ki\u00e7ik Qafqaz\u0131n \u0259t\u0259kl\u0259rind\u0259, G\u0259nc\u0259 \u015f\u0259h\u0259rinin c\u0259nub-\u015f\u0259rqind\u0259 yerl\u0259\u015fir:<\/p>\n<p><img src=\"https:\/\/cdn.oxu.az\/uploads\/W1siZiIsIjIwMjQvMDMvMjQvMTQvMTkvNTcvZWQ3MzY2YjYtN2M4NC00NTMwLTg0ZDYtZTQ0ZDA0ODdkOTY5L05DNGEwSmxGN0VIUlA5bE1VT0dNWVhKdE5RRFc1dEt4bHpZYUlTZDguanBnIl0sWyJwIiwiZW5jb2RlIiwianBnIiwiLXF1YWxpdHkgODAiXSxbInAiLCJ0aHVtYiIsIjU5MHg1OTBcdTAwM2UiXV0?sha=7c04301fa5f286f6\" alt=\"\" \/><\/p>\n<p>\u201cNaftalanda t\u0259bii neft \u00e7\u0131x\u0131\u015flar\u0131 q\u0259dimd\u0259n m\u0259lum olub. D\u0259ri x\u0259st\u0259likl\u0259rinin m\u00fcalic\u0259sind\u0259 istifad\u0259 m\u0259qs\u0259dil\u0259 Naftalanda qaz\u0131lm\u0131\u015f quyudan ya\u011f hasil edilm\u0259si bar\u0259d\u0259 XIII \u0259srd\u0259 ya\u015fam\u0131\u015f italiyal\u0131 s\u0259yyah Marko Polo s\u00f6hb\u0259t a\u00e7\u0131b. 1873-c\u00fc ild\u0259 alman m\u00fch\u0259ndis A.\u0130.Yeger Naftalanda icar\u0259y\u0259 g\u00f6t\u00fcrd\u00fcy\u00fc torpaq sah\u0259sind\u0259 bir ne\u00e7\u0259 quyu qazd\u0131r\u0131b v\u0259 Naftalan m\u00fcalic\u0259xanas\u0131n\u0131 in\u015fa etdirib. 1890-c\u0131 ild\u0259 art\u0131q neft emal\u0131 v\u0259 x\u0259st\u0259xana \u00fc\u00e7\u00fcn m\u0259lh\u0259m istehsal ed\u0259n ki\u00e7ik zavod tikilib.<\/p>\n<p>Tarixd\u0259n m\u0259lumdur ki, 1904-05-ci ill\u0259r rus-yapon m\u00fcharib\u0259si zaman\u0131 yapon \u0259sg\u0259rl\u0259rinin t\u0259cili tibbi yard\u0131m qutular\u0131ndan Naftalan maz\u0131 doldurulmu\u015f bankalar tap\u0131l\u0131b, bu da onun y\u00fcks\u0259k m\u00fcalic\u0259vi xass\u0259y\u0259 malik olmas\u0131ndan x\u0259b\u0259r verir. \u00dcmumiyy\u0259tl\u0259, Naftalan sah\u0259sind\u0259 \u0259ll\u0259 qazmaya 1887-ci ild\u0259n ba\u015flan\u0131l\u0131b\u201d.<\/p>\n<p>\u201cNaftalan\u201d yata\u011f\u0131 1950-ci ild\u0259n istismara daxil olub. Buran\u0131n neftinin x\u00fcsusi \u00e7\u0259kisi &#8211; 918 kq\/kubmetr, \u00f6zl\u00fcl\u00fcy\u00fc -53,7, qatranl\u0131\u011f\u0131 is\u0259 14 faizdir.<\/p>\n<p>B\u0259s Naftalan s\u00f6z\u00fc nec\u0259 yaran\u0131b?<\/p>\n<p><img src=\"https:\/\/cdn.oxu.az\/uploads\/W1siZiIsIjIwMjQvMDMvMjQvMTQvMTkvNTcvNTEzYmFjNDAtOWZmMS00Y2ZlLWE0OGMtMTE5NTk2NWFhNjI2L0ZUZ1JwQVRMeTVHNTRsS0wwTUw1TFJrUkRsRnU0dWkyOE9CVlhiWnouanBnIl0sWyJwIiwiZW5jb2RlIiwianBnIiwiLXF1YWxpdHkgODAiXSxbInAiLCJ0aHVtYiIsIjU5MHg1OTBcdTAwM2UiXV0?sha=0ad7c3a21f8197d9\" alt=\"\" \/><\/p>\n<p>Qeyd etdiyimiz kimi, alman m\u00fch\u0259ndis E.\u0130.Yeger Az\u0259rbaycanda \u201cGoran\u201d (indiki Naftalan) a\u011f\u0131r neft yata\u011f\u0131nda sah\u0259 al\u0131b, neft istehsal\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn quyular qazd\u0131r\u0131b. Lakin onun \u00fcmidl\u0259ri bo\u015fa \u00e7\u0131x\u0131b. \u00c7\u00fcnki bu neftin t\u0259rkibind\u0259 benzin fraksiyalar\u0131 yox idi, o a\u011f\u0131r idi v\u0259 yanm\u0131rd\u0131. E.Yeger iflas olmaq h\u0259ddin\u0259 \u00e7at\u0131b.<\/p>\n<p>El\u0259 bu zaman o, yay aylar\u0131nda buraya y\u00fczl\u0259rl\u0259 insan\u0131n g\u0259l\u0259r\u0259k, bu neftl\u0259 dolmu\u015f g\u00f6lm\u0259\u00e7\u0259l\u0259r\u0259 girdiyini m\u00fc\u015fahid\u0259 edib. Yerli \u0259halid\u0259n bu neftin m\u00fcalic\u0259vi x\u00fcsusiyy\u0259ti v\u0259 m\u00fcalic\u0259 \u00fcsullar\u0131 bar\u0259d\u0259 \u0259trafl\u0131 m\u0259lumat ald\u0131qdan sonra E.Yeger yanmayan a\u011f\u0131r neftd\u0259n \u201cnaftal\u201d adland\u0131rd\u0131\u011f\u0131 m\u0259lh\u0259m istehsal ed\u0259n ki\u00e7ik bir zavod tikib. El\u0259 \u201cNaftalan\u201d s\u00f6z\u00fcn\u00fcn d\u0259 buradan yarand\u0131\u011f\u0131 bildirilir.<\/p>\n<p>E.Yeger m\u00fcalic\u0259 m\u0259qs\u0259dil\u0259 \u201cneft vannalar\u0131\u201d t\u0259\u015fkil edib. Bu i\u015f \u00e7ox b\u00f6y\u00fck u\u011fur g\u0259tirib. M\u0259hsullar v\u0259 xam neft \u00f6z\u00fc Almaniyaya da\u015f\u0131nma\u011fa ba\u015flan\u0131l\u0131b v\u0259 1896-c\u0131 ild\u0259 naftaldan d\u0259rmanlar haz\u0131rlayan iki s\u0259hmdar c\u0259miyy\u0259t &#8211; \u201cNaftalan Maqdeburqda\u201d v\u0259 \u201cNaftalan Drezdend\u0259\u201d &#8211; f\u0259aliyy\u0259t\u0259 ba\u015flay\u0131b. Sonra naftal\u0131n t\u0259tbiqi il\u0259 ba\u011fl\u0131 d\u0259rslik n\u0259\u015fr olunub v\u0259 oraya E.Yegerin m\u0259qal\u0259l\u0259rind\u0259n ba\u015fqa, 600 h\u0259kimin r\u0259yi d\u0259 daxil edilib.<\/p>\n<p>T\u0259dqiqatlar g\u00f6st\u0259rir ki, qat\u0131 konsistensiyal\u0131, qara-q\u0259hv\u0259yi r\u0259ngd\u0259, \u00f6z\u00fcn\u0259m\u0259xsus \u0259tirli bir maye olan Naftalan neftinin \u0259sas t\u0259siredici madd\u0259si naften karbohidratlar\u0131d\u0131r. Bu madd\u0259l\u0259r a\u011fr\u0131k\u0259sici, iltihab\u0259leyhin\u0259, damargeni\u015fl\u0259ndirici, antiallergik t\u0259sir\u0259 malikdir. B\u00fct\u00fcn bunlara \u0259saslanaraq Naftalan nefti tibbin bir \u00e7ox sah\u0259l\u0259rind\u0259 \u0259v\u0259zsiz m\u00fcalic\u0259 metodu kimi q\u0259bul edilib.<\/p>\n<p><img src=\"https:\/\/cdn.oxu.az\/uploads\/W1siZiIsIjIwMjQvMDMvMjQvMTQvMTkvNTcvNGVkZGZiNDMtZDY5NC00NTYxLWEyMzMtODJjNjIzM2ViNTRjL21zSFlBamd3TnFlVkxLN01yZ0xLY0NXdE5mV2dpRmZ0eWFZMU1VNjkuanBnIl0sWyJwIiwiZW5jb2RlIiwianBnIiwiLXF1YWxpdHkgODAiXSxbInAiLCJ0aHVtYiIsIjU5MHg1OTBcdTAwM2UiXV0?sha=9a73aae67d6dcbe8\" alt=\"\" \/><\/p>\n<p>Oynaq x\u0259st\u0259likl\u0259rinin naftalan terapiyas\u0131 patogenetik m\u00fcalic\u0259 \u00fcsuludur. Bu m\u00fcalic\u0259nin t\u0259sirini art\u0131rmaq \u00fc\u00e7\u00fcn, h\u0259m\u00e7inin, kompleks \u015f\u0259klind\u0259 fiziki v\u0259 d\u0259rman m\u00fcalic\u0259si d\u0259 t\u0259tbiq olunur.<\/p>\n<p>Naftalan m\u00fcalic\u0259sini m\u0259qs\u0259dy\u00f6nl\u00fc \u015f\u0259kild\u0259 apard\u0131qda patoloji t\u0259zah\u00fcrl\u0259r azal\u0131r, yaxud aradan qalx\u0131r, \u0259z\u0259l\u0259 spazmalar\u0131 azal\u0131r, oynaqlar\u0131n funksional tutulmalar\u0131 aradan qald\u0131r\u0131l\u0131r. B\u00fct\u00fcn bunlar\u0131n n\u0259tic\u0259sind\u0259 h\u0259r\u0259k\u0259tlilik art\u0131r v\u0259 a\u011fr\u0131 hissl\u0259ri azal\u0131r.<\/p>\n<p>\u018f.C.\u018fmirov ad\u0131na NQ\u00c7\u0130-nin 3 sayl\u0131 NQ\u00c7S-nin ustas\u0131\u00a0<strong>B\u0259xtiyar Nuriyev<\/strong>\u00a0is\u0259 deyir ki, 1929-cu ild\u0259 Naftalan sah\u0259sind\u0259 m\u0259d\u0259nin v\u0259 bax\u0131ms\u0131z qalm\u0131\u015f m\u00fcalic\u0259 neft quyular\u0131n\u0131n b\u0259rpas\u0131na ba\u015flan\u0131l\u0131b:<\/p>\n<p><img src=\"https:\/\/cdn.oxu.az\/uploads\/W1siZiIsIjIwMjQvMDMvMjQvMTQvMTkvNTcvNTJmZTg5YWItZmM2Zi00MTBjLTliOTAtNTRhZTQyMWI2NmY1L1libWd5ZGxQOEZtbWVuSzN1R1JKNFRUU0Z5eWtuVHZQeGxWUUc0aEouanBnIl0sWyJwIiwiZW5jb2RlIiwianBnIiwiLXF1YWxpdHkgODAiXSxbInAiLCJ0aHVtYiIsIjU5MHg1OTBcdTAwM2UiXV0?sha=39f26cfa231f7920\" alt=\"\" \/><\/p>\n<p>\u201c1942-ci ild\u0259 m\u00fcalic\u0259vi neftli horizontlardan a\u015fa\u011f\u0131 k\u0259sili\u015fd\u0259 yanacaq neftli horizontlar a\u015fkar edilib. Yanacaq neftinin hasilat\u0131na 1942-ci ild\u0259n ba\u015flan\u0131b v\u0259 1962-ci ilin sonunda \u201cAzneft\u201d \u0130ctimai Birliyinin \u0259mri il\u0259 bu tipli neftin hasilat\u0131 dayand\u0131r\u0131l\u0131b.<\/p>\n<p>Neft hasilat\u0131n\u0131n dayand\u0131r\u0131lmas\u0131nda m\u0259qs\u0259d m\u00fcalic\u0259 neftinin xass\u0259l\u0259rini saxlamaqla b\u0259rab\u0259r, kurort zonas\u0131n\u0131 geni\u015fl\u0259ndirm\u0259k idi. Hasil olunan neft h\u0259min \u0259razid\u0259 f\u0259aliyy\u0259t g\u00f6st\u0259r\u0259n m\u00fcalic\u0259 m\u0259rk\u0259zl\u0259rin\u0259 sat\u0131l\u0131r. Yanacaq nefti \u00e7\u0131xar\u0131lmasa da, bu g\u00fcn yataqda istismar \u0259m\u0259liyyatlar\u0131 SOCAR-\u0131n \u201cAzneft\u201d \u0130B t\u0259r\u0259find\u0259n h\u0259yata ke\u00e7irilir\u201d.<\/p>\n<p>Naftalan yata\u011f\u0131nda ne\u00e7\u0259 quyu var?<\/p>\n<p><img src=\"https:\/\/cdn.oxu.az\/uploads\/W1siZiIsIjIwMjQvMDMvMjQvMTQvMjMvMDcvYjA1MjQzZmYtZmMyZC00ZGJhLThiYzgtMzExMWE3MGEyODNkL1RtQU40U0luSHVVUnJMNWZTRkF6RVhUWThTYXB4WG9lRG5UZUF3dWouanBnIl0sWyJwIiwiZW5jb2RlIiwianBnIiwiLXF1YWxpdHkgODAiXSxbInAiLCJ0aHVtYiIsIjU5MHg1OTBcdTAwM2UiXV0?sha=c88b3746bf0d0eb0\" alt=\"\" \/><\/p>\n<p>B.Nuriyev qeyd edib ki, Naftalan yata\u011f\u0131nda 18 quyu f\u0259aliyy\u0259t g\u00f6st\u0259rir:<\/p>\n<p>\u201c\u0130\u015fl\u0259nm\u0259nin \u0259vv\u0259lind\u0259n 56,3 min ton neft \u00e7\u0131xar\u0131l\u0131b\u201d.<\/p>\n<p>Bu g\u00fcn x\u00fcsusi diqq\u0259t say\u0259sind\u0259 bu m\u0259\u015fhur kurort \u015f\u0259h\u0259rinin infrastrukturu tamamil\u0259 yenil\u0259nib, m\u00fcasir m\u00fcalic\u0259 m\u0259rk\u0259zl\u0259ri istifad\u0259y\u0259 verilib. Haz\u0131rda ilin b\u00fct\u00fcn f\u0259sill\u0259rind\u0259, x\u00fcsusil\u0259 yay aylar\u0131nda Naftalana n\u0259inki Az\u0259rbaycan\u0131n dig\u0259r b\u00f6lg\u0259l\u0259rind\u0259n, el\u0259c\u0259 d\u0259 bir \u00e7ox xarici \u00f6lk\u0259l\u0259rd\u0259n m\u00fcalic\u0259 m\u0259qs\u0259dil\u0259 g\u0259l\u0259nl\u0259rin say\u0131 artmaqdad\u0131r.<\/p>\n<p>Naftalana \u0259n\u0259n\u0259vi olaraq Rusiya, Ukrayna, Pol\u015fa, Almaniya, Fransa, \u0130ran, T\u00fcrkiy\u0259, Filippin v\u0259 ba\u015fqa \u00f6lk\u0259l\u0259rd\u0259n \u015f\u0259fa tapma\u011fa g\u0259l\u0259nl\u0259r \u00e7oxluq t\u0259\u015fkil edir. Bu insanlar\u0131 kurort \u015f\u0259h\u0259rin\u0259 g\u0259tir\u0259n is\u0259 t\u0259bii ki, Naftalan neftinin d\u00fcnyada qazand\u0131\u011f\u0131 \u015f\u00f6hr\u0259tdir&#8230;<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Deyil\u0259nl\u0259r\u0259 g\u00f6r\u0259, q\u0259dim zamanlarda Az\u0259rbaycan \u0259razisind\u0259 \u0259ld\u0259 olunan neft karvan yollar\u0131 il\u0259 m\u00fcxt\u0259lif \u00f6lk\u0259l\u0259r\u0259 da\u015f\u0131n\u0131rm\u0131\u015f. H\u0259min vaxtlarda Bak\u0131dan v\u0259 Naftalandan savay\u0131, he\u00e7 yerd\u0259 neft \u00e7\u0131xar\u0131lmay\u0131b. H\u0259l\u0259 XII \u0259srd\u0259 \u015fair Nizami G\u0259nc\u0259vi \u00f6z \u0259s\u0259rl\u0259rind\u0259 indiki Naftalan yax\u0131nl\u0131\u011f\u0131nda yerl\u0259\u015f\u0259n S\u0259fik\u00fcrd k\u0259ndind\u0259n d\u0259v\u0259 karvanlar\u0131 il\u0259 neftin apar\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 q\u0259l\u0259m\u0259 al\u0131b. \u0130talyan s\u0259yyah Marko Polo da Az\u0259rbaycanda olan zaman \u201cB\u00f6y\u00fck Tatar\u0131stan haqq\u0131nda\u201d m\u0259lumat\u0131nda qeyd edirdi: \u201cG\u00fcrc\u00fcstanla s\u0259rh\u0259dd\u0259 b\u00f6y\u00fck ya\u011f m\u0259nb\u0259li quyu var, \u00f6z\u00fc d\u0259 lap \u00e7ox&#8230; Yem\u0259li deyil, yand\u0131rmaq, qotur v\u0259 qartmaql\u0131 d\u0259v\u0259l\u0259rin d\u0259risin\u0259 s\u00fcrtm\u0259k olar. Bu ya\u011f \u00fc\u00e7\u00fcn uzaq yerl\u0259rd\u0259n g\u0259lirl\u0259r, onu \u00f6lk\u0259nin h\u0259r&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":704615,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0},"categories":[1],"tags":[],"aioseo_notices":[],"gutentor_comment":0,"rttpg_featured_image_url":{"full":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/03\/62442928_689114338204778_7709394724984979456_n.jpg",581,465,false],"landscape":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/03\/62442928_689114338204778_7709394724984979456_n.jpg",581,465,false],"portraits":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/03\/62442928_689114338204778_7709394724984979456_n.jpg",581,465,false],"thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/03\/62442928_689114338204778_7709394724984979456_n-500x280.jpg",500,280,true],"medium":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/03\/62442928_689114338204778_7709394724984979456_n-456x365.jpg",456,365,true],"large":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/03\/62442928_689114338204778_7709394724984979456_n.jpg",581,465,false],"1536x1536":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/03\/62442928_689114338204778_7709394724984979456_n.jpg",581,465,false],"2048x2048":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/03\/62442928_689114338204778_7709394724984979456_n.jpg",581,465,false],"post-thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/03\/62442928_689114338204778_7709394724984979456_n-240x172.jpg",240,172,true],"advps-thumb-one":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/03\/62442928_689114338204778_7709394724984979456_n.jpg",581,465,false]},"rttpg_author":{"display_name":"V\u00fcsal Rafiqo\u011flu","author_link":"https:\/\/arantv.az\/?author=2"},"rttpg_comment":0,"rttpg_category":"<a href=\"https:\/\/arantv.az\/?cat=1\" rel=\"category\">C\u0259miyy\u0259t<\/a>","rttpg_excerpt":"Deyil\u0259nl\u0259r\u0259 g\u00f6r\u0259, q\u0259dim zamanlarda Az\u0259rbaycan \u0259razisind\u0259 \u0259ld\u0259 olunan neft karvan yollar\u0131 il\u0259 m\u00fcxt\u0259lif \u00f6lk\u0259l\u0259r\u0259 da\u015f\u0131n\u0131rm\u0131\u015f. H\u0259min vaxtlarda Bak\u0131dan v\u0259 Naftalandan savay\u0131, he\u00e7 yerd\u0259 neft \u00e7\u0131xar\u0131lmay\u0131b. H\u0259l\u0259 XII \u0259srd\u0259 \u015fair Nizami G\u0259nc\u0259vi \u00f6z \u0259s\u0259rl\u0259rind\u0259 indiki Naftalan yax\u0131nl\u0131\u011f\u0131nda yerl\u0259\u015f\u0259n S\u0259fik\u00fcrd k\u0259ndind\u0259n d\u0259v\u0259 karvanlar\u0131 il\u0259 neftin apar\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 q\u0259l\u0259m\u0259 al\u0131b. \u0130talyan s\u0259yyah Marko Polo da Az\u0259rbaycanda olan zaman \u201cB\u00f6y\u00fck&hellip;","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/704614"}],"collection":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=704614"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/704614\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/704615"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=704614"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=704614"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=704614"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}