{"id":70485,"date":"2019-08-01T11:26:02","date_gmt":"2019-08-01T08:26:02","guid":{"rendered":"http:\/\/arantv.az\/?p=70485"},"modified":"2019-08-01T11:26:02","modified_gmt":"2019-08-01T08:26:02","slug":"bas-infeksionist-qara-yaraya-yoluxmamaq-ucun-tovsiy%c9%99l%c9%99r-verdi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/arantv.az\/?p=70485","title":{"rendered":"Ba\u015f infeksionist \u201cqara yara\u201dya yoluxmamaq \u00fc\u00e7\u00fcn t\u00f6vsiy\u0259l\u0259r verdi"},"content":{"rendered":"<p><strong>S\u0259hiyy\u0259 Nazirliyinin Ba\u015f infeksionisti C\u0259lal \u0130sayev &#8220;qara yara&#8221;ya yoluxmamaq \u00fc\u00e7\u00fcn insanlara t\u00f6vsiy\u0259l\u0259r verib.<\/strong><\/p>\n<p><strong>ARANTV.AZ<\/strong>\u00a0 x\u0259b\u0259r verir ki, C.\u0130sayev\u00a0<a href=\"https:\/\/az.trend.az\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Trend<\/a>-\u0259 a\u00e7\u0131qlamas\u0131nda bildirib ki, &#8220;qara yara&#8221; ad\u0259t\u0259n, pe\u015f\u0259y\u00f6n\u00fcml\u00fc x\u0259st\u0259likdir. &#8220;Qara yara&#8221;ya yoluxma ehtimal\u0131 q\u0259ssablarda, k\u0259nd t\u0259s\u0259rr\u00fcfat\u0131 il\u0259 m\u0259\u015f\u011ful olan, g\u00f6n-d\u0259ri s\u0259nayesind\u0259, s\u00fcd kombinatlar\u0131nda i\u015fl\u0259y\u0259n insanlarda y\u00fcks\u0259k olur.<\/p>\n<p>Ba\u015f infeksionist qeyd edib ki, &#8220;qara yara&#8221; x\u0259st\u0259liyi \u00e7ox zaman d\u0259ri formas\u0131nda \u00f6z\u00fcn\u00fc g\u00f6st\u0259rir, x\u0259st\u0259lik t\u0259k-t\u0259k hallarda septiki formada ke\u00e7ir:<\/p>\n<p>&#8220;X\u0259st\u0259liyin d\u0259ri formas\u0131 o q\u0259d\u0259r a\u011f\u0131r gedi\u015fli olmur. Bu x\u0259st\u0259liyin gedi\u015fi d\u0259 insan\u0131n f\u0259rdi x\u00fcsusiyy\u0259tind\u0259n as\u0131l\u0131d\u0131r. Yana\u015f\u0131 ged\u0259n h\u0259r hans\u0131 x\u0259st\u0259lik olarsa, &#8220;qara yara&#8221;n\u0131n d\u0259ri formas\u0131 a\u011f\u0131r f\u0259sadlara s\u0259b\u0259b ola bil\u0259r. Amma septiki forma \u00e7ox vaxt a\u011f\u0131r gedi\u015f\u0259 s\u0259b\u0259b olur v\u0259 letall\u0131qla n\u0259tic\u0259l\u0259nir. Ona g\u00f6r\u0259 &#8220;qara yara&#8221; t\u00f6r\u0259dicil\u0259rini b\u0259z\u0259n h\u0259tta bakterioloji silah kimi d\u0259 istifad\u0259 etm\u0259k olur&#8221;.<\/p>\n<p>&#8220;Qara yara&#8221;n\u0131n insandan insana ke\u00e7m\u0259diyini vur\u011fulayan C.\u0130sayev \u0259lav\u0259 edib ki, bu x\u0259st\u0259lik insandan insana ke\u00e7m\u0259diyin\u0259 v\u0259 epidemioloji bax\u0131m\u0131ndan yaln\u0131z zoonoz x\u0259st\u0259lik oldu\u011funa g\u00f6r\u0259 baytarl\u0131q t\u0259dbil\u0259ri g\u00f6rm\u0259k v\u0259 \u0259t m\u0259hsullar\u0131n\u0131n al\u0131n\u0131b-sat\u0131lmas\u0131nda diqq\u0259tli olmaq laz\u0131md\u0131r.<\/p>\n<p>Nazirliyin ba\u015f m\u00fct\u0259x\u0259ssisi \u0259lav\u0259 edib ki, \u00e7ox zaman \u0259tin g\u00f6r\u00fcn\u00fc\u015f\u00fcnd\u0259n onda &#8220;qara yara&#8221; x\u0259st\u0259liyinin oldu\u011funu m\u00fc\u0259yy\u0259n etm\u0259k olmur:<\/p>\n<p>&#8220;Amma \u00fcmum\u0259n \u0259t\u0259 baxd\u0131qda g\u00f6rm\u0259k olur ki, onda n\u0259 is\u0259 var. &#8220;Qara yara&#8221;n\u0131n insanlara yoluxmamas\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn t\u00f6vsiy\u0259m odur ki, m\u0259n\u015f\u0259yi m\u0259lum olmayan, baytarl\u0131q m\u00fcayin\u0259sind\u0259n ke\u00e7m\u0259y\u0259n, k\u00fc\u00e7\u0259d\u0259 sat\u0131lan \u0259ti, el\u0259c\u0259 d\u0259 hans\u0131sa t\u0259sad\u00fcfi insanlardan \u0259t almas\u0131nlar. \u0130nsanlar b\u00f6y\u00fck marketl\u0259rd\u0259n, x\u00fcsusil\u0259\u015fmi\u015f \u0259t sat\u0131\u015f\u0131 m\u0259rk\u0259zl\u0259rind\u0259n \u0259t als\u0131nlar, \u00e7\u00fcnki h\u0259min yerl\u0259rd\u0259 baytarl\u0131q m\u00fcayin\u0259sind\u0259n ke\u00e7m\u0259y\u0259n \u0259tl\u0259rin sat\u0131\u015f\u0131na icaz\u0259 verilmir. K\u0259nd t\u0259s\u0259rr\u00fcfat\u0131nda i\u015fl\u0259y\u0259n insanlar da t\u0259s\u0259rr\u00fcfatlar\u0131na ciddi diqq\u0259t yetirsinl\u0259r, x\u0259st\u0259 heyvanlar\u0131 sa\u011flam heyvanlardan ay\u0131rs\u0131nlar, heyvanlar x\u0259st\u0259liy\u0259 \u015f\u00fcbh\u0259li olduqda onu h\u0259kim m\u00fcayin\u0259sind\u0259n ke\u00e7irsinl\u0259r. \u00c7\u00fcnki &#8220;qara yara&#8221;ya tutulan heyvan\u0131n \u0259tini q\u0259tiyy\u0259n istifad\u0259 etm\u0259k olmaz. Bu \u0259tl\u0259r ya x\u00fcsusi \u00fcsulla yand\u0131r\u0131lmal\u0131, ya da basd\u0131r\u0131lmal\u0131d\u0131r. \u0130nsanlar\u0131n bu x\u0259st\u0259liy\u0259 yoluxmas\u0131 da onlar\u0131n \u00f6z\u00fcnd\u0259n, bu sadalananlara n\u0259 d\u0259r\u0259c\u0259d\u0259 \u0259m\u0259l etm\u0259l\u0259rnd\u0259n as\u0131l\u0131d\u0131r&#8221;.<\/p>\n<p>Sabirabadda iki insan\u0131n &#8220;qara yara&#8221;ya yoluxman\u0131n nec\u0259 ba\u015f verm\u0259si v\u0259 yoluxma s\u0259b\u0259bl\u0259ri bar\u0259d\u0259 m\u0259lumats\u0131z oldu\u011funu dey\u0259n ba\u015f infeksionist \u0259lav\u0259 edib ki, \u0259slind\u0259, x\u0259st\u0259lik m\u00fcalic\u0259 edilir v\u0259 he\u00e7 bir problem yaratm\u0131r:<\/p>\n<div id=\"AdviadNativeVideo0\" class=\"AdviadNativeVideo\"><\/div>\n<p>&#8220;Az\u0259rbaycanda &#8220;qara yara&#8221;dan \u00f6l\u00fcm hal\u0131n\u0131n n\u0259d\u0259n ba\u015f verdiyini dey\u0259 bilm\u0259r\u0259m. Ola bil\u0259r ki, h\u0259min insanda yana\u015f\u0131 h\u0259r hans\u0131 x\u0259st\u0259lik olub. \u00dcmumiyy\u0259tl\u0259 is\u0259 &#8220;qara yara&#8221; regionda t\u0259sad\u00fcf olunan x\u0259st\u0259likdir. Erm\u0259nistan v\u0259 G\u00fcrc\u00fcstanda bu x\u0259st\u0259liy\u0259 t\u0259sad\u00fcf edilib. S\u00f6z yox ki, onlarda &#8220;qara yara&#8221; varsa, onun bizd\u0259 d\u0259 olma ehtimal\u0131 var. T\u0259k-t\u0259k d\u0259 olsa, Az\u0259rbaycanda bu x\u0259st\u0259liy\u0259 t\u0259sad\u00fcf olunur, he\u00e7 kim o x\u0259st\u0259liyin yay\u0131lmas\u0131ndan s\u0131\u011fortalanmay\u0131b. Amma t\u0259k-t\u0259k yoluxma hadis\u0259l\u0259ri t\u0259hl\u00fck\u0259li deyil.<\/p>\n<p>Xat\u0131rladaq ki, Sabirabadda iki n\u0259f\u0259rd\u0259 &#8220;qara yara&#8221; x\u0259st\u0259liyi a\u015fkarlan\u0131b. \u0130yulun 29-da x\u0259st\u0259l\u0259rd\u0259n biri &#8211; 60 ya\u015fl\u0131 ki\u015fi d\u00fcnyas\u0131n\u0131 d\u0259yi\u015fib.<\/p>\n<p>Haz\u0131rda Qida T\u0259hl\u00fck\u0259sizliyi Agentliyi x\u0259st\u0259lik t\u00f6r\u0259dicisinin m\u0259nb\u0259yinin m\u00fc\u0259yy\u0259n olunmas\u0131 m\u0259qs\u0259dil\u0259 epidemioloji v\u0259 epizootoloji ara\u015fd\u0131rmalar apar\u0131r. Apar\u0131lan ara\u015fd\u0131rmalar\u0131n haz\u0131rk\u0131 m\u0259rh\u0259l\u0259sin\u0259 q\u0259d\u0259r h\u0259min \u015f\u0259xsl\u0259rin t\u0259masda oldu\u011fu heyvanlarda v\u0259 heyvandarl\u0131q t\u0259s\u0259rr\u00fcfat\u0131nda x\u0259st\u0259lik fakt\u0131 a\u015fkar olunmay\u0131b.<\/p>\n<p>K\u0259nd T\u0259s\u0259rr\u00fcfat\u0131 Nazirliyi yan\u0131nda Aqrar Xidm\u0259tl\u0259r Agentliyinin ba\u015f m\u0259sl\u0259h\u0259t\u00e7isi Yol\u00e7u Xanv\u0259li Trend-\u0259 bildirib ki, Az\u0259rbaycanda 2005-ci ild\u0259n sonra heyvanlar aras\u0131nda &#8220;qara yara&#8221; x\u0259st\u0259liyin\u0259 yoluxma v\u0259 \u00f6l\u00fcm hallar\u0131 qeyd\u0259 al\u0131nmay\u0131b. Haz\u0131rda Az\u0259rbaycanda heyvanlar aras\u0131nda &#8220;qara yara&#8221;, el\u0259c\u0259 d\u0259 dig\u0259r ciddi yoluxucu x\u0259st\u0259likl\u0259rl\u0259 ba\u011fl\u0131 epidemioloji v\u0259ziyy\u0259t sabitdir.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>S\u0259hiyy\u0259 Nazirliyinin Ba\u015f infeksionisti C\u0259lal \u0130sayev &#8220;qara yara&#8221;ya yoluxmamaq \u00fc\u00e7\u00fcn insanlara t\u00f6vsiy\u0259l\u0259r verib. ARANTV.AZ\u00a0 x\u0259b\u0259r verir ki, C.\u0130sayev\u00a0Trend-\u0259 a\u00e7\u0131qlamas\u0131nda bildirib ki, &#8220;qara yara&#8221; ad\u0259t\u0259n, pe\u015f\u0259y\u00f6n\u00fcml\u00fc x\u0259st\u0259likdir. &#8220;Qara yara&#8221;ya yoluxma ehtimal\u0131 q\u0259ssablarda, k\u0259nd t\u0259s\u0259rr\u00fcfat\u0131 il\u0259 m\u0259\u015f\u011ful olan, g\u00f6n-d\u0259ri s\u0259nayesind\u0259, s\u00fcd kombinatlar\u0131nda i\u015fl\u0259y\u0259n insanlarda y\u00fcks\u0259k olur. Ba\u015f infeksionist qeyd edib ki, &#8220;qara yara&#8221; x\u0259st\u0259liyi \u00e7ox zaman d\u0259ri formas\u0131nda \u00f6z\u00fcn\u00fc g\u00f6st\u0259rir, x\u0259st\u0259lik t\u0259k-t\u0259k hallarda septiki formada ke\u00e7ir: &#8220;X\u0259st\u0259liyin d\u0259ri formas\u0131 o q\u0259d\u0259r a\u011f\u0131r gedi\u015fli olmur. Bu x\u0259st\u0259liyin gedi\u015fi d\u0259 insan\u0131n f\u0259rdi x\u00fcsusiyy\u0259tind\u0259n as\u0131l\u0131d\u0131r. Yana\u015f\u0131 ged\u0259n h\u0259r hans\u0131 x\u0259st\u0259lik olarsa, &#8220;qara yara&#8221;n\u0131n d\u0259ri formas\u0131&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":70486,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0},"categories":[1],"tags":[],"aioseo_notices":[],"gutentor_comment":0,"rttpg_featured_image_url":{"full":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2019\/08\/775106.jpg",220,165,false],"landscape":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2019\/08\/775106.jpg",220,165,false],"portraits":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2019\/08\/775106.jpg",220,165,false],"thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2019\/08\/775106-150x150.jpg",150,150,true],"medium":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2019\/08\/775106.jpg",220,165,false],"large":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2019\/08\/775106.jpg",220,165,false],"1536x1536":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2019\/08\/775106.jpg",220,165,false],"2048x2048":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2019\/08\/775106.jpg",220,165,false],"post-thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2019\/08\/775106.jpg",220,165,false],"advps-thumb-one":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2019\/08\/775106.jpg",220,165,false]},"rttpg_author":{"display_name":"V\u00fcsal Rafiqo\u011flu","author_link":"https:\/\/arantv.az\/?author=2"},"rttpg_comment":0,"rttpg_category":"<a href=\"https:\/\/arantv.az\/?cat=1\" rel=\"category\">C\u0259miyy\u0259t<\/a>","rttpg_excerpt":"S\u0259hiyy\u0259 Nazirliyinin Ba\u015f infeksionisti C\u0259lal \u0130sayev &#8220;qara yara&#8221;ya yoluxmamaq \u00fc\u00e7\u00fcn insanlara t\u00f6vsiy\u0259l\u0259r verib. ARANTV.AZ\u00a0 x\u0259b\u0259r verir ki, C.\u0130sayev\u00a0Trend-\u0259 a\u00e7\u0131qlamas\u0131nda bildirib ki, &#8220;qara yara&#8221; ad\u0259t\u0259n, pe\u015f\u0259y\u00f6n\u00fcml\u00fc x\u0259st\u0259likdir. &#8220;Qara yara&#8221;ya yoluxma ehtimal\u0131 q\u0259ssablarda, k\u0259nd t\u0259s\u0259rr\u00fcfat\u0131 il\u0259 m\u0259\u015f\u011ful olan, g\u00f6n-d\u0259ri s\u0259nayesind\u0259, s\u00fcd kombinatlar\u0131nda i\u015fl\u0259y\u0259n insanlarda y\u00fcks\u0259k olur. Ba\u015f infeksionist qeyd edib ki, &#8220;qara yara&#8221; x\u0259st\u0259liyi \u00e7ox zaman d\u0259ri&hellip;","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/70485"}],"collection":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=70485"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/70485\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/70486"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=70485"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=70485"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=70485"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}