{"id":721723,"date":"2024-05-14T16:23:51","date_gmt":"2024-05-14T12:23:51","guid":{"rendered":"https:\/\/arantv.az\/?p=721723"},"modified":"2024-05-14T16:23:51","modified_gmt":"2024-05-14T12:23:51","slug":"qadinlarda-sud-v%c9%99zi-x%c9%99rc%c9%99ngi-il%c9%99-bagli-yeni-t%c9%99dqiqat-aparilib","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/arantv.az\/?p=721723","title":{"rendered":"Qad\u0131nlarda s\u00fcd v\u0259zi x\u0259r\u00e7\u0259ngi il\u0259 ba\u011fl\u0131 yeni t\u0259dqiqat apar\u0131l\u0131b"},"content":{"rendered":"<p>May\u0131n 13-d\u0259 d\u0259rc edil\u0259n b\u00f6y\u00fck bir t\u0259dqiqat\u0131n n\u0259tic\u0259l\u0259rind\u0259 Afrika m\u0259n\u015f\u0259li qad\u0131nlarda a\u015fkar edil\u0259n on iki s\u00fcd v\u0259zi x\u0259r\u00e7\u0259ngi geni bu x\u0259st\u0259liyin inki\u015faf riskini daha yax\u015f\u0131 proqnozla\u015fd\u0131rma\u011fa k\u00f6m\u0259k ed\u0259 v\u0259 avropal\u0131 h\u0259mcinsl\u0259ri il\u0259 m\u00fcqayis\u0259d\u0259 riskd\u0259ki potensial f\u0259rql\u0259ri vur\u011fulaya bil\u0259r.<\/p>\n<p><a class=\"azertac-link\" href=\"https:\/\/azertag.az\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">AZ\u018fRTAC<\/a>\u00a0\u201cReuters\u201d agentliyin\u0259 istinadla x\u0259b\u0259r verir ki, d\u00f6\u015f x\u0259r\u00e7\u0259ngi il\u0259 \u0259laq\u0259li genetik mutasiyalar\u0131 m\u00fc\u0259yy\u0259n etm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn apar\u0131lan t\u0259dqiqatlar \u0259vv\u0259ll\u0259r \u0259sas\u0259n Avropa \u0259silli qad\u0131nlara y\u00f6n\u0259lib. Aliml\u0259r bildiribl\u0259r ki, AB\u015e, Afrika v\u0259 Barbadosda 40 000-d\u0259n \u00e7ox Afrika \u0259silli qad\u0131n x\u0259r\u00e7\u0259ng x\u0259st\u0259liyind\u0259n, o c\u00fcml\u0259d\u0259n onlar\u0131n 18 034-\u00fc s\u00fcd v\u0259zi x\u0259r\u00e7\u0259ngind\u0259n \u0259ziyy\u0259t \u00e7\u0259kir.<\/p>\n<p>T\u0259dqiqat\u00e7\u0131lar \u201cNature Genetics\u201d jurnal\u0131nda yaz\u0131blar ki, m\u00fc\u0259yy\u0259n edilmi\u015f b\u0259zi mutasiyalar \u0259vv\u0259ll\u0259r x\u0259st\u0259likl\u0259 \u0259laq\u0259li olmay\u0131b. Bu, genetik risk faktorlar\u0131n\u0131n Afrika v\u0259 Avropa m\u0259n\u015f\u0259li qad\u0131nlar aras\u0131nda f\u0259rqli ola bil\u0259c\u0259yini g\u00f6st\u0259rir. Aliml\u0259r qeyd edirl\u0259r ki, x\u00fcsusil\u0259 yeni m\u00fc\u0259yy\u0259n edilmi\u015f bir mutasiya x\u0259r\u00e7\u0259ng genetikas\u0131 sah\u0259sind\u0259 nadir hallarda g\u00f6r\u00fcl\u0259n n\u00f6v\u00fc inki\u015faf etdirir.<\/p>\n<p>Bu ara\u015fd\u0131rma, h\u0259m\u00e7inin a\u011fd\u0259rili qad\u0131nlarda s\u00fcd v\u0259zi x\u0259r\u00e7\u0259ngi riskini art\u0131rd\u0131\u011f\u0131 bilin\u0259n b\u0259zi dig\u0259r genl\u0259rin d\u0259 x\u0259st\u0259likl\u0259 \u0259laq\u0259li olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 m\u00fc\u0259yy\u0259n edib. Amerika X\u0259r\u00e7\u0259ng C\u0259miyy\u0259tinin m\u0259lumat\u0131na g\u00f6r\u0259, AB\u015e-da qarad\u0259rili qad\u0131nlarda a\u011fd\u0259rili qad\u0131nlara nisb\u0259t\u0259n 50 ya\u015f\u0131ndan \u0259vv\u0259l s\u00fcd v\u0259zi x\u0259r\u00e7\u0259ngin\u0259 daha \u00e7ox rast g\u0259linir, x\u0259st\u0259l\u0259rin aras\u0131nda \u00f6l\u00fcm nisb\u0259ti is\u0259 42 faiz daha \u00e7oxdur.<\/p>\n<p>B\u00fct\u00fcn populyasiyalarda x\u0259st\u0259likl\u0259 \u0259laq\u0259li olan BRCA1 v\u0259 BRCA2 kimi \u0259vv\u0259ll\u0259r m\u00fc\u0259yy\u0259n edilmi\u015f s\u00fcd v\u0259zi x\u0259r\u00e7\u0259ngi genl\u0259rin\u0259 yeni m\u00fc\u0259yy\u0259n edilmi\u015f genl\u0259ri \u0259lav\u0259 ed\u0259n t\u0259dqiqat\u00e7\u0131lar Afrika m\u0259n\u015f\u0259li qad\u0131nlar \u00fc\u00e7\u00fcn haz\u0131rda m\u00f6vcud vasit\u0259l\u0259rd\u0259n daha d\u0259qiq olan riski hesablaya bilibl\u0259r.<\/p>\n<p>Anormal genl\u0259rd\u0259n alt\u0131s\u0131 x\u0259st\u0259liyin \u0259n aqressiv formas\u0131 olan \u00fc\u00e7l\u00fc m\u0259nfi s\u00fcd v\u0259zi x\u0259r\u00e7\u0259ngi riskinin artmas\u0131 il\u0259 \u0259laq\u0259l\u0259ndirilib. \u018fvv\u0259lki ara\u015fd\u0131rmalar g\u00f6st\u0259rib ki, qarad\u0259rili qad\u0131nlar\u0131n a\u011fd\u0259rili qad\u0131nlara nisb\u0259t\u0259n x\u0259r\u00e7\u0259ngin bu n\u00f6v\u00fcn\u0259 tutulma ehtimal\u0131 t\u0259xmin\u0259n \u00fc\u00e7 d\u0259f\u0259 \u00e7oxdur.<\/p>\n<p>T\u0259dqiqat onu da g\u00f6st\u0259rib ki, alt\u0131 genin ham\u0131s\u0131na sahib olan qad\u0131nlarda \u00fc\u00e7l\u00fc m\u0259nfi diaqnoz qoyulma ehtimal\u0131 bu variantlardan he\u00e7 biri v\u0259 ya onlardan yaln\u0131z biri olmayan qad\u0131nlarla m\u00fcqayis\u0259d\u0259 4,2 d\u0259f\u0259 \u00e7ox olub.<\/p>\n<p>Bununla bel\u0259, Assosiasiya qeyd edir ki, AB\u015e-dak\u0131 qarad\u0259rili qad\u0131nlar\u0131n s\u00fcd v\u0259zi x\u0259r\u00e7\u0259ngi \u00fc\u00e7\u00fcn genetik testd\u0259n ke\u00e7m\u0259 ehtimal\u0131 a\u011fd\u0259rili qad\u0131nlara nisb\u0259t\u0259n daha azd\u0131r. Bu, h\u0259kiml\u0259rin t\u00f6vsiy\u0259l\u0259rind\u0259ki f\u0259rql\u0259r v\u0259 ya s\u0259hiyy\u0259 xidm\u0259tl\u0259rind\u0259n istifad\u0259 imkan\u0131 il\u0259 ba\u011fl\u0131d\u0131r.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>May\u0131n 13-d\u0259 d\u0259rc edil\u0259n b\u00f6y\u00fck bir t\u0259dqiqat\u0131n n\u0259tic\u0259l\u0259rind\u0259 Afrika m\u0259n\u015f\u0259li qad\u0131nlarda a\u015fkar edil\u0259n on iki s\u00fcd v\u0259zi x\u0259r\u00e7\u0259ngi geni bu x\u0259st\u0259liyin inki\u015faf riskini daha yax\u015f\u0131 proqnozla\u015fd\u0131rma\u011fa k\u00f6m\u0259k ed\u0259 v\u0259 avropal\u0131 h\u0259mcinsl\u0259ri il\u0259 m\u00fcqayis\u0259d\u0259 riskd\u0259ki potensial f\u0259rql\u0259ri vur\u011fulaya bil\u0259r. AZ\u018fRTAC\u00a0\u201cReuters\u201d agentliyin\u0259 istinadla x\u0259b\u0259r verir ki, d\u00f6\u015f x\u0259r\u00e7\u0259ngi il\u0259 \u0259laq\u0259li genetik mutasiyalar\u0131 m\u00fc\u0259yy\u0259n etm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn apar\u0131lan t\u0259dqiqatlar \u0259vv\u0259ll\u0259r \u0259sas\u0259n Avropa \u0259silli qad\u0131nlara y\u00f6n\u0259lib. Aliml\u0259r bildiribl\u0259r ki, AB\u015e, Afrika v\u0259 Barbadosda 40 000-d\u0259n \u00e7ox Afrika \u0259silli qad\u0131n x\u0259r\u00e7\u0259ng x\u0259st\u0259liyind\u0259n, o c\u00fcml\u0259d\u0259n onlar\u0131n 18 034-\u00fc s\u00fcd v\u0259zi x\u0259r\u00e7\u0259ngind\u0259n \u0259ziyy\u0259t \u00e7\u0259kir. T\u0259dqiqat\u00e7\u0131lar \u201cNature Genetics\u201d jurnal\u0131nda&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":721724,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0},"categories":[1],"tags":[],"aioseo_notices":[],"gutentor_comment":0,"rttpg_featured_image_url":{"full":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/05\/17156821501133929271_1200x630.jpg",924,630,false],"landscape":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/05\/17156821501133929271_1200x630.jpg",924,630,false],"portraits":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/05\/17156821501133929271_1200x630.jpg",924,630,false],"thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/05\/17156821501133929271_1200x630-500x280.jpg",500,280,true],"medium":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/05\/17156821501133929271_1200x630-535x365.jpg",535,365,true],"large":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/05\/17156821501133929271_1200x630-840x573.jpg",640,437,true],"1536x1536":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/05\/17156821501133929271_1200x630.jpg",924,630,false],"2048x2048":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/05\/17156821501133929271_1200x630.jpg",924,630,false],"post-thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/05\/17156821501133929271_1200x630-240x172.jpg",240,172,true],"advps-thumb-one":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/05\/17156821501133929271_1200x630-924x620.jpg",924,620,true]},"rttpg_author":{"display_name":"V\u00fcsal Rafiqo\u011flu","author_link":"https:\/\/arantv.az\/?author=2"},"rttpg_comment":0,"rttpg_category":"<a href=\"https:\/\/arantv.az\/?cat=1\" rel=\"category\">C\u0259miyy\u0259t<\/a>","rttpg_excerpt":"May\u0131n 13-d\u0259 d\u0259rc edil\u0259n b\u00f6y\u00fck bir t\u0259dqiqat\u0131n n\u0259tic\u0259l\u0259rind\u0259 Afrika m\u0259n\u015f\u0259li qad\u0131nlarda a\u015fkar edil\u0259n on iki s\u00fcd v\u0259zi x\u0259r\u00e7\u0259ngi geni bu x\u0259st\u0259liyin inki\u015faf riskini daha yax\u015f\u0131 proqnozla\u015fd\u0131rma\u011fa k\u00f6m\u0259k ed\u0259 v\u0259 avropal\u0131 h\u0259mcinsl\u0259ri il\u0259 m\u00fcqayis\u0259d\u0259 riskd\u0259ki potensial f\u0259rql\u0259ri vur\u011fulaya bil\u0259r. AZ\u018fRTAC\u00a0\u201cReuters\u201d agentliyin\u0259 istinadla x\u0259b\u0259r verir ki, d\u00f6\u015f x\u0259r\u00e7\u0259ngi il\u0259 \u0259laq\u0259li genetik mutasiyalar\u0131 m\u00fc\u0259yy\u0259n etm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn apar\u0131lan t\u0259dqiqatlar&hellip;","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/721723"}],"collection":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=721723"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/721723\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/721724"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=721723"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=721723"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=721723"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}