{"id":724039,"date":"2024-05-23T08:52:00","date_gmt":"2024-05-23T04:52:00","guid":{"rendered":"https:\/\/arantv.az\/?p=724039"},"modified":"2024-05-23T08:52:00","modified_gmt":"2024-05-23T04:52:00","slug":"h%c9%99r-uc-fiziki-m%c9%99hdudiyy%c9%99tli-s%c9%99xsd%c9%99n-biri-qohum-nikahlarindan-dogulur-h%c9%99kimd%c9%99n-aciqlama","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/arantv.az\/?p=724039","title":{"rendered":"&#8220;H\u0259r \u00fc\u00e7 fiziki m\u0259hdudiyy\u0259tli \u015f\u0259xsd\u0259n biri qohum nikahlar\u0131ndan do\u011fulur&#8221; &#8211; H\u0259kimd\u0259n A\u00c7IQLAMA"},"content":{"rendered":"<p>Az\u0259rbaycanda qohum evliliyi qanunla qada\u011fa oluna bil\u0259r. Art\u0131q bununla ba\u011fl\u0131 ictimai m\u00fczakir\u0259l\u0259r ba\u015flay\u0131b. M\u00fczakir\u0259l\u0259rin \u00fcmumi yekunu budur ki, \u0259mi, xala u\u015faqlar\u0131 aras\u0131nda evlilik qada\u011fan olunsun. \u00c7\u00fcnki yax\u0131n qohumla evlilik do\u011fulacaq u\u015faqlar\u0131n s\u0259hh\u0259tind\u0259 ciddi f\u0259sadlar yarad\u0131r.<\/p>\n<p>N\u0259z\u0259r\u0259 alaq ki, d\u00fcnyan\u0131n bir s\u0131ra \u00f6lk\u0259l\u0259rind\u0259 analoji q\u0259rarlar q\u0259bul edilib. M\u0259s\u0259l\u0259n, qohumlar aras\u0131nda evlilik bir s\u0131ra Avropa, C\u0259nub-\u015e\u0259rqi Asiya \u00f6lk\u0259l\u0259rind\u0259, \u00c7ind\u0259, Vyetnamda, AB\u015e-nin 24 \u015ftat\u0131nda v\u0259 sair\u0259 \u00f6lk\u0259l\u0259rd\u0259 qada\u011fan olunub.<\/p>\n<p>M\u00f6vzu il\u0259 ba\u011fl\u0131 bizim.media-ya dan\u0131\u015fan h\u0259kim Abbas Ba\u011f\u0131rov bildirib ki, dig\u0259r canl\u0131larda erk\u0259k v\u0259 di\u015fi f\u0259rdl\u0259rin cinsi t\u0259mas\u0131ndan t\u00f6r\u0259y\u0259n d\u00f6ld\u0259 genetik x\u0259st\u0259likl\u0259r a\u015fkar olunmad\u0131\u011f\u0131 halda, m\u0259hz insanlar\u0131n qohum evlilikl\u0259ri zaman\u0131 xromosomlar v\u0259 onlar\u0131n genl\u0259rind\u0259 ba\u015f ver\u0259n d\u0259yi\u015fiklikl\u0259r x\u0259st\u0259likl\u0259rin yaranmas\u0131na s\u0259b\u0259b olur:<\/p>\n<p>&#8220;Az\u0259rbaycanda 15-d\u0259k irsi x\u0259st\u0259lik qeyd\u0259 al\u0131n\u0131b. T\u0259\u0259ss\u00fcf ki, bunlar\u0131n b\u00f6y\u00fck hiss\u0259sin\u0259 qohum evlilikl\u0259rind\u0259n d\u00fcnyaya g\u0259l\u0259n \u015f\u0259xsl\u0259rd\u0259 rast g\u0259linir. O c\u00fcml\u0259d\u0259n, fiziki m\u0259hdudiyy\u0259tli \u015f\u0259xsl\u0259rin \u00fc\u00e7d\u0259biri m\u0259hz qohum nikahlar\u0131ndan do\u011fulanlard\u0131r.<\/p>\n<p>Genetik x\u0259st\u0259likl\u0259r\u0259 qohum evlilikl\u0259ri n\u0259tic\u0259sind\u0259 daha \u00e7ox rast g\u0259lindiyi statistik g\u00f6st\u0259ricil\u0259rl\u0259 t\u0259sdiq olunub. B\u0259tndaxili v\u0259 yaxud do\u011fu\u015fdan sonra ba\u015f ver\u0259n \u00f6l\u00fcm hallar\u0131n\u0131n 25%-n\u0259 qohum evlilikl\u0259ri zaman\u0131 t\u0259sad\u00fcf olunur, 10% hallarda is\u0259 tamamil\u0259 u\u015faq olmur.<\/p>\n<p>Qohum nikahlar\u0131 zaman\u0131 c\u00fctl\u00fckl\u0259rin h\u0259r ikisi eyni k\u00f6kd\u0259n oldu\u011fu \u00fc\u00e7\u00fcn q\u00fcsurlu genl\u0259rin birl\u0259\u015fm\u0259 ehtimal\u0131 daha y\u00fcks\u0259kdir. Q\u00fcsurlu genl\u0259r birl\u0259\u015f\u0259rk\u0259n k\u00f6rp\u0259 d\u00fcnyaya q\u00fcsurlu g\u0259lir, qan x\u0259st\u0259likl\u0259ri-talassemiya, hemofiliya, dayaq h\u0259r\u0259k\u0259t sistemi x\u0259st\u0259likl\u0259rinin, nevroloji x\u0259st\u0259likl\u0259rin, \u0259qli inki\u015faf geriliyinin formala\u015fma ehtimal\u0131 y\u00fcks\u0259lir. Ana b\u0259tnind\u0259 d\u00f6l\u00fcn \u00f6lm\u0259si, hamil\u0259liyin erk\u0259n bitm\u0259si, \u00fcr\u0259k q\u00fcsurlar\u0131, u\u015faqlar\u0131n c\u0131l\u0131z do\u011fulmas\u0131 hallar\u0131na da \u0259n \u00e7ox qohum nikahlar\u0131nda rast g\u0259linir&#8221;.<\/p>\n<p>Abbas Ba\u011f\u0131rov onu da qeyd edib ki, respublikam\u0131zda u\u015fa\u011f\u0131 x\u0259st\u0259 do\u011fulan valideynl\u0259rin Ail\u0259 Planlamas\u0131 M\u0259sl\u0259h\u0259txanas\u0131na m\u00fcraci\u0259tl\u0259ri artmaqdad\u0131r:<\/p>\n<p>&#8220;Qohum nikahlar\u0131ndan d\u00fcnyaya g\u0259l\u0259nl\u0259rin 10%-\u0259 q\u0259d\u0259rind\u0259 ata t\u0259r\u0259find\u0259n \u00f6t\u00fcr\u00fcl\u0259n irsi x\u0259st\u0259likl\u0259r \u0259sas rol oynay\u0131r. Qohum evliliyi ist\u0259y\u0259n c\u00fctl\u00fckl\u0259r bilm\u0259lidirl\u0259r ki, bu c\u00fcr evlilikd\u0259n yaranan x\u0259st\u0259likl\u0259rin \u00e7oxu tam m\u00fcalic\u0259 oluna bilmir. Onlardan d\u00fcnyaya g\u0259l\u0259c\u0259k u\u015faqlar\u0131n sa\u011flaml\u0131qlar\u0131 v\u0259 ya\u015famaq ehtimal\u0131 a\u015fa\u011f\u0131 olacaq, daimi h\u0259kim n\u0259zar\u0259tind\u0259 d\u0259rmanlardan as\u0131l\u0131 v\u0259ziyy\u0259td\u0259 qalacaqlar. N\u0259tic\u0259d\u0259 valideynl\u0259r h\u0259mi\u015f\u0259 maddi, fiziki v\u0259 m\u0259n\u0259vi probleml\u0259r i\u00e7\u0259risind\u0259 qal\u0131rlar. Qohum nikahlar\u0131n \u0259n \u00e7ox verdiyi f\u0259sadlardan biri d\u0259 sonsuzluqdur&#8221;.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Az\u0259rbaycanda qohum evliliyi qanunla qada\u011fa oluna bil\u0259r. Art\u0131q bununla ba\u011fl\u0131 ictimai m\u00fczakir\u0259l\u0259r ba\u015flay\u0131b. M\u00fczakir\u0259l\u0259rin \u00fcmumi yekunu budur ki, \u0259mi, xala u\u015faqlar\u0131 aras\u0131nda evlilik qada\u011fan olunsun. \u00c7\u00fcnki yax\u0131n qohumla evlilik do\u011fulacaq u\u015faqlar\u0131n s\u0259hh\u0259tind\u0259 ciddi f\u0259sadlar yarad\u0131r. N\u0259z\u0259r\u0259 alaq ki, d\u00fcnyan\u0131n bir s\u0131ra \u00f6lk\u0259l\u0259rind\u0259 analoji q\u0259rarlar q\u0259bul edilib. M\u0259s\u0259l\u0259n, qohumlar aras\u0131nda evlilik bir s\u0131ra Avropa, C\u0259nub-\u015e\u0259rqi Asiya \u00f6lk\u0259l\u0259rind\u0259, \u00c7ind\u0259, Vyetnamda, AB\u015e-nin 24 \u015ftat\u0131nda v\u0259 sair\u0259 \u00f6lk\u0259l\u0259rd\u0259 qada\u011fan olunub. M\u00f6vzu il\u0259 ba\u011fl\u0131 bizim.media-ya dan\u0131\u015fan h\u0259kim Abbas Ba\u011f\u0131rov bildirib ki, dig\u0259r canl\u0131larda erk\u0259k v\u0259 di\u015fi f\u0259rdl\u0259rin cinsi t\u0259mas\u0131ndan t\u00f6r\u0259y\u0259n d\u00f6ld\u0259 genetik x\u0259st\u0259likl\u0259r a\u015fkar olunmad\u0131\u011f\u0131&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":329328,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0},"categories":[1],"tags":[],"aioseo_notices":[],"gutentor_comment":0,"rttpg_featured_image_url":{"full":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2021\/04\/toy_61619167433.jpg",620,458,false],"landscape":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2021\/04\/toy_61619167433.jpg",620,458,false],"portraits":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2021\/04\/toy_61619167433.jpg",620,458,false],"thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2021\/04\/toy_61619167433-500x280.jpg",500,280,true],"medium":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2021\/04\/toy_61619167433-494x365.jpg",494,365,true],"large":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2021\/04\/toy_61619167433.jpg",620,458,false],"1536x1536":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2021\/04\/toy_61619167433.jpg",620,458,false],"2048x2048":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2021\/04\/toy_61619167433.jpg",620,458,false],"post-thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2021\/04\/toy_61619167433-240x172.jpg",240,172,true],"advps-thumb-one":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2021\/04\/toy_61619167433.jpg",620,458,false]},"rttpg_author":{"display_name":"V\u00fcsal Rafiqo\u011flu","author_link":"https:\/\/arantv.az\/?author=2"},"rttpg_comment":0,"rttpg_category":"<a href=\"https:\/\/arantv.az\/?cat=1\" rel=\"category\">C\u0259miyy\u0259t<\/a>","rttpg_excerpt":"Az\u0259rbaycanda qohum evliliyi qanunla qada\u011fa oluna bil\u0259r. Art\u0131q bununla ba\u011fl\u0131 ictimai m\u00fczakir\u0259l\u0259r ba\u015flay\u0131b. M\u00fczakir\u0259l\u0259rin \u00fcmumi yekunu budur ki, \u0259mi, xala u\u015faqlar\u0131 aras\u0131nda evlilik qada\u011fan olunsun. \u00c7\u00fcnki yax\u0131n qohumla evlilik do\u011fulacaq u\u015faqlar\u0131n s\u0259hh\u0259tind\u0259 ciddi f\u0259sadlar yarad\u0131r. N\u0259z\u0259r\u0259 alaq ki, d\u00fcnyan\u0131n bir s\u0131ra \u00f6lk\u0259l\u0259rind\u0259 analoji q\u0259rarlar q\u0259bul edilib. M\u0259s\u0259l\u0259n, qohumlar aras\u0131nda evlilik bir s\u0131ra Avropa, C\u0259nub-\u015e\u0259rqi Asiya&hellip;","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/724039"}],"collection":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=724039"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/724039\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/329328"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=724039"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=724039"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=724039"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}