{"id":724605,"date":"2024-05-24T11:42:28","date_gmt":"2024-05-24T07:42:28","guid":{"rendered":"https:\/\/arantv.az\/?p=724605"},"modified":"2024-05-24T11:42:28","modified_gmt":"2024-05-24T07:42:28","slug":"1918-ci-ilin-28-may-gunu-az%c9%99rbaycan-bir-dovl%c9%99t-kimi-varligini-dunyaya-gost%c9%99rdi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/arantv.az\/?p=724605","title":{"rendered":"1918-ci ilin 28 may g\u00fcn\u00fc Az\u0259rbaycan bir d\u00f6vl\u0259t kimi varl\u0131\u011f\u0131n\u0131 d\u00fcnyaya g\u00f6st\u0259rdi"},"content":{"rendered":"<section>\n<div class=\"content lead font-weight-normal\">\n<p><em><strong>28 May M\u00fcst\u0259qillik G\u00fcn\u00fc Az\u0259rbaycan tarixind\u0259 \u0259n \u0259lam\u0259tdar g\u00fcnl\u0259rd\u0259n biridir. Xalq\u0131m\u0131z h\u0259r il bu g\u00fcn\u00fc b\u00f6y\u00fck t\u0259nt\u0259n\u0259 il\u0259 qeyd edir. M\u0259hz bu g\u00fcn, t\u0259kc\u0259 Az\u0259rbaycanda deyil b\u00fct\u00f6vl\u00fckd\u0259, m\u00fcs\u0259lman \u015e\u0259rqind\u0259 Demokratik C\u00fcmhuriyy\u0259tin yarand\u0131\u011f\u0131 bir g\u00fcnd\u00fcr. Bu g\u00fcn Az\u0259rbaycan\u0131n yurdsev\u0259n, demokratiya, t\u0259r\u0259qqip\u0259rv\u0259r v\u0259 mill\u0259tsev\u0259n insanlar\u0131\u00a0\u00a0m\u00fcst\u0259qillik elan edibl\u0259r.<\/strong><\/em><\/p>\n<p>Az\u0259rbaycan Xalq C\u00fcmhuriyy\u0259tinin qurulmas\u0131 xalq\u0131m\u0131z\u0131n h\u0259yat\u0131nda yeni bir m\u0259rh\u0259l\u0259nin ba\u015flan\u011f\u0131c\u0131 oldu. Avropan\u0131n demokratik d\u0259y\u0259rl\u0259ri il\u0259 \u015e\u0259rq m\u0259d\u0259niyy\u0259tinin x\u00fcsusiyy\u0259tl\u0259rini \u00f6z\u00fcnd\u0259 birl\u0259\u015fdir\u0259n, yarand\u0131\u011f\u0131 d\u00f6vr \u00fc\u00e7\u00fcn inqilabi say\u0131lan bir \u00e7ox \u00fcns\u00fcrl\u0259ri \u00f6z\u00fcnd\u0259 ehtiva ed\u0259n d\u00f6vl\u0259t n\u00fcmun\u0259si olan Az\u0259rbaycan Xalq C\u00fcmhuriyy\u0259ti xalq\u0131m\u0131z\u0131n milli v\u0259 siyasi \u015f\u00fcurunun, y\u00fcks\u0259k m\u0259d\u0259niyy\u0259tinin n\u0259tic\u0259si idi.<\/p>\n<p>H\u0259r bir xalq\u0131n, mill\u0259tin sahib oldu\u011fu \u0259n b\u00f6y\u00fck s\u0259rv\u0259t is\u0259 onun m\u00fcst\u0259qil d\u00f6vl\u0259tinin olmas\u0131d\u0131r. Lakin m\u00fcst\u0259qillik t\u0259sad\u00fcf\u0259n qazan\u0131lm\u0131r v\u0259 ya onu h\u0259diyy\u0259 etmirl\u0259r. M\u00fcst\u0259qilliy\u0259 ged\u0259n yol b\u00f6y\u00fck m\u00fcbariz\u0259l\u0259rd\u0259n ke\u00e7ir. \u018fld\u0259 edilmi\u015f bu azadl\u0131q xalq\u0131m\u0131z\u0131n b\u00f6y\u00fck m\u00fcbariz\u0259sinin, onun b\u00f6y\u00fck o\u011flu M\u0259h\u0259mm\u0259d\u0259min R\u0259sulzad\u0259 ba\u015fda olmaqla g\u00f6rk\u0259mli ziyal\u0131lar\u0131m\u0131z\u0131n t\u0259f\u0259kk\u00fcr\u00fcn\u00fcn b\u0259hr\u0259si idi.\u00a0M\u00fcst\u0259qilliyimizi qoruyub saxlamaq \u00fc\u00e7\u00fcn ciddi t\u0259dbirl\u0259r g\u00f6r\u00fcld\u00fc. Az\u0259rbaycan Xalq C\u00fcmhuriyy\u0259tinin ilk h\u00f6kum\u0259t ba\u015f\u00e7\u0131s\u0131 F\u0259t\u0259li xan Xoyski 1918-ci il may\u0131n 30-da teleqrafla b\u00fct\u00fcn d\u00fcnya \u00f6lk\u0259l\u0259rin\u0259 Az\u0259rbaycan\u0131n m\u00fcst\u0259qil olmas\u0131n\u0131 elan etdi. \u0130yun ay\u0131n\u0131n 4-d\u0259 qarda\u015f\u00a0Osmanl\u0131 d\u00f6vl\u0259ti il\u0259 s\u00fclh v\u0259 dostluq m\u00fcqavil\u0259si ba\u011flanaraq, Osmanl\u0131 d\u00f6vl\u0259tind\u0259n h\u0259rbi yard\u0131m al\u0131nd\u0131. Bel\u0259likl\u0259 d\u0259 1918-ci il iyunun 26-da Az\u0259rbaycan\u0131n milli ordusu yarad\u0131ld\u0131. Az\u0259rbaycan dili d\u00f6vl\u0259t dili elan edildi. 1919-cu ild\u0259 \u0259n b\u00f6y\u00fck ali t\u0259hsil oca\u011f\u0131 Bak\u0131 D\u00f6vl\u0259t Universiteti a\u00e7\u0131ld\u0131. M\u0259kt\u0259bl\u0259r \u00fc\u00e7\u00fcn d\u0259rslikl\u0259r yaz\u0131l\u0131r, kitabxanalar a\u00e7\u0131l\u0131r, onlarca q\u0259zet v\u0259 jurnal n\u0259\u015fr olunurdu. Milli muzeyimiz \u2013 \u201c\u0130stiqlal\u201d muzeyi yarad\u0131ld\u0131. B\u00fct\u00fcn bunlar ham\u0131s\u0131 q\u0131sa s\u00fcrm\u00fc\u015f m\u00fcst\u0259qillik zaman\u0131 \u0259ld\u0259 edilmi\u015f u\u011furlar idi.<\/p>\n<p>Demokratik h\u00fcquq v\u0259 azadl\u0131qlar\u0131n b\u0259rq\u0259rar olmas\u0131, etnik v\u0259 dini m\u0259nsubiyy\u0259td\u0259n as\u0131l\u0131 olmayaraq b\u00fct\u00fcn v\u0259t\u0259nda\u015flar\u0131n b\u0259rab\u0259r h\u00fcquqlar\u0131n\u0131n tan\u0131nmas\u0131, h\u0259tta bir \u00e7ox Avropa \u00f6lk\u0259sind\u0259n daha \u0259vv\u0259l qad\u0131nlara se\u00e7ki h\u00fcququnun verilm\u0259si Xalq C\u00fcmhuriyy\u0259ti h\u00f6kum\u0259tinin y\u00fcr\u00fctd\u00fcy\u00fc siyas\u0259tin miqyas\u0131n\u0131, mahiyy\u0259t v\u0259 m\u0259nas\u0131n\u0131 \u0259yani \u015f\u0259kild\u0259 s\u0259ciyy\u0259l\u0259ndirir.<\/p>\n<p>Az\u0259rbaycan Xalq C\u00fcmhuriyy\u0259tinin z\u0259ngin v\u0259 r\u0259ngar\u0259ng, orijinal m\u0259tbuat\u0131 olmu\u015fdur.\u00a01918-20-ci ill\u0259rd\u0259 Bak\u0131da, G\u0259nc\u0259d\u0259 v\u0259 respublikan\u0131n dig\u0259r \u015f\u0259h\u0259rl\u0259rind\u0259 onlarca q\u0259zet v\u0259 jurnal n\u0259\u015fr olunmu\u015fdur. Bir s\u00f6zl\u0259, xalq\u0131m\u0131z\u0131n milli oyan\u0131\u015f\u0131 v\u0259 dir\u00e7\u0259li\u015fi prosesl\u0259rinin m\u0259ntiqi n\u0259tic\u0259si kimi meydana \u00e7\u0131xan Az\u0259rbaycan Xalq C\u00fcmhuriyy\u0259ti q\u0131sa zaman \u0259rzind\u0259 \u00f6z \u0259razisind\u0259 tam d\u00f6vl\u0259t hakimiyy\u0259tin\u0259 malik olmaqla m\u00fcst\u0259qil xarici v\u0259 daxili siyas\u0259t yeritmi\u015f, d\u00f6vl\u0259t\u0259 xas olan t\u0259sisatlar \u2013 parlament, h\u00f6kum\u0259t, ordu, maliyy\u0259 sistemi yaratm\u0131\u015f, xalq\u0131m\u0131z\u0131n tarixind\u0259 b\u00f6y\u00fck iz qoyan t\u0259dbirl\u0259r h\u0259yata ke\u00e7irmi\u015fdir.<\/p>\n<p>\u00c7ox \u00e7\u0259tin v\u0259 ziddiyy\u0259tli tarixi \u015f\u0259raitd\u0259 qurulan Az\u0259rbaycan d\u00f6vl\u0259ti c\u0259mi 23 ay f\u0259aliyy\u0259t g\u00f6st\u0259rmi\u015fdir.\u00a01920-ci\u00a0il\u00a0aprel ay\u0131n\u0131n 28-d\u0259 Sovet Rusiyas\u0131 beyn\u0259lxalq h\u00fcquq normalar\u0131n\u0131 kobudcas\u0131na pozaraq silahl\u0131 q\u00fcvv\u0259l\u0259rini Az\u0259rbaycan \u0259razisin\u0259 yeritmi\u015f, c\u00fcmhuriyy\u0259tin varl\u0131\u011f\u0131na son qoymu\u015fdur. Az\u0259rbaycan Demokratik Respublikas\u0131n\u0131n s\u00fcqutundan sonra Sovet imperiyas\u0131n\u0131n 70 illik \u0259sar\u0259ti d\u00f6vr\u00fc ba\u015flad\u0131.\u00a0Lakin xalq\u0131m\u0131z m\u00fcst\u0259qillik u\u011frunda m\u00fcbariz\u0259ni davam etdirdi.\u00a0Bu m\u00fcbariz\u0259d\u0259 \u00e7oxlu \u015f\u0259hidl\u0259r verdik. 1988-ci ild\u0259n ba\u015flayaraq, Az\u0259rbaycan c\u0259miyy\u0259ti c\u00fcmhuriyy\u0259t d\u00f6vr\u00fcn\u0259 diqq\u0259t etm\u0259y\u0259 v\u0259\u00a0\u00a0h\u0259min d\u00f6vr\u00fc d\u0259rind\u0259n \u00f6yr\u0259nm\u0259y\u0259 ba\u015flad\u0131. 1993-c\u00fc ild\u0259 \u00dcmummilli Liderimiz Heyd\u0259r \u018fliyev xalq\u0131n t\u0259kidli t\u0259l\u0259bi il\u0259\u00a0hakimiyy\u0259t\u0259 g\u0259ldikd\u0259n sonra\u00a0is\u0259 h\u0259min d\u00f6vr daha d\u0259rin \u00f6yr\u0259nilm\u0259y\u0259 ba\u015fland\u0131.<\/p>\n<p>XX \u0259srd\u0259 ikinci d\u0259f\u0259\u00a0\u00a0demokratik d\u00f6vl\u0259t \u0259ld\u0259 etdikd\u0259n sonra Az\u0259rbaycan h\u0259min demokratik c\u00fcmhuriyy\u0259tin \u0259n\u0259n\u0259l\u0259rini b\u0259rpa etdi. Az\u0259rbaycan d\u00f6vl\u0259ti \u00f6z\u00fcn\u00fcn 1918-ci ild\u0259 qurulmu\u015f demokratik c\u00fcmhuriyy\u0259tin varisi oldu\u011funu elan etdi.<\/p>\n<p>Bu g\u00fcn\u00fcn tarixi yadda\u015flarda ya\u015fanmas\u0131,\u00a0\u00a0g\u0259nc n\u0259sill\u0259r\u0259 tan\u0131d\u0131lmas\u0131, el\u0259c\u0259 d\u0259, Az\u0259rbaycan\u0131 sev\u0259n, ist\u0259y\u0259n dost \u00f6lk\u0259l\u0259r\u0259 tan\u0131tmas\u0131 bizim bir d\u00f6vl\u0259t, bir mill\u0259t olaraq tariximiz\u0259 xidm\u0259t ed\u0259c\u0259k i\u015fl\u0259rd\u0259n biridir. Biz Ulu \u00d6nd\u0259rimiz Heyd\u0259r \u018fliyevin biz\u0259 qoyub getdiyi miras\u0131 qoruyub saxlamal\u0131 v\u0259 bu yolda daim birg\u0259 add\u0131mlamal\u0131y\u0131q. M\u0259hz bu m\u00fcst\u0259qilliyimiz bu g\u00fcn d\u0259 qorunub saxlan\u0131l\u0131r, bu da Az\u0259rbaycan\u0131n d\u00f6vl\u0259t\u00e7ilik \u0259n\u0259n\u0259l\u0259rinin indi d\u0259 ya\u015fad\u0131\u011f\u0131n\u0131n g\u00f6st\u0259ricisidir.<\/p>\n<p><strong>Cavid Mehdizad\u0259,<\/strong><br \/>\n<em>YAP X\u0259tai rayon t\u0259\u015fkilat\u0131n\u0131n f\u0259al\u0131<\/em><\/p>\n<div class=\"clearfix\"><\/div>\n<\/div>\n<div class=\"sharing my-2 row no-gutters d-print-none\"><\/div>\n<div class=\"d-none d-sm-block\"><\/div>\n<\/section>\n<section id=\"new_block_2\" class=\"mt-3 d-print-none\">\n<div class=\"row\">\n<div class=\"col-md-12\"><\/div>\n<\/div>\n<\/section>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>28 May M\u00fcst\u0259qillik G\u00fcn\u00fc Az\u0259rbaycan tarixind\u0259 \u0259n \u0259lam\u0259tdar g\u00fcnl\u0259rd\u0259n biridir. Xalq\u0131m\u0131z h\u0259r il bu g\u00fcn\u00fc b\u00f6y\u00fck t\u0259nt\u0259n\u0259 il\u0259 qeyd edir. M\u0259hz bu g\u00fcn, t\u0259kc\u0259 Az\u0259rbaycanda deyil b\u00fct\u00f6vl\u00fckd\u0259, m\u00fcs\u0259lman \u015e\u0259rqind\u0259 Demokratik C\u00fcmhuriyy\u0259tin yarand\u0131\u011f\u0131 bir g\u00fcnd\u00fcr. Bu g\u00fcn Az\u0259rbaycan\u0131n yurdsev\u0259n, demokratiya, t\u0259r\u0259qqip\u0259rv\u0259r v\u0259 mill\u0259tsev\u0259n insanlar\u0131\u00a0\u00a0m\u00fcst\u0259qillik elan edibl\u0259r. Az\u0259rbaycan Xalq C\u00fcmhuriyy\u0259tinin qurulmas\u0131 xalq\u0131m\u0131z\u0131n h\u0259yat\u0131nda yeni bir m\u0259rh\u0259l\u0259nin ba\u015flan\u011f\u0131c\u0131 oldu. Avropan\u0131n demokratik d\u0259y\u0259rl\u0259ri il\u0259 \u015e\u0259rq m\u0259d\u0259niyy\u0259tinin x\u00fcsusiyy\u0259tl\u0259rini \u00f6z\u00fcnd\u0259 birl\u0259\u015fdir\u0259n, yarand\u0131\u011f\u0131 d\u00f6vr \u00fc\u00e7\u00fcn inqilabi say\u0131lan bir \u00e7ox \u00fcns\u00fcrl\u0259ri \u00f6z\u00fcnd\u0259 ehtiva ed\u0259n d\u00f6vl\u0259t n\u00fcmun\u0259si olan Az\u0259rbaycan Xalq C\u00fcmhuriyy\u0259ti xalq\u0131m\u0131z\u0131n milli v\u0259 siyasi \u015f\u00fcurunun, y\u00fcks\u0259k m\u0259d\u0259niyy\u0259tinin n\u0259tic\u0259si&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":724606,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0},"categories":[19],"tags":[],"aioseo_notices":[],"gutentor_comment":0,"rttpg_featured_image_url":{"full":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/05\/dc49dfeb169953046115817294110805654.jpg",975,540,false],"landscape":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/05\/dc49dfeb169953046115817294110805654.jpg",975,540,false],"portraits":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/05\/dc49dfeb169953046115817294110805654.jpg",975,540,false],"thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/05\/dc49dfeb169953046115817294110805654-500x280.jpg",500,280,true],"medium":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/05\/dc49dfeb169953046115817294110805654-660x365.jpg",660,365,true],"large":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/05\/dc49dfeb169953046115817294110805654-840x465.jpg",640,354,true],"1536x1536":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/05\/dc49dfeb169953046115817294110805654.jpg",975,540,false],"2048x2048":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/05\/dc49dfeb169953046115817294110805654.jpg",975,540,false],"post-thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/05\/dc49dfeb169953046115817294110805654-240x172.jpg",240,172,true],"advps-thumb-one":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/05\/dc49dfeb169953046115817294110805654.jpg",975,540,false]},"rttpg_author":{"display_name":"V\u00fcsal Rafiqo\u011flu","author_link":"https:\/\/arantv.az\/?author=2"},"rttpg_comment":0,"rttpg_category":"<a href=\"https:\/\/arantv.az\/?cat=19\" rel=\"category\">G\u00fcnd\u0259m<\/a>","rttpg_excerpt":"28 May M\u00fcst\u0259qillik G\u00fcn\u00fc Az\u0259rbaycan tarixind\u0259 \u0259n \u0259lam\u0259tdar g\u00fcnl\u0259rd\u0259n biridir. Xalq\u0131m\u0131z h\u0259r il bu g\u00fcn\u00fc b\u00f6y\u00fck t\u0259nt\u0259n\u0259 il\u0259 qeyd edir. M\u0259hz bu g\u00fcn, t\u0259kc\u0259 Az\u0259rbaycanda deyil b\u00fct\u00f6vl\u00fckd\u0259, m\u00fcs\u0259lman \u015e\u0259rqind\u0259 Demokratik C\u00fcmhuriyy\u0259tin yarand\u0131\u011f\u0131 bir g\u00fcnd\u00fcr. Bu g\u00fcn Az\u0259rbaycan\u0131n yurdsev\u0259n, demokratiya, t\u0259r\u0259qqip\u0259rv\u0259r v\u0259 mill\u0259tsev\u0259n insanlar\u0131\u00a0\u00a0m\u00fcst\u0259qillik elan edibl\u0259r. Az\u0259rbaycan Xalq C\u00fcmhuriyy\u0259tinin qurulmas\u0131 xalq\u0131m\u0131z\u0131n h\u0259yat\u0131nda yeni bir m\u0259rh\u0259l\u0259nin ba\u015flan\u011f\u0131c\u0131&hellip;","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/724605"}],"collection":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=724605"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/724605\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/724606"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=724605"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=724605"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=724605"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}