{"id":733394,"date":"2024-06-29T21:12:06","date_gmt":"2024-06-29T17:12:06","guid":{"rendered":"https:\/\/arantv.az\/?p=733394"},"modified":"2024-06-29T21:12:06","modified_gmt":"2024-06-29T17:12:06","slug":"yay-aylarinda-qidadan-z%c9%99h%c9%99rl%c9%99nm%c9%99m%c9%99k-ucun-5-qayda","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/arantv.az\/?p=733394","title":{"rendered":"Yay aylar\u0131nda qidadan z\u0259h\u0259rl\u0259nm\u0259m\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn 5 qayda"},"content":{"rendered":"<p>T\u00fcrkiy\u0259d\u0259 S\u0259hiyy\u0259 Nazirliyi yay aylar\u0131nda artan qida z\u0259h\u0259rl\u0259nm\u0259l\u0259rind\u0259n qorunmaq \u00fc\u00e7\u00fcn qaydalar\u0131 a\u00e7\u0131qlay\u0131b.<\/p>\n<p>Medicina.az x\u0259b\u0259r verir ki, nazirlik r\u0259smil\u0259ri t\u0259mizliy\u0259, bi\u015fmi\u015f v\u0259 \u00e7iy qidalar\u0131n ayr\u0131lmas\u0131na, qidalar\u0131n m\u00fcvafiq temperaturda saxlanmas\u0131na, t\u0259hl\u00fck\u0259siz xammal v\u0259 sudan istifad\u0259y\u0259 diqq\u0259t yetirilm\u0259li oldu\u011funu bildiribl\u0259r.<\/p>\n<p>Havan\u0131n temperaturunun artmas\u0131n\u0131n t\u0259siri il\u0259 yay aylar\u0131nda qida z\u0259h\u0259rl\u0259nm\u0259l\u0259rin\u0259 daha \u00e7ox rast g\u0259linir. Qusma, ishal, m\u0259d\u0259 a\u011fr\u0131s\u0131, h\u0259rar\u0259t v\u0259 \u00fcmumi hals\u0131zl\u0131q kimi \u0259lam\u0259tl\u0259rl\u0259 \u00f6z\u00fcn\u00fc g\u00f6st\u0259r\u0259n qida z\u0259h\u0259rl\u0259nm\u0259si isti hava \u015f\u0259raitind\u0259 bakteriya v\u0259 dig\u0259r mikroorqanizml\u0259rin s\u00fcr\u0259tl\u0259 \u00e7oxalmas\u0131 n\u0259tic\u0259sind\u0259 ba\u015f verir. \u00c7ox vaxt bu hallar y\u00fcng\u00fcl v\u0259 q\u0131sa m\u00fcdd\u0259tli xarakter da\u015f\u0131sa da, z\u0259h\u0259rl\u0259nm\u0259y\u0259 s\u0259b\u0259b olan b\u0259zi qida faktorlar\u0131 b\u0259z\u0259n x\u0259st\u0259liyin daha a\u011f\u0131r gedi\u015fin\u0259 s\u0259b\u0259b ola bilir.<br \/>\nBildirilib ki, qida z\u0259h\u0259rl\u0259nm\u0259sinin qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131 alma\u011f\u0131n \u0259n t\u0259sirli yolu qidalar\u0131 d\u00fczg\u00fcn haz\u0131rlamaq v\u0259 saxlamaqd\u0131r. Bakteriyalar x\u0259st\u0259 v\u0259 ya da\u015f\u0131y\u0131c\u0131 \u015f\u0259xs vasit\u0259sil\u0259 qidaya ke\u00e7\u0259 bil\u0259r v\u0259 ya &#8220;\u00e7arpaz \u00e7irkl\u0259nm\u0259&#8221; adlanan proses ba\u015f ver\u0259 bil\u0259r. \u00c7arpaz \u00e7irkl\u0259nm\u0259 \u0259ll\u0259r, qablar, yem\u0259k do\u011franan l\u00f6vh\u0259l\u0259r, m\u0259tb\u0259xd\u0259 istifad\u0259 olunan d\u0259zgahlar, paltarlar v\u0259 s\u00fcng\u0259rl\u0259r, \u00f6sk\u00fcr\u0259k v\u0259 asq\u0131rma zaman\u0131 \u0259trafa s\u0131\u00e7rayan damc\u0131lar v\u0259 bakteriya il\u0259 \u00e7irkl\u0259nmi\u015f mayel\u0259rl\u0259 t\u0259masda olan h\u0259r hans\u0131 s\u0259th n\u0259tic\u0259sind\u0259 qidaya ke\u00e7\u0259 bil\u0259r.<\/p>\n<p>Qida t\u0259hl\u00fck\u0259sizliyini t\u0259min etm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn be\u015f qaydaya \u0259m\u0259l edilm\u0259lidir: t\u0259mizlik, bi\u015fmi\u015f v\u0259 \u00e7iy qidalar\u0131n ayr\u0131lmas\u0131, d\u00fczg\u00fcn bi\u015firilm\u0259si, qidalar\u0131n m\u00fcvafiq temperaturda saxlanmas\u0131, t\u0259hl\u00fck\u0259siz xammal v\u0259 sudan istifad\u0259.<\/p>\n<p>Bu \u00e7\u0259r\u00e7iv\u0259d\u0259 \u015f\u0259xsi gigiyena il\u0259 yana\u015f\u0131, istifad\u0259 olunan al\u0259tl\u0259rin t\u0259mizl\u0259nm\u0259si v\u0259 dezinfeksiya edilm\u0259sin\u0259 diqq\u0259t yetirilm\u0259si t\u0259l\u0259b olunur.<\/p>\n<p>\u00c7iy \u0259t, qu\u015f \u0259ti v\u0259 d\u0259niz m\u0259hsullar\u0131n\u0131 bi\u015fmi\u015f m\u0259mulatlar v\u0259 salatlar kimi dig\u0259r \u00e7iy qidalardan ay\u0131rmaq, \u00e7iy qidalar\u0131n haz\u0131rlanmas\u0131nda ayr\u0131 b\u0131\u00e7aq v\u0259 k\u0259sici taxtalardan istifad\u0259 etm\u0259k, haz\u0131r qidalar\u0131 v\u0259 \u00e7iy qidalar\u0131 ayr\u0131 saxlamaq vacibdir.<\/p>\n<p>Xarab olmas\u0131 bax\u0131m\u0131ndan potensial t\u0259hl\u00fck\u0259li qidalar kimi qeyd olunan \u0259t, s\u00fcd v\u0259 yumurta kimi m\u0259hsullar\u0131n uy\u011fun temperaturda v\u0259 vaxtda bi\u015firilm\u0259sinin vacibliyi vur\u011fulan\u0131r.<\/p>\n<p>X\u0259st\u0259lik t\u00f6r\u0259d\u0259n mikroorqanizml\u0259rin \u00e7oxalmas\u0131n\u0131n qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131 almaq \u00fc\u00e7\u00fcn qidalar\u0131n uy\u011fun m\u00fchit, vaxt v\u0259 temperaturda saxlanmas\u0131 vacibdir. Qidalar\u0131n haz\u0131rlanmas\u0131nda t\u0259miz sudan istifad\u0259 edilm\u0259li, t\u0259z\u0259 v\u0259 sa\u011flam qidalar etibarl\u0131 m\u0259nb\u0259l\u0259rd\u0259n se\u00e7ilm\u0259lidir. Pasteriz\u0259 edilmi\u015f v\u0259 steriliz\u0259 olunmu\u015f s\u00fcd\u0259 \u00fcst\u00fcnl\u00fck verilm\u0259lidir.<\/p>\n<p>Qidalar\u0131n haz\u0131rlanmas\u0131 v\u0259 istehlak\u0131 zaman\u0131 sa\u011flaml\u0131\u011f\u0131 qorumaq \u00fc\u00e7\u00fcn b\u00fct\u00fcn t\u0259z\u0259 meyv\u0259 v\u0259 t\u0259r\u0259v\u0259zl\u0259ri bol suda yax\u015f\u0131ca yumaq t\u00f6vsiy\u0259 olunur.<\/p>\n<p>\u018ft, s\u00fcd v\u0259 toyuq \u0259ti kimi potensial riskli, \u00e7iy qidalara toxunduqdan sonra \u0259ll\u0259ri yax\u015f\u0131ca yumaq laz\u0131md\u0131r. \u018ft v\u0259 bal\u0131q, x\u00fcsusil\u0259 \u00e7iy toyuq il\u0259 t\u0259masda olan b\u00fct\u00fcn s\u0259thl\u0259ri v\u0259 avadanl\u0131qlar\u0131 da h\u0259r istifad\u0259d\u0259n sonra qaynar su il\u0259 yuyaraq dezinfeksiya etm\u0259k vacibdir.<\/p>\n<p>\u018ft m\u0259hsullar\u0131 v\u0259 yumurta soyuducudan k\u0259narda maksimum 2 saat saxlana bil\u0259r. Soyuducudan k\u0259narda 2 saatdan \u00e7ox qalan bu c\u00fcr qidalar potensial risk da\u015f\u0131y\u0131rlar. Onlar\u0131 yem\u0259k \u00e7ox t\u0259hl\u00fck\u0259lidir.<\/p>\n<p>Dondurulmu\u015f qidalar\u0131n soyuducu temperaturunda, orijinal qabla\u015fd\u0131rmada soyuq axar suyun alt\u0131nda v\u0259 ya mikrodal\u011fal\u0131 sobalarda \u0259ridilm\u0259si, \u0259ridikd\u0259n sonra yenid\u0259n dondurulmamas\u0131 v\u0259 qurudulmu\u015f \u0259t m\u0259hsullar\u0131n\u0131n soyuducuda \u00f6rt\u00fcl\u00fc saxlanmas\u0131 t\u00f6vsiy\u0259 olunur.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>T\u00fcrkiy\u0259d\u0259 S\u0259hiyy\u0259 Nazirliyi yay aylar\u0131nda artan qida z\u0259h\u0259rl\u0259nm\u0259l\u0259rind\u0259n qorunmaq \u00fc\u00e7\u00fcn qaydalar\u0131 a\u00e7\u0131qlay\u0131b. Medicina.az x\u0259b\u0259r verir ki, nazirlik r\u0259smil\u0259ri t\u0259mizliy\u0259, bi\u015fmi\u015f v\u0259 \u00e7iy qidalar\u0131n ayr\u0131lmas\u0131na, qidalar\u0131n m\u00fcvafiq temperaturda saxlanmas\u0131na, t\u0259hl\u00fck\u0259siz xammal v\u0259 sudan istifad\u0259y\u0259 diqq\u0259t yetirilm\u0259li oldu\u011funu bildiribl\u0259r. Havan\u0131n temperaturunun artmas\u0131n\u0131n t\u0259siri il\u0259 yay aylar\u0131nda qida z\u0259h\u0259rl\u0259nm\u0259l\u0259rin\u0259 daha \u00e7ox rast g\u0259linir. Qusma, ishal, m\u0259d\u0259 a\u011fr\u0131s\u0131, h\u0259rar\u0259t v\u0259 \u00fcmumi hals\u0131zl\u0131q kimi \u0259lam\u0259tl\u0259rl\u0259 \u00f6z\u00fcn\u00fc g\u00f6st\u0259r\u0259n qida z\u0259h\u0259rl\u0259nm\u0259si isti hava \u015f\u0259raitind\u0259 bakteriya v\u0259 dig\u0259r mikroorqanizml\u0259rin s\u00fcr\u0259tl\u0259 \u00e7oxalmas\u0131 n\u0259tic\u0259sind\u0259 ba\u015f verir. \u00c7ox vaxt bu hallar y\u00fcng\u00fcl v\u0259 q\u0131sa m\u00fcdd\u0259tli xarakter da\u015f\u0131sa da, z\u0259h\u0259rl\u0259nm\u0259y\u0259 s\u0259b\u0259b olan&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":733395,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0},"categories":[1],"tags":[],"aioseo_notices":[],"gutentor_comment":0,"rttpg_featured_image_url":{"full":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/06\/1719585406_2024-06-28-17-04-21xkt7efs6qxnpott6uucf_file.jpg",770,415,false],"landscape":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/06\/1719585406_2024-06-28-17-04-21xkt7efs6qxnpott6uucf_file.jpg",770,415,false],"portraits":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/06\/1719585406_2024-06-28-17-04-21xkt7efs6qxnpott6uucf_file.jpg",770,415,false],"thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/06\/1719585406_2024-06-28-17-04-21xkt7efs6qxnpott6uucf_file-500x280.jpg",500,280,true],"medium":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/06\/1719585406_2024-06-28-17-04-21xkt7efs6qxnpott6uucf_file-660x356.jpg",660,356,true],"large":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/06\/1719585406_2024-06-28-17-04-21xkt7efs6qxnpott6uucf_file.jpg",640,345,false],"1536x1536":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/06\/1719585406_2024-06-28-17-04-21xkt7efs6qxnpott6uucf_file.jpg",770,415,false],"2048x2048":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/06\/1719585406_2024-06-28-17-04-21xkt7efs6qxnpott6uucf_file.jpg",770,415,false],"post-thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/06\/1719585406_2024-06-28-17-04-21xkt7efs6qxnpott6uucf_file-240x172.jpg",240,172,true],"advps-thumb-one":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/06\/1719585406_2024-06-28-17-04-21xkt7efs6qxnpott6uucf_file.jpg",770,415,false]},"rttpg_author":{"display_name":"V\u00fcsal Rafiqo\u011flu","author_link":"https:\/\/arantv.az\/?author=2"},"rttpg_comment":0,"rttpg_category":"<a href=\"https:\/\/arantv.az\/?cat=1\" rel=\"category\">C\u0259miyy\u0259t<\/a>","rttpg_excerpt":"T\u00fcrkiy\u0259d\u0259 S\u0259hiyy\u0259 Nazirliyi yay aylar\u0131nda artan qida z\u0259h\u0259rl\u0259nm\u0259l\u0259rind\u0259n qorunmaq \u00fc\u00e7\u00fcn qaydalar\u0131 a\u00e7\u0131qlay\u0131b. Medicina.az x\u0259b\u0259r verir ki, nazirlik r\u0259smil\u0259ri t\u0259mizliy\u0259, bi\u015fmi\u015f v\u0259 \u00e7iy qidalar\u0131n ayr\u0131lmas\u0131na, qidalar\u0131n m\u00fcvafiq temperaturda saxlanmas\u0131na, t\u0259hl\u00fck\u0259siz xammal v\u0259 sudan istifad\u0259y\u0259 diqq\u0259t yetirilm\u0259li oldu\u011funu bildiribl\u0259r. Havan\u0131n temperaturunun artmas\u0131n\u0131n t\u0259siri il\u0259 yay aylar\u0131nda qida z\u0259h\u0259rl\u0259nm\u0259l\u0259rin\u0259 daha \u00e7ox rast g\u0259linir. Qusma, ishal, m\u0259d\u0259 a\u011fr\u0131s\u0131, h\u0259rar\u0259t&hellip;","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/733394"}],"collection":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=733394"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/733394\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/733395"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=733394"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=733394"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=733394"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}