{"id":733600,"date":"2024-07-01T11:19:51","date_gmt":"2024-07-01T07:19:51","guid":{"rendered":"https:\/\/arantv.az\/?p=733600"},"modified":"2024-07-01T11:19:51","modified_gmt":"2024-07-01T07:19:51","slug":"yanacagin-qiym%c9%99tl%c9%99ri-d%c9%99yisdi-bu-biz%c9%99-n%c9%99-ver%c9%99c%c9%99k-maliyy%c9%99-professorunun-yazisi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/arantv.az\/?p=733600","title":{"rendered":"Yanaca\u011f\u0131n qiym\u0259tl\u0259ri d\u0259yi\u015fdi: bu biz\u0259 n\u0259 ver\u0259c\u0259k?- Maliyy\u0259 professorunun yaz\u0131s\u0131"},"content":{"rendered":"<p><strong>Az\u0259rbaycanda yanaca\u011f\u0131n qiym\u0259tl\u0259ri d\u0259yi\u015fir. C\u0259miyy\u0259td\u0259 birm\u0259nal\u0131 qar\u015f\u0131lanmayan qiym\u0259t d\u0259yi\u015fm\u0259sini z\u0259ruri ed\u0259n, y\u0259ni onu \u015f\u0259rtl\u0259ndir\u0259n s\u0259b\u0259bl\u0259r hans\u0131lard\u0131r? V\u0259t\u0259nda\u015flar\u0131m\u0131z m\u00fct\u0259x\u0259ssisl\u0259rd\u0259n bu suallara \u0259sasland\u0131r\u0131lm\u0131\u015f\u00a0 izahat almaq ist\u0259yirl\u0259r.<\/strong><\/p>\n<p>\u00d6nc\u0259 onu dey\u0259k ki, bu g\u00fcn d\u00fcnyan\u0131n enerji balans\u0131 s\u00fcr\u0259tl\u0259 d\u0259yi\u015fir, alternativ enerji istehsal\u0131 b\u00f6y\u00fck s\u00fcr\u0259tl\u0259 art\u0131r. Avropan\u0131n b\u0259zi \u00f6lk\u0259l\u0259ri indi \u00f6z\u00fcn\u00fcn enerji t\u0259l\u0259bat\u0131n\u0131n 50%-\u0259 q\u0259d\u0259rini m\u0259hz alternativ m\u0259nb\u0259l\u0259rd\u0259n al\u0131nan enerji il\u0259 t\u0259min ed\u0259 bilirl\u0259r. Biz indi d\u00fcnyan\u0131n enerji t\u0259chizat\u0131nda s\u00fcr\u0259tl\u0259 ba\u015f ver\u0259n inqilabi bir d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcn ba\u015flan\u011f\u0131c\u0131nday\u0131q. Son 10 ild\u0259 d\u00fcnyada elektromobill\u0259rin istehsal\u0131 140 d\u0259f\u0259d\u0259n \u00e7ox art\u0131b. Bu g\u00fcn d\u00fcnyada 26 milyondan \u00e7ox elektromobil istifad\u0259 olunur. D\u00fcnyan\u0131n bir \u00e7ox \u00f6lk\u0259l\u0259rind\u0259 v\u0259 x\u00fcsusil\u0259 d\u0259 Avropa \u00f6lk\u0259l\u0259rind\u0259 avtomobil istehsal\u00e7\u0131lar\u0131 2035-ci ild\u0259n etibar\u0259n yanacaqla i\u015fl\u0259y\u0259n avtomobill\u0259rin istehsal\u0131n\u0131 dayand\u0131rmaq bar\u0259d\u0259 \u00f6hd\u0259lik g\u00f6t\u00fcr\u00fcbl\u0259r.<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" src=\"https:\/\/cdn.musavat.com\/news\/video\/NewFolder\/ali-fotolar\/3d8ecf09b753812309d6dd7d5fa7565a.jpg\" alt=\"3d8ecf09b753812309d6dd7d5fa7565a.jpg (671 KB)\" width=\"750\" height=\"423\" \/><\/p>\n<p>B\u00fct\u00fcn bu sadalad\u0131qlar\u0131m\u0131z fonunda Az\u0259rbaycan\u0131n d\u00fcnyan\u0131n tutdu\u011fu yolla getm\u0259si vacibliyi he\u00e7 \u015f\u00fcbh\u0259 do\u011furmamal\u0131d\u0131r. Bu g\u00fcn \u00f6lk\u0259mizd\u0259 v\u0259 onun paytaxt\u0131 Bak\u0131da benzinl\u0259 v\u0259 x\u00fcsusil\u0259 d\u0259 dizel yanaca\u011f\u0131 il\u0259 i\u015fl\u0259y\u0259n avtomobill\u0259rin havaya buraxd\u0131\u011f\u0131 tullant\u0131lar ekologiyan\u0131 \u00e7irkl\u0259ndir\u0259n v\u0259 insanlar\u0131n sa\u011flaml\u0131\u011f\u0131na ciddi z\u0259rb\u0259 vuran amill\u0259rd\u0259n biridir. Bak\u0131n\u0131n yollar\u0131nda h\u0259r g\u00fcn \u0259sas\u0259n dizel yanaca\u011f\u0131ndan istifad\u0259 ed\u0259r\u0259k arxas\u0131nca qara t\u00fcst\u00fc buraxaraq h\u0259r\u0259k\u0259t ed\u0259n y\u00fczl\u0259rl\u0259 avtomobilin ekologiyan\u0131 nec\u0259 korlad\u0131\u011f\u0131n\u0131 v\u0259 h\u0259r birimizin sa\u011flaml\u0131\u011f\u0131na nec\u0259 z\u0259rb\u0259 vurdu\u011funun \u015fahidi oluruq. Bu v\u0259ziyy\u0259tin \u0259sasl\u0131 \u015f\u0259kild\u0259 aradan qald\u0131r\u0131lmas\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn ilkin m\u0259rh\u0259l\u0259d\u0259 Az\u0259rbaycan h\u00f6kum\u0259ti yanaca\u011f\u0131n keyfiyy\u0259tinin yax\u015f\u0131la\u015fd\u0131r\u0131lmas\u0131 v\u0259 onun Avro- 5 standartlar\u0131na \u00e7atd\u0131r\u0131lmas\u0131 istiqam\u0259tind\u0259 add\u0131mlar atmaq q\u0259rar\u0131 verdi.<\/p>\n<p>Heyd\u0259r \u018fliyev ad\u0131na neft emal\u0131 zavodunda apar\u0131lan yenid\u0259nqurma v\u0259 modernizasiya i\u015fl\u0259rinin n\u0259tic\u0259sind\u0259 yerli bazar\u0131n benzin\u0259 olan t\u0259l\u0259bat\u0131 Avro-5 standartlar\u0131na uy\u011fun t\u0259min edil\u0259c\u0259kdir. Keyfiyy\u0259tli benzind\u0259n istifad\u0259 ed\u0259n avtomobill\u0259r havaya daha az z\u0259h\u0259rli qaz buraxacaq, avtomobill\u0259rin istismar\u0131 zaman\u0131 yaranan nasazl\u0131qlar aradan qalxacaq v\u0259 b\u00fct\u00f6vl\u00fckd\u0259 yanacaq s\u0259rfi a\u015fa\u011f\u0131 d\u00fc\u015f\u0259c\u0259kdir. \u018fn \u0259sas\u0131 is\u0259 bu, b\u00f6lg\u0259d\u0259 ya\u015f\u0131l enerji istehsal\u0131n\u0131n lokomotivin\u0259 \u00e7evrilm\u0259kd\u0259 olan, cari ilin noyabr ay\u0131nda b\u0259\u015f\u0259riyy\u0259ti ciddi narahat ed\u0259n iqlim probleml\u0259rinin h\u0259lli yollar\u0131n\u0131n axtar\u0131\u015f\u0131n\u0131 n\u0259z\u0259rd\u0259 tutan d\u00fcnyan\u0131n \u0259n b\u00f6y\u00fck t\u0259dbirin\u0259 &#8211; COP29-a ev sahibliyi ed\u0259c\u0259k \u00f6lk\u0259mizin bu istiqam\u0259td\u0259 m\u00fc\u0259yy\u0259n etdiyi kursa tam uy\u011fun add\u0131md\u0131r.<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" src=\"https:\/\/cdn.musavat.com\/news\/video\/NewFolder\/ali-fotolar\/trend_cop29_loqo.jpg\" alt=\"trend_cop29_loqo.jpg (121 KB)\" width=\"750\" height=\"422\" \/><\/p>\n<p>Dizel yanaca\u011f\u0131 is\u0259 ekologiyan\u0131 daha \u00e7ox korlad\u0131\u011f\u0131ndan, onun qiym\u0259ti il\u0259 benzinin qiym\u0259ti aras\u0131ndak\u0131 f\u0259rqin azald\u0131lmas\u0131 m\u0259ntiqi bir add\u0131md\u0131r. Bu yanacaq n\u00f6v\u00fcn\u00fcn qiym\u0259tinin benzinin qiym\u0259tin\u0259 yax\u0131nla\u015fd\u0131r\u0131lmas\u0131n\u0131 \u015f\u0259rtl\u0259ndir\u0259n bir \u0259sas s\u0259b\u0259b d\u0259 odur ki, son zamanlar ekologiyan\u0131 daha \u00e7ox \u00e7irkl\u0259ndir\u0259n dizel yanaca\u011f\u0131 il\u0259 i\u015fl\u0259y\u0259n avtomobill\u0259rin \u00f6lk\u0259miz\u0259 idxal\u0131nda art\u0131mlar m\u00fc\u015fahid\u0259 olunmaqdad\u0131r. Bu is\u0259 h\u00f6kum\u0259tin ekoloji t\u0259mizliyin t\u0259min edilm\u0259si istiqam\u0259tind\u0259 m\u00fc\u0259yy\u0259n etdiyi kursa uy\u011fun olmayan bir \u0259n\u0259n\u0259dir v\u0259 onun aradan qald\u0131r\u0131lmas\u0131 \u015f\u0259rtdir. N\u0259z\u0259r\u0259 alaq ki, d\u00fcnyan\u0131n inki\u015faf etmi\u015f b\u0259zi \u00f6lk\u0259l\u0259rind\u0259 dizel yanaca\u011f\u0131n\u0131n qiym\u0259ti benzinin qiym\u0259tind\u0259n y\u00fcks\u0259kdir. Bu se\u00e7imin m\u0259qs\u0259di d\u0259 h\u0259min yanacaq n\u00f6v\u00fcnd\u0259n istifad\u0259nin h\u0259cmini minimuma endirm\u0259kdir.<\/p>\n<p>Bir ba\u015fqa m\u0259s\u0259l\u0259 is\u0259 benzinin d\u00fcnyan\u0131n ayr\u0131-ayr\u0131 \u00f6lk\u0259l\u0259rind\u0259ki qiym\u0259tl\u0259ri il\u0259 ba\u011fl\u0131d\u0131r. Ara\u015fd\u0131rmalar g\u00f6st\u0259rir ki, kas\u0131b \u00f6lk\u0259l\u0259rd\u0259 v\u0259 neft hasil ed\u0259n \u00f6lk\u0259l\u0259rd\u0259 bir qayda olaraq yanaca\u011f\u0131n qiym\u0259tl\u0259ri daha ucuz, inki\u015faf etmi\u015f \u00f6lk\u0259l\u0259rd\u0259 is\u0259 bu qiym\u0259tl\u0259r daha y\u00fcks\u0259kdir. B\u0259s Az\u0259rbaycan yanaca\u011f\u0131n qiym\u0259tind\u0259 edil\u0259n son d\u0259yi\u015fiklikl\u0259rd\u0259n sonra bu s\u0131rada hans\u0131 yerd\u0259 dayanacaqd\u0131r. M\u0259lumat \u00fc\u00e7\u00fcn bildir\u0259k ki, A\u0130 92 markal\u0131 benzinin istehsal\u0131 v\u0259 sat\u0131\u015f\u0131 d\u00fcnyan\u0131n bir \u00e7ox \u00f6lk\u0259l\u0259rind\u0259 art\u0131q \u00e7oxdan dayand\u0131r\u0131l\u0131b. Y\u0259ni indi d\u00fcnyada avtomobil\u0259r \u00fc\u00e7\u00fcn daha \u00e7ox A\u0130 95 markal\u0131 benzind\u0259n istifad\u0259 olunur. Az\u0259rbaycanda bu markal\u0131 benzin istehsal edilm\u0259diyind\u0259n, biz onu idxal edirdik.<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" src=\"https:\/\/cdn.musavat.com\/news\/video\/NewFolder\/ali-fotolar\/84533692cf0360d4252134b579f4d968.jpg\" alt=\"84533692cf0360d4252134b579f4d968.jpg (162 KB)\" width=\"700\" height=\"500\" \/><\/p>\n<p>\u0130dxal is\u0259 baha ba\u015fa g\u0259ldiyind\u0259n h\u0259min benzinin 1 litrinin p\u0259rak\u0259nd\u0259 sat\u0131\u015f qiym\u0259ti 2 manat t\u0259\u015fkil edirdi. Neft emal zavodunun yenid\u0259n qurulmas\u0131 il\u0259 bu markadan olan benzinin yerli xammal hesab\u0131na istehsal\u0131 onun qiym\u0259tini 40 q\u0259pik ucuzla\u015fd\u0131rma\u011fa imkan verdi. Yax\u0131n g\u0259l\u0259c\u0259kd\u0259 Az\u0259rbaycanda daha \u00e7ox avtomobill\u0259rin A\u0130 95 benzinind\u0259n istifad\u0259 ed\u0259c\u0259yini n\u0259z\u0259r\u0259 alsaq, onun qiym\u0259tinin 20% ucuzla\u015fd\u0131r\u0131lmas\u0131n\u0131 h\u00f6kum\u0259tin benzinin qiym\u0259tl\u0259rinin insanlar\u0131m\u0131z\u0131n b\u00fcdc\u0259sin\u0259 uy\u011funla\u015fd\u0131r\u0131lmas\u0131 istiqam\u0259tind\u0259 bir add\u0131m\u0131 kimi d\u0259y\u0259rl\u0259ndir\u0259 bil\u0259rik. M\u00fcqayis\u0259 \u00fc\u00e7\u00fcn dey\u0259k ki, A\u0130 95 markal\u0131 benzinin yeni qiym\u0259ti d\u00fcnyan\u0131n \u0259ks\u0259r \u00f6lk\u0259l\u0259rind\u0259 v\u0259 h\u0259tta MDB m\u0259kan\u0131ndak\u0131 \u00f6lk\u0259l\u0259rin \u00e7oxunda h\u0259min markadan olan benzinin qiym\u0259tind\u0259n \u00e7ox a\u015fa\u011f\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" src=\"https:\/\/cdn.musavat.com\/news\/video\/NewFolder\/ali-fotolar\/2178437fd871e5f69fb5325ef2e90087.jpg\" alt=\"2178437fd871e5f69fb5325ef2e90087.jpg (37 KB)\" width=\"350\" height=\"219\" \/><\/p>\n<p><strong>Fikr\u0259t Yusifov,<\/strong><br \/>\n<strong>\u0130qtisad elml\u0259ri doktoru,<\/strong><br \/>\n<strong>professor<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Az\u0259rbaycanda yanaca\u011f\u0131n qiym\u0259tl\u0259ri d\u0259yi\u015fir. C\u0259miyy\u0259td\u0259 birm\u0259nal\u0131 qar\u015f\u0131lanmayan qiym\u0259t d\u0259yi\u015fm\u0259sini z\u0259ruri ed\u0259n, y\u0259ni onu \u015f\u0259rtl\u0259ndir\u0259n s\u0259b\u0259bl\u0259r hans\u0131lard\u0131r? V\u0259t\u0259nda\u015flar\u0131m\u0131z m\u00fct\u0259x\u0259ssisl\u0259rd\u0259n bu suallara \u0259sasland\u0131r\u0131lm\u0131\u015f\u00a0 izahat almaq ist\u0259yirl\u0259r. \u00d6nc\u0259 onu dey\u0259k ki, bu g\u00fcn d\u00fcnyan\u0131n enerji balans\u0131 s\u00fcr\u0259tl\u0259 d\u0259yi\u015fir, alternativ enerji istehsal\u0131 b\u00f6y\u00fck s\u00fcr\u0259tl\u0259 art\u0131r. Avropan\u0131n b\u0259zi \u00f6lk\u0259l\u0259ri indi \u00f6z\u00fcn\u00fcn enerji t\u0259l\u0259bat\u0131n\u0131n 50%-\u0259 q\u0259d\u0259rini m\u0259hz alternativ m\u0259nb\u0259l\u0259rd\u0259n al\u0131nan enerji il\u0259 t\u0259min ed\u0259 bilirl\u0259r. Biz indi d\u00fcnyan\u0131n enerji t\u0259chizat\u0131nda s\u00fcr\u0259tl\u0259 ba\u015f ver\u0259n inqilabi bir d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcn ba\u015flan\u011f\u0131c\u0131nday\u0131q. Son 10 ild\u0259 d\u00fcnyada elektromobill\u0259rin istehsal\u0131 140 d\u0259f\u0259d\u0259n \u00e7ox art\u0131b. Bu g\u00fcn d\u00fcnyada 26 milyondan \u00e7ox elektromobil istifad\u0259 olunur.&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":733601,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0},"categories":[19],"tags":[],"aioseo_notices":[],"gutentor_comment":0,"rttpg_featured_image_url":{"full":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/07\/b15f0dd544d9bc0c8bbb301e207d9366.jpg",850,500,false],"landscape":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/07\/b15f0dd544d9bc0c8bbb301e207d9366.jpg",850,500,false],"portraits":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/07\/b15f0dd544d9bc0c8bbb301e207d9366.jpg",850,500,false],"thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/07\/b15f0dd544d9bc0c8bbb301e207d9366-500x280.jpg",500,280,true],"medium":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/07\/b15f0dd544d9bc0c8bbb301e207d9366-621x365.jpg",621,365,true],"large":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/07\/b15f0dd544d9bc0c8bbb301e207d9366-840x494.jpg",640,376,true],"1536x1536":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/07\/b15f0dd544d9bc0c8bbb301e207d9366.jpg",850,500,false],"2048x2048":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/07\/b15f0dd544d9bc0c8bbb301e207d9366.jpg",850,500,false],"post-thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/07\/b15f0dd544d9bc0c8bbb301e207d9366-240x172.jpg",240,172,true],"advps-thumb-one":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/07\/b15f0dd544d9bc0c8bbb301e207d9366.jpg",850,500,false]},"rttpg_author":{"display_name":"V\u00fcsal Rafiqo\u011flu","author_link":"https:\/\/arantv.az\/?author=2"},"rttpg_comment":0,"rttpg_category":"<a href=\"https:\/\/arantv.az\/?cat=19\" rel=\"category\">G\u00fcnd\u0259m<\/a>","rttpg_excerpt":"Az\u0259rbaycanda yanaca\u011f\u0131n qiym\u0259tl\u0259ri d\u0259yi\u015fir. C\u0259miyy\u0259td\u0259 birm\u0259nal\u0131 qar\u015f\u0131lanmayan qiym\u0259t d\u0259yi\u015fm\u0259sini z\u0259ruri ed\u0259n, y\u0259ni onu \u015f\u0259rtl\u0259ndir\u0259n s\u0259b\u0259bl\u0259r hans\u0131lard\u0131r? V\u0259t\u0259nda\u015flar\u0131m\u0131z m\u00fct\u0259x\u0259ssisl\u0259rd\u0259n bu suallara \u0259sasland\u0131r\u0131lm\u0131\u015f\u00a0 izahat almaq ist\u0259yirl\u0259r. \u00d6nc\u0259 onu dey\u0259k ki, bu g\u00fcn d\u00fcnyan\u0131n enerji balans\u0131 s\u00fcr\u0259tl\u0259 d\u0259yi\u015fir, alternativ enerji istehsal\u0131 b\u00f6y\u00fck s\u00fcr\u0259tl\u0259 art\u0131r. Avropan\u0131n b\u0259zi \u00f6lk\u0259l\u0259ri indi \u00f6z\u00fcn\u00fcn enerji t\u0259l\u0259bat\u0131n\u0131n 50%-\u0259 q\u0259d\u0259rini m\u0259hz alternativ m\u0259nb\u0259l\u0259rd\u0259n al\u0131nan enerji&hellip;","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/733600"}],"collection":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=733600"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/733600\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/733601"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=733600"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=733600"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=733600"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}