{"id":733835,"date":"2024-07-02T10:35:25","date_gmt":"2024-07-02T06:35:25","guid":{"rendered":"https:\/\/arantv.az\/?p=733835"},"modified":"2024-07-02T10:35:25","modified_gmt":"2024-07-02T06:35:25","slug":"artan-q%c9%99tll%c9%99r-intihar-v%c9%99-kriminallar-s%c9%99b%c9%99b","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/arantv.az\/?p=733835","title":{"rendered":"Artan q\u0259tll\u0259r, intihar v\u0259 kriminallar &#8211; s\u0259b\u0259b&#8230;"},"content":{"rendered":"<p><strong>Ekspert: \u201cD\u00f6vl\u0259tl\u0259r aqressiv t\u00f6vr n\u00fcmayi\u015f etdir\u0259nd\u0259, bu, n\u0259tic\u0259d\u0259 insanlara da siray\u0259t edir\u201d<\/strong><\/p>\n<p>Son aylarda \u00f6lk\u0259d\u0259 kriminallar, x\u00fcsusil\u0259 q\u0259tll\u0259r v\u0259 intiharlar art\u0131b. Eyni zamanda insanlar\u0131n davran\u0131\u015flar\u0131nda a\u015f\u0131r\u0131 aqressiya m\u00fc\u015fahid\u0259 olunur. Habel\u0259 kriminal xronikadan g\u00f6r\u00fcn\u00fcr ki,\u00a0 m\u00fc\u0259mmal\u0131 \u015f\u0259kild\u0259 itkin d\u00fc\u015f\u0259n, evd\u0259n qa\u00e7an adamlar da \u00e7oxal\u0131b. Sanki \u00f6lk\u0259d\u0259 bir k\u00fctl\u0259vi psixoz durum yaran\u0131b.\u00a0 S\u0259b\u0259bl\u0259r n\u0259dir? C\u0259miyy\u0259td\u0259ki aqressiyan\u0131 azaltmaq mexanizml\u0259ri n\u0259dir? D\u00fcnya t\u0259cr\u00fcb\u0259sind\u0259 hans\u0131 taktikalar t\u0259tbiq olunur?<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><img src=\"https:\/\/cdn.musavat.com\/news\/thumbnails\/1a39e8981443c1aed910326ad7c521ee.jpg\" alt=\"Nazir Bak\u0131n\u0131 t\u0131xacdan qurtarma\u011f\u0131 tap\u015f\u0131rd\u0131 - problemli \u0259razil\u0259r\" \/><\/p>\n<p><strong>\u201cBak\u0131\u201d H\u00fcquq \u015eirk\u0259tinin r\u0259hb\u0259ri Natiq \u018fl\u0259sg\u0259rov \u201cYeni M\u00fcsavat\u201da deyib ki, ba\u015f vermi\u015f q\u0259tll\u0259rin \u0259ks\u0259riyy\u0259ti tamah motivlidir:<\/strong>\u00a0\u201c\u018flb\u0259tt\u0259, ham\u0131 ist\u0259r ki, bu c\u00fcr q\u0259tll\u0259rin say\u0131 azals\u0131n. Amma m\u0259n m\u0259hk\u0259m\u0259-istintaq t\u0259cr\u00fcb\u0259sinin sovet d\u00f6vr\u00fcn\u00fc g\u00f6t\u00fcr\u0259nd\u0259 dey\u0259 bil\u0259r\u0259m ki, ail\u0259 m\u00fcnaqi\u015f\u0259si z\u0259minind\u0259 cinay\u0259tl\u0259r az idi. El\u0259 g\u00f6r\u00fcnm\u0259sin ki, sovet d\u00f6vr\u00fcn\u00fc t\u0259rifl\u0259yir\u0259m, amma bu, reall\u0131qd\u0131r. \u00c7\u00fcnki bizd\u0259 milli d\u0259y\u0259rl\u0259r, a\u011fsaqqal v\u0259 qarasaqqal anlay\u0131\u015f\u0131 var, o halda ail\u0259 m\u00fcnaqi\u015f\u0259sini q\u0131z\u0131\u015fma\u011fa qoymurdular. \u0130ndi is\u0259 texnologiyan\u0131n s\u00fcr\u0259tli inki\u015faf\u0131 cinay\u0259tkarl\u0131\u011fa qar\u015f\u0131 m\u00fcbariz\u0259ni asanla\u015fd\u0131rsa da, cinay\u0259tl\u0259rin say\u0131n\u0131n artmas\u0131na t\u0259sir edib. M\u0259s\u0259l\u0259n, ki\u015fi qad\u0131na deyir ki, s\u0259nd\u0259n \u015f\u00fcbh\u0259l\u0259nir\u0259m, kim\u0259s\u0259 mesaj yaz\u0131rsan v\u0259 ya \u015f\u0259kil yollay\u0131rsan. H\u0259tta bir ne\u00e7\u0259 il qabaq Sabun\u00e7uda q\u0131z o\u011flan\u0131 g\u00f6r\u00fc\u015f\u0259 \u00e7a\u011f\u0131rm\u0131\u015fd\u0131, qarda\u015flar\u0131 g\u0259lib onu \u00f6ld\u00fcrd\u00fcl\u0259r. Bax, m\u00fcasir texnologiya konfliktli situsiyalara bu \u015f\u0259kild\u0259 &#8220;stimul&#8221; verir. Eyni zamanda qloballa\u015fma gedir, d\u00fcnyaya a\u00e7\u0131l\u0131m var, gedi\u015f-g\u0259li\u015f art\u0131b, yeni \u0259laq\u0259l\u0259r qurulur v\u0259 b\u00fct\u00fcn bunlar bel\u0259 hallara t\u0259sir edir. \u00dcmum\u0259n cinay\u0259tsiz c\u0259miyy\u0259t olmur&#8221;.<\/p>\n<p><strong>Natiq \u018fl\u0259sg\u0259rov deyib ki,\u00a0 paralel olaraq maarif\u00e7ilik i\u015fini g\u00fccl\u0259ndirm\u0259lidir:<\/strong>\u00a0\u201cTeleviziyalar bu y\u00f6nd\u0259 maarif\u00e7ilikl\u0259 m\u0259\u015f\u011ful olmur. Q\u0259zetl\u0259r yaz\u0131r, amma geni\u015f auditoriya \u00fc\u00e7\u00fcn televiziyalar\u0131n m\u00fcst\u0259sna rolu var. Telekanallarda yay\u0131mlanan verili\u015fl\u0259r ail\u0259 m\u00fcnaqi\u015f\u0259si problemini q\u0131z\u0131\u015fd\u0131r\u0131r, t\u0259rbiy\u0259l\u0259ndirmir&#8221;.<\/p>\n<p><img src=\"https:\/\/gdb.voanews.com\/09690000-0a00-0242-93ee-08da6586e996_w1200_r1.jpg\" alt=\"Azad \u0130sazad\u0259: M\u00fcharib\u0259 i\u015ftirak\u00e7\u0131lar\u0131n\u0131n \u0259sas \u015fikay\u0259ti bel\u0259dir: &quot;Bizi  dinl\u0259m\u0259k ist\u0259mirl\u0259r&quot;\" \/><\/p>\n<p><strong>Azad \u0130sazad\u0259<\/strong><\/p>\n<p><strong>Psixoloq Azad \u0130sazad\u0259 ba\u015f ver\u0259n olaylarda q\u0259ddarl\u0131\u011f\u0131n k\u00f6k\u00fcn\u00fc c\u0259miyy\u0259td\u0259ki aqressivlikd\u0259 g\u00f6r\u00fcr:<\/strong>\u00a0\u201cC\u0259miyy\u0259td\u0259 aqressivlik \u00e7oxalanda hans\u0131sa m\u00fcnaqi\u015f\u0259l\u0259rd\u0259 bu aqressivlik \u00f6z\u00fcn\u00fc daha g\u00fccl\u00fc \u015f\u0259kild\u0259 g\u00f6st\u0259rir. Cinay\u0259t t\u00f6r\u0259d\u0259nl\u0259r d\u0259 bu c\u0259miyy\u0259tin \u00fczvl\u0259ridir. Ona g\u00f6r\u0259 d\u0259 bu c\u0259miyy\u0259tin i\u00e7ind\u0259 bel\u0259 hallar ba\u015f verir. \u00dcmumilikd\u0259 is\u0259 b\u00fct\u00fcn d\u00fcnya haz\u0131rda qaynar qazan\u0131 xat\u0131rlad\u0131r. H\u0259r yerd\u0259 aqressiya artan x\u0259tl\u0259 gedir. M\u00fcharib\u0259l\u0259rin d\u0259 \u00e7ox ciddi t\u0259siri var. H\u0259r g\u00fcn aqressiv h\u0259r\u0259k\u0259tl\u0259rl\u0259 rastla\u015f\u0131r\u0131q dey\u0259 aqressiv h\u0259r\u0259k\u0259tl\u0259r biz\u0259 normal g\u00f6r\u00fcn\u00fcr. \u00dcst\u0259lik, m\u0259tbuatda, telekanallarda, sosial \u015f\u0259b\u0259k\u0259l\u0259rd\u0259 aqressivliyin t\u0259bli\u011fi olan filml\u0259r, x\u0259b\u0259rl\u0259r, verli\u015fl\u0259r davaml\u0131 \u015f\u0259kild\u0259 diqq\u0259t\u0259 \u00e7atd\u0131r\u0131l\u0131r. B\u00fct\u00fcn bunlar son n\u0259tic\u0259d\u0259 f\u0259rdl\u0259rin \u015f\u00fcuruna t\u0259sir edir, adil\u0259\u015fmi\u015f q\u0259ddarl\u0131q f\u0259rdin f\u0259rdi \u00f6ld\u00fcrm\u0259si, ona \u00f6l\u00fcmc\u00fcl z\u0259rb\u0259 endirm\u0259si il\u0259 sonunclan\u0131r\u201d.<\/p>\n<p><strong>Azad \u0130sazad\u0259 deyir ki, haz\u0131rda m\u00fc\u015fahid\u0259 olunan aqressivliyin qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131n al\u0131nmas\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn konkret reseptl\u0259r yoxdur:<\/strong>\u00a0\u201cB\u0259zi aliml\u0259r aqressivliyin artmas\u0131n\u0131 planetar d\u0259yi\u015fiklikl\u0259rl\u0259 izah edirl\u0259r. D\u00fcnyada m\u00fcharib\u0259 ocaqlar\u0131 art\u0131r, qan t\u00f6k\u00fclm\u0259si adi hala \u00e7evrilir. Bir m\u00fcdd\u0259t bel\u0259 davam ed\u0259nd\u0259n sonra is\u0259 dinc bir periodun olaca\u011f\u0131 pronozla\u015fd\u0131r\u0131l\u0131r. Dig\u0259r bir n\u0259z\u0259riyy\u0259y\u0259 g\u00f6r\u0259 is\u0259 d\u00f6vl\u0259tl\u0259rin davran\u0131\u015flar\u0131 il\u0259 ba\u011fl\u0131d\u0131r. Qeyd olunur ki, d\u00f6vl\u0259tl\u0259r aqressiv t\u00f6vr n\u00fcmayi\u015f etdir\u0259nd\u0259, bu, n\u0259tic\u0259d\u0259 insanlara da siray\u0259t edir. \u018fks-proses olanda is\u0259 \u0259halid\u0259 d\u0259 sakitl\u0259\u015fm\u0259, m\u00fclayiml\u0259\u015fm\u0259 prosesi gedir. D\u00f6vl\u0259tl\u0259rin hal\u0131 &#8211; aqressivliyi artanda c\u0259miyy\u0259td\u0259 d\u0259 bel\u0259 bir proses ba\u015flay\u0131r, c\u0259miyy\u0259t\u0259 ke\u00e7ir. M\u00fc\u015fahid\u0259 etdiyimiz q\u0259ddarl\u0131qlar\u0131n k\u00f6k\u00fcn\u00fc bu istiqam\u0259td\u0259 axtarmal\u0131y\u0131q\u201d.<\/p>\n<p><strong>El\u015f\u0259n M\u018fMM\u018fD\u018fL\u0130YEV,<br \/>\n\u201cYeni M\u00fcsavat\u201d<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Ekspert: \u201cD\u00f6vl\u0259tl\u0259r aqressiv t\u00f6vr n\u00fcmayi\u015f etdir\u0259nd\u0259, bu, n\u0259tic\u0259d\u0259 insanlara da siray\u0259t edir\u201d Son aylarda \u00f6lk\u0259d\u0259 kriminallar, x\u00fcsusil\u0259 q\u0259tll\u0259r v\u0259 intiharlar art\u0131b. Eyni zamanda insanlar\u0131n davran\u0131\u015flar\u0131nda a\u015f\u0131r\u0131 aqressiya m\u00fc\u015fahid\u0259 olunur. Habel\u0259 kriminal xronikadan g\u00f6r\u00fcn\u00fcr ki,\u00a0 m\u00fc\u0259mmal\u0131 \u015f\u0259kild\u0259 itkin d\u00fc\u015f\u0259n, evd\u0259n qa\u00e7an adamlar da \u00e7oxal\u0131b. Sanki \u00f6lk\u0259d\u0259 bir k\u00fctl\u0259vi psixoz durum yaran\u0131b.\u00a0 S\u0259b\u0259bl\u0259r n\u0259dir? C\u0259miyy\u0259td\u0259ki aqressiyan\u0131 azaltmaq mexanizml\u0259ri n\u0259dir? D\u00fcnya t\u0259cr\u00fcb\u0259sind\u0259 hans\u0131 taktikalar t\u0259tbiq olunur? &nbsp; \u201cBak\u0131\u201d H\u00fcquq \u015eirk\u0259tinin r\u0259hb\u0259ri Natiq \u018fl\u0259sg\u0259rov \u201cYeni M\u00fcsavat\u201da deyib ki, ba\u015f vermi\u015f q\u0259tll\u0259rin \u0259ks\u0259riyy\u0259ti tamah motivlidir:\u00a0\u201c\u018flb\u0259tt\u0259, ham\u0131 ist\u0259r ki, bu c\u00fcr q\u0259tll\u0259rin say\u0131 azals\u0131n. Amma m\u0259n&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":733836,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0},"categories":[3],"tags":[],"aioseo_notices":[],"gutentor_comment":0,"rttpg_featured_image_url":{"full":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/07\/84bc557010fba4ea9a9905451528fb98.jpg",720,377,false],"landscape":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/07\/84bc557010fba4ea9a9905451528fb98.jpg",720,377,false],"portraits":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/07\/84bc557010fba4ea9a9905451528fb98.jpg",720,377,false],"thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/07\/84bc557010fba4ea9a9905451528fb98-500x280.jpg",500,280,true],"medium":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/07\/84bc557010fba4ea9a9905451528fb98-660x346.jpg",660,346,true],"large":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/07\/84bc557010fba4ea9a9905451528fb98.jpg",640,335,false],"1536x1536":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/07\/84bc557010fba4ea9a9905451528fb98.jpg",720,377,false],"2048x2048":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/07\/84bc557010fba4ea9a9905451528fb98.jpg",720,377,false],"post-thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/07\/84bc557010fba4ea9a9905451528fb98-240x172.jpg",240,172,true],"advps-thumb-one":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/07\/84bc557010fba4ea9a9905451528fb98.jpg",720,377,false]},"rttpg_author":{"display_name":"V\u00fcsal Rafiqo\u011flu","author_link":"https:\/\/arantv.az\/?author=2"},"rttpg_comment":0,"rttpg_category":"<a href=\"https:\/\/arantv.az\/?cat=3\" rel=\"category\">Kriminal<\/a>","rttpg_excerpt":"Ekspert: \u201cD\u00f6vl\u0259tl\u0259r aqressiv t\u00f6vr n\u00fcmayi\u015f etdir\u0259nd\u0259, bu, n\u0259tic\u0259d\u0259 insanlara da siray\u0259t edir\u201d Son aylarda \u00f6lk\u0259d\u0259 kriminallar, x\u00fcsusil\u0259 q\u0259tll\u0259r v\u0259 intiharlar art\u0131b. Eyni zamanda insanlar\u0131n davran\u0131\u015flar\u0131nda a\u015f\u0131r\u0131 aqressiya m\u00fc\u015fahid\u0259 olunur. Habel\u0259 kriminal xronikadan g\u00f6r\u00fcn\u00fcr ki,\u00a0 m\u00fc\u0259mmal\u0131 \u015f\u0259kild\u0259 itkin d\u00fc\u015f\u0259n, evd\u0259n qa\u00e7an adamlar da \u00e7oxal\u0131b. Sanki \u00f6lk\u0259d\u0259 bir k\u00fctl\u0259vi psixoz durum yaran\u0131b.\u00a0 S\u0259b\u0259bl\u0259r n\u0259dir? C\u0259miyy\u0259td\u0259ki aqressiyan\u0131 azaltmaq&hellip;","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/733835"}],"collection":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=733835"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/733835\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/733836"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=733835"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=733835"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=733835"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}