{"id":737066,"date":"2024-07-13T12:02:09","date_gmt":"2024-07-13T08:02:09","guid":{"rendered":"https:\/\/arantv.az\/?p=737066"},"modified":"2024-07-13T12:02:09","modified_gmt":"2024-07-13T08:02:09","slug":"birg%c9%99-investisiya-fondlari-turk-dovl%c9%99tl%c9%99rinin-iqtisadi-inteqrasiya-yoluna-cevrilir","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/arantv.az\/?p=737066","title":{"rendered":"Birg\u0259 investisiya fondlar\u0131 t\u00fcrk d\u00f6vl\u0259tl\u0259rinin iqtisadi inteqrasiya yoluna \u00e7evrilir"},"content":{"rendered":"<p><strong>G\u00f6zl\u0259ntil\u0259r T\u00fcrk \u0130nvestisiya Fondunun f\u0259aliyy\u0259tin\u0259 dig\u0259r t\u00fcrk d\u00f6vl\u0259tl\u0259rinin d\u0259 qo\u015fulaca\u011f\u0131 istiqam\u0259tind\u0259dir<\/strong><\/p>\n<p>\u0130yulun 10-daq \u0130qtisadiyyat naziri Mikay\u0131l Cabbarovun r\u0259hb\u0259rlik etdiyi n\u00fcmay\u0259nd\u0259 hey\u0259tinin \u00d6zb\u0259kistana i\u015fg\u00fczar s\u0259f\u0259ri \u00e7\u0259r\u00e7iv\u0259sind\u0259 Az\u0259rbaycan-\u00d6zb\u0259kistan \u0130nvestisiya \u015eirk\u0259tinin M\u00fc\u015fahid\u0259 \u015euras\u0131n\u0131n iclas\u0131 ke\u00e7irilib.<\/p>\n<p>\u0130qtisadiyyat Nazirliyind\u0259n \u201cYeni M\u00fcsavat\u201da veril\u0259n m\u0259lumata g\u00f6r\u0259, t\u0259dbird\u0259 \u00d6zb\u0259kistanla iqtisadi sah\u0259d\u0259 \u0259laq\u0259l\u0259rin y\u00fcks\u0259l\u0259n x\u0259tt \u00fczr\u0259 inki\u015faf etdiyi vur\u011fulan\u0131b. Bildirilib ki, \u00fcmumi kapital\u0131 500 milyon AB\u015e dollar\u0131 olan Az\u0259rbaycan-\u00d6zb\u0259kistan \u0130nvestisiya \u015eirk\u0259ti \u00f6lk\u0259l\u0259rimizin biznes dair\u0259l\u0259ri aras\u0131nda \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131\u011f\u0131n, ticar\u0259t \u0259laq\u0259l\u0259rinin inki\u015faf\u0131na yeni t\u0259kan ver\u0259c\u0259k. T\u0259dbird\u0259 strateji investisiyalar\u0131n art\u0131m\u0131 v\u0259 ikit\u0259r\u0259fli \u0259laq\u0259l\u0259rin g\u00fccl\u0259ndirilm\u0259si imkanlar\u0131 n\u0259z\u0259rd\u0259n ke\u00e7irilib.<\/p>\n<p>Qeyd ed\u0259k ki, \u00d6zb\u0259kistanla yana\u015f\u0131, Az\u0259rbaycan\u0131n Q\u0131r\u011f\u0131z\u0131stan v\u0259 Qazax\u0131stanla da birg\u0259 investisiya fondlar\u0131 yarad\u0131l\u0131b. Qazax\u0131stanla yarad\u0131lan fondun ilkin kapital\u0131n\u0131n 300 milyon dollar t\u0259\u015fkil ed\u0259c\u0259yi g\u00f6zl\u0259nilir.<\/p>\n<p><strong>Az\u0259rbaycan-Q\u0131r\u011f\u0131z\u0131stan \u0130nki\u015faf Fondunun nizamnam\u0259 kapital\u0131 is\u0259 25 milyon AB\u015e dollar\u0131 t\u0259\u015fkil edir. \u0130qtisadi \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131\u011fa, iqtisadiyyat\u0131n modernl\u0259\u015fdirilm\u0259si v\u0259 imkanlardan s\u0259m\u0259r\u0259li istifad\u0259 olunmas\u0131na yard\u0131m m\u0259qs\u0259dil\u0259 yarad\u0131lan Fond m\u00fcxt\u0259lif maliyy\u0259 al\u0259tl\u0259rind\u0259n istifad\u0259 etm\u0259kl\u0259 Q\u0131r\u011f\u0131z\u0131standa qeydiyyatdan ke\u00e7mi\u015f v\u0259 f\u0259aliyy\u0259t g\u00f6st\u0259r\u0259n sahibkarl\u0131q subyektl\u0259rinin aqrar-s\u0259naye kompleksi, energetika, ba\u011f\u00e7\u0131l\u0131q, tekstil, turizm v\u0259 dig\u0259r sah\u0259l\u0259r \u00fczr\u0259 prioritet layih\u0259l\u0259rin\u0259 investisiyalar yat\u0131racaq. Fond h\u0259r iki \u00f6lk\u0259nin biznes qurumlar\u0131n\u0131n birg\u0259 f\u0259aliyy\u0259tin\u0259 d\u0259st\u0259k g\u00f6st\u0259r\u0259c\u0259k v\u0259 n\u0259tic\u0259d\u0259 \u00f6lk\u0259l\u0259rimiz aras\u0131nda \u0259laq\u0259l\u0259rin inki\u015faf\u0131na v\u0259 geni\u015fl\u0259ndirilm\u0259sin\u0259 t\u0259kan ver\u0259c\u0259k. Fondun m\u0259nzil-q\u0259rargah\u0131 Bi\u015fkek \u015f\u0259h\u0259rind\u0259 yerl\u0259\u015f\u0259c\u0259k.<\/strong><\/p>\n<p>Bu fondlardan \u0259lav\u0259, t\u00fcrk d\u00f6vl\u0259tl\u0259rinin birg\u0259 fondu &#8211; T\u00fcrk \u0130nvestisiya Fondu da yarad\u0131l\u0131b. Fondun t\u0259sis\u00e7il\u0259ri T\u00fcrkiy\u0259, Az\u0259rbaycan, Qazax\u0131stan, Q\u0131r\u011f\u0131z\u0131stan v\u0259 \u00d6zb\u0259kistand\u0131r. May ay\u0131nda \u0130stanbulda Fondun t\u0259sis y\u0131\u011f\u0131nca\u011f\u0131 ke\u00e7irilib, Fondla T\u00fcrkiy\u0259 Respublikas\u0131 aras\u0131nda \u201cEv Sahibi \u00d6lk\u0259 M\u00fcqavil\u0259si\u201d imzalan\u0131b. H\u0259m\u00e7inin Az\u0259rbaycandan namiz\u0259dliyi t\u0259qdim edilmi\u015f Ramil Babayev Fondun Ba\u015f direktoru se\u00e7ilib.<\/p>\n<p>Daha sonra Prezident \u0130lham \u018fliyev T\u00fcrk \u0130nvestisiya Fondunun R\u0259hb\u0259rl\u0259r \u015euras\u0131nda Az\u0259rbaycan\u0131n t\u0259msil edilm\u0259si il\u0259 ba\u011fl\u0131 b\u0259zi m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259r haqq\u0131nda s\u0259r\u0259ncam imzalay\u0131b. S\u0259r\u0259ncama \u0259sas\u0259n, T\u00fcrk \u0130nvestisiya Fondunun R\u0259hb\u0259rl\u0259r \u015euras\u0131nda Az\u0259rbaycandan R\u0259hb\u0259r iqtisadiyyat naziri (Mikay\u0131l Cabbarov), alternativ R\u0259hb\u0259r is\u0259 maliyy\u0259 naziri (Samir \u015e\u0259rifov) t\u0259yin edilib.<\/p>\n<p><img src=\"https:\/\/reyting.az\/uploads\/posts\/2022-10\/1659696259_news_20220209044557.jpg\" alt=\"T\u00fcrk D\u00f6vl\u0259tl\u0259ri T\u0259\u015fkilat\u0131 investisiya Fondu yarad\u0131r \u00bb Reyting.az\" \/><\/p>\n<p>T\u00fcrk \u0130nvestisiya Fondunun t\u00fcrk d\u00f6vl\u0259tl\u0259rinin qurdu\u011fu \u0259sas ortaq maliyy\u0259 qurumuna \u00e7evrilm\u0259si v\u0259 fondun v\u0259saitl\u0259rinin birg\u0259 layih\u0259l\u0259rin h\u0259yata ke\u00e7irilm\u0259sin\u0259 y\u00f6n\u0259ldilm\u0259si n\u0259z\u0259rd\u0259 tutulur. Fondun Nizamnam\u0259 kapital\u0131 500 milyon AB\u015e dollar\u0131d\u0131r. Bu kapital 5 \u00f6lk\u0259nin &#8211; Az\u0259rbaycan, T\u00fcrkiy\u0259, Qazax\u0131stan, \u00d6zb\u0259kistan v\u0259 Q\u0131r\u011f\u0131z\u0131stan\u0131n t\u00f6hf\u0259l\u0259ri (h\u0259r bir \u00f6lk\u0259 100 milyon dollar) hesab\u0131na formala\u015facaq.<\/p>\n<p>T\u0259\u015fkilat\u0131n m\u0259nzil q\u0259rargah\u0131 \u0130stanbulda yerl\u0259\u015f\u0259c\u0259k. Nizamnam\u0259 kapital\u0131 h\u0259r birinin nominal d\u0259y\u0259ri 50 min dollar olan 10 min \u0259d\u0259d s\u0259hm\u0259 b\u00f6l\u00fcn\u0259c\u0259k. Nizamnam\u0259 kapital\u0131 350 milyon dollar vm\u0259bl\u0259\u011find\u0259 \u00f6d\u0259nilmi\u015f v\u0259 150 milyon dollar vm\u0259bl\u0259\u011find\u0259 c\u0259lb olunan s\u0259hml\u0259r\u0259 b\u00f6l\u00fcn\u00fcr.<\/p>\n<p><strong>H\u0259r bir \u00f6lk\u0259 \u00f6d\u0259nilmi\u015f s\u0259hml\u0259r\u0259 g\u00f6r\u0259 4 \u00f6d\u0259ni\u015f h\u0259yata ke\u00e7ir\u0259c\u0259k: ilkin \u00f6d\u0259ni\u015f 5 milyon dollar, qalan \u00f6d\u0259ni\u015fl\u0259r m\u00fcvafiq olaraq 18 milyon, 23 milyon v\u0259 24 milyon dollar (h\u0259r bir \u00f6lk\u0259 \u00fc\u00e7\u00fcn c\u0259mi 70 milyon dollar) t\u0259\u015fkil ed\u0259c\u0259k. C\u0259lb olunan s\u0259hml\u0259r \u00e7\u0259r\u00e7iv\u0259sind\u0259 h\u0259r bir \u00f6lk\u0259nin pay\u0131 30 milyon dollar t\u0259\u015fkil ed\u0259c\u0259k.<\/strong><\/p>\n<p>Sazi\u015f\u0259 \u0259sas\u0259n Fond TDT-y\u0259 \u00fczv \u00f6lk\u0259l\u0259rin iqtisadi potensial\u0131n\u0131n inki\u015faf\u0131na, el\u0259c\u0259 d\u0259 onlar aras\u0131nda iqtisadi-ticar\u0259t \u0259laq\u0259l\u0259rinin m\u00f6hk\u0259ml\u0259ndirilm\u0259sin\u0259 v\u0259 birg\u0259 layih\u0259l\u0259rin h\u0259yata ke\u00e7irilm\u0259sin\u0259 xidm\u0259t ed\u0259c\u0259k. Fond prezident, \u0130dar\u0259 Hey\u0259ti, Direktorlar \u015euras\u0131 v\u0259 ba\u015f direktordan ibar\u0259t olacaq.<\/p>\n<p>Fondun qar\u015f\u0131ya qoyulan m\u0259qs\u0259d\u0259 nail olmaq \u00fc\u00e7\u00fcn investisiya f\u0259aliyy\u0259ti il\u0259 a\u015fa\u011f\u0131dak\u0131 funksiya v\u0259 s\u0259lahiyy\u0259tl\u0259ri h\u0259yata ke\u00e7irm\u0259si n\u0259z\u0259rd\u0259 tutulur:<\/p>\n<p>-regiondaxili ticar\u0259tin inki\u015faf\u0131na yard\u0131m;<\/p>\n<p>-layih\u0259l\u0259rin, x\u00fcsusil\u0259 mikro, ki\u00e7ik v\u0259 orta sahibkarl\u0131q layih\u0259l\u0259rinin maliyy\u0259l\u0259\u015fdirilm\u0259si;<\/p>\n<p>-beyn\u0259lxalq v\u0259 milli maliyy\u0259 v\u0259 inki\u015faf institutlar\u0131, habel\u0259 ticar\u0259t palatalar\u0131 v\u0259 \u00f6z\u0259l t\u0259\u015fkilatlarla birg\u0259 \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131q v\u0259 maliyy\u0259l\u0259\u015fdirm\u0259;<\/p>\n<p>-n\u0259qliyyat v\u0259 logistika z\u0259ncirl\u0259rinin, saxlama v\u0259 istehsal imkanlar\u0131n\u0131n geni\u015fl\u0259ndirilm\u0259sinin d\u0259st\u0259kl\u0259nm\u0259si;<\/p>\n<p>-d\u00f6vl\u0259t-\u00f6z\u0259l t\u0259r\u0259fda\u015fl\u0131q da daxil olmaqla fiziki v\u0259 r\u0259q\u0259msal infrastrukturun yarad\u0131lmas\u0131 v\u0259 modernl\u0259\u015fdirilm\u0259sinin d\u0259st\u0259kl\u0259nm\u0259si;<\/p>\n<p>-s\u0259naye istehsal\u0131, infrastruktur, n\u0259qliyyat, k\u0259nd t\u0259s\u0259rr\u00fcfat\u0131, informasiya-kommunikasiya texnologiyalar\u0131 v\u0259 turizm d\u0259 daxil olmaqla, qar\u015f\u0131l\u0131ql\u0131 maraq do\u011furan sah\u0259l\u0259rd\u0259 inki\u015faf layih\u0259l\u0259rinin d\u0259st\u0259kl\u0259nm\u0259si;<\/p>\n<p>-enerji s\u0259m\u0259r\u0259liliyin\u0259, b\u0259rpa olunan enerji m\u0259nb\u0259l\u0259rin\u0259 v\u0259 \u0259traf m\u00fchitin m\u00fchafiz\u0259sin\u0259 s\u0259rmay\u0259 qoymaqla \u201cya\u015f\u0131l iqtisadiyyat\u201d\u0131n inki\u015faf\u0131na t\u00f6hf\u0259 ver\u0259n layih\u0259l\u0259rin maliyy\u0259l\u0259\u015fdirilm\u0259si;<\/p>\n<p><img src=\"https:\/\/xalqqazeti.az\/uploads\/news\/14482\/8.jpg\" alt=\"T\u00fcrk \u0130nvestisiya Fondu qarda\u015f \u00f6lk\u0259l\u0259rin daha da g\u00fccl\u0259nm\u0259sin\u0259 t\u0259kan ver\u0259c\u0259k\" \/><\/p>\n<p>-z\u0259ruri hallarda investisiya layih\u0259l\u0259rinin haz\u0131rlanmas\u0131na k\u00f6m\u0259klik v\u0259 maliyy\u0259 d\u0259st\u0259yinin g\u00f6st\u0259rilm\u0259si v\u0259 n\u0259hay\u0259t, Fondun m\u0259qs\u0259din\u0259 nail olma\u011fa k\u00f6m\u0259k ed\u0259 bil\u0259c\u0259k dig\u0259r f\u0259aliyy\u0259tl\u0259rin h\u0259yata ke\u00e7irilm\u0259si v\u0259 dig\u0259r xidm\u0259tl\u0259rin g\u00f6st\u0259rilm\u0259si.<\/p>\n<p>Fondun Direktorlar \u015euras\u0131 h\u0259r t\u0259sis\u00e7id\u0259n 1 n\u00fcmay\u0259nd\u0259 olmaqla 5 n\u0259f\u0259rd\u0259n ibar\u0259t formala\u015fd\u0131r\u0131l\u0131r. \u015eura \u00fczv\u00fcn\u00fcn ya\u015f\u0131 t\u0259yinat g\u00fcn\u00fcn\u0259 35-d\u0259n a\u015fa\u011f\u0131, 60-dan yuxar\u0131 olmamal\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p>Fond v\u0259 onun aktivl\u0259ri i\u015ftirak\u00e7\u0131 d\u00f6vl\u0259tl\u0259rin \u0259razisind\u0259 b\u00fct\u00fcn m\u00fcsadir\u0259 t\u0259dbirl\u0259rind\u0259n, habel\u0259 icra v\u0259 ya qanunvericilik hakimiyy\u0259tinin q\u0259rar\u0131 il\u0259 sekvestrd\u0259n, moratoriumdan v\u0259 ya h\u0259r hans\u0131 formada m\u00fcsadir\u0259d\u0259n immunitet\u0259 malikdir.<\/p>\n<p>Fond v\u0259 onun aktivl\u0259ri, \u0259mlak\u0131, g\u0259lirl\u0259ri v\u0259 bununla ba\u011fl\u0131 \u0259m\u0259liyyatlar, o c\u00fcml\u0259d\u0259n r\u0259smi istifad\u0259 \u00fc\u00e7\u00fcn idxal olunan mallar v\u0259 n\u0259qliyyat vasit\u0259l\u0259ri saxlama v\u0259 bu kimi xidm\u0259tl\u0259r\u0259 g\u00f6r\u0259 \u00f6d\u0259ni\u015fl\u0259r istisna olmaqla, b\u00fct\u00fcn birba\u015fa v\u0259 dolay\u0131 vergil\u0259rd\u0259n, g\u00f6mr\u00fck r\u00fcsumlar\u0131ndan, r\u00fcsum v\u0259 x\u0259rcl\u0259rd\u0259n azadd\u0131r. Bu c\u00fcr g\u00f6mr\u00fck r\u00fcsumlar\u0131ndan azadolmalar \u00dczvl\u0259rin yuxar\u0131da qeyd olunan istisnalardan h\u0259r hans\u0131 azadl\u0131\u011fa mane olmayan v\u0259 ya n\u0259tic\u0259l\u0259nm\u0259y\u0259n beyn\u0259lxalq \u00f6hd\u0259likl\u0259rin\u0259 uy\u011fun olaraq veril\u0259c\u0259k.<\/p>\n<p>\u00dczv D\u00f6vl\u0259tl\u0259r valyutan\u0131n konvertasiyas\u0131na v\u0259 Fond v\u0259 ya onun h\u0259r hans\u0131 dig\u0259r benefisiarlar\u0131 t\u0259r\u0259find\u0259n \u00dczv D\u00f6vl\u0259tl\u0259rin he\u00e7 birind\u0259 pulun q\u0259bulu, saxlanmas\u0131, istifad\u0259si v\u0259 ya k\u00f6\u00e7\u00fcr\u00fclm\u0259si il\u0259 ba\u011fl\u0131 \u0259m\u0259liyyatlara he\u00e7 bir m\u0259hdudiyy\u0259t qoymur. Bel\u0259 \u0259m\u0259liyyatlar haqq\u0131nda s\u0259n\u0259dl\u0259rin v\u0259 m\u0259lumatlar\u0131n t\u0259qdim edilm\u0259sin\u0259 dair m\u00fcnt\u0259z\u0259m t\u0259l\u0259bl\u0259r m\u0259hdudiyy\u0259t hesab edilmir.<\/p>\n<p>Az\u0259rbaycan \u00f6t\u0259n il Az\u0259rbaycan-\u00d6zb\u0259kistan \u0130nvestisiya \u015eirk\u0259ti (Fond) v\u0259 Az\u0259rbaycan-Q\u0131r\u011f\u0131z \u0130nki\u015faf Fondunun qurulmas\u0131na b\u00fcdc\u0259d\u0259n 212,5 milyon manat ay\u0131r\u0131b. Bu bar\u0259d\u0259 m\u0259lumat Az\u0259rbaycan\u0131n 2023-c\u00fc il d\u00f6vl\u0259t b\u00fcdc\u0259sinin icras\u0131na dair hesabatda \u0259ksini tap\u0131b.<\/p>\n<p><img src=\"https:\/\/azertag.az\/files\/2023\/2\/1200x630\/16871592894509419579_1200x630.jpg\" alt=\"Eld\u0259niz \u018fmirov: Dayan\u0131ql\u0131 iqtisadiyyata nail olmaq \u00fc\u00e7\u00fcn ya\u015f\u0131l enerjinin  t\u0259tbiqi b\u00f6y\u00fck \u0259h\u0259miyy\u0259t da\u015f\u0131y\u0131r - AZ\u018fRTAC\" \/><\/p>\n<p><strong>Eld\u0259niz \u018fmirov<\/strong><\/p>\n<p><strong>\u0130qtisad\u00e7\u0131-ekspert Eld\u0259niz \u018fmirovun \u201cYeni M\u00fcsavat\u201da dediyin\u0259 g\u00f6r\u0259, Az\u0259rbaycan Prezidenti T\u00fcrk \u0130nvestisiya Fondunun yarad\u0131lmas\u0131n\u0131 n\u0259z\u0259rd\u0259 tutan sazi\u015fi \u00f6t\u0259n ilin may\u0131nda imzalay\u0131b:<\/strong>\u00a0\u201cFond Az\u0259rbaycan, T\u00fcrkiy\u0259 v\u0259 T\u00fcrkm\u0259nistan istisna olmaqla, M\u0259rk\u0259zi Asiyan\u0131n t\u00fcrk d\u00f6vl\u0259tl\u0259rinin birg\u0259 t\u0259sisat\u0131d\u0131r. Burada \u0259sas m\u0259qs\u0259d regiondaxili ticar\u0259t \u0259laq\u0259l\u0259rini geni\u015fl\u0259ndirm\u0259k v\u0259 iqtisadi f\u0259aliyy\u0259ti d\u0259st\u0259kl\u0259m\u0259k vasit\u0259sil\u0259 i\u015ftirak\u00e7\u0131 d\u00f6vl\u0259tl\u0259rin iqtisadi inki\u015faf\u0131na t\u00f6hf\u0259 verm\u0259kdir. Fond mikro, ki\u00e7ik v\u0259 orta sahibkarlar\u0131n layih\u0259l\u0259rin\u0259 \u00fcst\u00fcnl\u00fck ver\u0259c\u0259k. Beyn\u0259lxalq v\u0259 maliyy\u0259 institutlar\u0131, o c\u00fcml\u0259d\u0259n ticar\u0259t palatalar\u0131 v\u0259 \u00f6z\u0259l m\u00fc\u0259ssis\u0259l\u0259rl\u0259 \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131q, d\u00f6vl\u0259t-\u00f6z\u0259l t\u0259r\u0259fda\u015fl\u0131\u011f\u0131 daxil olmaqla r\u0259q\u0259msal infrastrukturun yarad\u0131lmas\u0131, k\u0259nd t\u0259s\u0259rr\u00fcfat\u0131, s\u0259naye, n\u0259qliyyat v\u0259 dig\u0259r sektorlar d\u0259st\u0259kl\u0259n\u0259c\u0259k\u201d.<\/p>\n<p>T\u00fcrk \u0130nvestisiya Fondu, h\u0259m\u00e7inin dig\u0259r t\u00fcrk d\u00f6vl\u0259tl\u0259ri il\u0259 Az\u0259rbaycan\u0131n birg\u0259 formala\u015fd\u0131rd\u0131\u011f\u0131 fondlar bilavasit\u0259 \u00f6lk\u0259l\u0259r aras\u0131nda iqtisadi \u0259laq\u0259l\u0259rin d\u0259rinl\u0259\u015fm\u0259si, birg\u0259 layih\u0259l\u0259rin realla\u015fd\u0131r\u0131lmas\u0131 yolu il\u0259 qar\u015f\u0131l\u0131ql\u0131 m\u00fcnasib\u0259tl\u0259rin inki\u015faf etdirilm\u0259si m\u0259qs\u0259di da\u015f\u0131y\u0131r. Bel\u0259 fondlar vasit\u0259sil\u0259 maliyy\u0259l\u0259\u015fdiril\u0259n birg\u0259 proqramlar t\u00fcrk d\u00f6vl\u0259tl\u0259rinin ortaq regional v\u0259 beyn\u0259lxalq \u0259h\u0259miyy\u0259tli layih\u0259l\u0259rinin icras\u0131 bax\u0131m\u0131ndan da \u0259h\u0259miyy\u0259t k\u0259sb edir. G\u00f6zl\u0259ntil\u0259r T\u00fcrk \u0130nvestisiya Fondunun f\u0259aliyy\u0259tin\u0259 dig\u0259r t\u00fcrk d\u00f6vl\u0259tl\u0259rinin d\u0259 qo\u015fulaca\u011f\u0131 istiqam\u0259tind\u0259dir. N\u0259z\u0259r\u0259 alsaq ki, Fond m\u0259hz T\u00fcrk D\u00f6vl\u0259tl\u0259ri T\u0259\u015fkilat\u0131n\u0131n q\u0259rar\u0131 il\u0259 yarad\u0131l\u0131b, bu perspektivin el\u0259 d\u0259 uzaq olmad\u0131\u011f\u0131ndan x\u0259b\u0259r verir.<\/p>\n<p><em>Qeyd ed\u0259k ki, 2024-c\u00fc ilin 1-ci r\u00fcb\u00fcnd\u0259 t\u00fcrk d\u00f6vl\u0259tl\u0259rinin \u00dcDM-i 518,4 milyard AB\u015e dollar\u0131, ticar\u0259t d\u00f6vriyy\u0259si 285,7 milyard AB\u015e dollar\u0131 t\u0259\u015fkil edib. 2024-c\u00fc ilin ilk r\u00fcb\u00fcnd\u0259 iqtisadi art\u0131m T\u00fcrkiy\u0259d\u0259 5,7 faiz, Az\u0259rbaycanda 4 faiz, \u00d6zb\u0259kistanda 6,2 faiz, Q\u0131r\u011f\u0131z\u0131standa 8,8 faiz, Qazax\u0131standa 3,7 faiz,\u00a0 Macar\u0131standa 1,1 faiz, \u015eimali Kipr T\u00fcrk Respublikas\u0131nda 3,5 faiz v\u0259 T\u00fcrkm\u0259nistanda 6,3 faiz olub ki, bununla da T\u00fcrk d\u00f6vl\u0259tl\u0259rinin iqtisadi art\u0131m\u0131 orta hesabla 4,9 faiz qeyd\u0259 al\u0131n\u0131b(\u0130\u0130TKM, T\u00fcrk \u0130qtisadi \u0130cmal\u0131).<\/em><\/p>\n<p>Az\u0259rbaycanda iqtisadi art\u0131m neft v\u0259 qaz sektoru il\u0259 yana\u015f\u0131, qeyri-neft sektorunda, x\u00fcsusil\u0259 k\u0259nd t\u0259s\u0259rr\u00fcfat\u0131 v\u0259 istehsalatda qeyd\u0259 al\u0131n\u0131b. Qazax\u0131stan iqtisadiyyat\u0131nda m\u0259d\u0259n\u00e7\u0131xarma v\u0259 tikinti sah\u0259l\u0259rind\u0259 n\u0259z\u0259r\u0259\u00e7arpan art\u0131m v\u0259 inflyasiyan\u0131n sabitliyi m\u00fc\u015fahid\u0259 edilib. Q\u0131r\u011f\u0131z\u0131standa m\u0259d\u0259n\u00e7\u0131xarma v\u0259 xidm\u0259t sektorlar\u0131nda birba\u015fa xarici investisiyalar\u0131n (BX\u0130) ax\u0131n\u0131n\u0131n artmas\u0131 m\u00fc\u015fahid\u0259 olunur. T\u00fcrkiy\u0259 iqtisadiyyat\u0131 2024-c\u00fc ilin 1-ci r\u00fcb\u00fcnd\u0259 daxili t\u0259l\u0259bat\u0131n y\u00fcks\u0259lm\u0259si v\u0259 ixrac\u0131n canlanmas\u0131 n\u0259tic\u0259sind\u0259 5.7 faiz art\u0131b, i\u015fsizlik s\u0259viyy\u0259si 9,8 faiz\u0259 enib ki, bu da \u0259m\u0259k bazar\u0131 \u015f\u0259raitinin yax\u015f\u0131la\u015fd\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6st\u0259rir. T\u00fcrkm\u0259nistan iqtisadiyyat\u0131 infrastruktura investisiyalar v\u0259 qaz ixrac\u0131 il\u0259 d\u0259st\u0259kl\u0259n\u0259n art\u0131m say\u0259sind\u0259 fiskal sabitliyi t\u0259min edib ki, t\u0259bii qaz ixrac\u0131ndan artan g\u0259lirl\u0259r hesab\u0131na fiskal profisit\u0259 malik olub. \u00d6zb\u0259kistanda infrastruktura v\u0259 istehsala y\u00f6n\u0259l\u0259n investisiyalar hesab\u0131na g\u00fccl\u00fc iqtisadi art\u0131m qeyd\u0259 al\u0131n\u0131b v\u0259 iqtisadiyyat\u0131n dayan\u0131ql\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00fccl\u0259ndir\u0259n xarici ehtiyatlar\u0131n pay\u0131n\u0131n \u00e7oxalmas\u0131n\u0131 t\u0259min edib.\u00a0 Macar\u0131stan iqtisadiyyat\u0131 s\u0259naye istehsal\u0131 v\u0259 ixrac\u0131 il\u0259 d\u0259st\u0259kl\u0259n\u0259n art\u0131m n\u00fcmayi\u015f etdirib, d\u00f6vl\u0259t borcunun azalmas\u0131, fiskal dayan\u0131ql\u0131\u011f\u0131n yax\u015f\u0131la\u015fmas\u0131 ba\u015f verib. \u015eimali Kipr is\u0259 turizm v\u0259 tikinti f\u0259aliyy\u0259tl\u0259ri hesab\u0131na art\u0131m \u0259ld\u0259 etm\u0259kl\u0259 iqtisadi f\u0259all\u0131\u011f\u0131n\u0131 y\u00fcks\u0259ldib.<\/p>\n<p><strong>D\u00fcnya SAK\u0130T,<\/strong><br \/>\n<strong>\u201cYeni M\u00fcsavat\u201d<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>G\u00f6zl\u0259ntil\u0259r T\u00fcrk \u0130nvestisiya Fondunun f\u0259aliyy\u0259tin\u0259 dig\u0259r t\u00fcrk d\u00f6vl\u0259tl\u0259rinin d\u0259 qo\u015fulaca\u011f\u0131 istiqam\u0259tind\u0259dir \u0130yulun 10-daq \u0130qtisadiyyat naziri Mikay\u0131l Cabbarovun r\u0259hb\u0259rlik etdiyi n\u00fcmay\u0259nd\u0259 hey\u0259tinin \u00d6zb\u0259kistana i\u015fg\u00fczar s\u0259f\u0259ri \u00e7\u0259r\u00e7iv\u0259sind\u0259 Az\u0259rbaycan-\u00d6zb\u0259kistan \u0130nvestisiya \u015eirk\u0259tinin M\u00fc\u015fahid\u0259 \u015euras\u0131n\u0131n iclas\u0131 ke\u00e7irilib. \u0130qtisadiyyat Nazirliyind\u0259n \u201cYeni M\u00fcsavat\u201da veril\u0259n m\u0259lumata g\u00f6r\u0259, t\u0259dbird\u0259 \u00d6zb\u0259kistanla iqtisadi sah\u0259d\u0259 \u0259laq\u0259l\u0259rin y\u00fcks\u0259l\u0259n x\u0259tt \u00fczr\u0259 inki\u015faf etdiyi vur\u011fulan\u0131b. Bildirilib ki, \u00fcmumi kapital\u0131 500 milyon AB\u015e dollar\u0131 olan Az\u0259rbaycan-\u00d6zb\u0259kistan \u0130nvestisiya \u015eirk\u0259ti \u00f6lk\u0259l\u0259rimizin biznes dair\u0259l\u0259ri aras\u0131nda \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131\u011f\u0131n, ticar\u0259t \u0259laq\u0259l\u0259rinin inki\u015faf\u0131na yeni t\u0259kan ver\u0259c\u0259k. T\u0259dbird\u0259 strateji investisiyalar\u0131n art\u0131m\u0131 v\u0259 ikit\u0259r\u0259fli \u0259laq\u0259l\u0259rin g\u00fccl\u0259ndirilm\u0259si imkanlar\u0131 n\u0259z\u0259rd\u0259n ke\u00e7irilib. Qeyd ed\u0259k ki, \u00d6zb\u0259kistanla yana\u015f\u0131, Az\u0259rbaycan\u0131n&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":737067,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0},"categories":[19],"tags":[],"aioseo_notices":[],"gutentor_comment":0,"rttpg_featured_image_url":{"full":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/07\/f735addd7c3c1bbf8c876f0a3e494d1d.jpg",600,444,false],"landscape":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/07\/f735addd7c3c1bbf8c876f0a3e494d1d.jpg",600,444,false],"portraits":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/07\/f735addd7c3c1bbf8c876f0a3e494d1d.jpg",600,444,false],"thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/07\/f735addd7c3c1bbf8c876f0a3e494d1d-500x280.jpg",500,280,true],"medium":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/07\/f735addd7c3c1bbf8c876f0a3e494d1d-493x365.jpg",493,365,true],"large":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/07\/f735addd7c3c1bbf8c876f0a3e494d1d.jpg",600,444,false],"1536x1536":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/07\/f735addd7c3c1bbf8c876f0a3e494d1d.jpg",600,444,false],"2048x2048":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/07\/f735addd7c3c1bbf8c876f0a3e494d1d.jpg",600,444,false],"post-thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/07\/f735addd7c3c1bbf8c876f0a3e494d1d-240x172.jpg",240,172,true],"advps-thumb-one":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/07\/f735addd7c3c1bbf8c876f0a3e494d1d.jpg",600,444,false]},"rttpg_author":{"display_name":"V\u00fcsal Rafiqo\u011flu","author_link":"https:\/\/arantv.az\/?author=2"},"rttpg_comment":0,"rttpg_category":"<a href=\"https:\/\/arantv.az\/?cat=19\" rel=\"category\">G\u00fcnd\u0259m<\/a>","rttpg_excerpt":"G\u00f6zl\u0259ntil\u0259r T\u00fcrk \u0130nvestisiya Fondunun f\u0259aliyy\u0259tin\u0259 dig\u0259r t\u00fcrk d\u00f6vl\u0259tl\u0259rinin d\u0259 qo\u015fulaca\u011f\u0131 istiqam\u0259tind\u0259dir \u0130yulun 10-daq \u0130qtisadiyyat naziri Mikay\u0131l Cabbarovun r\u0259hb\u0259rlik etdiyi n\u00fcmay\u0259nd\u0259 hey\u0259tinin \u00d6zb\u0259kistana i\u015fg\u00fczar s\u0259f\u0259ri \u00e7\u0259r\u00e7iv\u0259sind\u0259 Az\u0259rbaycan-\u00d6zb\u0259kistan \u0130nvestisiya \u015eirk\u0259tinin M\u00fc\u015fahid\u0259 \u015euras\u0131n\u0131n iclas\u0131 ke\u00e7irilib. \u0130qtisadiyyat Nazirliyind\u0259n \u201cYeni M\u00fcsavat\u201da veril\u0259n m\u0259lumata g\u00f6r\u0259, t\u0259dbird\u0259 \u00d6zb\u0259kistanla iqtisadi sah\u0259d\u0259 \u0259laq\u0259l\u0259rin y\u00fcks\u0259l\u0259n x\u0259tt \u00fczr\u0259 inki\u015faf etdiyi vur\u011fulan\u0131b. Bildirilib ki, \u00fcmumi kapital\u0131 500&hellip;","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/737066"}],"collection":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=737066"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/737066\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/737067"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=737066"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=737066"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=737066"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}