{"id":74305,"date":"2019-08-20T14:47:10","date_gmt":"2019-08-20T11:47:10","guid":{"rendered":"http:\/\/arantv.az\/?p=74305"},"modified":"2019-08-20T14:47:10","modified_gmt":"2019-08-20T11:47:10","slug":"az%c9%99rbaycanin-s%c9%99drliyi-baki-qosulmama-h%c9%99r%c9%99katina-yeni-stimul-verir","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/arantv.az\/?p=74305","title":{"rendered":"Az\u0259rbaycan\u0131n s\u0259drliyi: Bak\u0131 Qo\u015fulmama H\u0259r\u0259kat\u0131na yeni stimul verir"},"content":{"rendered":"<p><strong>ARANTV.AZ<\/strong>\u00a0\u00a0<a href=\"http:\/\/newtimes.az\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">newtimes.az<\/a>-\u0131n yaz\u0131s\u0131n\u0131 t\u0259qdim edir:<\/p>\n<p>Ke\u00e7\u0259n \u0259srin ortalar\u0131nda beyn\u0259lxalq m\u00fcnasib\u0259tl\u0259r sistemini t\u0259nziml\u0259m\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn mexanizml\u0259r axtar\u0131ld\u0131. Onlar\u0131n s\u0131ras\u0131nda 1955-ci ild\u0259 t\u0259sis edilmi\u015f Qo\u015fulmama H\u0259r\u0259kat\u0131n\u0131n \u00f6z yeri vard\u0131r. Bu t\u0259\u015fkilat\u0131n r\u0259sm\u0259n yarad\u0131lmas\u0131n\u0131 1961-ci il Belqrad Konfrans\u0131na aid edirl\u0259r. B\u00fct\u00fcn hallarda t\u0259\u015fkilat\u0131n ba\u015fl\u0131ca v\u0259zif\u0259si kimi qlobal miqyasda s\u00fclh, \u0259min-amanl\u0131q, dinc yana\u015f\u0131 ya\u015fama, \u0259dal\u0259tli \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131q prinsipl\u0259rinin b\u0259rq\u0259rar olmas\u0131 g\u00f6st\u0259rilir. T\u0259cr\u00fcb\u0259 g\u00f6st\u0259rir ki, d\u00fcnyan\u0131n bel\u0259 bir t\u0259\u015fkilata ciddi ehtiyac\u0131 m\u00f6vcuddur. Do\u011frudur, &#8220;soyuq m\u00fcharib\u0259&#8221;d\u0259n sonra bir m\u00fcdd\u0259t Qo\u015fulmama H\u0259r\u0259kat\u0131na sanki maraq azald\u0131. Ancaq prosesl\u0259rin gedi\u015fi g\u00f6st\u0259rdi ki, \u0259ksin\u0259, XXI \u0259srd\u0259 beyn\u0259lxalq al\u0259min bu h\u0259r\u0259kata daha \u00e7ox ehtiyac\u0131 olacaq. Bu s\u0259b\u0259bd\u0259n indi h\u0259min t\u0259\u015fkilat\u0131n g\u00fccl\u0259nm\u0259sind\u0259 maraql\u0131 olan \u00f6lk\u0259l\u0259r \u00e7oxdur. Bu ild\u0259n Qo\u015fulmama H\u0259r\u0259kat\u0131nda s\u0259drlik iki il m\u00fcdd\u0259tin\u0259 Az\u0259rbaycana ke\u00e7ir. Bu hadis\u0259 kontekstind\u0259 Qo\u015fulmama H\u0259r\u0259kat\u0131n\u0131n f\u0259aliyy\u0259tinin geosiyasi aspektinin geni\u015f t\u0259hlilin\u0259 ehtiyac g\u00f6r\u00fcr\u00fck.<\/p>\n<p><strong>\u018fdal\u0259tli d\u00fcnya u\u011frunda: &#8220;z\u0259rur\u0259td\u0259n do\u011fan birlik&#8221;<\/strong><\/p>\n<p>M\u00fcasir d\u00fcnyada geosiyasi m\u0259nz\u0259r\u0259nin m\u00fcr\u0259kk\u0259bliyind\u0259n, ziddiyy\u0259tli m\u0259qamlar\u0131ndan, riskl\u0259rind\u0259n m\u00fct\u0259x\u0259ssisl\u0259r \u00e7ox yaz\u0131r, siyasil\u0259r dan\u0131\u015f\u0131rlar. B\u00fct\u00fcn d\u00fcnyan\u0131 dinc yana\u015f\u0131 ya\u015fama\u011f\u0131n yollar\u0131 maraqland\u0131r\u0131r. Bu prosesd\u0259 beyn\u0259lxalq t\u0259\u015fkilatlar\u0131n rolunun art\u0131r\u0131lmas\u0131ndan b\u0259hs edilir. H\u0259tta BMT-nin kifay\u0259t q\u0259d\u0259r t\u0259sirli olmad\u0131\u011f\u0131 da vur\u011fulan\u0131r. Burada \u0259sas \u015f\u0259rtl\u0259rd\u0259n biri d\u00fcnya d\u00f6vl\u0259tl\u0259rinin beyn\u0259lxalq h\u00fcquqa \u0259m\u0259l etm\u0259si, normalar\u0131, qaydalar\u0131 g\u00f6zl\u0259m\u0259si v\u0259 \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131qda s\u0259mimiyy\u0259ti, \u0259dal\u0259ti qorumas\u0131d\u0131r. BMT-d\u0259n sonra ikinci \u0259n b\u00f6y\u00fck beyn\u0259lxalq t\u0259\u015fkilat olan Qo\u015fulmama H\u0259r\u0259kat\u0131n\u0131n \u0259h\u0259miyy\u0259ti bu kontekstd\u0259 \u00e7ox b\u00f6y\u00fckd\u00fcr.<\/p>\n<p>Bu t\u0259\u015fkilat\u0131n \u0259sas\u0131 1955-ci ild\u0259, y\u0259ni BMT yaranandan 10 il sonra qoyulub. T\u0259\u015f\u0259bb\u00fcskar\u0131ndan biri, o d\u00f6vrd\u0259 &#8220;\u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc d\u00fcnya \u00f6lk\u0259l\u0259ri&#8221; s\u0131ras\u0131nda olan \u0130ndoneziyan\u0131n Prezidenti \u018fhm\u0259d Sukarno olub! O, 22 il bu \u00f6lk\u0259y\u0259 r\u0259hb\u0259rlik edib. \u018f.Sukarno Qo\u015fulmama H\u0259r\u0259kat\u0131n\u0131 &#8220;z\u0259rur\u0259td\u0259n yaranan birlik&#8221; adland\u0131rm\u0131\u015fd\u0131. S\u0259b\u0259bi n\u0259d\u0259n ibar\u0259t ola bil\u0259rdi?<\/p>\n<p>\u0130kinci d\u00fcnya m\u00fcharib\u0259sind\u0259n sonra d\u00fcnya faktiki olaraq Q\u0259rb v\u0259 SSR\u0130 kimi iki \u0259ks d\u00fc\u015f\u0259rg\u0259y\u0259 b\u00f6l\u00fcnd\u00fc. Ayd\u0131n g\u00f6r\u00fcn\u00fcrd\u00fc ki, bel\u0259 bir \u015f\u0259raitd\u0259 beyn\u0259lxalq m\u00fcnasib\u0259tl\u0259rd\u0259 \u0259dal\u0259ti, h\u00fcquq normalar\u0131n\u0131 v\u0259 dinc yana\u015f\u0131 ya\u015fama\u011f\u0131 t\u0259min etm\u0259k xeyli \u00e7\u0259tin olacaqd\u0131. X\u00fcsusil\u0259 d\u00fcnyan\u0131n \u00e7ox sayda d\u00f6vl\u0259tl\u0259rinin maraqlar\u0131n\u0131n n\u0259z\u0259r\u0259 al\u0131nmamas\u0131, bit\u0259r\u0259f bir m\u00f6vqenin formala\u015fmas\u0131n\u0131n m\u00fcmk\u00fcn olmayaca\u011f\u0131 hiss edilirdi.<\/p>\n<p>Bu s\u0259b\u0259bl\u0259rd\u0259n iki b\u00f6y\u00fck g\u00fccd\u0259n k\u0259narda olan \u00f6lk\u0259l\u0259rin maraqlar\u0131n\u0131 g\u00f6zl\u0259y\u0259 bil\u0259c\u0259k, \u0259dal\u0259tli, bit\u0259r\u0259f, s\u0259m\u0259r\u0259li, konstruktiv m\u00f6vqe tutacaq beyn\u0259lxalq t\u0259\u015fkilata ehtiyac vard\u0131. Bu t\u0259\u015fkilat h\u0259m d\u0259 AB\u015e v\u0259 SSR\u0130 aras\u0131ndak\u0131 qar\u015f\u0131durmadan, ziddiyy\u0259tl\u0259rin g\u0259rginl\u0259\u015fm\u0259sind\u0259n k\u0259narda qala bil\u0259c\u0259k bir geosiyasi v\u0259 siyasi-diplomatik m\u00fchit yaratmal\u0131 idi. M\u0259hz buna g\u00f6r\u0259dir ki, h\u0259min t\u0259\u015fkilat\u0131n ad\u0131nda &#8220;qo\u015fulmama&#8221; s\u00f6z\u00fc vard\u0131r. Bu t\u0259\u015fkilat\u0131n Asiya v\u0259 Afrika \u00f6lk\u0259l\u0259rinin Bandunq Konfrans\u0131nda t\u0259sis edilm\u0259si d\u0259 tam m\u0259ntiqli idi.<\/p>\n<p>Ona \u00fczv olan \u00f6lk\u0259l\u0259rin xarici siyas\u0259tind\u0259 h\u0259rbi-siyasi bloklarda i\u015ftirakdan imtina, xalqlar\u0131n m\u00fcst\u0259qillik v\u0259 h\u00fcquq b\u0259rab\u0259rliyi prinsipl\u0259ri \u0259sas\u0131nda dinc yana\u015f\u0131 ya\u015famas\u0131 prinsipl\u0259ri \u00fcst\u00fcnl\u00fck t\u0259\u015fkil edir. Bandunq Konfrans\u0131nda \u00dcmumi s\u00fclh\u0259 v\u0259 \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131\u011fa d\u0259st\u0259k haqq\u0131nda B\u0259yannam\u0259 q\u0259bul edildi. S\u0259n\u0259dd\u0259 \u00f6lk\u0259l\u0259rin dinc yana\u015f\u0131 ya\u015famas\u0131n\u0131n v\u0259 \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131\u011f\u0131n\u0131n on prinsipi \u015f\u0259rh edilmi\u015fdi.<\/p>\n<p>Orada insan h\u00fcquqlar\u0131na, BMT Nizamnam\u0259sinin m\u0259qs\u0259d v\u0259 prinsipl\u0259rin\u0259, b\u00fct\u00fcn \u00f6lk\u0259l\u0259rin suverenliyin\u0259 v\u0259 \u0259razi b\u00fct\u00f6vl\u00fcy\u00fcn\u0259 h\u00f6rm\u0259t yer al\u0131b. Bunlardan \u0259lav\u0259, ba\u015fqa \u00f6lk\u0259y\u0259 h\u0259rbi m\u00fcdaxil\u0259d\u0259n v\u0259 onun daxili i\u015fl\u0259rin\u0259 qar\u0131\u015fmaqdan \u00e7\u0259kinm\u0259, BMT Nizamnam\u0259sin\u0259 m\u00fcvafiq olaraq, h\u0259r bir \u00f6lk\u0259nin f\u0259rdi v\u0259 kollektiv m\u00fcdafi\u0259 h\u00fcququna h\u00f6rm\u0259t, h\u0259r hans\u0131 \u00f6lk\u0259nin \u0259razi b\u00fct\u00f6vl\u00fcy\u00fcn\u0259 v\u0259 ya siyasi m\u00fcst\u0259qilliyin\u0259 qar\u015f\u0131 t\u0259cav\u00fcz v\u0259 ya g\u00fcc t\u0259tbiqetm\u0259 aktlar\u0131ndan, yaxud bu c\u00fcr t\u0259hdidl\u0259rd\u0259n \u00e7\u0259kinm\u0259 ifad\u0259 edilib.<\/p>\n<p>1961-ci il Belqrad Konfrans\u0131n\u0131n B\u0259yannam\u0259sind\u0259 d\u0259 bu prinsipl\u0259r \u00f6z \u0259ksini tap\u0131b. Bel\u0259likl\u0259, Qo\u015fulmama H\u0259r\u0259kat\u0131n\u0131n baza prinsipl\u0259ri kimi beyn\u0259lxalq m\u00fcnasib\u0259tl\u0259rd\u0259 diktat\u0131n, hegemonlu\u011fun v\u0259 ekspansiyan\u0131n q\u0259bul edilm\u0259m\u0259si, d\u00f6vl\u0259tl\u0259r aras\u0131nda b\u0259rab\u0259rh\u00fcquqlu v\u0259 qar\u015f\u0131l\u0131ql\u0131 faydal\u0131 \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131\u011f\u0131n z\u0259ruriliyi, \u0259dal\u0259t\u0259 v\u0259 h\u00fcquq b\u0259rab\u0259rliyin\u0259 \u0259saslanan yeni iqtisadi qaydan\u0131n formala\u015fmas\u0131 u\u011frunda m\u00fcbariz\u0259 q\u0259bul edilib.<\/p>\n<p>T\u0259cr\u00fcb\u0259 g\u00f6st\u0259rdi ki, bu t\u0259\u015fkilat\u0131n yuxar\u0131da vur\u011fulanan prinsipl\u0259r \u0259sas\u0131nda yarad\u0131lmas\u0131 d\u00fcnya \u00fc\u00e7\u00fcn faydal\u0131d\u0131r. H\u0259m &#8220;soyuq m\u00fcharib\u0259&#8221; d\u00f6vr\u00fcnd\u0259, h\u0259m d\u0259 ondan sonra d\u00fcnyan\u0131n h\u0259min prinsipl\u0259r\u0259 ehtiyac\u0131 \u00e7ox olub. XXI \u0259srin ba\u015flan\u011f\u0131c\u0131 g\u00f6st\u0259rdi ki, Qo\u015fulmama H\u0259r\u0259kat\u0131n\u0131n aktuall\u0131\u011f\u0131 getdikc\u0259 daha da art\u0131r. Art\u0131q onun 120 \u00fczv\u00fc vard\u0131r.<\/p>\n<p><strong>F\u0259al m\u00f6vqe: Az\u0259rbaycan\u0131n n\u00f6vb\u0259ti n\u00fcmun\u0259si<\/strong><\/p>\n<p>Az\u0259rbaycan 2011-ci ild\u0259n Qo\u015fulmama H\u0259r\u0259kat\u0131n\u0131n \u00fczv\u00fcd\u00fcr. 2019-2021-ci ill\u0259rd\u0259 bu t\u0259\u015fkilata s\u0259drlik ed\u0259c\u0259k. Prezident \u0130lham \u018fliyevin 2019-cu il 11 fevral tarixli S\u0259r\u0259ncam\u0131nda t\u0259\u015fkilat\u0131n Az\u0259rbaycana verdiyi xarici siyas\u0259t dividendl\u0259ri konkret ifad\u0259 edilib. S\u0259r\u0259ncamda vur\u011fulan\u0131b ki, Az\u0259rbaycan\u0131n Qo\u015fulmama H\u0259r\u0259kat\u0131nda i\u015ftirak\u0131 onun beyn\u0259lxalq s\u00fclh, t\u0259hl\u00fck\u0259sizlik v\u0259 \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131q prosesl\u0259rin\u0259 daha f\u0259al c\u0259lb edilm\u0259sin\u0259 geni\u015f imkanlar a\u00e7\u0131b. Eyni zamanda, Az\u0259rbaycan\u0131n m\u00fcxt\u0259lif d\u00f6vl\u0259tl\u0259rl\u0259, o c\u00fcml\u0259d\u0259n Lat\u0131n Amerikas\u0131, Asiya v\u0259 Afrika \u00f6lk\u0259l\u0259rinin \u00e7oxu il\u0259 ikit\u0259r\u0259fli v\u0259 \u00e7oxt\u0259r\u0259fli m\u00fcnasib\u0259tl\u0259rinin inki\u015faf\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn \u0259lveri\u015fli \u015f\u0259rait formala\u015f\u0131b.<\/p>\n<p>B\u00fct\u00fcn bunlarla yana\u015f\u0131, Qo\u015fulmama H\u0259r\u0259kat\u0131 Az\u0259rbaycan \u00fc\u00e7\u00fcn iki miqyasda &#8211; regional v\u0259 qlobal s\u0259viyy\u0259d\u0259 geosiyasi prosesl\u0259r\u0259 daha aktiv t\u0259sir etm\u0259k imkan\u0131 yarad\u0131r. Regional s\u0259viyy\u0259d\u0259 Erm\u0259nistan\u0131n Az\u0259rbaycana t\u0259cav\u00fcz\u00fc n\u0259tic\u0259sind\u0259 meydana g\u0259lmi\u015f qanl\u0131 m\u00fcnaqi\u015f\u0259nin \u0259dal\u0259tli, beyn\u0259lxalq h\u00fcquq prinsipl\u0259ri \u00e7\u0259r\u00e7iv\u0259sind\u0259 aradan qald\u0131r\u0131lmas\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn f\u0259aliyy\u0259t meydan\u0131 geni\u015fl\u0259nir. D\u00fcnyan\u0131n 120 \u00f6lk\u0259si t\u0259cav\u00fczkar\u0131n qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131n al\u0131nmas\u0131 m\u0259s\u0259l\u0259sind\u0259 h\u0259mr\u0259y olursa, bu, ciddi hadis\u0259dir. M\u0259s\u0259l\u0259 yaln\u0131z s\u00f6z dem\u0259kl\u0259 m\u0259hdudla\u015fm\u0131r, onun h\u0259yata ke\u00e7m\u0259si \u00fc\u00e7\u00fcn d\u0259 m\u00fc\u0259yy\u0259n mexanizml\u0259r m\u00f6vcuddur. Qo\u015fulmama H\u0259r\u0259kat\u0131 bu aspektd\u0259 b\u00f6y\u00fck d\u00f6vl\u0259tl\u0259r\u0259 d\u0259 m\u00fcraci\u0259tl\u0259r haz\u0131rlaya bil\u0259r.<\/p>\n<p>M\u0259lumdur ki, art\u0131q Qo\u015fulmama H\u0259r\u0259kat\u0131n\u0131n nazirl\u0259ri bir \u00e7a\u011f\u0131r\u0131\u015f edibl\u0259r. Onlar \u00e7a\u011f\u0131r\u0131\u015fda BMT Nizamnam\u0259sind\u0259 g\u00f6st\u0259rilmi\u015f g\u00fcc t\u0259tbiq etm\u0259m\u0259 prinsipinin \u0259h\u0259miyy\u0259tini t\u0259sdiq edibl\u0259r. Bu \u0259sasda m\u00fcnaqi\u015f\u0259nin Az\u0259rbaycan\u0131n \u0259razi b\u00fct\u00f6vl\u00fcy\u00fc, suverenliyi v\u0259 beyn\u0259lxalq s\u0259viyy\u0259d\u0259 tan\u0131nm\u0131\u015f s\u0259rh\u0259dl\u0259ri \u00e7\u0259r\u00e7iv\u0259sind\u0259 dan\u0131\u015f\u0131qlar vasit\u0259sil\u0259 nizamlanmas\u0131 z\u0259ruriliyini vur\u011fulay\u0131blar. T\u0259bii ki, Yer k\u00fcr\u0259si \u0259halisinin t\u0259qrib\u0259n 55 faizinin ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 120 \u00f6lk\u0259nin etdiyi bu \u00e7a\u011f\u0131r\u0131\u015f ciddi siyasi v\u0259 geosiyasi \u0259h\u0259miyy\u0259t\u0259 malikdir.<\/p>\n<p>Qlobal miqyasda is\u0259 Qo\u015fulmama H\u0259r\u0259kat\u0131 b\u00fct\u00f6vl\u00fckd\u0259 d\u00fcnyada \u0259dal\u0259tli, dinc v\u0259 sivil qaydada birg\u0259ya\u015fay\u0131\u015f\u0131n t\u0259min edilm\u0259sin\u0259 \u00f6z t\u00f6hf\u0259sini ver\u0259 bil\u0259r. Bu bax\u0131mdan 2018-ci ild\u0259 Bak\u0131da ke\u00e7irilmi\u015f Qo\u015fulmama H\u0259r\u0259kat\u0131n\u0131n &#8220;Davaml\u0131 inki\u015faf namin\u0259 beyn\u0259lxalq s\u00fclh v\u0259 t\u0259hl\u00fck\u0259sizliyin t\u0259\u015fviq edilm\u0259si&#8221; m\u00f6vzusundak\u0131 konfrans\u0131nda Prezident \u0130lham \u018fliyevin vur\u011fulad\u0131\u011f\u0131 bir fikir olduqca maraql\u0131 v\u0259 \u0259h\u0259miyy\u0259tlidir. D\u00f6vl\u0259t ba\u015f\u00e7\u0131s\u0131 ifad\u0259 edib: &#8220;Biz bir-birimizi d\u0259st\u0259kl\u0259m\u0259liyik. Qar\u015f\u0131m\u0131zda dem\u0259k olar ki, ox\u015far \u00e7a\u011f\u0131r\u0131\u015flar, probleml\u0259r dayan\u0131r. Ke\u00e7mi\u015fimiz d\u0259 m\u00fc\u0259yy\u0259n d\u0259r\u0259c\u0259d\u0259 ox\u015fard\u0131r. Ham\u0131m\u0131z \u00f6z h\u0259yat\u0131m\u0131z\u0131, m\u00fcst\u0259qil h\u0259yat s\u00fcrm\u0259yi arzulay\u0131r\u0131q. Biz ham\u0131m\u0131z ist\u0259mirik ki, kims\u0259 bizd\u0259n n\u0259 etm\u0259yi t\u0259l\u0259b etsin, i\u015fl\u0259rimiz\u0259 m\u00fcdaxil\u0259 etsin, biz\u0259 dikt\u0259 etsin. Bunun \u00fc\u00e7\u00fcn biz g\u00fccl\u00fc olmal\u0131y\u0131q. Biz yaln\u0131z birlikd\u0259 olduqda g\u00fccl\u00fc ola bil\u0259rik&#8221;.<\/p>\n<p>Bu fikirl\u0259r indiki m\u0259rh\u0259l\u0259d\u0259 geosiyasi m\u00fchitd\u0259 c\u0259r\u0259yan ed\u0259n hadis\u0259l\u0259r v\u0259 yeni d\u00fcnya nizam\u0131n\u0131n formala\u015fmas\u0131 z\u0259rur\u0259ti i\u015f\u0131\u011f\u0131nda \u00e7ox aktual g\u00f6r\u00fcn\u00fcr. Siyasi liderl\u0259r qlobal s\u0259viyy\u0259d\u0259 geosiyasi ziddiyy\u0259tl\u0259rin v\u0259 onlar\u0131n fonunda d\u00fcnya miqyas\u0131nda xaosun getdikc\u0259 daha da d\u0259rinl\u0259\u015fdiyini vur\u011fulay\u0131rlar. Yeni d\u00fcnya nizam\u0131n\u0131n formala\u015fmas\u0131na bu, t\u0259bii ki, ciddi m\u0259nfi t\u0259sir g\u00f6st\u0259rir. Bel\u0259 bir \u015f\u0259raitd\u0259 beyn\u0259lxalq s\u0259viyy\u0259d\u0259 yeni nizam\u0131n yarad\u0131lmas\u0131na yard\u0131m ed\u0259 bil\u0259c\u0259k h\u0259r bir t\u0259\u015f\u0259bb\u00fcs qiym\u0259tlidir.<\/p>\n<p>Bu il oktyabr\u0131n 25-26-da Bak\u0131da ke\u00e7irilm\u0259si n\u0259z\u0259rd\u0259 tutulan Qo\u015fulmama H\u0259r\u0259kat\u0131na \u00fczv \u00f6lk\u0259l\u0259rin d\u00f6vl\u0259t v\u0259 h\u00f6kum\u0259t ba\u015f\u00e7\u0131lar\u0131n\u0131n zirv\u0259 g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fc h\u0259min s\u0259b\u0259bd\u0259n son d\u0259r\u0259c\u0259 \u0259h\u0259miyy\u0259tli hesab edilir. Az\u0259rbaycan\u0131n bel\u0259 bir n\u00fcfuzlu t\u0259\u015fkilata s\u0259drlik etm\u0259y\u0259 ba\u015flamas\u0131, \u0259lb\u0259tt\u0259, b\u00fct\u00fcn sivilizasiyal\u0131 b\u0259\u015f\u0259riyy\u0259t \u00fc\u00e7\u00fcn \u0259lav\u0259 f\u00fcrs\u0259tdir. \u015e\u00fcbh\u0259 yoxdur ki, Bak\u0131 h\u0259r bir \u00f6lk\u0259 \u00fc\u00e7\u00fcn aktual olan m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259rin m\u00fczakir\u0259sin\u0259 \u00fcst\u00fcnl\u00fck ver\u0259c\u0259k. D\u00fcnyan\u0131n indiki qar\u0131\u015f\u0131q d\u00f6vr\u00fcnd\u0259 beyn\u0259lxalq h\u00fcquq normalar\u0131na uy\u011fun f\u0259aliyy\u0259t g\u00f6st\u0259rm\u0259yin t\u0259\u015fviq edilm\u0259si prinsipial olaraq faydal\u0131d\u0131r. Konkret des\u0259k, Az\u0259rbaycan \u00fc\u00e7\u00fcn aktual olan Erm\u0259nistan-Az\u0259rbaycan, Da\u011fl\u0131q Qaraba\u011f m\u00fcnaqi\u015f\u0259sinin beyn\u0259lxalq h\u00fcquq normalar\u0131 \u00e7\u0259r\u00e7iv\u0259sind\u0259 \u0259dal\u0259tli h\u0259llind\u0259 yeni imkanlar yaranmaqdad\u0131r. \u018flb\u0259tt\u0259, Bak\u0131 bu \u015fansdan maksimum d\u0259r\u0259c\u0259d\u0259 yararlanma\u011fa \u00e7al\u0131\u015facaq.<\/p>\n<p>Bundan ba\u015fqa, Az\u0259rbaycan\u0131n bu h\u0259r\u0259kata s\u0259drlik etm\u0259si, \u00fcmumiyy\u0259tl\u0259, C\u0259nubi Qafqaz \u00fc\u00e7\u00fcn faydal\u0131d\u0131r. Az\u0259rbaycan regionun lideri olmaqla yana\u015f\u0131, h\u0259m d\u0259 qar\u015f\u0131l\u0131ql\u0131 faydal\u0131 kooperasiyan\u0131n m\u00fcxt\u0259lif formatlar\u0131na \u0259saslanan f\u0259aliyy\u0259ti il\u0259 se\u00e7ilir. Dem\u0259li, Qo\u015fulmama H\u0259r\u0259kat\u0131 \u00e7\u0259r\u00e7iv\u0259sind\u0259 Bak\u0131n\u0131n imkanlar\u0131 daha da geni\u015fl\u0259n\u0259c\u0259k.<\/p>\n<p>N\u0259hay\u0259t, onu da vur\u011fulayaq ki, Qo\u015fulmama H\u0259r\u0259kat\u0131 \u00e7\u0259r\u00e7iv\u0259sind\u0259 Az\u0259rbaycana veril\u0259n y\u00fcks\u0259k qiym\u0259t \u00f6lk\u0259 r\u0259hb\u0259rliyinin davaml\u0131 olaraq h\u0259yata ke\u00e7irdiyi siyas\u0259tin t\u0259nt\u0259n\u0259sidir. Regionun ba\u015fqa bir \u00f6lk\u0259si bu kimi nailiyy\u0259tl\u0259r \u0259ld\u0259 ed\u0259 bilm\u0259yib. Az\u0259rbaycan bundan sonra da C\u0259nubi Qafqaz\u0131n lider d\u00f6vl\u0259ti olaraq, b\u00fct\u00fcn istiqam\u0259tl\u0259rd\u0259 daha faydal\u0131 v\u0259 konstruktiv f\u0259aliyy\u0259tini davam etdir\u0259c\u0259k.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>ARANTV.AZ\u00a0\u00a0newtimes.az-\u0131n yaz\u0131s\u0131n\u0131 t\u0259qdim edir: Ke\u00e7\u0259n \u0259srin ortalar\u0131nda beyn\u0259lxalq m\u00fcnasib\u0259tl\u0259r sistemini t\u0259nziml\u0259m\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn mexanizml\u0259r axtar\u0131ld\u0131. Onlar\u0131n s\u0131ras\u0131nda 1955-ci ild\u0259 t\u0259sis edilmi\u015f Qo\u015fulmama H\u0259r\u0259kat\u0131n\u0131n \u00f6z yeri vard\u0131r. Bu t\u0259\u015fkilat\u0131n r\u0259sm\u0259n yarad\u0131lmas\u0131n\u0131 1961-ci il Belqrad Konfrans\u0131na aid edirl\u0259r. B\u00fct\u00fcn hallarda t\u0259\u015fkilat\u0131n ba\u015fl\u0131ca v\u0259zif\u0259si kimi qlobal miqyasda s\u00fclh, \u0259min-amanl\u0131q, dinc yana\u015f\u0131 ya\u015fama, \u0259dal\u0259tli \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131q prinsipl\u0259rinin b\u0259rq\u0259rar olmas\u0131 g\u00f6st\u0259rilir. T\u0259cr\u00fcb\u0259 g\u00f6st\u0259rir ki, d\u00fcnyan\u0131n bel\u0259 bir t\u0259\u015fkilata ciddi ehtiyac\u0131 m\u00f6vcuddur. Do\u011frudur, &#8220;soyuq m\u00fcharib\u0259&#8221;d\u0259n sonra bir m\u00fcdd\u0259t Qo\u015fulmama H\u0259r\u0259kat\u0131na sanki maraq azald\u0131. Ancaq prosesl\u0259rin gedi\u015fi g\u00f6st\u0259rdi ki, \u0259ksin\u0259, XXI \u0259srd\u0259 beyn\u0259lxalq al\u0259min bu h\u0259r\u0259kata daha \u00e7ox ehtiyac\u0131&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":74306,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0},"categories":[4],"tags":[],"aioseo_notices":[],"gutentor_comment":0,"rttpg_featured_image_url":{"full":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2019\/08\/779604.jpg",800,600,false],"landscape":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2019\/08\/779604.jpg",800,600,false],"portraits":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2019\/08\/779604.jpg",800,600,false],"thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2019\/08\/779604-150x150.jpg",150,150,true],"medium":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2019\/08\/779604-300x225.jpg",300,225,true],"large":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2019\/08\/779604.jpg",640,480,false],"1536x1536":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2019\/08\/779604.jpg",800,600,false],"2048x2048":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2019\/08\/779604.jpg",800,600,false],"post-thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2019\/08\/779604-240x172.jpg",240,172,true],"advps-thumb-one":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2019\/08\/779604.jpg",800,600,false]},"rttpg_author":{"display_name":"V\u00fcsal Rafiqo\u011flu","author_link":"https:\/\/arantv.az\/?author=2"},"rttpg_comment":0,"rttpg_category":"<a href=\"https:\/\/arantv.az\/?cat=4\" rel=\"category\">Siyas\u0259t<\/a>","rttpg_excerpt":"ARANTV.AZ\u00a0\u00a0newtimes.az-\u0131n yaz\u0131s\u0131n\u0131 t\u0259qdim edir: Ke\u00e7\u0259n \u0259srin ortalar\u0131nda beyn\u0259lxalq m\u00fcnasib\u0259tl\u0259r sistemini t\u0259nziml\u0259m\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn mexanizml\u0259r axtar\u0131ld\u0131. Onlar\u0131n s\u0131ras\u0131nda 1955-ci ild\u0259 t\u0259sis edilmi\u015f Qo\u015fulmama H\u0259r\u0259kat\u0131n\u0131n \u00f6z yeri vard\u0131r. Bu t\u0259\u015fkilat\u0131n r\u0259sm\u0259n yarad\u0131lmas\u0131n\u0131 1961-ci il Belqrad Konfrans\u0131na aid edirl\u0259r. B\u00fct\u00fcn hallarda t\u0259\u015fkilat\u0131n ba\u015fl\u0131ca v\u0259zif\u0259si kimi qlobal miqyasda s\u00fclh, \u0259min-amanl\u0131q, dinc yana\u015f\u0131 ya\u015fama, \u0259dal\u0259tli \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131q prinsipl\u0259rinin b\u0259rq\u0259rar olmas\u0131 g\u00f6st\u0259rilir. T\u0259cr\u00fcb\u0259&hellip;","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/74305"}],"collection":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=74305"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/74305\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/74306"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=74305"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=74305"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=74305"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}