{"id":744867,"date":"2024-08-15T12:59:36","date_gmt":"2024-08-15T08:59:36","guid":{"rendered":"https:\/\/arantv.az\/?p=744867"},"modified":"2024-08-15T12:59:36","modified_gmt":"2024-08-15T08:59:36","slug":"iqtisadi-artimi-45-faiz%c9%99-qaldiran-amil-islahat-yoxsa","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/arantv.az\/?p=744867","title":{"rendered":"\u0130qtisadi art\u0131m\u0131 4,5 faiz\u0259 qald\u0131ran amil &#8211; islahat, yoxsa&#8230;"},"content":{"rendered":"<div class=\"text-content\" data-id=\"\" data-url=\"\">\n<p><strong>Eld\u0259niz \u018fmirov: \u201cM\u00f6vcud templ\u0259r ilin yekununda h\u00f6kum\u0259tin n\u0259z\u0259rd\u0259 tutdu\u011fu s\u0259viyy\u0259d\u0259 iqtisadi art\u0131m\u0131n t\u0259min olunmas\u0131na imkan ver\u0259c\u0259k\u201d<\/strong><\/p>\n<p>2024-c\u00fc ilin yanvar-iyul aylar\u0131nda Az\u0259rbaycanda iqtisadi art\u0131m 4,5 faiz\u0259 \u00e7at\u0131b. D\u00f6vl\u0259t Statistika Komit\u0259sinin hesablamalar\u0131na \u0259sas\u0259n bu d\u00f6vrd\u0259 \u00f6lk\u0259d\u0259 70 milyard 544,0 milyon manatl\u0131q v\u0259 ya \u0259vv\u0259lki ilin eyni d\u00f6vr\u00fc il\u0259 m\u00fcqayis\u0259d\u0259 4,5 faiz \u00e7ox \u00fcmumi daxili m\u0259hsul istehsal olunub.<\/p>\n<p>Yeddi ayda iqtisadiyyat\u0131n neft-qaz sektorunda \u0259lav\u0259 d\u0259y\u0259r 1,2 faiz, qeyri neft-qaz sektorunda is\u0259 6,7 faiz art\u0131b. \u00dcDM istehsal\u0131n\u0131n 38,4 faizi s\u0259naye, 9,6 faizi ticar\u0259t, n\u0259qliyyat vasit\u0259l\u0259rinin t\u0259miri, 7,0 faizi n\u0259qliyyat v\u0259 anbar t\u0259s\u0259rr\u00fcfat\u0131, 6,0 faizi k\u0259nd t\u0259s\u0259rr\u00fcfat\u0131, me\u015f\u0259 t\u0259s\u0259rr\u00fcfat\u0131 v\u0259 bal\u0131q\u00e7\u0131l\u0131q, 5,7 faizi tikinti, 2,4 faizi turistl\u0259rin yerl\u0259\u015fdirilm\u0259si v\u0259 ictimai ia\u015f\u0259, 1,8 faizi informasiya v\u0259 rabit\u0259 sah\u0259l\u0259rinin, 19,1 faizi dig\u0259r sah\u0259l\u0259rin pay\u0131na d\u00fc\u015f\u00fcb, m\u0259hsula v\u0259 idxala xalis vergil\u0259r \u00dcDM-in 10,0 faizini t\u0259\u015fkil edib.<\/p>\n<p><strong>\u018fhalinin h\u0259r n\u0259f\u0259rin\u0259 d\u00fc\u015f\u0259n \u00dcDM 6921,4 manata b\u0259rab\u0259r olub.<\/strong><\/p>\n<p>R\u0259smi statistikaya \u0259sas\u0259n s\u0259naye m\u00fc\u0259ssis\u0259l\u0259ri v\u0259 bu sah\u0259d\u0259 f\u0259aliyy\u0259t g\u00f6st\u0259r\u0259n f\u0259rdi sahibkarlar t\u0259r\u0259find\u0259n 2024-c\u00fc ilin yanvar-iyul aylar\u0131nda 37,3 milyard manatl\u0131q s\u0259naye m\u0259hsulu istehsal edilib, 2023-c\u00fc ilin m\u00fcvafiq d\u00f6vr\u00fc il\u0259 m\u00fcqayis\u0259d\u0259 neft-qaz sektorunda m\u0259hsul istehsal\u0131 1,1 faiz, qeyri neft-qaz sektorunda is\u0259 8,0 faiz art\u0131b.<\/p>\n<p>S\u0259naye m\u0259hsulunun 65,0 faizi m\u0259d\u0259n\u00e7\u0131xarma sektorunda, 29,3 faizi emal sektorunda, 4,8 faizi elektrik enerjisi, qaz v\u0259 buxar istehsal\u0131, b\u00f6l\u00fc\u015fd\u00fcr\u00fclm\u0259si v\u0259 t\u0259chizat\u0131 sektorunda, 0,9 faizi is\u0259 su t\u0259chizat\u0131, tullant\u0131lar\u0131n t\u0259mizl\u0259nm\u0259si v\u0259 emal\u0131 sektorunda istehsal olunub.<\/p>\n<p>M\u0259d\u0259n\u00e7\u0131xarma sektorunda \u0259mt\u0259\u0259lik neft hasilat\u0131 4,3 faiz azal\u0131b, \u0259mt\u0259\u0259lik qaz hasilat\u0131 is\u0259 6,4 faiz art\u0131b.<\/p>\n<p><strong>Xat\u0131rladaq ki, yanvar-iyunda Az\u0259rbaycanda \u00dcDM art\u0131m\u0131 4,3 faiz t\u0259\u015fkil etmi\u015fdi.<\/strong><\/p>\n<p>Az\u0259rbaycan h\u00f6kum\u0259ti ilin yekununda \u00f6lk\u0259 iqtisadiyyat\u0131n\u0131n 3,8 faiz geni\u015fl\u0259n\u0259c\u0259yini g\u00f6zl\u0259yir. Bu g\u00f6zl\u0259nti \u0259ks\u0259r beyn\u0259lxalq maliyy\u0259 t\u0259\u015fkilatlar\u0131 v\u0259 agentlikl\u0259rin proqnozlar\u0131ndan daha optimistdir. Bel\u0259 ki, \u00f6t\u0259n h\u0259ft\u0259 \u201cS&amp;P Global Ratings\u201d beyn\u0259lxalq kredit reytinq agentliyi Az\u0259rbaycanda iqtisadi art\u0131mla ba\u011fl\u0131 yeni g\u00f6zl\u0259ntil\u0259rini a\u00e7\u0131qlay\u0131b. Agentliyin hesabat\u0131nda Az\u0259rbaycan\u0131n 2024-2025-ci ill\u0259r \u00fc\u00e7\u00fcn iqtisadi art\u0131m perspektivl\u0259rinin \u0259ks\u0259r region \u00f6lk\u0259l\u0259rind\u0259n z\u0259if oldu\u011fu bildirilib. S&amp;P analitikl\u0259ri qeyd edibl\u0259r ki, iqtisadi art\u0131ma t\u0259zyiq \u0259sas\u0259n neft hasilat\u0131n\u0131n uzunm\u00fcdd\u0259tli t\u0259dric\u0259n azalmas\u0131 il\u0259 \u0259laq\u0259dard\u0131r: \u201c2024-2025-ci ill\u0259rd\u0259 real \u00dcDM art\u0131m\u0131n\u0131 h\u0259r il t\u0259xmin\u0259n 1,5 faiz s\u0259viyy\u0259sind\u0259 proqnozla\u015fd\u0131r\u0131r\u0131q\u201d.<\/p>\n<p>Maraql\u0131d\u0131r ki, bundan \u0259vv\u0259l 2024-c\u00fc ilin iyun ay\u0131nda S&amp;P Az\u0259rbaycanda real \u00dcDM art\u0131m\u0131 il\u0259 ba\u011fl\u0131 proqnozunu 1,5 faizd\u0259n 2,5 faiz\u0259 q\u0259d\u0259r art\u0131rd\u0131\u011f\u0131n\u0131 a\u00e7\u0131qlam\u0131\u015fd\u0131. Xat\u0131rladaq ki, 2023-c\u00fc ild\u0259 S&amp;P Az\u0259rbaycanda iqtisadi art\u0131m olmayaca\u011f\u0131n\u0131 proqnozla\u015fd\u0131rsa da, 1,1 faizlik art\u0131m qeyd\u0259 al\u0131n\u0131b. Bu s\u0259 agentliyin proqnozla\u015fd\u0131rmas\u0131nda yanl\u0131\u015fl\u0131q pay\u0131n\u0131n kifay\u0259t q\u0259d\u0259r y\u00fcks\u0259k olmas\u0131ndan x\u0259b\u0259r verir.<\/p>\n<p>Bu yanl\u0131\u015fl\u0131\u011f\u0131 g\u00f6st\u0259r\u0259n \u0259sas amill\u0259rd\u0259n biri budur ki, dig\u0259r beyn\u0259lxalq agentlik v\u0259 maliyy\u0259 qurumlar\u0131 Az\u0259rbaycanda iqtisadi art\u0131mla ba\u011fl\u0131 S&amp;P-dan k\u0259skin f\u0259rqli m\u00f6vqed\u0259dil\u0259r. Bel\u0259 ki, Niderland\u0131n \u201cING Group\u201d \u015firk\u0259ti son hesabat\u0131nda 2024-c\u00fc il \u00fc\u00e7\u00fcn Az\u0259rbaycan\u0131n iqtisadi art\u0131m proqnozunu 2,8 faiz, 2025-ci ild\u0259 2,5\u00a0 faiz, 2026-c\u0131 ild\u0259 is\u0259 2,8 faiz s\u0259viyy\u0259sind\u0259 m\u00fc\u0259yy\u0259n edib. Bundan \u00f6nc\u0259ki proqnoza nisb\u0259t\u0259n 2024-c\u00fc il \u00fc\u00e7\u00fcn g\u00f6zl\u0259ntil\u0259r 0,3 faiz b\u0259ndi art\u0131b, g\u0259l\u0259n il \u00fc\u00e7\u00fcn is\u0259 0,2 faiz b\u0259ndi azal\u0131b.<\/p>\n<p>Hesabata \u0259sas\u0259n, 2024-c\u00fc ilin ikinci r\u00fcb\u00fcnd\u0259 \u00dcDM art\u0131m\u0131 3,5 faiz, \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc r\u00fcbd\u0259 2 faiz, d\u00f6rd\u00fcnc\u00fc r\u00fcbd\u0259 is\u0259 1,5 faiz proqnozla\u015fd\u0131r\u0131l\u0131r. Birl\u0259\u015fmi\u015f Mill\u0259tl\u0259r T\u0259\u015fkilat\u0131n\u0131n (BMT) proqnozlar\u0131na g\u00f6r\u0259, bu il Az\u0259rbaycanda \u00dcDM-in art\u0131m\u0131 2,6 faiz, 2025-ci ild\u0259 2,8 faiz t\u0259\u015fkil ed\u0259c\u0259k.<\/p>\n<p>D\u00fcnya Bank\u0131n\u0131n ekspertl\u0259ri hesab edirl\u0259r ki, Az\u0259rbaycanda \u00dcDM bu il 2,3 faiz, 2025-2026-c\u0131 ill\u0259rd\u0259 is\u0259 2,4 faiz artacaq. Beyn\u0259lxalq Valyuta Fondu (IMF) bu il Az\u0259rbaycanda \u00dcDM-in 2,8 faiz artaca\u011f\u0131n\u0131 proqnozla\u015fd\u0131r\u0131r. IMF 2025-2028-ci ill\u0259rd\u0259 Az\u0259rbaycanda \u00dcDM-in art\u0131m\u0131n\u0131 illik 2,3 faiz, 2029-2032-ci ill\u0259rd\u0259 is\u0259 illik 2,4 faiz s\u0259viyy\u0259sind\u0259n yuxar\u0131 olaca\u011f\u0131 q\u0259na\u0259tind\u0259dir.<\/p>\n<p>Avropa Yenid\u0259nqurma v\u0259 \u0130nki\u015faf Bank\u0131n\u0131n (EBRD) proqnozuna g\u00f6r\u0259, 2024-c\u00fc ild\u0259 Az\u0259rbaycanda \u00dcDM art\u0131m\u0131 3,1 faiz, 2025-ci ild\u0259 is\u0259 2,7 faiz olacaq.<\/p>\n<p>\u201cMoody\u2019s\u201d beyn\u0259lxalq reytinq agentliyi is\u0259 Az\u0259rbaycan\u0131n real \u00dcDM art\u0131m\u0131n\u0131n 2023-c\u00fc ild\u0259ki 1,1 faizd\u0259n 2024-c\u00fc ild\u0259 2,1 faiz\u0259 q\u0259d\u0259r s\u00fcr\u0259tl\u0259n\u0259c\u0259yini proqnozla\u015fd\u0131r\u0131r.<\/p>\n<p><strong>Bir m\u0259s\u0259l\u0259ni d\u0259 qeyd ed\u0259k ki, S&amp;P Az\u0259rbaycanda iqtisadi art\u0131m proqnozunu azaltmas\u0131n\u0131 neft hasilat\u0131ndak\u0131 azalma il\u0259 \u0259sasland\u0131r\u0131r. Halbuki bu ilin aprelind\u0259n \u201cAz\u0259ri-\u00c7\u0131raq-G\u00fcn\u0259\u015fli\u201d yata\u011f\u0131ndak\u0131 yeni ACE platformas\u0131ndan neft hasil olunma\u011fa ba\u015flay\u0131b. \u0130lkin m\u0259rh\u0259l\u0259d\u0259 g\u00fcnd\u0259 24 min barel neft hasil olunur, t\u0259dric\u0259n bu h\u0259cm 100 min barel\u0259 \u00e7atd\u0131r\u0131lacaq. Bu is\u0259 yataqda hasilat\u0131n d\u00fc\u015fm\u0259 s\u00fcr\u0259tinin xeyli azald\u0131lmas\u0131na imkan ver\u0259c\u0259k.<\/strong><\/p>\n<p>Az\u0259rbaycan h\u00f6kum\u0259ti, M\u0259rk\u0259zi Bank, h\u0259m\u00e7inin &#8220;Fitch&#8221; Beyn\u0259lxalq Reytinq Agentliyi bu amili n\u0259z\u0259r\u0259 almaqla \u00f6lk\u0259d\u0259 iqtisadi art\u0131ma dair proqnozlar\u0131na art\u0131m y\u00f6n\u00fcnd\u0259 d\u0259yi\u015fiklik edibl\u0259r. &#8220;Fitch&#8221;\u0259 g\u00f6r\u0259, neft hasilat\u0131n\u0131n daha yava\u015f azalmas\u0131 v\u0259 Qaraba\u011f\u0131n b\u0259rpas\u0131n\u0131n t\u0259siri il\u0259 iqtisadi art\u0131m tsiklik olaraq 3,2 faiz\u0259 \u00e7atmal\u0131d\u0131r: \u201cBiz art\u0131m\u0131n 2025-ci ild\u0259 2,7 faiz\u0259, 2026-c\u0131 ild\u0259 is\u0259 2,3 faiz\u0259 q\u0259d\u0259r yava\u015flamas\u0131n\u0131 g\u00f6zl\u0259yirik, bu art\u0131mlar h\u0259l\u0259 d\u0259 d\u00f6vl\u0259t investisiyalar\u0131 t\u0259r\u0259find\u0259n d\u0259st\u0259kl\u0259nir. Eyni zamanda neft sektorunda azalma tempini yava\u015flada bil\u0259c\u0259k yeni neft hasilat\u0131 v\u0259 t\u0259bii qaz hasilat\u0131n\u0131n daha y\u00fcks\u0259k olmas\u0131 s\u0259b\u0259bind\u0259n \u0259vv\u0259lki ill\u0259r\u0259 nisb\u0259t\u0259n azalacaq\u201d.<\/p>\n<p>Maliyy\u0259 Nazirliyi t\u0259r\u0259find\u0259n a\u00e7\u0131qlanan \u201cAz\u0259rbaycan Respublikas\u0131n\u0131n 2024-c\u00fc ilin d\u00f6vl\u0259t v\u0259 icmal b\u00fcdc\u0259l\u0259rinin yar\u0131millik icras\u0131na dair aray\u0131\u015f v\u0259 ilin sonuna g\u00f6zl\u0259ntil\u0259r\u201d s\u0259n\u0259d\u0259 \u0259sas\u0259n Az\u0259rbaycanda 2024-c\u00fc ilin d\u00f6vl\u0259t b\u00fcdc\u0259sinin layih\u0259si bax\u0131lan zaman (2023-c\u00fc ilin oktyabr ay\u0131) \u0130qtisadiyyat Nazirliyi t\u0259r\u0259find\u0259n t\u0259qdim edilmi\u015f proqnozlara \u0259sas\u0259n \u00dcDM 118,4 milyard manat, qeyri-neft\/qaz \u00dcDM 84,2 milyard manat, real art\u0131m tempi is\u0259 m\u00fcvafiq olaraq 2,4 v\u0259 4,6 faiz s\u0259viyy\u0259sind\u0259 g\u00f6t\u00fcr\u00fclm\u00fc\u015fd\u00fc. Lakin h\u00f6kum\u0259t 2023-c\u00fc ild\u0259 istehsal edilmi\u015f \u00dcDM-in ehtimal edildiyind\u0259n art\u0131q olmas\u0131n\u0131, 2024-c\u00fc ilin ilk 6 ay\u0131nda qeyd\u0259 al\u0131nm\u0131\u015f makro-fiskal n\u0259tic\u0259l\u0259ri, h\u0259m\u00e7inin qlobal miqyasda iqtisadi art\u0131mla v\u0259 enerjida\u015f\u0131y\u0131c\u0131lar\u0131n\u0131n qiym\u0259tl\u0259ri il\u0259 ba\u011fl\u0131 2024-c\u00fc ilin sonuna g\u00f6zl\u0259ntil\u0259ri n\u0259z\u0259r\u0259 almaqla cari il \u00fczr\u0259 makroiqtisadi proqnozlar\u0131nda d\u0259yi\u015fiklik edib. Yenil\u0259nmi\u015f proqnozlara \u0259sas\u0259n, 2024-c\u00fc ild\u0259 \u00dcDM-in real art\u0131m\u0131 3,8 faiz olmaqla nominal ifad\u0259d\u0259 121,3 milyard manata, o c\u00fcml\u0259d\u0259n qeyri-neft \u00dcDM 84,7 milyard manata (\u0259vv\u0259lki proqnoza n\u0259z\u0259r\u0259n 0,6 milyard manat \u00e7ox) \u00e7ataca\u011f\u0131 g\u00f6zl\u0259nilir.<\/p>\n<p>AMB is\u0259 bu il Az\u0259rbaycanda iqtisadi art\u0131m\u0131n 3,5-4 faiz, o c\u00fcml\u0259d\u0259n qeyri-neft-qaz sektoru \u00fczr\u0259 5,5-6\u00a0 faiz olaca\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6zl\u0259yir. T\u0259nziml\u0259yiciy\u0259 g\u00f6r\u0259, g\u0259l\u0259n il \u00f6lk\u0259d\u0259 \u00dcDM 2-2,5 faiz, o c\u00fcml\u0259d\u0259n qeyri-neft-qaz sektorunda 4-5\u00a0 faiz artacaq.<\/p>\n<p><img src=\"https:\/\/azertag.az\/files\/2023\/2\/1200x630\/16871592894509419579_1200x630.jpg\" alt=\"Eld\u0259niz \u018fmirov: Dayan\u0131ql\u0131 iqtisadiyyata nail olmaq \u00fc\u00e7\u00fcn ya\u015f\u0131l enerjinin  t\u0259tbiqi b\u00f6y\u00fck \u0259h\u0259miyy\u0259t da\u015f\u0131y\u0131r - AZ\u018fRTAC\" \/><\/p>\n<p><strong>\u00a0Eld\u0259niz \u018fmirov<\/strong><\/p>\n<p><strong>\u0130qtisad\u00e7\u0131-ekspert Eld\u0259niz \u018fmirovun fikrinc\u0259, Az\u0259rbaycan h\u00f6kum\u0259ti m\u00fc\u0259yy\u0259nl\u0259\u015fdirdiyi iqtisadi art\u0131m proqnozunu realla\u015fd\u0131ra bil\u0259c\u0259k: \u201cOla bilsin ki, 0,2-0,3 faiz b\u0259ndi k\u0259nara\u00e7\u0131xma olsun, amma \u00fcmumilikd\u0259 proqnozun b\u00f6y\u00fck \u00f6l\u00e7\u00fcd\u0259 \u00f6z\u00fcn\u00fc do\u011fruldaca\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6zl\u0259yir\u0259m. Burada bir m\u0259s\u0259l\u0259 var ki, h\u0259m h\u00f6kum\u0259tin, h\u0259m d\u0259 beyn\u0259lxalq maliyy\u0259 qurumlar\u0131n\u0131n verdiyi proqnozlar il \u0259rzind\u0259 bir ne\u00e7\u0259 d\u0259f\u0259 korreksiya olunur. \u0130st\u0259r Beyn\u0259lxalq Valyuta Fondu, ist\u0259r D\u00fcnya Bank\u0131 v\u0259 BMT, ist\u0259r \u0130qtisadiyyat Nazirliyi v\u0259 M\u0259rk\u0259zi Bank, ist\u0259rs\u0259 d\u0259 &#8220;Fitch&#8221;, &#8220;Moody\u2019s&#8221; v\u0259 S&amp;P kimi agentlikl\u0259rin proqnozlar\u0131nda ilin m\u00fc\u0259yy\u0259n m\u0259rh\u0259l\u0259l\u0259rind\u0259 d\u0259yi\u015fiklikl\u0259r edilir. Bu proqnozlar\u0131n \u0259ks\u0259riyy\u0259ti a\u015fa\u011f\u0131-yuxar\u0131 bir-birin\u0259 yax\u0131n idi. \u018fn a\u015fa\u011f\u0131 proqnoz &#8220;Moody\u2019s&#8221;, \u0259n y\u00fcks\u0259yi is\u0259 Az\u0259rbaycan h\u00f6kum\u0259tin\u0259 m\u0259xsusdur\u201d.<\/strong><\/p>\n<p>Ekspertin s\u00f6zl\u0259rin\u0259 g\u00f6r\u0259, Az\u0259rbaycanda \u00dcDM-in 38,4 faizi s\u0259nayenin hesab\u0131na formala\u015f\u0131r: \u201cT\u0259snifata \u0259sas\u0259n bu ilin 6 ay\u0131nda \u00dcDM-in formala\u015fmas\u0131nda \u0259n a\u015fa\u011f\u0131 paya rabit\u0259 v\u0259 informasiya texnologiyalar\u0131 sah\u0259si sahibdir &#8211; 1,8 faiz. Ox\u015far b\u0259rab\u0259rlik tikinti, k\u0259nd t\u0259s\u0259rr\u00fcfat\u0131, me\u015f\u0259 v\u0259 bal\u0131q\u00e7\u0131l\u0131q sah\u0259l\u0259ri \u00fczr\u0259dir &#8211; birincid\u0259 5,7 faiz, ikincid\u0259 6 faiz. S\u0259naye sah\u0259sind\u0259 is\u0259 \u00fcst\u00fcnl\u00fck m\u0259d\u0259n\u00e7\u0131xarma s\u0259nayesind\u0259dir. S\u0259naye istisna olmaqla, qeyri-neft \u00dcDM-ind\u0259 y\u00fcks\u0259k paya sahib olan sah\u0259l\u0259r tikintidir, k\u0259nd t\u0259s\u0259rr\u00fcfat\u0131d\u0131r, ticar\u0259t v\u0259 n\u0259qliyyat vasit\u0259l\u0259rinin t\u0259miridir, n\u0259qliyyat v\u0259 anbar t\u0259s\u0259rr\u00fcfatlar\u0131d\u0131r, qism\u0259n d\u0259 m\u0259hsula v\u0259 idxala xalis vergil\u0259r. Sonuncu haradasa 5,7 milyard manatdan art\u0131q olmaqla \u00dcDM-in 10 faizini t\u0259min edib. Bunlar\u0131n aras\u0131nda \u0259n az art\u0131m turistl\u0259rin yerl\u0259\u015fdirilm\u0259sind\u0259 v\u0259 ictimai ia\u015f\u0259d\u0259dir. Azalma olan yegan\u0259 sah\u0259 s\u0259naye istehsal\u0131d\u0131r. T\u0259\u0259ss\u00fcf ki, bu sah\u0259d\u0259 13.2 faizlik azalma qeyd\u0259 al\u0131n\u0131b. D\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcr\u0259m ki, bu templ\u0259r ilin yekununda Az\u0259rbaycan h\u00f6kum\u0259tinin n\u0259z\u0259rd\u0259 tutdu\u011fu s\u0259viyy\u0259d\u0259 iqtisadi art\u0131m\u0131n t\u0259min olunmas\u0131na imkan ver\u0259c\u0259k\u201d.<\/p>\n<p>Energetika Nazirliyinin a\u00e7\u0131qlad\u0131\u011f\u0131 m\u0259lumata g\u00f6r\u0259, 2024-c\u00fc ilin yanvar-iyul aylar\u0131nda \u00f6lk\u0259d\u0259 t\u0259xmin\u0259n 16.9 milyon ton neft (kondensatla birlikd\u0259) hasil edilib. Bu hasilat\u0131n 9,7 milyon tonu \u201cAz\u0259ri-\u00c7\u0131raq-G\u00fcn\u0259\u015fli\u201dnin, 2,5 milyon tonu (kondensat) \u201c\u015eahd\u0259niz\u201din, 0,34 milyon tonu (kondensat) Ab\u015feron yata\u011f\u0131n\u0131n pay\u0131na d\u00fc\u015f\u00fcb. SOCAR \u00fczr\u0259 neft (kondensatla birlikd\u0259) hasilat\u0131 4,4 milyon ton t\u0259\u015fkil edib.<\/p>\n<p>Hesabat d\u00f6vr\u00fcnd\u0259 t\u0259xmin\u0259n 14,1 milyon ton neft (kondensatla birlikd\u0259) ixraca n\u0259ql olunub. Bunun 12,2 milyon tonu konsorsiumun, 1,9 milyon tonu is\u0259 SOCAR-\u0131n pay\u0131na d\u00fc\u015f\u00fcr.<\/p>\n<p><strong>2023-c\u00fc ilin yanvar-iyul aylar\u0131nda is\u0259 \u00fczr\u0259 \u00f6lk\u0259d\u0259 17,7 milyon ton neft (kondensatla birlikd\u0259) hasil edilmi\u015fdi. Bnu zaman hasilat\u0131n 10,6 milyon tonu \u201cAz\u0259ri-\u00c7\u0131raq-G\u00fcn\u0259\u015fli\u201dnin, 2,6 milyon tonu (kondensat) \u201c\u015eahd\u0259niz\u201din, 40,4 min tonu (kondensat) \u201cAb\u015feron\u201d yata\u011f\u0131n\u0131n pay\u0131na d\u00fc\u015f\u00fcb. SOCAR \u00fczr\u0259 neft (kondensatla birlikd\u0259) hasilat\u0131 4,5 milyon ton t\u0259\u015fkil edib.<\/strong><\/p>\n<p>Hesabat d\u00f6vr\u00fcnd\u0259 14,9 milyon ton neft (kondensatla birlikd\u0259) ixraca n\u0259ql olunub. Bunun 13,2 milyon tonu konsorsium, 1,7 milyon tonu is\u0259 SOCAR-\u0131n pay\u0131na d\u00fc\u015f\u00fcb<\/p>\n<p>2023-c\u00fc ilin yeddi ay\u0131nda neft hasilat\u0131nda illik azalma 7,8 faiz, 2024-c\u00fc ilin yeddi ay\u0131nda is\u0259 4,5 faiz t\u0259\u015fkil edib. Bu is\u0259 azalma s\u00fcr\u0259tinin k\u0259skin \u015f\u0259kild\u0259 yava\u015f\u0131d\u0131\u011f\u0131 dem\u0259kdir. G\u00f6st\u0259ricil\u0259r h\u0259m d\u0259 onu g\u00f6st\u0259rir ki, A\u00c7G-d\u0259 hasilat\u0131n azalmas\u0131 xeyli d\u0259r\u0259c\u0259d\u0259 dig\u0259r m\u0259nb\u0259l\u0259r hesab\u0131na kompensasiya olunma\u011fa ba\u015flay\u0131b.<\/p>\n<p><strong>D\u00fcnya SAK\u0130T,<\/strong><br \/>\n<strong>\u201cYeni M\u00fcsavat\u201d<\/strong><\/p>\n<\/div>\n<div><\/div>\n<div><\/div>\n<div class=\"inner-social-box\">\n<div class=\"subs-in-social subs-whatsapp\"><\/div>\n<\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Eld\u0259niz \u018fmirov: \u201cM\u00f6vcud templ\u0259r ilin yekununda h\u00f6kum\u0259tin n\u0259z\u0259rd\u0259 tutdu\u011fu s\u0259viyy\u0259d\u0259 iqtisadi art\u0131m\u0131n t\u0259min olunmas\u0131na imkan ver\u0259c\u0259k\u201d 2024-c\u00fc ilin yanvar-iyul aylar\u0131nda Az\u0259rbaycanda iqtisadi art\u0131m 4,5 faiz\u0259 \u00e7at\u0131b. D\u00f6vl\u0259t Statistika Komit\u0259sinin hesablamalar\u0131na \u0259sas\u0259n bu d\u00f6vrd\u0259 \u00f6lk\u0259d\u0259 70 milyard 544,0 milyon manatl\u0131q v\u0259 ya \u0259vv\u0259lki ilin eyni d\u00f6vr\u00fc il\u0259 m\u00fcqayis\u0259d\u0259 4,5 faiz \u00e7ox \u00fcmumi daxili m\u0259hsul istehsal olunub. Yeddi ayda iqtisadiyyat\u0131n neft-qaz sektorunda \u0259lav\u0259 d\u0259y\u0259r 1,2 faiz, qeyri neft-qaz sektorunda is\u0259 6,7 faiz art\u0131b. \u00dcDM istehsal\u0131n\u0131n 38,4 faizi s\u0259naye, 9,6 faizi ticar\u0259t, n\u0259qliyyat vasit\u0259l\u0259rinin t\u0259miri, 7,0 faizi n\u0259qliyyat v\u0259 anbar t\u0259s\u0259rr\u00fcfat\u0131, 6,0 faizi&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":744868,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0},"categories":[19],"tags":[],"aioseo_notices":[],"gutentor_comment":0,"rttpg_featured_image_url":{"full":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/08\/101aebd40eef43866497371b503c45b1.jpg",870,500,false],"landscape":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/08\/101aebd40eef43866497371b503c45b1.jpg",870,500,false],"portraits":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/08\/101aebd40eef43866497371b503c45b1.jpg",870,500,false],"thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/08\/101aebd40eef43866497371b503c45b1-500x280.jpg",500,280,true],"medium":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/08\/101aebd40eef43866497371b503c45b1-635x365.jpg",635,365,true],"large":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/08\/101aebd40eef43866497371b503c45b1-840x483.jpg",640,368,true],"1536x1536":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/08\/101aebd40eef43866497371b503c45b1.jpg",870,500,false],"2048x2048":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/08\/101aebd40eef43866497371b503c45b1.jpg",870,500,false],"post-thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/08\/101aebd40eef43866497371b503c45b1-240x172.jpg",240,172,true],"advps-thumb-one":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/08\/101aebd40eef43866497371b503c45b1.jpg",870,500,false]},"rttpg_author":{"display_name":"V\u00fcsal Rafiqo\u011flu","author_link":"https:\/\/arantv.az\/?author=2"},"rttpg_comment":0,"rttpg_category":"<a href=\"https:\/\/arantv.az\/?cat=19\" rel=\"category\">G\u00fcnd\u0259m<\/a>","rttpg_excerpt":"Eld\u0259niz \u018fmirov: \u201cM\u00f6vcud templ\u0259r ilin yekununda h\u00f6kum\u0259tin n\u0259z\u0259rd\u0259 tutdu\u011fu s\u0259viyy\u0259d\u0259 iqtisadi art\u0131m\u0131n t\u0259min olunmas\u0131na imkan ver\u0259c\u0259k\u201d 2024-c\u00fc ilin yanvar-iyul aylar\u0131nda Az\u0259rbaycanda iqtisadi art\u0131m 4,5 faiz\u0259 \u00e7at\u0131b. D\u00f6vl\u0259t Statistika Komit\u0259sinin hesablamalar\u0131na \u0259sas\u0259n bu d\u00f6vrd\u0259 \u00f6lk\u0259d\u0259 70 milyard 544,0 milyon manatl\u0131q v\u0259 ya \u0259vv\u0259lki ilin eyni d\u00f6vr\u00fc il\u0259 m\u00fcqayis\u0259d\u0259 4,5 faiz \u00e7ox \u00fcmumi daxili m\u0259hsul istehsal olunub.&hellip;","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/744867"}],"collection":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=744867"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/744867\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":744869,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/744867\/revisions\/744869"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/744868"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=744867"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=744867"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=744867"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}