{"id":750201,"date":"2024-09-03T17:03:52","date_gmt":"2024-09-03T13:03:52","guid":{"rendered":"https:\/\/arantv.az\/?p=750201"},"modified":"2024-09-03T17:03:52","modified_gmt":"2024-09-03T13:03:52","slug":"erm%c9%99ni-kils%c9%99sinin-az%c9%99rbaycan-planlari-il%c9%99-bagli-sensasion-aciqlamalar","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/arantv.az\/?p=750201","title":{"rendered":"Erm\u0259ni kils\u0259sinin Az\u0259rbaycan planlar\u0131 il\u0259 ba\u011fl\u0131 SENSAS\u0130ON A\u00c7IQLAMALAR"},"content":{"rendered":"<p><strong>\u201cB\u00fct\u00fcn erm\u0259nil\u0259rin katolikosu\u00a0II Qareginin<\/strong><strong>\u00a0m\u00f6vcud erm\u0259ni hakimiyy\u0259tinin apard\u0131\u011f\u0131 siyas\u0259t\u0259 qar\u015f\u0131 oldu\u011fu sirr deyil. Pa\u015finyan revan\u015fizmin yuvas\u0131 adland\u0131rd\u0131\u011f\u0131 bu m\u0259rk\u0259zd\u0259n g\u0259l\u0259 bil\u0259c\u0259k \u201ct\u0259hl\u00fck\u0259l\u0259ri\u201d z\u0259r\u0259rsizl\u0259\u015fdirm\u0259k t\u0259dbirl\u0259ri g\u00f6rm\u0259y\u0259 \u00e7al\u0131\u015fd\u0131, amma g\u00f6r\u00fcnd\u00fcy\u00fc kimi, ona b\u0259z\u0259n bu qurumdan yararlanmaq daha s\u0259rf\u0259li variantd\u0131r\u201d.<\/strong><\/p>\n<p>Bunu\u00a0<strong>Musavat.com<\/strong>-a a\u00e7\u0131qlamas\u0131nda<strong>\u00a0<\/strong><strong>erm\u0259ni\u015f\u00fcnas alim, T\u00fcrkiy\u0259nin Erciyes Universitetinin professoru Qafar \u00c7axmaql\u0131\u00a0<\/strong>deyib.<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" src=\"https:\/\/cdn.musavat.com\/news\/thumbnails\/d8db7424d731f59b27695c0e8e0271c3.jpg\" alt=\"qafar.png (544 KB)\" width=\"700\" height=\"394\" \/><\/p>\n<p><strong>Politoloq bildirib ki, kils\u0259 b\u00fct\u00fcn d\u00f6vrl\u0259rd\u0259 erm\u0259ni irq\u00e7i d\u00fc\u015f\u00fcnc\u0259sinin apar\u0131c\u0131 lokomotivi olmaqda davam etm\u0259kd\u0259dir:<\/strong><\/p>\n<p>\u201cQareginin 2 sentyabr b\u0259yanat\u0131nda da Az\u0259rbaycana qar\u015f\u0131 \u0259razi iddialar\u0131 a\u00e7\u0131q \u015f\u0259kild\u0259 \u00f6z \u0259ksini tap\u0131b. Bu, Erm\u0259nistan hakimiyy\u0259tinin dolay\u0131s\u0131 olaraq ba\u015fqa bir dild\u0259 \u00f6lk\u0259miz\u0259 qar\u015f\u0131 apar\u0131lan gizli siyas\u0259tinin a\u00e7\u0131\u011fa \u00e7\u0131xar\u0131lmas\u0131d\u0131r. Kils\u0259nin konsepsiyas\u0131nda \u201cB\u00f6y\u00fck Erm\u0259nistan\u201d ideologiyas\u0131n\u0131n t\u0259rkib hiss\u0259si kimi Qaraba\u011f, Nax\u00e7\u0131van v\u0259 Ah\u0131ska \u2013 Cavaxetiya Erm\u0259nistan \u0259razisi olaraq ke\u00e7ir. Bu iddia yeni deyil. Katolikosun s\u0259l\u0259fl\u0259ri d\u0259 bel\u0259 b\u00f6l\u00fcc\u00fc iddialar\u0131 h\u0259r zaman dil\u0259 g\u0259tiribl\u0259r\u201d.<\/p>\n<p><strong>Q.\u00c7axmaql\u0131 konkret faktlardan b\u0259hs ed\u0259rk\u0259n \u201cE\u00e7mi\u0259dzin\u201d jurnal\u0131n\u0131n 1956-c\u0131 il may n\u00f6mr\u0259sin\u0259 diqq\u0259t \u00e7\u0259kib:<\/strong><\/p>\n<p>\u201cOrada qeyd edilir ki, may\u0131n 12-d\u0259 b\u00fct\u00fcn erm\u0259nil\u0259rin katolikosu I Vazgen Moskvada SSR\u0130 Nazirl\u0259r Sovetinin s\u0259dri Nikolay Bulqaninl\u0259 g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcb. Bu q\u0131sa qeydd\u0259 ba\u015fqa m\u0259lumat verilm\u0259mi\u015fdi. Az adam bilir ki, h\u0259min g\u00f6r\u00fc\u015fd\u0259n \u0259vv\u0259l I Vazgen Bulqanin\u0259 g\u00f6nd\u0259rdiyi iki m\u0259ktubda katolikos erm\u0259ni xalq\u0131n\u0131n taleyi il\u0259 ba\u011fl\u0131 bir s\u0131ra \u201ct\u0259klifl\u0259r\u201d ir\u0259li s\u00fcr\u00fcbm\u00fc\u015f. H\u0259min m\u0259ktubun sur\u0259tl\u0259ri haz\u0131rda Erm\u0259nistan M\u0259rk\u0259zi D\u00f6vl\u0259t Tarix Arxivind\u0259 saxlan\u0131l\u0131r (f. 409, op. 1, d. 5787, s. 1-8). Birinci m\u0259ktubda \u015eimali Qafqaz, Orta Asiya v\u0259 x\u00fcsus\u0259n d\u0259 Az\u0259rbaycan v\u0259 G\u00fcrc\u00fcstan erm\u0259nil\u0259rinin m\u0259n\u0259vi h\u0259yat\u0131n\u0131n v\u0259 t\u0259hsilinin ac\u0131nacaql\u0131 v\u0259ziyy\u0259tini t\u0259qdim ed\u0259r\u0259k, t\u0259cili h\u0259llini t\u0259l\u0259b ed\u0259n t\u0259dbirl\u0259r kompleksi t\u0259klif edilir.<\/p>\n<p>\u201cAz\u0259rbaycan \u0259razisind\u0259 yar\u0131m milyondan \u00e7ox erm\u0259ni ya\u015fay\u0131r, lakin orada c\u0259mi iki kils\u0259 var &#8211; Bak\u0131da v\u0259 Kirovabadda. 200 min\u0259 yax\u0131n erm\u0259ninin ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 Da\u011fl\u0131q Qaraba\u011f Muxtar Vilay\u0259tind\u0259 rayon m\u0259rk\u0259zind\u0259 deyil, ucqar k\u0259ndl\u0259rd\u0259n birind\u0259 c\u0259mi bir kils\u0259 var. Nax\u00e7\u0131van b\u00f6lg\u0259sinin erm\u0259ni \u0259halisinin ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 \u0259razil\u0259rd\u0259 d\u0259 kils\u0259 yoxdur\u201d, &#8211; katolikos yaz\u0131r.<\/p>\n<p>\u0130kinci m\u0259ktubda I Vazgen \u201c\u0259sas\u0259n erm\u0259nil\u0259rd\u0259n ibar\u0259t olan\u201d Da\u011fl\u0131q Qaraba\u011f Muxtar b\u00f6lg\u0259si, Nax\u00e7\u0131van MSSR v\u0259 Axalkalaki vilay\u0259tinin m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259rinin \u201c\u0259dal\u0259tli\u201d h\u0259lli problemini vur\u011fulay\u0131r. Katolikos g\u00f6st\u0259ril\u0259n \u0259razil\u0259ri Sovet Erm\u0259nistan\u0131na birl\u0259\u015fdirm\u0259yi t\u0259klif edir. O, \u00f6z t\u0259klifini do\u011fma yurdlar\u0131ndan zorla qovulmu\u015f diaspor erm\u0259nil\u0259rinin t\u0259l\u0259bi, do\u011fma torpaqlar\u0131nda vahid milli h\u0259yatda ya\u015famaq ist\u0259yi il\u0259 \u201c\u0259sasland\u0131r\u0131r\u201d. Bu g\u00fcn ba\u015fqa bir katolikosun torpaqlar\u0131m\u0131za iddia etm\u0259si h\u0259min \u0259n\u0259n\u0259nin davam\u0131d\u0131r v\u0259 he\u00e7 vaxt d\u0259yi\u015fm\u0259y\u0259c\u0259k\u201d.<\/p>\n<p><strong>Sensasion faktlar\u0131 oxucular\u0131m\u0131za t\u0259qdim ed\u0259n erm\u0259ni\u015f\u00fcnas alimin s\u00f6zl\u0259rin\u0259 g\u00f6r\u0259, bu faktlar onu g\u00f6st\u0259rir ki, Az\u0259rbaycan\u0131n Erm\u0259nistan\u0131n Konstitusiyas\u0131n\u0131n preamblua hiss\u0259sinin d\u0259yi\u015fdirilm\u0259si t\u0259l\u0259bi yerind\u0259dir:<\/strong><\/p>\n<p>\u201c\u00c7\u00fcnki Erm\u0259nistan d\u00f6vl\u0259ti, ona m\u0259nsub dini v\u0259 siyasi qurumlar Az\u0259rbaycana qar\u015f\u0131 \u0259razi iddialar\u0131ndan \u0259l \u00e7\u0259km\u0259y\u0259c\u0259kl\u0259r. \u018flb\u0259tt\u0259, katolikosun bel\u0259 separat\u00e7\u0131 meyll\u0259ri daxild\u0259 d\u0259 \u00f6z\u00fcn\u0259 d\u0259st\u0259k\u00e7il\u0259r axtar\u0131r v\u0259 tap\u0131r. Separat\u00e7\u0131lar\u0131n sonuncu \u201clideri\u201d Samvel \u015eahramanyan\u0131n ba\u015fqa \u015f\u0259kild\u0259 katolikosa d\u0259st\u0259k verm\u0259si d\u0259 t\u0259sad\u00fcfi deyil. O c\u00fcml\u0259d\u0259n ke\u00e7mi\u015f X\u0130N r\u0259hb\u0259ri Vardan Oskanyan\u0131n da f\u0259alla\u015fmas\u0131ndan Erm\u0259nistan siyasi r\u0259hb\u0259rliyinin x\u0259b\u0259rinin olmamas\u0131 m\u00fcmk\u00fcns\u00fczd\u00fcr. Pa\u015finyan bir t\u0259r\u0259fd\u0259n d\u00fcnyaya \u00f6z\u00fcn\u00fc s\u00fclh\u0259 can atan adam kimi g\u00f6st\u0259rir, o biri t\u0259r\u0259fd\u0259n is\u0259 guya aras\u0131 olmad\u0131\u011f\u0131 adamlar\u0131n vasit\u0259sil\u0259 erm\u0259ni iddialar\u0131n\u0131 yenil\u0259yir. D\u0259f\u0259l\u0259rl\u0259 ifad\u0259 etmi\u015fik ki, erm\u0259nil\u0259r h\u0259m \u00f6z resurslar\u0131, h\u0259m d\u0259 beyn\u0259lxalq t\u0259\u015fkilatlar\u0131n imkanlar\u0131ndan yararlanaraq Qaraba\u011fa erm\u0259nil\u0259rin qaytar\u0131lmas\u0131 m\u0259s\u0259l\u0259si il\u0259 \u00fcz\u0259rimiz\u0259 g\u0259l\u0259c\u0259kl\u0259r.<\/p>\n<p>Kils\u0259 dini abid\u0259l\u0259ri b\u0259han\u0259 ed\u0259c\u0259k, siyas\u0259t adamlar\u0131 hans\u0131sa insan h\u00fcquqlar\u0131n\u0131 \u00f6n\u0259 s\u00fcr\u0259c\u0259kl\u0259r, Toivo Klaar kimil\u0259rin dilind\u0259n s\u0259sl\u0259n\u0259n fikirl\u0259ri \u00f6z xeyirl\u0259rin\u0259 yozaraq hans\u0131sa beyn\u0259lxalq haqlardan dan\u0131\u015facaqlar. Az\u0259rbaycan\u0131n m\u00f6vqeyi a\u00e7\u0131q v\u0259 net olmal\u0131d\u0131r. Erm\u0259nil\u0259rin Qaraba\u011fa geri d\u00f6nm\u0259si m\u00fcmk\u00fcn deyil, \u00e7\u00fcnki Erm\u0259nistanda az\u0259rbaycanl\u0131 \u0259hali yoxdur. H\u0259m d\u0259 Az\u0259rbaycan erm\u0259nil\u0259rin t\u0259rk etdikl\u0259ri m\u0259kanlara evsiz-e\u015fiksiz Az\u0259rbaycan qa\u00e7q\u0131nlar\u0131n\u0131n yerl\u0259\u015fdirilm\u0259si i\u015fin\u0259 ba\u015flamal\u0131d\u0131r\u201d.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u201cB\u00fct\u00fcn erm\u0259nil\u0259rin katolikosu\u00a0II Qareginin\u00a0m\u00f6vcud erm\u0259ni hakimiyy\u0259tinin apard\u0131\u011f\u0131 siyas\u0259t\u0259 qar\u015f\u0131 oldu\u011fu sirr deyil. Pa\u015finyan revan\u015fizmin yuvas\u0131 adland\u0131rd\u0131\u011f\u0131 bu m\u0259rk\u0259zd\u0259n g\u0259l\u0259 bil\u0259c\u0259k \u201ct\u0259hl\u00fck\u0259l\u0259ri\u201d z\u0259r\u0259rsizl\u0259\u015fdirm\u0259k t\u0259dbirl\u0259ri g\u00f6rm\u0259y\u0259 \u00e7al\u0131\u015fd\u0131, amma g\u00f6r\u00fcnd\u00fcy\u00fc kimi, ona b\u0259z\u0259n bu qurumdan yararlanmaq daha s\u0259rf\u0259li variantd\u0131r\u201d. Bunu\u00a0Musavat.com-a a\u00e7\u0131qlamas\u0131nda\u00a0erm\u0259ni\u015f\u00fcnas alim, T\u00fcrkiy\u0259nin Erciyes Universitetinin professoru Qafar \u00c7axmaql\u0131\u00a0deyib. Politoloq bildirib ki, kils\u0259 b\u00fct\u00fcn d\u00f6vrl\u0259rd\u0259 erm\u0259ni irq\u00e7i d\u00fc\u015f\u00fcnc\u0259sinin apar\u0131c\u0131 lokomotivi olmaqda davam etm\u0259kd\u0259dir: \u201cQareginin 2 sentyabr b\u0259yanat\u0131nda da Az\u0259rbaycana qar\u015f\u0131 \u0259razi iddialar\u0131 a\u00e7\u0131q \u015f\u0259kild\u0259 \u00f6z \u0259ksini tap\u0131b. Bu, Erm\u0259nistan hakimiyy\u0259tinin dolay\u0131s\u0131 olaraq ba\u015fqa bir dild\u0259 \u00f6lk\u0259miz\u0259 qar\u015f\u0131 apar\u0131lan gizli siyas\u0259tinin a\u00e7\u0131\u011fa \u00e7\u0131xar\u0131lmas\u0131d\u0131r. Kils\u0259nin konsepsiyas\u0131nda&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":750202,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0},"categories":[4],"tags":[],"aioseo_notices":[],"gutentor_comment":0,"rttpg_featured_image_url":{"full":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/09\/eef03a240190c5b2703829869d5b7629.jpg",870,500,false],"landscape":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/09\/eef03a240190c5b2703829869d5b7629.jpg",870,500,false],"portraits":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/09\/eef03a240190c5b2703829869d5b7629.jpg",870,500,false],"thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/09\/eef03a240190c5b2703829869d5b7629-500x280.jpg",500,280,true],"medium":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/09\/eef03a240190c5b2703829869d5b7629-635x365.jpg",635,365,true],"large":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/09\/eef03a240190c5b2703829869d5b7629-840x483.jpg",640,368,true],"1536x1536":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/09\/eef03a240190c5b2703829869d5b7629.jpg",870,500,false],"2048x2048":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/09\/eef03a240190c5b2703829869d5b7629.jpg",870,500,false],"post-thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/09\/eef03a240190c5b2703829869d5b7629-240x172.jpg",240,172,true],"advps-thumb-one":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/09\/eef03a240190c5b2703829869d5b7629.jpg",870,500,false]},"rttpg_author":{"display_name":"V\u00fcsal Rafiqo\u011flu","author_link":"https:\/\/arantv.az\/?author=2"},"rttpg_comment":0,"rttpg_category":"<a href=\"https:\/\/arantv.az\/?cat=4\" rel=\"category\">Siyas\u0259t<\/a>","rttpg_excerpt":"\u201cB\u00fct\u00fcn erm\u0259nil\u0259rin katolikosu\u00a0II Qareginin\u00a0m\u00f6vcud erm\u0259ni hakimiyy\u0259tinin apard\u0131\u011f\u0131 siyas\u0259t\u0259 qar\u015f\u0131 oldu\u011fu sirr deyil. Pa\u015finyan revan\u015fizmin yuvas\u0131 adland\u0131rd\u0131\u011f\u0131 bu m\u0259rk\u0259zd\u0259n g\u0259l\u0259 bil\u0259c\u0259k \u201ct\u0259hl\u00fck\u0259l\u0259ri\u201d z\u0259r\u0259rsizl\u0259\u015fdirm\u0259k t\u0259dbirl\u0259ri g\u00f6rm\u0259y\u0259 \u00e7al\u0131\u015fd\u0131, amma g\u00f6r\u00fcnd\u00fcy\u00fc kimi, ona b\u0259z\u0259n bu qurumdan yararlanmaq daha s\u0259rf\u0259li variantd\u0131r\u201d. Bunu\u00a0Musavat.com-a a\u00e7\u0131qlamas\u0131nda\u00a0erm\u0259ni\u015f\u00fcnas alim, T\u00fcrkiy\u0259nin Erciyes Universitetinin professoru Qafar \u00c7axmaql\u0131\u00a0deyib. Politoloq bildirib ki, kils\u0259 b\u00fct\u00fcn d\u00f6vrl\u0259rd\u0259 erm\u0259ni irq\u00e7i d\u00fc\u015f\u00fcnc\u0259sinin apar\u0131c\u0131&hellip;","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/750201"}],"collection":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=750201"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/750201\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":750203,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/750201\/revisions\/750203"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/750202"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=750201"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=750201"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=750201"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}