{"id":751127,"date":"2024-09-06T20:26:04","date_gmt":"2024-09-06T16:26:04","guid":{"rendered":"https:\/\/arantv.az\/?p=751127"},"modified":"2024-09-06T20:26:04","modified_gmt":"2024-09-06T16:26:04","slug":"vahid-tezis","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/arantv.az\/?p=751127","title":{"rendered":"Vahid TEZ\u0130S"},"content":{"rendered":"<p><em><strong>Parlament se\u00e7kil\u0259ri \u0259traf\u0131nda m\u0259qs\u0259dy\u00f6nl\u00fc \u015f\u0259kild\u0259 dola\u015fd\u0131r\u0131lan emosiyalar t\u0259dric\u0259n s\u0259ngim\u0259kd\u0259dir.<\/strong><\/em><\/p>\n<p>\u018fslind\u0259, sentyabr\u0131n 1-d\u0259 ba\u015f tutan bu m\u00fch\u00fcm v\u0259 miqyasl\u0131 siyasi hadis\u0259nin \u0259traf\u0131nda informasiya manipulyasiyalar\u0131n\u0131n m\u00f6vcudlu\u011fu olduqca g\u00f6zl\u0259nil\u0259n v\u0259 h\u0259tta normal hald\u0131r. Demokratiya \u00f6rn\u0259yi statusuna iddial\u0131 olan \u00f6lk\u0259l\u0259rd\u0259 se\u00e7kil\u0259r zaman\u0131\u00a0 namiz\u0259dl\u0259r aras\u0131nda n\u0259inki h\u0259r hans\u0131 qalmaqallar\u0131n ya\u015fanmas\u0131na, h\u0259tta sui-q\u0259sd c\u0259hdl\u0259rin\u0259 d\u0259 d\u0259f\u0259l\u0259rl\u0259 rast g\u0259lmi\u015fik. S\u00f6zs\u00fcz ki, demokratik se\u00e7kil\u0259rd\u0259 \u015fou elementl\u0259rinin m\u00f6vcudlu\u011fu qa\u00e7\u0131lmazd\u0131r. B\u0259zi hallarda is\u0259 se\u00e7kil\u0259r zaman\u0131 biz f\u0259rqli se\u00e7kiqaba\u011f\u0131 platformalar\u0131n r\u0259qab\u0259tini yox, m\u0259hz t\u0259\u015fkil olunan f\u0259rqli \u201c\u015fou proqramlar\u0131n\u201d r\u0259qab\u0259tin\u0259 \u015fahidlik edirik.<\/p>\n<p><img src=\"https:\/\/ikisahil.az\/upload\/\/2024\/01\/31\/\/-ebb87faa170669054721686614710619501.jpg\" alt=\"\" \/><\/p>\n<p><strong>Odur ki, \u00f6z r\u0259van h\u0259yat\u0131n\u0131 ya\u015fayan v\u0259 sabitliyi arzu ed\u0259n orta statistik v\u0259t\u0259nda\u015f\u0131n q\u0259r\u0259zli manipulyasiyalar\u0131n t\u0259siri alt\u0131na d\u00fc\u015fm\u0259m\u0259si \u00fc\u00e7\u00fcn m\u0259hz se\u00e7kil\u0259r zaman\u0131 siyasi maarifl\u0259ndirm\u0259 i\u015finin \u0259h\u0259miyy\u0259ti x\u00fcsusi olaraq aktualla\u015f\u0131r.<\/strong>\u00a0Qanunvericilik t\u0259l\u0259b etdiyi r\u0259smi proseduralar h\u0259l\u0259 d\u0259 davam etdiyi \u00fc\u00e7\u00fcn ke\u00e7irilmi\u015f se\u00e7kil\u0259rin n\u0259tic\u0259l\u0259rinin d\u0259y\u0259rl\u0259ndirilm\u0259si do\u011fru olmaz. Buna baxmayaraq, m\u00fc\u015fahid\u0259 olunmu\u015f b\u0259zi \u0259lam\u0259tdar xarakterli tendensiyalar\u0131 art\u0131q indid\u0259n m\u00fc\u0259yy\u0259n ed\u0259 bil\u0259rik. Bu m\u0259hz o hallard\u0131r ki, onlar\u0131n tendensiya olaraq inki\u015faf\u0131 g\u0259l\u0259c\u0259kd\u0259 milli maraqlar\u0131m\u0131z \u00fc\u00e7\u00fcn real t\u0259hdid yarada bil\u0259r.<\/p>\n<p>\u0130nformasiya kontenti \u00e7\u0259r\u00e7iv\u0259sind\u0259 obyektivlik namin\u0259 x\u00fcsusi olaraq onu vur\u011fulamal\u0131y\u0131q ki, se\u00e7kil\u0259rin t\u0259bli\u011fat-t\u0259\u015fviqat m\u0259rh\u0259l\u0259sin\u0259 r\u0259smi d\u00f6vl\u0259t televiziya kanallar\u0131 toxunmad\u0131\u011f\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn namiz\u0259dl\u0259rin se\u00e7ki kampaniyalar\u0131 haqq\u0131nda ictimai t\u0259s\u0259vv\u00fcrl\u0259rin formala\u015fd\u0131r\u0131lmas\u0131 prosesi tamamil\u0259 sosial \u015f\u0259b\u0259k\u0259l\u0259rin \u00f6hd\u0259sin\u0259 burax\u0131lm\u0131\u015fd\u0131r. Sosial \u015f\u0259b\u0259k\u0259l\u0259rin i\u015f alqoritmi is\u0259 b\u0259llidir. Onlar m\u00fcasir r\u0259q\u0259msal d\u00fcnyan\u0131n bir n\u00f6mr\u0259li manipulyasiya al\u0259tidir v\u0259 s\u00f6z\u00fcged\u0259n t\u0259sbit t\u0259kzibolunmaz h\u0259qiq\u0259tdir. M\u00f6vcud m\u0259s\u0259l\u0259d\u0259 \u0259n pisi odur ki, s\u00f6z\u00fcged\u0259n qlobal manipulyasiya al\u0259tinin a\u00e7ar\u0131 \u00f6lk\u0259 s\u0259rh\u0259dl\u0259rind\u0259n \u00e7ox-\u00e7ox uzaqlardad\u0131r.<\/p>\n<p><img src=\"https:\/\/ikisahil.az\/upload\/\/2024\/09\/06\/\/-3f78fa1c172563275750223993610573298.jpg\" alt=\"\" \/><\/p>\n<p><strong>Buna baxmayaraq, pe\u015f\u0259kar yana\u015fma bizl\u0259rd\u0259n t\u0259l\u0259b edir ki, h\u0259min sosial \u015f\u0259b\u0259k\u0259l\u0259r vasit\u0259sil\u0259 t\u0259hdidedici tendensiyalar\u0131 m\u00fc\u0259yy\u0259n ed\u0259k.\u00a0 \u00d6lk\u0259nin g\u0259l\u0259c\u0259yin\u0259 bigan\u0259 olmayan insanlar m\u00fc\u015fahid\u0259 olunan tendensiyalar\u0131 g\u00f6rm\u0259lidirl\u0259r.<\/strong>\u00a0B\u0259llidir ki, se\u00e7kil\u0259r m\u00fc\u0259yy\u0259n siyasi prosesl\u0259rin katalizatorudur. Bu s\u0259b\u0259bd\u0259n d\u0259 m\u0259hz se\u00e7kil\u0259r zaman\u0131 gizli c\u0259r\u0259yan ed\u0259n f\u0259rqli m\u0259zmunlu prosesl\u0259r \u00fcz\u0259 \u00e7\u0131xa bilir.<\/p>\n<p>\u018flb\u0259tt\u0259 ki, t\u0259hdidedici tendensiyalar\u0131n m\u00fc\u0259yy\u0259n olunmas\u0131 daha \u00e7ox h\u00fcquq-m\u00fchafiz\u0259 qurumlar\u0131n\u0131n f\u0259aliyy\u0259t kompetensiyalar\u0131na daxildir. \u0130ctimai-siyasi m\u00fcnasib\u0259tl\u0259r m\u00fcst\u0259visind\u0259 imkan verilm\u0259m\u0259lidir ki, soyda\u015flar\u0131m\u0131z kiml\u0259rins\u0259 \u00e7irkli manipulyasiyalar\u0131n\u0131n al\u0259tin\u0259 \u00e7evrilsinl\u0259r.<\/p>\n<p>M\u00f6vcud m\u0259rh\u0259l\u0259d\u0259 g\u0259l\u0259 bil\u0259c\u0259yimiz \u0259sas v\u0259 \u00f6n\u0259mli q\u0259na\u0259tl\u0259rind\u0259n biri odur ki, Az\u0259rbaycan\u0131n siyasi prosesl\u0259rind\u0259 siyasi texnologiyalar art\u0131q m\u00f6vcuddur.\u00a0<strong>B\u0259zi namiz\u0259dl\u0259rin se\u00e7kiqaba\u011f\u0131 t\u0259\u015fviqat kampaniyalar\u0131 s\u00fcbut edir ki, Q\u0259rbin siyasi texnologiyalar\u0131 art\u0131q bizim siyasi areal\u0131m\u0131zda da istifad\u0259 olunur.<\/strong><\/p>\n<p><strong><img src=\"https:\/\/ikisahil.az\/upload\/\/2024\/09\/06\/\/-af5d5ef2172563280134957081310281058.jpg\" alt=\"\" \/><\/strong><\/p>\n<p>\u018flb\u0259tt\u0259 ki, s\u00f6z\u00fcged\u0259n t\u0259kzibolunmaz fakt h\u0259r zaman neqativ hal deyil. \u018fksin\u0259, siyasi texnologiyalar\u0131n \u00f6lk\u0259nin siyasi prosesl\u0259rind\u0259 geni\u015f v\u00fcs\u0259t almas\u0131 pe\u015f\u0259kar v\u0259 sa\u011flam r\u0259qab\u0259t m\u00fchitinin yaranmas\u0131na xidm\u0259t edir. M\u00f6vcud kontekstd\u0259 milli maraqlara t\u0259hdid yarada bil\u0259c\u0259k m\u0259s\u0259l\u0259 odur ki, Q\u0259rbin siyasi texnologiyalar\u0131n\u0131n \u0259sl h\u0259d\u0259fi hans\u0131sa t\u0259cr\u00fcb\u0259siz v\u0259 sad\u0259l\u00f6vh namiz\u0259dl\u0259r\u0259 prosesd\u0259 d\u0259st\u0259k olmaq, k\u00f6m\u0259klik g\u00f6st\u0259rm\u0259kl\u0259 ba\u011fl\u0131 deyil. Az\u0259rbaycanda onun \u0259sl h\u0259d\u0259fi bir \u00e7ox hallarda \u00f6lk\u0259nin siyasi sisteminin \u00e7alxaland\u0131r\u0131lmas\u0131na nail olmaqd\u0131r. V\u0259t\u0259nda\u015f bu h\u0259qiq\u0259ti \u00f6lk\u0259si v\u0259 d\u00f6vl\u0259t\u00e7ilik namin\u0259 x\u00fcsusi d\u0259qiqlik v\u0259 h\u0259ssasl\u0131qla anlamal\u0131d\u0131r. T\u0259\u0259ss\u00fcf ki, proses\u0259 faydalar\u0131 toxunmaq ist\u0259rk\u0259n se\u00e7kil\u0259r\u0259 qo\u015fulan b\u0259zi insanlar m\u00fc\u0259yy\u0259n siyasi texnologiyalar vasit\u0259sil\u0259 \u00f6zl\u0259ri d\u0259 bilm\u0259d\u0259n sad\u0259c\u0259 manipulyasiya al\u0259tin\u0259 \u00e7evril\u0259 bilirl\u0259r.<\/p>\n<p><strong>He\u00e7 \u015f\u00fcbh\u0259siz ki, b\u00fct\u00fcn q\u0259r\u0259zli manipulyasiyalar\u0131n \u201ci\u015f\u0131qforu\u201d rolunu oynayan \u0259sas s\u0259n\u0259d Az\u0259rbaycanda ke\u00e7irilmi\u015f se\u00e7kil\u0259rl\u0259 \u0259laq\u0259dar AT\u018fT-in m\u0259lum b\u0259yanat\u0131d\u0131r.<\/strong><\/p>\n<p><strong><img src=\"https:\/\/ikisahil.az\/upload\/\/2023\/11\/17\/\/-05f17e3c170023344745251471310898300.jpg\" alt=\"\" \/><\/strong><\/p>\n<p><strong>T\u0259xribat yuvas\u0131ndan qaynaqlanan b\u0259zi vahid tezisl\u0259rinin m\u0259zmununa fikir verin.\u00a0<\/strong>S\u00f6z\u00fcged\u0259n b\u0259yanat ictimail\u0259\u015fdiril\u0259nd\u0259n sonra \u00f6z\u00fcn\u00fc radikal m\u00fcxalif\u0259t il\u0259 identikl\u0259\u015fdir\u0259nl\u0259r bir s\u0259sl\u0259 eyni fikri vur\u011fulay\u0131rlar: \u201cAT\u018fT-in b\u0259yanat\u0131 do\u011frudur, ancaq bu s\u0259n\u0259d olduqca yum\u015faq d\u0259y\u0259rl\u0259ndirm\u0259dir.\u201d Sanki bunlar eyni oyunu oynam\u0131rlar. X\u00fcsusi olaraq n\u0259z\u0259r\u0259 al\u0131nmal\u0131d\u0131r ki, qeyd olunan fikir vahid tezis kimi h\u0259m radikal d\u00fc\u015f\u0259rg\u0259nin bayraqtutanlar\u0131 t\u0259r\u0259find\u0259n, h\u0259m se\u00e7kil\u0259r zaman\u0131 \u015fou g\u00f6st\u0259rmi\u015f namiz\u0259dl\u0259r t\u0259r\u0259find\u0259n s\u0259sl\u0259ndirilir.<\/p>\n<p>Manipulyatorlar\u0131n t\u0259hdid yarada bil\u0259c\u0259k n\u00f6vb\u0259ti t\u0259xribat xarakterli tezisi \u201cyerlip\u0259r\u0259stlik\u201d m\u00f6vzusunun \u00f6lk\u0259nin siyasi ritorikas\u0131na t\u0259krar olaraq qaytar\u0131lmas\u0131d\u0131r. H\u0259r bir m\u0259suliyy\u0259tli v\u0259t\u0259nda\u015f birm\u0259nal\u0131 olaraq bilm\u0259lidir ki, b\u00fcn\u00f6vr\u0259si ideoloji m\u00fcst\u0259vil\u0259rd\u0259 gizl\u0259n\u0259n s\u00f6z\u00fcged\u0259n m\u00f6vzunun \u0259traf\u0131nda apar\u0131lan kirli manipulyasiyalar\u0131n t\u0259k h\u0259d\u0259fi ixtilaf yaradaraq c\u0259miyy\u0259tin par\u00e7alanmas\u0131d\u0131r. Budur Q\u0259rb siyasi texnologiyalar\u0131n\u0131n ilan kimi s\u00fcr\u00fcn\u0259r\u0259k Az\u0259rbaycan\u0131n siyasi prosesl\u0259rin\u0259 daxil olmas\u0131n\u0131n \u0259sl s\u0259b\u0259bi.\u00a0Qalib xalq\u0131n n\u00fcmay\u0259nd\u0259si, m\u00fcasir Az\u0259rbaycan\u0131n v\u0259t\u0259nda\u015f\u0131 m\u00fcst\u0259qilliyin ilk ill\u0259rind\u0259 sadalanm\u0131\u015f b\u00fct\u00fcn bu t\u0259hdidl\u0259r il\u0259 art\u0131q rastla\u015f\u0131b v\u0259 onlar\u0131n a\u011fr\u0131l\u0131 f\u0259sadlar\u0131n\u0131 birlikd\u0259 ya\u015fam\u0131\u015f\u0131q.<\/p>\n<p>Odur ki, V\u0259t\u0259ni sev\u0259n v\u0259 ona sadiq olan h\u0259r bir v\u0259t\u0259nda\u015f imkan verm\u0259m\u0259lidir ki, do\u011fma m\u0259ml\u0259k\u0259timiz hans\u0131sa m\u0259krli oyunlar\u0131n v\u0259 siyasi texnologiyalar\u0131n poliqonuna \u00e7evrilsin<\/p>\n<p><strong>Asif Adil,<\/strong><br \/>\n<em>politoloq<\/em><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Parlament se\u00e7kil\u0259ri \u0259traf\u0131nda m\u0259qs\u0259dy\u00f6nl\u00fc \u015f\u0259kild\u0259 dola\u015fd\u0131r\u0131lan emosiyalar t\u0259dric\u0259n s\u0259ngim\u0259kd\u0259dir. \u018fslind\u0259, sentyabr\u0131n 1-d\u0259 ba\u015f tutan bu m\u00fch\u00fcm v\u0259 miqyasl\u0131 siyasi hadis\u0259nin \u0259traf\u0131nda informasiya manipulyasiyalar\u0131n\u0131n m\u00f6vcudlu\u011fu olduqca g\u00f6zl\u0259nil\u0259n v\u0259 h\u0259tta normal hald\u0131r. Demokratiya \u00f6rn\u0259yi statusuna iddial\u0131 olan \u00f6lk\u0259l\u0259rd\u0259 se\u00e7kil\u0259r zaman\u0131\u00a0 namiz\u0259dl\u0259r aras\u0131nda n\u0259inki h\u0259r hans\u0131 qalmaqallar\u0131n ya\u015fanmas\u0131na, h\u0259tta sui-q\u0259sd c\u0259hdl\u0259rin\u0259 d\u0259 d\u0259f\u0259l\u0259rl\u0259 rast g\u0259lmi\u015fik. S\u00f6zs\u00fcz ki, demokratik se\u00e7kil\u0259rd\u0259 \u015fou elementl\u0259rinin m\u00f6vcudlu\u011fu qa\u00e7\u0131lmazd\u0131r. B\u0259zi hallarda is\u0259 se\u00e7kil\u0259r zaman\u0131 biz f\u0259rqli se\u00e7kiqaba\u011f\u0131 platformalar\u0131n r\u0259qab\u0259tini yox, m\u0259hz t\u0259\u015fkil olunan f\u0259rqli \u201c\u015fou proqramlar\u0131n\u201d r\u0259qab\u0259tin\u0259 \u015fahidlik edirik. Odur ki, \u00f6z r\u0259van h\u0259yat\u0131n\u0131 ya\u015fayan v\u0259 sabitliyi arzu ed\u0259n&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":751128,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0},"categories":[19],"tags":[],"aioseo_notices":[],"gutentor_comment":0,"rttpg_featured_image_url":{"full":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/09\/15f99f21172563270390642415210019038.png",975,540,false],"landscape":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/09\/15f99f21172563270390642415210019038.png",975,540,false],"portraits":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/09\/15f99f21172563270390642415210019038.png",975,540,false],"thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/09\/15f99f21172563270390642415210019038-500x280.png",500,280,true],"medium":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/09\/15f99f21172563270390642415210019038-660x365.png",660,365,true],"large":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/09\/15f99f21172563270390642415210019038-840x465.png",640,354,true],"1536x1536":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/09\/15f99f21172563270390642415210019038.png",975,540,false],"2048x2048":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/09\/15f99f21172563270390642415210019038.png",975,540,false],"post-thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/09\/15f99f21172563270390642415210019038-240x172.png",240,172,true],"advps-thumb-one":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/09\/15f99f21172563270390642415210019038.png",975,540,false]},"rttpg_author":{"display_name":"V\u00fcsal Rafiqo\u011flu","author_link":"https:\/\/arantv.az\/?author=2"},"rttpg_comment":0,"rttpg_category":"<a href=\"https:\/\/arantv.az\/?cat=19\" rel=\"category\">G\u00fcnd\u0259m<\/a>","rttpg_excerpt":"Parlament se\u00e7kil\u0259ri \u0259traf\u0131nda m\u0259qs\u0259dy\u00f6nl\u00fc \u015f\u0259kild\u0259 dola\u015fd\u0131r\u0131lan emosiyalar t\u0259dric\u0259n s\u0259ngim\u0259kd\u0259dir. \u018fslind\u0259, sentyabr\u0131n 1-d\u0259 ba\u015f tutan bu m\u00fch\u00fcm v\u0259 miqyasl\u0131 siyasi hadis\u0259nin \u0259traf\u0131nda informasiya manipulyasiyalar\u0131n\u0131n m\u00f6vcudlu\u011fu olduqca g\u00f6zl\u0259nil\u0259n v\u0259 h\u0259tta normal hald\u0131r. Demokratiya \u00f6rn\u0259yi statusuna iddial\u0131 olan \u00f6lk\u0259l\u0259rd\u0259 se\u00e7kil\u0259r zaman\u0131\u00a0 namiz\u0259dl\u0259r aras\u0131nda n\u0259inki h\u0259r hans\u0131 qalmaqallar\u0131n ya\u015fanmas\u0131na, h\u0259tta sui-q\u0259sd c\u0259hdl\u0259rin\u0259 d\u0259 d\u0259f\u0259l\u0259rl\u0259 rast g\u0259lmi\u015fik. S\u00f6zs\u00fcz ki, demokratik&hellip;","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/751127"}],"collection":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=751127"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/751127\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":751130,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/751127\/revisions\/751130"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/751128"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=751127"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=751127"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=751127"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}