{"id":754727,"date":"2024-09-20T19:39:51","date_gmt":"2024-09-20T15:39:51","guid":{"rendered":"https:\/\/arantv.az\/?p=754727"},"modified":"2024-09-20T19:39:51","modified_gmt":"2024-09-20T15:39:51","slug":"%c9%99srin-muqavil%c9%99sind%c9%99n-dovl%c9%99t-suverenliyin%c9%99-aparan-ugurlu-siyas%c9%99t","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/arantv.az\/?p=754727","title":{"rendered":"\u018fsrin m\u00fcqavil\u0259sind\u0259n D\u00f6vl\u0259t Suverenliyin\u0259 aparan u\u011furlu siyas\u0259t"},"content":{"rendered":"<p><strong>Bu g\u00fcn Az\u0259rbaycanda ilk d\u0259f\u0259 olaraq D\u00f6vl\u0259t Suverenliyi g\u00fcn\u00fc kimi qeyd olunur. Eyni zamanda d\u00fcz 30 ildir ki, sentyabr\u0131n 20-si \u018fsrin M\u00fcqavil\u0259si adland\u0131r\u0131lan hasilat\u0131n pay b\u00f6lg\u00fcs\u00fc sazi\u015finin imzaland\u0131\u011f\u0131 g\u00fcn kimi d\u0259 qeyd olunur. Az\u0259rbaycanda bu g\u00fcn h\u0259min m\u00fcqavil\u0259y\u0259 g\u00f6r\u0259 Neft\u00e7il\u0259rin pe\u015f\u0259 bayram\u0131 hesab olunur.<\/strong><\/p>\n<p>\u018fsrin m\u00fcqavil\u0259si 30 il \u00f6nc\u0259 &#8211; 1994-c\u00fc il sentyabr ay\u0131n\u0131n 20-d\u0259 Az\u0259rbaycan h\u00f6kum\u0259ti il\u0259 s\u0259kkiz \u00f6lk\u0259ni t\u0259msil ed\u0259n bir qrup beyn\u0259lxalq neft \u015firk\u0259ti aras\u0131nda Az\u0259ri-\u00c7\u0131raq-G\u00fcn\u0259\u015fli yataqlar blokunun i\u015fl\u0259nm\u0259si \u00fczr\u0259 imzalan\u0131b. Az\u0259rbaycan\u0131 yenid\u0259n d\u00fcnyan\u0131n \u0259sas enerji t\u0259chizat\u00e7\u0131lar\u0131ndan birin\u0259 \u00e7evirm\u0259kl\u0259 \u00f6lk\u0259 iqtisadiyyat\u0131na t\u0259kan ver\u0259n n\u0259h\u0259ng d\u0259yi\u015fiklikl\u0259r m\u0259hz bu sazi\u015fl\u0259 ba\u015flay\u0131b. \u0130lkin olaraq 30 il m\u00fcdd\u0259tin\u0259 imzalanm\u0131\u015f v\u0259 2017-ci ild\u0259 \u0259srin ortalar\u0131na q\u0259d\u0259r uzad\u0131lm\u0131\u015f A\u00c7G Hasilat\u0131n Pay B\u00f6lg\u00fcs\u00fc Sazi\u015fi 2 dekabr 1994-cu il tarixind\u0259 Milli M\u0259clis (Az\u0259rbaycan Parlamenti) t\u0259r\u0259find\u0259n ratifikasiya edilib, 14 dekabr 1994-cu il tarixind\u0259 q\u00fcvv\u0259y\u0259 minib. Sazi\u015f ke\u00e7mi\u015f Sovet \u0130ttifaq\u0131ndan ayr\u0131lan \u00f6lk\u0259l\u0259r aras\u0131nda Q\u0259rb transmilli \u015firk\u0259tl\u0259ri t\u0259r\u0259find\u0259n ilk b\u00f6y\u00fck investisiyan\u0131n yat\u0131r\u0131lmas\u0131n\u0131 t\u0259min etdiyin\u0259 g\u00f6r\u0259 \u018fSR\u0130N M\u00dcQAV\u0130L\u018fS\u0130 adland\u0131r\u0131l\u0131b.<\/p>\n<p>HPBS ratifikasiya olunduqdan sonra sazi\u015fi SOCAR v\u0259 Az\u0259rbaycan h\u00f6kum\u0259ti il\u0259 \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131q ed\u0259n xarici s\u0259hmdarlar ad\u0131ndan h\u0259yata ke\u00e7irm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn Az\u0259rbaycan Beyn\u0259lxalq \u018fm\u0259liyyat \u015eirk\u0259ti (AB\u018f\u015e) yarad\u0131l\u0131b. \u0130lkin olaraq AB\u018f\u015e alt\u0131 \u00f6lk\u0259ni, y\u0259ni B\u00f6y\u00fck Britaniya, AB\u015e, Rusiya, Norve\u00e7, T\u00fcrkiy\u0259 v\u0259 S\u0259udiyy\u0259 \u018fr\u0259bistan\u0131n\u0131 t\u0259msil ed\u0259n 11 iri xarici neft \u015firk\u0259tind\u0259n (bp, Amoco, Unocal, LUKoil, Statoil, Exxon, TPAO, Pennzoil, McDermott; Ramco; Delta Nimir) t\u0259\u015fkil olunmu\u015fdu.<\/p>\n<p><strong>1999-cu ilin iyun ay\u0131ndan etibar\u0259n, bp AB\u018f\u015e \u00fczr\u0259 operatorluq funksiyas\u0131n\u0131 \u00f6z \u00fcz\u0259rin\u0259 g\u00f6t\u00fcr\u00fcb. \u015eirk\u0259tin yayd\u0131\u011f\u0131 a\u00e7\u0131qlamada A\u00c7G-nin 30 illiyi Az\u0259rbaycan\u0131n neft v\u0259 qaz s\u0259nayesinin yeni tarixinin \u0259lam\u0259tdar bir s\u0259hif\u0259si kimi qiym\u0259tl\u0259ndirilir:<\/strong><\/p>\n<p>\u201cBu ild\u00f6n\u00fcm\u00fc h\u0259m d\u0259 SOCAR, bp v\u0259 onun A\u00c7G sazi\u015find\u0259ki\u00a0 t\u0259r\u0259fda\u015flar\u0131\u00a0 \u00fc\u00e7\u00fcn\u00a0 \u0259lam\u0259tdar bir tarixdir\u201d.<\/p>\n<p>Haz\u0131rda A\u00c7G \u00fczr\u0259 i\u015ftirak paylar\u0131 a\u015fa\u011f\u0131dak\u0131 kimidir: bp (30,37%), SOCAR (25,0%), MOL (9,57%), \u0130NPEKS (9,31%), Ekvinor (7,27%), EksonMobil (6,79%), TPAO (5,73%), \u0130TO\u00c7U (3,65%), ONGCVide\u015f (2,31%).<\/p>\n<p>A\u00c7G neft yata\u011f\u0131 X\u0259z\u0259r d\u0259nizinin Az\u0259rbaycan sektorunda, Bak\u0131dan t\u0259xmin\u0259n 100 km \u015f\u0259rqd\u0259 d\u0259nizd\u0259 yerl\u0259\u015fir. A\u00c7G meqastrukturu X\u0259z\u0259r d\u0259nizinin alt\u0131nda 2000-3500 m d\u0259rinlikd\u0259 yerl\u0259\u015f\u0259n Balaxan\u0131 VIII v\u0259 X, h\u0259m\u00e7inin yuxar\u0131 v\u0259 a\u015fa\u011f\u0131 Fasil\u0259 lay d\u0259st\u0259l\u0259rini \u0259hat\u0259 edir.<\/p>\n<p>Yata\u011f\u0131n i\u015fl\u0259nm\u0259si bir ne\u00e7\u0259 m\u0259rh\u0259l\u0259d\u0259 h\u0259yata ke\u00e7irilib: \u00c7\u0131raq yata\u011f\u0131ndan hasilat \u0130lkin Neft Layih\u0259si (\u0130NL) \u00e7\u0259r\u00e7iv\u0259sind\u0259 1997-ci ild\u0259n ba\u015flan\u0131b. Bunun ard\u0131nca Az\u0259ri Layih\u0259si M\u0259rh\u0259l\u0259 1 &#8211; M\u0259rk\u0259zi Az\u0259ri g\u0259lir. Orada hasilat 2005-ci ilin \u0259vv\u0259lind\u0259 ba\u015flan\u0131b. Sonrak\u0131 2-ci faza Q\u0259rbi Az\u0259ri v\u0259 \u015e\u0259rqi Az\u0259ri platformalar\u0131n\u0131 \u0259hat\u0259 edib. Orada hasilat m\u00fcvafiq olaraq 2005-ci ilin dekabr\u0131nda v\u0259 2006-ci ilin ax\u0131rlar\u0131nda ba\u015flan\u0131b. A\u00c7G yata\u011f\u0131n\u0131n i\u015fl\u0259nm\u0259sinin n\u00f6vb\u0259ti 3-c\u00fc fazas\u0131 \u00e7\u0259r\u00e7iv\u0259sind\u0259 D\u0259rinsulu G\u00fcn\u0259\u015fli platformas\u0131ndan hasilat 2008-ci ilin aprelind\u0259 ba\u015flan\u0131b. H\u0259min fazalardan sonra Q\u0259rbi \u00c7\u0131raq platformas\u0131n\u0131 \u0259hat\u0259 ed\u0259n \u00c7\u0131raq Neft Layih\u0259si davam edib. H\u0259min platformadan ilk neft 28 yanvar 2014-c\u00fc il tarixind\u0259 \u0259ld\u0259 olunub. A\u00c7G yata\u011f\u0131n\u0131n i\u015fl\u0259nm\u0259si il\u0259 \u0259laq\u0259dar \u0259n sonuncu layih\u0259 Az\u0259ri M\u0259rk\u0259zi \u015e\u0259rqi (ACE) layih\u0259sidir. Bu layih\u0259y\u0259 2019-cu ild\u0259 sanksiya verilib v\u0259 o, bir hasilat platformas\u0131n\u0131n tikintisind\u0259n ibar\u0259t olub.<\/p>\n<p>Sazi\u015f \u00e7\u0259r\u00e7iv\u0259sind\u0259 ilk neft 1997-ci ilin noyabr ay\u0131nda hasil edilib. H\u0259min g\u00fcnd\u0259n 2024-c\u00fc ilin ikinci r\u00fcb\u00fcn\u00fcn sonunad\u0259k A\u00c7G-d\u0259n 593 milyon ton (t\u0259qrib\u0259n 4,4 milyard barel) neft hasil edilib.<\/p>\n<p>\u018fsrin m\u00fcqavil\u0259si Az\u0259rbaycan\u0131n neft-qaz sektoruna xarici s\u0259rmay\u0259 ax\u0131n\u0131n\u0131n \u0259sas\u0131n\u0131 qoymaqla, hasil edil\u0259n xammal\u0131n Avropa v\u0259 d\u00fcnya bazar\u0131na \u00e7atd\u0131r\u0131lmas\u0131n\u0131 h\u0259yata ke\u00e7ir\u0259n n\u0259h\u0259ng bir ixrac \u015f\u0259b\u0259k\u0259sinin yarad\u0131lmas\u0131na g\u0259tirib \u00e7\u0131xar\u0131b. \u0130ndiy\u0259d\u0259k bu \u015f\u0259b\u0259k\u0259nin ilk v\u0259 \u0259sas kompponenti olan Bak\u0131-Tiflis-Ceyhan boru x\u0259tti vasit\u0259sil\u0259 4.3 milyard bareld\u0259n \u00e7ox ACG nefti d\u00fcnya bazarlar\u0131na da\u015f\u0131n\u0131b. 2006-c\u0131 ild\u0259n b\u0259ri, ACG nefti il\u0259 y\u00fckl\u0259nmi\u015f 5707 tanker Ceyhan terminal\u0131ndan yola sal\u0131n\u0131b.<\/p>\n<p>A\u00c7G-d\u0259n yaln\u0131z neft deyil, b\u00f6y\u00fck miqdarda s\u0259mt qaz\u0131 da \u0259ld\u0259 edilir. Onun laylara vurulmayan hiss\u0259si pulsuz olaraq Az\u0259rabycan h\u00f6kum\u0259tin\u0259 verilir. Hasilat\u0131n ba\u015flan\u011f\u0131c\u0131ndan 2024-c\u00fc ilin ikinci r\u00fcb\u00fcn\u00fcn sonunad\u0259k t\u0259qrib\u0259n 57 milyard kubmetr A\u00c7G s\u0259mt qaz\u0131 Az\u0259rbaycana t\u0259hvil verilib.<\/p>\n<p>A\u00c7G layih\u0259sinin \u0259sasl\u0131 x\u0259rcl\u0259ri 2024-c\u00fc ilin ikinci r\u00fcb\u00fcn\u00fcn sonunad\u0259k 45 milyard dollar t\u0259\u015fkil edib.<\/p>\n<p>1994-c\u00fc ild\u0259 A\u00c7G layih\u0259si ba\u015flanandan 2024-c\u00fc ilin ikinci r\u00fcb\u00fcn\u00fcn sonunad\u0259k bp v\u0259 onun layih\u0259d\u0259ki t\u0259r\u0259fda\u015flar\u0131 Az\u0259rbaycanda sosial layih\u0259l\u0259r\u0259 t\u0259qrib\u0259n 111 milyon dollar x\u0259rcl\u0259yibl\u0259r.<\/p>\n<p>2017-ci il sentyabr ay\u0131n\u0131n 14-d\u0259 A\u00c7G sazi\u015fi 2049-cu ilin sonunad\u0259k uzad\u0131l\u0131b. M\u00fcqavil\u0259nin uzad\u0131lmas\u0131n\u0131n ard\u0131nca, 2019-cu il aprel ay\u0131n\u0131n 19-da A\u00c7G-nin i\u015fl\u0259nm\u0259sinin n\u00f6vb\u0259ti add\u0131m\u0131 olan 6 milyard dollarl\u0131q yeni layih\u0259y\u0259 \u2013 Az\u0259ri-M\u0259rk\u0259zi-\u015e\u0259rqi (ACE) layih\u0259sin\u0259 sanksiya verilib. 2024-c\u00fc il aprel ay\u0131n\u0131n 16-da ACE platformas\u0131ndan ilk neft \u0259ld\u0259 olunub.<\/p>\n<p>A\u00c7G layih\u0259si\u00a0 \u00e7\u0259r\u00e7iv\u0259sind\u0259 bir platforma &#8211; \u00c7\u0131raq platformas\u0131, yenid\u0259n qurulub, s\u0259kkiz t\u0259z\u0259 platforma tikilib, d\u00fcnyan\u0131n \u0259n b\u00f6y\u00fck neft v\u0259 qaz terminallar\u0131ndan biri olan S\u0259ng\u0259\u00e7al terminal\u0131 in\u015fa edilib, X\u0259z\u0259r d\u0259nizinin dibind\u0259 m\u00fcr\u0259kk\u0259b sualt\u0131 boru x\u0259tl\u0259ri \u015f\u0259b\u0259k\u0259si yarad\u0131l\u0131b.<\/p>\n<p>2024-c\u00fc ilin ikinci r\u00fcb\u00fcn\u00fcn sonunda A\u00c7G-d\u0259 144 hasilat quyusu, 45 suvurma v\u0259 8 qaz injektor quyusu vard\u0131. Haz\u0131rda A\u00c7G yata\u011f\u0131ndan g\u00fcnd\u0259 t\u0259xmin\u0259n 336 000 barel neft hasil olunur. H\u0259min neft d\u00fcnya bazarlar\u0131na \u0259sas\u0259n BTC v\u0259 Q\u0259rb \u0130xrac Boru K\u0259m\u0259ri (Bak\u0131-Supsa) mar\u015frutlar\u0131 il\u0259 ixrac olunur.<\/p>\n<p>A\u00c7G say\u0259sind\u0259 Az\u0259rbaycan strateji enerji t\u0259chizat\u00e7\u0131s\u0131 kimi daha m\u00fch\u00fcm rol oynama\u011fa ba\u015flay\u0131b. 2001-ci ild\u0259n etibar\u0259n bu ilin sentyabr\u0131n 1-n\u0259 kimi A\u00c7G yata\u011f\u0131 \u00fczr\u0259 m\u0259nf\u0259\u0259t neftinin sat\u0131\u015f\u0131ndan \u0259ld\u0259 edil\u0259n g\u0259lirl\u0259rin h\u0259cmi\u00a0174 milyard\u00a0AB\u015e dollar\u0131 olub. Bu ilin \u0259vv\u0259lind\u0259n sentyabr\u0131n\u00a01-n\u0259 kimi A\u00c7G yata\u011f\u0131ndan\u00a04 milyard 271,6 milyon\u00a0AB\u015e dollar\u0131 g\u0259lir \u0259ld\u0259 edilib. S\u00f6z\u00fcg\u00fcd\u0259n layih\u0259 \u00fczr\u0259 Beyn\u0259lxalq \u018fm\u0259liyyat \u015eirk\u0259ti t\u0259r\u0259find\u0259n 2001-ci ild\u0259n bu g\u00fcn\u0259 q\u0259d\u0259r ARDNF-y\u0259 \u00f6d\u0259nil\u0259n bonuslar\u0131n \u00fcmumi h\u0259cmi\u00a03,3 milyard\u00a0AB\u015e dollar\u0131 t\u0259\u015fkil edib.<\/p>\n<p>Enerji sah\u0259si \u00fczr\u0259 ekspert \u0130lham \u015eaban\u0131n s\u00f6zl\u0259rin\u0259 g\u00f6r\u0259, sazi\u015f imzalanan zaman hesab edilirdi ki, 2024-c\u00fc il sentyabr\u0131n 20-da \u00a0\u201c\u018fsrin m\u00fcqavil\u0259si\u201dnin \u0259sas d\u00f6vr\u00fc bit\u0259c\u0259k,: \u201c\u00c7\u00fcnki m\u00fcqavil\u0259 30 il m\u00fcdd\u0259tin\u0259 (5 il d\u0259 art\u0131r\u0131lmaq \u015f\u0259rti il\u0259) ba\u011flanm\u0131\u015fd\u0131. Lakin 2017-ci il sentyabr\u0131n 14-d\u0259 m\u00fcqavil\u0259nin m\u00fcdd\u0259ti 2050-ci il\u0259 q\u0259d\u0259r uzad\u0131ld\u0131. Buna s\u0259b\u0259b is\u0259 m\u00fcqavil\u0259 sah\u0259sind\u0259 neft hasilat\u0131n\u0131n uzun\u00f6m\u00fcrl\u00fcy\u00fcn\u00fc y\u0259qin etm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn \u015firk\u0259tl\u0259rd\u0259 yat\u0131r\u0131m \u00fc\u00e7\u00fcn stimul yaratmaq idi (h\u0259qiq\u0259t\u0259n d\u0259, m\u00fcqavil\u0259 m\u00fcdd\u0259ti uzad\u0131ld\u0131qdan sonra 2019-cu ild\u0259 d\u0259y\u0259ri 6 milyard dollar olan \u201cAz\u0259ri M\u0259rk\u0259zi \u015e\u0259rqi\u201d layih\u0259sin\u0259 start verildi v\u0259 bu ilin aprelind\u0259 h\u0259min layih\u0259 \u00fczr\u0259 ilk neft hasilat\u0131na ba\u015flan\u0131ld\u0131 &#8211; \u00fcmumilikd\u0259 bu layih\u0259 \u00fczr\u0259 300 milyon barel neftin \u00e7\u0131xar\u0131lmas\u0131 t\u0259xmin edilir).<\/p>\n<p>2024-c\u00fc il iyulun 1-d\u0259k layih\u0259y\u0259 56,67 milyard dollar s\u0259rmay\u0259 qoyulub. N\u0259tic\u0259d\u0259 4,39 milyard barel neft hasil edilib. Bu x\u0259rcl\u0259r \u00e7oxdur, yoxsa az? G\u0259lin onlar\u0131 ba\u015fqa bir X\u0259z\u0259r layih\u0259si il\u0259 &#8211; Qazax\u0131stan\u0131n \u201cKa\u015fa\u011fan\u201d layih\u0259si il\u0259 m\u00fcqayis\u0259 ed\u0259k (2000-ci ild\u0259 k\u0259\u015ff edilib v\u0259 stabil hasilat yaln\u0131z 2016-c\u0131 ilin oktyabr\u0131nda ba\u015flay\u0131b). Neft hasilat\u0131n\u0131n ba\u015flamas\u0131na q\u0259d\u0259r \u201cKa\u015fa\u011fan\u201d layih\u0259sin\u0259 t\u0259xmin\u0259n 56 milyard dollar s\u0259rmay\u0259 qoyulu\u015fu edilib. Qazax\u0131stan\u0131n qurudak\u0131 \u201cTengiz\u201d yata\u011f\u0131n\u0131n geni\u015fl\u0259ndirilm\u0259si layih\u0259si \u00fc\u00e7\u00fcn (hasilat\u0131n 12 milyon ton art\u0131r\u0131lmas\u0131) \u0259sasl\u0131 x\u0259rcl\u0259rin d\u0259y\u0259ri is\u0259 46 milyard dollar\u0131 \u00f6t\u00fcr. Bu bax\u0131mdan A\u00c7G layih\u0259sini X\u0259z\u0259r h\u00f6vz\u0259sind\u0259 ger\u00e7\u0259kl\u0259\u015fdiril\u0259n iri layih\u0259l\u0259r i\u00e7\u0259risind\u0259 kommersiya bax\u0131m\u0131ndan \u0259n c\u0259lbedicisi saymaq olar. Bundan \u0259lav\u0259, A\u00c7G m\u00fcqavil\u0259 sah\u0259sind\u0259 229,9 milyard kubmetr s\u0259mt qaz\u0131 hasil edilib. \u00a0Hasil edil\u0259n s\u0259mt qaz\u0131n\u0131n 56,9 milyard kubmetri kommersiya h\u0259cml\u0259rin\u0259 \u00e7evrilib (y\u0259ni \u0259mt\u0259\u0259lik qaz olub), 173 milyard kubmetri is\u0259 lay t\u0259zyiqini saxlamaq \u00fc\u00e7\u00fcn yenid\u0259n neft quyular\u0131na vurulub.\u00a0 M\u00fcqavil\u0259y\u0259 \u0259sas\u0259n, S\u0259ng\u0259\u00e7al terminal\u0131nda s\u0259mt qaz\u0131 Az\u0259rbaycan D\u00f6vl\u0259t Neft \u015eirk\u0259tin\u0259 pulsuz verilir\u201d.<\/p>\n<p>\u018fsrin m\u00fcqavil\u0259sinin \u00f6lk\u0259mizin tarixind\u0259 oynad\u0131\u011f\u0131 rolu d\u0259y\u0259rl\u0259ndir\u0259rk\u0259n, D\u00f6vl\u0259t M\u00fcst\u0259qilliyi G\u00fcn\u00fc elan olunan 20 sentyabr\u0131n tarixin\u0259 baxmaq kifay\u0259tdir. Az\u0259rbaycan \u018fsrin m\u00fcqavil\u0259si il\u0259 \u0259sas\u0131 qoyulan u\u011furlu neft-qaz siyas\u0259ti il\u0259 irih\u0259cmli g\u0259lirl\u0259r \u0259ld\u0259 ed\u0259r\u0259k, onlardan \u00f6z h\u0259rbi q\u00fcdr\u0259tini art\u0131rmaq \u00fc\u00e7\u00fcn m\u0259har\u0259tl\u0259 faydaland\u0131. M\u0259hz h\u0259min g\u0259lirl\u0259r hesab\u0131na ordumuzun h\u0259rbi-texniki bazas\u0131 g\u00fccl\u0259ndiril\u0259r\u0259k \u0259n m\u00fcasir s\u0259viyy\u0259y\u0259 \u00e7atd\u0131r\u0131ld\u0131. N\u0259tic\u0259d\u0259 h\u0259m 2020-ci ild\u0259ki 44 g\u00fcnl\u00fck V\u0259t\u0259n M\u00fcharib\u0259sind\u0259, h\u0259m d\u0259 2023-c\u00fc ilin 19-20 sentyabr\u0131nda ke\u00e7iril\u0259n lokal antiterror \u0259m\u0259liyyat\u0131nda Az\u0259rbaycan Ordusu y\u00fcks\u0259k pe\u015f\u0259karl\u0131qla torpaqlar\u0131m\u0131zda\u00a0 erm\u0259ni separatizminin k\u00f6k\u00fcn\u00fc bird\u0259f\u0259lik k\u0259sm\u0259y\u0259 nail oldu&#8230;<\/p>\n<p><strong>Musavat.com<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Bu g\u00fcn Az\u0259rbaycanda ilk d\u0259f\u0259 olaraq D\u00f6vl\u0259t Suverenliyi g\u00fcn\u00fc kimi qeyd olunur. Eyni zamanda d\u00fcz 30 ildir ki, sentyabr\u0131n 20-si \u018fsrin M\u00fcqavil\u0259si adland\u0131r\u0131lan hasilat\u0131n pay b\u00f6lg\u00fcs\u00fc sazi\u015finin imzaland\u0131\u011f\u0131 g\u00fcn kimi d\u0259 qeyd olunur. Az\u0259rbaycanda bu g\u00fcn h\u0259min m\u00fcqavil\u0259y\u0259 g\u00f6r\u0259 Neft\u00e7il\u0259rin pe\u015f\u0259 bayram\u0131 hesab olunur. \u018fsrin m\u00fcqavil\u0259si 30 il \u00f6nc\u0259 &#8211; 1994-c\u00fc il sentyabr ay\u0131n\u0131n 20-d\u0259 Az\u0259rbaycan h\u00f6kum\u0259ti il\u0259 s\u0259kkiz \u00f6lk\u0259ni t\u0259msil ed\u0259n bir qrup beyn\u0259lxalq neft \u015firk\u0259ti aras\u0131nda Az\u0259ri-\u00c7\u0131raq-G\u00fcn\u0259\u015fli yataqlar blokunun i\u015fl\u0259nm\u0259si \u00fczr\u0259 imzalan\u0131b. Az\u0259rbaycan\u0131 yenid\u0259n d\u00fcnyan\u0131n \u0259sas enerji t\u0259chizat\u00e7\u0131lar\u0131ndan birin\u0259 \u00e7evirm\u0259kl\u0259 \u00f6lk\u0259 iqtisadiyyat\u0131na t\u0259kan ver\u0259n n\u0259h\u0259ng d\u0259yi\u015fiklikl\u0259r m\u0259hz bu&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":754728,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0},"categories":[19],"tags":[],"aioseo_notices":[],"gutentor_comment":0,"rttpg_featured_image_url":{"full":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/09\/f8ff14c1b717bf163bfccad1b4e3ed16.jpg",870,500,false],"landscape":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/09\/f8ff14c1b717bf163bfccad1b4e3ed16.jpg",870,500,false],"portraits":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/09\/f8ff14c1b717bf163bfccad1b4e3ed16.jpg",870,500,false],"thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/09\/f8ff14c1b717bf163bfccad1b4e3ed16-500x280.jpg",500,280,true],"medium":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/09\/f8ff14c1b717bf163bfccad1b4e3ed16-635x365.jpg",635,365,true],"large":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/09\/f8ff14c1b717bf163bfccad1b4e3ed16-840x483.jpg",640,368,true],"1536x1536":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/09\/f8ff14c1b717bf163bfccad1b4e3ed16.jpg",870,500,false],"2048x2048":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/09\/f8ff14c1b717bf163bfccad1b4e3ed16.jpg",870,500,false],"post-thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/09\/f8ff14c1b717bf163bfccad1b4e3ed16-240x172.jpg",240,172,true],"advps-thumb-one":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/09\/f8ff14c1b717bf163bfccad1b4e3ed16.jpg",870,500,false]},"rttpg_author":{"display_name":"V\u00fcsal Rafiqo\u011flu","author_link":"https:\/\/arantv.az\/?author=2"},"rttpg_comment":0,"rttpg_category":"<a href=\"https:\/\/arantv.az\/?cat=19\" rel=\"category\">G\u00fcnd\u0259m<\/a>","rttpg_excerpt":"Bu g\u00fcn Az\u0259rbaycanda ilk d\u0259f\u0259 olaraq D\u00f6vl\u0259t Suverenliyi g\u00fcn\u00fc kimi qeyd olunur. Eyni zamanda d\u00fcz 30 ildir ki, sentyabr\u0131n 20-si \u018fsrin M\u00fcqavil\u0259si adland\u0131r\u0131lan hasilat\u0131n pay b\u00f6lg\u00fcs\u00fc sazi\u015finin imzaland\u0131\u011f\u0131 g\u00fcn kimi d\u0259 qeyd olunur. Az\u0259rbaycanda bu g\u00fcn h\u0259min m\u00fcqavil\u0259y\u0259 g\u00f6r\u0259 Neft\u00e7il\u0259rin pe\u015f\u0259 bayram\u0131 hesab olunur. \u018fsrin m\u00fcqavil\u0259si 30 il \u00f6nc\u0259 &#8211; 1994-c\u00fc il sentyabr ay\u0131n\u0131n 20-d\u0259&hellip;","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/754727"}],"collection":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=754727"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/754727\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":754729,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/754727\/revisions\/754729"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/754728"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=754727"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=754727"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=754727"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}