{"id":756772,"date":"2024-09-27T08:54:14","date_gmt":"2024-09-27T04:54:14","guid":{"rendered":"https:\/\/arantv.az\/?p=756772"},"modified":"2024-09-27T08:54:14","modified_gmt":"2024-09-27T04:54:14","slug":"az%c9%99rbaycanin-iqtisadi-inkisaf-modeli-dunyada-ozunu-t%c9%99sdiql%c9%99yib","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/arantv.az\/?p=756772","title":{"rendered":"Az\u0259rbaycan\u0131n iqtisadi inki\u015faf modeli d\u00fcnyada \u00f6z\u00fcn\u00fc t\u0259sdiql\u0259yib"},"content":{"rendered":"<p><em><strong>D\u00f6vl\u0259t ba\u015f\u00e7\u0131s\u0131 \u0130lham \u018fliyev iqtisadi m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259r\u0259 h\u0259sr olunmu\u015f m\u00fc\u015favir\u0259d\u0259 bir daha bildirdi ki,\u00a0 \u0259sas h\u0259d\u0259fimiz iqtisadiyyat\u0131m\u0131z\u0131 bundan sonra daha da \u015fax\u0259l\u0259ndirm\u0259k v\u0259 dayan\u0131ql\u0131 inki\u015faf modelini t\u0259kmill\u0259\u015fdirm\u0259kdir<\/strong><\/em><\/p>\n<p>D\u00f6vl\u0259t ba\u015f\u00e7\u0131s\u0131 \u0130lham \u018fliyev yeni d\u00f6vr\u00fcn yeni h\u0259d\u0259fl\u0259rini a\u00e7\u0131qlayark\u0259n bu m\u00fch\u00fcm m\u0259qam\u0131 x\u00fcsusi qeyd edir ki, bunlara nail olmaq \u00fc\u00e7\u00fcn iqtisadiyyat\u0131m\u0131z inki\u015faf etm\u0259lidir. Suverenliyimizin b\u0259rpas\u0131 il\u0259 Az\u0259rbaycan\u0131n qar\u015f\u0131s\u0131nda yeni imkanlar, \u00fcf\u00fcql\u0259r a\u00e7\u0131ld\u0131. D\u00f6vl\u0259timizin siyas\u0259tind\u0259 \u00f6lk\u0259mizin h\u0259rt\u0259r\u0259fli inki\u015faf\u0131n\u0131n prioritetliyi v\u0259 bunun \u00fc\u00e7\u00fcn kompleks t\u0259dbirl\u0259rin h\u0259yata ke\u00e7irilm\u0259si\u00a0 bu imkanlar\u0131n b\u00fct\u00fcn sah\u0259l\u0259rd\u0259 yaranmas\u0131n\u0131 \u015f\u0259rtl\u0259ndirdi. T\u0259bii ki, b\u00fct\u00fcn inki\u015faf\u0131n \u0259sas\u0131nda iqtisadi t\u0259r\u0259qqi dayan\u0131r. \u00dcmummilli Lider Heyd\u0259r \u018fliyevin \u00ab\u0130qtisadiyyat\u0131 g\u00fccl\u00fc olan d\u00f6vl\u0259t h\u0259r \u015fey\u0259 qadirdir\u00bb tezisi b\u00fct\u00fcn d\u00f6vrl\u0259r \u00fc\u00e7\u00fcn aktuall\u0131\u011f\u0131n\u0131 qoruyur. D\u00f6vl\u0259t ba\u015f\u00e7\u0131s\u0131 \u0130lham \u018fliyev h\u0259l\u0259 \u00a0bu ilin ilk ay\u0131nda yerli televiziya kanallar\u0131na m\u00fcsahib\u0259sind\u0259 \u00a0Az\u0259rbaycan\u0131n u\u011furlar\u0131 fonunda qar\u015f\u0131dak\u0131 d\u00f6vr\u00fcn \u0259sas v\u0259zif\u0259l\u0259rini a\u00e7\u0131qlayark\u0259n bu fikri x\u00fcsusi qeyd etdi ki, \u00a0bug\u00fcnk\u00fc reall\u0131qlar\u0131\u00a0 2003-c\u00fc ill\u0259 yox, 1993-c\u00fc ill\u0259 m\u00fcqayis\u0259 etm\u0259liyik. \u00c7\u00fcnki m\u0259hz o tarixd\u0259n ba\u015flayaraq Az\u0259rbaycan inki\u015faf yoluna q\u0259d\u0259m qoydu, sabitlik t\u0259min edildi, v\u0259t\u0259nda\u015f m\u00fcharib\u0259sin\u0259 son qoyuldu v\u0259 \u00f6lk\u0259miz beyn\u0259lxalq t\u0259cridd\u0259n \u00e7\u0131xd\u0131.<\/p>\n<p>Az\u0259rbaycan\u0131n bug\u00fcn\u00fcn\u00fc m\u00fcst\u0259qilliyinin b\u0259rpas\u0131n\u0131n ilk ill\u0259ri il\u0259 m\u00fcqayis\u0259 etdikd\u0259 c\u0259nab \u0130lham \u018fliyev bel\u0259 bir \u00e7a\u011f\u0131r\u0131\u015f\u0131 da s\u0259sl\u0259ndirir ki, o d\u00f6vr\u00fc bilm\u0259y\u0259n, o vaxt ya\u015famayan g\u0259nc n\u0259sil bilm\u0259lidir ki, n\u0259yin bahas\u0131na biz m\u00fcst\u0259qilliyi qoruyub saxlaya bilmi\u015fik. Kim\u0259 biz borcluyuq. \u018fg\u0259r Heyd\u0259r \u018fliyev o vaxt hakimiyy\u0259t\u0259 g\u0259lm\u0259s\u0259ydi, bu g\u00fcn Az\u0259rbaycan b\u0259lk\u0259 d\u0259 ancaq kimins\u0259 \u0259linin alt\u0131nda bir oyuncaq d\u00f6vl\u0259t kimi, bir yar\u0131mm\u00fcst\u0259ml\u0259k\u0259 kimi ya\u015faya bil\u0259rdi.<\/p>\n<p>Bu g\u00fcnl\u0259rd\u0259 imzalanmas\u0131n\u0131n 30 iliyini qeyd etdiyimiz \u00ab\u018fsrin m\u00fcqavil\u0259si\u00bbnin \u00f6lk\u0259miz\u0259 qazand\u0131rd\u0131\u011f\u0131 u\u011furlar\u0131n ayd\u0131n ifad\u0259sini m\u0259hz haz\u0131rda \u00a0i\u015f\u011faldan azad edilmi\u015f \u0259razil\u0259rimizd\u0259 geni\u015f miqyas alan b\u0259rpa-quruculuq i\u015fl\u0259rind\u0259 ayd\u0131n g\u00f6rm\u0259k m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr. \u00d6nc\u0259 iqtisadiyyat\u0131n inki\u015faf\u0131nda neft amilin\u0259 x\u00fcsusi \u00f6n\u0259m verildi, sonra \u0259ld\u0259 olunan g\u0259lirl\u0259r t\u0259yinat\u0131 \u00fczr\u0259 x\u0259rcl\u0259n\u0259r\u0259k qeyri-neft sektorunun inki\u015faf\u0131na, \u0259halinin sosial m\u00fcdafi\u0259sinin daha da g\u00fccl\u0259ndirilm\u0259sin\u0259 y\u00f6n\u0259ldildi. \u0130qtisadiyyat\u0131m\u0131z\u0131n d\u00fczg\u00fcn \u0259saslar \u00fcz\u0259rind\u0259 qurulmas\u0131\u00a0 Az\u0259rbaycan\u0131n haz\u0131rda d\u00fcnyaya t\u0259kmil iqtisadi inki\u015faf, h\u0259m\u00e7inin dir\u00e7\u0259li\u015f modelini t\u0259qdim etm\u0259sini \u015f\u0259rtl\u0259ndirir. Bunun \u00fc\u00e7\u00fcn tarixi Z\u0259f\u0259rimizd\u0259n \u00f6t\u0259n 4 ild\u0259 azad edilmi\u015f torpaqlar\u0131m\u0131zda geni\u015f miqyas alan b\u0259rpa i\u015fl\u0259rin\u0259 diq\u0259t yetirm\u0259k kifay\u0259tdir.<\/p>\n<p>Sentyabr\u0131n 26-da ke\u00e7iril\u0259n iqtisadi m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259r\u0259 h\u0259sr olunan m\u00fc\u015favir\u0259d\u0259 d\u00f6vl\u0259t ba\u015f\u00e7\u0131s\u0131 \u0130lham \u018fliyev bir daha diqq\u0259ti \u0259sas h\u0259d\u0259fimiz olan dayan\u0131ql\u0131 inki\u015faf modelinin t\u0259kmill\u0259\u015fdirilm\u0259sin\u0259 y\u00f6n\u0259ltdi. Bildirdi ki, ilin \u0259vv\u0259lind\u0259n iqtisadi inki\u015faf g\u00f6zl\u0259nil\u0259n s\u0259viyy\u0259d\u0259dir. \u00ab\u0130lin \u0259vv\u0259lind\u0259 m\u0259n bu ilin iqtisadi sah\u0259d\u0259 u\u011furlu olub-olmamas\u0131 haqq\u0131nda dan\u0131\u015fanda qeyd etmi\u015fdim ki, tam \u0259min\u0259m, bu il iqtisadiyyat\u0131m\u0131z \u00fc\u00e7\u00fcn u\u011furlu olacaq. \u0130lin \u0259vv\u0259lind\u0259n \u0259ld\u0259 edilmi\u015f n\u0259tic\u0259l\u0259r v\u0259 iqtisadi g\u00f6st\u0259ricil\u0259r m\u0259nim s\u00f6zl\u0259rimi t\u0259sdiql\u0259yir\u00bb s\u00f6yl\u0259y\u0259n c\u0259nab \u0130lham \u018fliyev diqq\u0259ti cari ilin \u00f6t\u0259n d\u00f6vr\u00fcn\u00fcn \u0259sas iqtisadi g\u00f6st\u0259ricil\u0259rin\u0259 y\u00f6n\u0259ltdi. Bel\u0259 ki, iqtisadi art\u0131m 4,3 faiz t\u0259\u015fkil edib. Bug\u00fcnk\u00fc d\u00fcnyada ged\u0259n prosesl\u0259ri t\u0259hlil ed\u0259rk\u0259n v\u0259 \u00fcmumiyy\u0259tl\u0259, geosiyasi v\u0259ziyy\u0259t\u0259 n\u0259z\u0259r sald\u0131qda\u00a0 bu, \u00e7ox m\u00fcsb\u0259t g\u00f6st\u0259ricidir. \u0130qtisadi inki\u015faf templ\u0259ri inki\u015faf etmi\u015f bir \u00e7ox \u00f6lk\u0259l\u0259rd\u0259 olan iqtisadi inki\u015faf templ\u0259rini \u00fcst\u0259l\u0259yir. X\u00fcsusi \u0259h\u0259miyy\u0259t da\u015f\u0131yan m\u0259qam ondan ibar\u0259tdir ki, qeyri-neft sektorumuz 7 faiz art\u0131b. Bu da onu g\u00f6st\u0259rir ki, \u00f6lk\u0259 iqtisadiyyat\u0131n\u0131n \u015fax\u0259l\u0259ndirilm\u0259si istiqam\u0259tind\u0259 at\u0131lm\u0131\u015f add\u0131mlar v\u0259 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclm\u00fc\u015f islahatlar siyas\u0259ti \u00f6z b\u0259hr\u0259sini verm\u0259kd\u0259dir.<\/p>\n<p>Qeyd etdiyimiz kimi, azad edilmi\u015f torpaqlar\u0131m\u0131zda g\u00f6r\u00fcl\u0259n i\u015fl\u0259r iqtisadi imkanlar\u0131m\u0131za i\u015f\u0131q sal\u0131r. D\u00f6vl\u0259timizin ba\u015f\u00e7\u0131s\u0131 \u0130lham \u018fliyev bu g\u00fcnl\u0259rd\u0259 VII \u00e7a\u011f\u0131r\u0131\u015f Milli M\u0259clisin ilk iclas\u0131nda \u00ab\u018fg\u0259r m\u0259n \u0130kinci Qaraba\u011f m\u00fcharib\u0259sind\u0259n sonra g\u00f6r\u00fclm\u00fc\u015f i\u015fl\u0259ri sadalama\u011fa ba\u015flasam, onda g\u0259r\u0259k bir ne\u00e7\u0259 saat sizin qar\u015f\u0131n\u0131zda \u00e7\u0131x\u0131\u015f edim\u00bb s\u00f6yl\u0259y\u0259r\u0259k b\u0259zi r\u0259q\u0259ml\u0259ri diqq\u0259t\u0259 \u00e7atd\u0131rd\u0131. M\u00fcharib\u0259d\u0259n sonra bu ilin sonuna q\u0259d\u0259r x\u0259rcl\u0259nm\u0259y\u0259 n\u0259z\u0259rd\u0259 tutulan v\u0259sait 19 milyard manatd\u0131r. V\u0259saitin m\u00fctl\u0259q \u0259ks\u0259riyy\u0259ti infrastruktur layih\u0259l\u0259rin\u0259 x\u0259rcl\u0259nib. Eyni zamanda, ke\u00e7mi\u015f k\u00f6\u00e7k\u00fcnl\u0259rin qaytar\u0131lmas\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn d\u0259 i\u015fl\u0259r g\u00f6r\u00fcl\u00fcr v\u0259 s\u0259kkiz mind\u0259n \u00e7ox ke\u00e7mi\u015f k\u00f6\u00e7k\u00fcn art\u0131q Qaraba\u011fa v\u0259 \u015e\u0259rqi Z\u0259ng\u0259zura yerl\u0259\u015fib. H\u0259r ay, h\u0259r il onlar\u0131n say\u0131n\u0131n artaca\u011f\u0131 bildirildi.<\/p>\n<p>\u0130nfrastruktur layih\u0259l\u0259ri \u00e7ox geni\u015f miqyas al\u0131b. 3 min kilometr avtomobil yolu in\u015fa edilib. \u00dcmumi layih\u0259l\u0259rin s\u0131ras\u0131nda 45 tunel n\u0259z\u0259rd\u0259 tutulur. Bu tunell\u0259rin uzunlu\u011fu 70 kilometrdir. O da\u011flarda tunel a\u00e7maq, yol salmaq asan m\u0259s\u0259l\u0259 deyil. \u00a0450 k\u00f6rp\u00fcn\u00fcn in\u015fas\u0131 n\u0259z\u0259rd\u0259 tutulur. D\u0259mir yollar\u0131, iki Beyn\u0259lxalq Hava Liman\u0131 istifad\u0259y\u0259 verildi. \u00a0Enerji potensial\u0131 g\u00fccl\u0259ndirilir v\u0259 son \u00fc\u00e7 il \u0259rzind\u0259 270 meqavat g\u00fcc\u00fcnd\u0259 su elektrik stansiyalar\u0131 istismara verildi v\u0259 bu proses davam etdirilir. M\u0259kt\u0259bl\u0259r, x\u0259st\u0259xanalar, sosial obyektl\u0259r, k\u0259ndl\u0259r sal\u0131n\u0131r. Bir s\u00f6zl\u0259, Qaraba\u011f\u0131n v\u0259 \u015e\u0259rqi Z\u0259ng\u0259zurun dir\u00e7\u0259ldilm\u0259si \u00fc\u00e7\u00fcn geni\u015fmiqyasl\u0131 i\u015fl\u0259r apar\u0131l\u0131r. \u00abBilmir\u0259m, tarixd\u0259 buna ox\u015far b\u0259rpa i\u015fl\u0259ri hans\u0131sa \u00f6lk\u0259d\u0259 apar\u0131lm\u0131\u015fd\u0131r, ya yox. Ancaq bu fakt bir d\u0259 onu g\u00f6st\u0259rir ki, bu, bizim \u00fc\u00e7\u00fcn h\u0259mi\u015f\u0259 \u0259n vacib m\u0259s\u0259l\u0259 olub, &#8211; h\u0259m i\u015f\u011fal d\u00f6vr\u00fcnd\u0259 m\u0259cburi k\u00f6\u00e7k\u00fcnl\u0259r \u00fc\u00e7\u00fcn yeni q\u0259s\u0259b\u0259l\u0259r sal\u0131n\u0131rd\u0131 v\u0259 x\u00fcsusil\u0259 indiki \u015f\u0259raitd\u0259\u00bb bildir\u0259n c\u0259nab \u0130lham \u018fliyev, eyni zamanda, diqq\u0259ti \u00a0m\u0259d\u0259ni, tarixi irsimizin qorunmas\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn g\u00f6r\u00fcl\u0259n i\u015fl\u0259r\u0259 y\u00f6n\u0259ltdi. Tarixi abid\u0259l\u0259r b\u0259rpa edilir. Erm\u0259nil\u0259r t\u0259r\u0259find\u0259n da\u011f\u0131lm\u0131\u015f yeddi m\u0259scid yenid\u0259n qurulub. S\u0259kkiz m\u0259scidin in\u015fas\u0131 davam edir: \u00abZ\u0259f\u0259r muzeyl\u0259ri, i\u015f\u011fal muzeyl\u0259ri, z\u0259f\u0259r parklar\u0131, &#8211; y\u0259ni bu co\u011frafiyada bel\u0259 geni\u015fmiqyasl\u0131 i\u015fl\u0259ri aparmaq, bir daha deyir\u0259m, do\u011frudan da xalq\u0131m\u0131z\u0131n b\u00f6y\u00fck imkanlar\u0131n\u0131 g\u00f6st\u0259rir v\u0259 burada s\u00f6hb\u0259t t\u0259kc\u0259 maliyy\u0259 v\u0259saitind\u0259n getmir. Bizim qurdu\u011fumuz d\u00f6vl\u0259t, eyni zamanda, texniki imkanlara malikdir. Kadr haz\u0131rl\u0131\u011f\u0131 da yerind\u0259dir. \u00c7\u00fcnki bu i\u015fl\u0259ri g\u00f6rm\u0259k &#8211; \u00fc\u00e7 min metrd\u0259n yuxar\u0131 h\u00fcnd\u00fcrl\u00fcy\u00fc olan da\u011flarda q\u0131\u015f vaxt\u0131nda elektrik x\u0259tl\u0259ri \u00e7\u0259km\u0259k, do\u011frudan da b\u00f6y\u00fck pe\u015f\u0259karl\u0131q t\u0259l\u0259b edir. Y\u0259ni, \u00f6lk\u0259mizin potensial\u0131 budur. Biz buna haz\u0131r\u0131q. Biz torpaqlar\u0131 azad ed\u0259n kimi d\u0259rhal buna ba\u015flam\u0131\u015f\u0131q. H\u0259tta onu da deyim ki, h\u0259l\u0259 44 g\u00fcnl\u00fck \u0130kinci Qaraba\u011f m\u00fcharib\u0259si bitm\u0259mi\u015fdi, biz A\u011fd\u0259r\u0259 rayonunda art\u0131q yol infrastrukturunu in\u015fa etm\u0259y\u0259 ba\u015flam\u0131\u015fd\u0131q. \u018flb\u0259tt\u0259 ki, g\u0259l\u0259c\u0259k ill\u0259rd\u0259 i\u015fl\u0259r daha s\u00fcr\u0259tl\u0259 ged\u0259c\u0259k. Yax\u0131n vaxtlarda g\u0259l\u0259n ilin b\u00fcdc\u0259si m\u0259clisd\u0259 m\u00fczakir\u0259 edil\u0259c\u0259k. \u018fmin\u0259m ki, deputatlar h\u00f6kum\u0259tin Qaraba\u011f v\u0259 \u015e\u0259rqi Z\u0259ng\u0259zur \u00fc\u00e7\u00fcn n\u0259z\u0259rd\u0259 tutulan planlar\u0131n\u0131 t\u0259sdiq ed\u0259c\u0259kl\u0259r v\u0259 biz bunu t\u0259min ed\u0259c\u0259yik. T\u0259bii ki, b\u00fct\u00fcn bu i\u015fl\u0259ri g\u00f6rm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn iqtisadi imkan\u0131m\u0131z olmal\u0131d\u0131r.\u00bb \u00c7a\u011f\u0131r\u0131\u015flar\u00a0 s\u0131ras\u0131nda bu m\u00fch\u00fcm m\u0259qam da x\u00fcsusi yer tutur ki, \u00a0biz ancaq \u00f6z g\u00fcc\u00fcm\u00fcz\u0259 arxalanmal\u0131y\u0131q,\u00a0 \u00f6z potensial\u0131m\u0131za g\u00fcv\u0259nm\u0259liyik.<\/p>\n<p>D\u00f6vl\u0259timizin ba\u015f\u00e7\u0131s\u0131 \u0130lham \u018fliyevin S\u0259r\u0259ncam\u0131 il\u0259\u00a0 \u00abAz\u0259rbaycan 2030: sosial-iqtisadi inki\u015fafa dair Milli Prioritetl\u0259r\u00bbin t\u0259sdiql\u0259nm\u0259si d\u0259 art\u0131q yeni h\u0259d\u0259fl\u0259rin\u00a0 m\u00fc\u0259yy\u0259nl\u0259\u015fdirildiyini v\u0259\u00a0 \u0259vv\u0259lki ill\u0259rd\u0259 \u0259ld\u0259 olunan u\u011furlar \u0259sas\u0131nda\u00a0 g\u0259l\u0259c\u0259y\u0259 inamla add\u0131mlad\u0131\u011f\u0131m\u0131z\u0131 t\u0259sdiql\u0259yir. T\u0259hlill\u0259r \u0259sas\u0131nda Az\u0259rbaycan\u0131n daim h\u0259d\u0259f\u0259 do\u011fru inamla add\u0131mlad\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6r\u00fcr v\u0259 bundan b\u00f6y\u00fck q\u00fcrur hissi ke\u00e7iririk. C\u0259nab \u0130lham \u018fliyev postm\u00fcnaqi\u015f\u0259 d\u00f6vr\u00fcnd\u0259 xarici m\u0259tbuata \u00e7oxsayl\u0131 m\u00fcsahib\u0259l\u0259rinin birind\u0259 \u00abOtuz il \u0259vv\u0259l torpaqlar\u0131n\u0131 t\u0259rk etm\u0259k m\u0259cburiyy\u0259tind\u0259 qalan insanlar g\u00f6zl\u0259yirl\u0259r ki, \u00f6z yurdlar\u0131na qay\u0131dacaqlar. Bununla ba\u011fl\u0131 tarix m\u00fc\u0259yy\u0259nl\u0259\u015fibmi? Bir \u201cyol x\u0259rit\u0259si\u201d, plan haz\u0131rlan\u0131bm\u0131\u00bb sual\u0131n\u0131 cavabland\u0131rark\u0259n bildirmi\u015fdir ki,\u00a0 m\u0259n d\u0259 \u00f6z\u00fcm-\u00f6z\u00fcm\u0259 b\u0259lk\u0259 h\u0259r g\u00fcn eyni sual\u0131 verir\u0259m. \u00c7\u00fcnki ist\u0259yir\u0259m ki, n\u0259 q\u0259d\u0259r m\u00fcmk\u00fcns\u0259 q\u0131sa m\u00fcdd\u0259t \u0259rzind\u0259 biz buna nail olaq. Amma bunun \u00fc\u00e7\u00fcn \u0259lb\u0259tt\u0259 ki, kompleks t\u0259dbirl\u0259r g\u00f6r\u00fclm\u0259lidir. \u00a0B\u00fct\u00fcn g\u00fccl\u0259r d\u0259 s\u0259f\u0259rb\u0259r edilib. \u00a0Amma zaman, \u0259lb\u0259tt\u0259 ki, \u00f6z haqq\u0131n\u0131 dikt\u0259 edir: \u00abM\u0259n hans\u0131sa bir tarix verm\u0259k ist\u0259m\u0259zdim. Halbuki m\u0259nim fikrimd\u0259 tarixl\u0259r var, amma vaxt\u0131ndan \u0259vv\u0259l insanlar\u0131 sevindirm\u0259k, b\u0259zil\u0259rini b\u0259lk\u0259 d\u0259 h\u0259y\u0259canland\u0131rmaq ist\u0259mir\u0259m. Amma inan\u0131n ki, maksimum q\u0131sa m\u00fcdd\u0259t \u0259rzind\u0259 m\u0259rh\u0259l\u0259li yollarla biz insanlar\u0131m\u0131z\u0131 o b\u00f6lg\u0259l\u0259r\u0259 qaytaraca\u011f\u0131q.\u00bb<\/p>\n<p>C\u0259nab \u0130lham \u018fliyev konkret tarix s\u00f6yl\u0259m\u0259s\u0259 d\u0259 bu g\u00fcn\u0259 q\u0259d\u0259r g\u00f6r\u00fcl\u0259n i\u015fl\u0259r g\u00f6z qaba\u011f\u0131ndad\u0131r.\u00a0 B\u00fct\u00fcn b\u00f6y\u00fck infrastruktur layih\u0259l\u0259ri il\u0259 yana\u015f\u0131,\u00a0 \u0259sas nailiyy\u0259timiz odur ki, 4 \u015f\u0259h\u0259r\u0259 v\u0259 4 k\u0259nd\u0259 \u00a0ke\u00e7mi\u015f k\u00f6\u00e7k\u00fcnl\u0259r qay\u0131tm\u0131\u015flar. D\u00f6vl\u0259t ba\u015f\u00e7\u0131s\u0131 \u0130lham \u018fliyev s\u00f6z\u00fcged\u0259n \u00e7\u0131x\u0131\u015f\u0131nda bu m\u0259qamlar\u0131 x\u00fcsusi qeyd etdi.<\/p>\n<p>B\u00f6y\u00fck Qay\u0131d\u0131\u015f Proqram\u0131n\u0131n birinci m\u0259rh\u0259l\u0259si 2026-c\u0131 ilin sonunda ba\u015fa \u00e7atacaq. H\u0259d\u0259f bu m\u0259rh\u0259l\u0259d\u0259 140 min ke\u00e7mi\u015f k\u00f6\u00e7k\u00fcn\u00fc \u00f6z d\u0259d\u0259-baba torpaqlar\u0131na qaytarmaqd\u0131r. C\u0259nab \u0130lham \u018fliyev bu \u0259minliyi ifad\u0259 edir ki,\u00a0 biz buna da nail olaca\u011f\u0131q.<\/p>\n<p>G\u00f6r\u00fcnd\u00fcy\u00fc kimi,\u00a0 \u00f6t\u0259n ill\u0259rin m\u00f6hk\u0259m b\u00fcn\u00f6vr\u0259si \u00fcz\u0259rind\u0259 qar\u015f\u0131dak\u0131 ill\u0259rin h\u0259d\u0259fl\u0259ri ger\u00e7\u0259kl\u0259\u015fdirilir. Bu, Az\u0259rbaycan d\u00f6vl\u0259tinin, xalq\u0131n\u0131n daim ir\u0259li baxmas\u0131na \u0259saslan\u0131r. Prezident \u0130lham \u018fliyev \u00f6lk\u0259nin innovasiya texnologiyalar\u0131 \u0259sas\u0131nda \u00fcmumi modernl\u0259\u015fdirilm\u0259sin\u0259 y\u00f6n\u0259lmi\u015f d\u00f6vl\u0259t idar\u0259\u00e7ilik sistemini realla\u015fd\u0131rd\u0131.\u00a0 Bu m\u0259nada Az\u0259rbaycan\u0131n inki\u015faf modeli n\u00fcmun\u0259 g\u00f6st\u0259rilir. 2008-ci ild\u0259n ba\u015flanan v\u0259 n\u0259tic\u0259l\u0259ri\u00a0 h\u0259l\u0259 d\u0259 b\u0259zi \u00f6lk\u0259l\u0259rd\u0259 hiss olunan iqtisadi v\u0259 maliyy\u0259 b\u00f6hran\u0131n\u0131 Az\u0259rbaycan\u0131n \u00e7ox az hiss etm\u0259si, h\u0259m\u00e7inin 2019-cu ilin sonlar\u0131ndan koronavirus infeksiyas\u0131na qar\u015f\u0131 m\u00fcbariz\u0259 t\u0259dbirl\u0259rind\u0259 Az\u0259rbaycan\u0131n t\u0259kmil t\u0259cr\u00fcb\u0259ni n\u00fcmayi\u015f etdirm\u0259si v\u0259 ilk g\u00fcnd\u0259n \u00dcmumd\u00fcnya S\u0259hiyy\u0259 T\u0259\u015fkilat\u0131n\u0131n proqnozlar\u0131na \u0259sas\u0259n az itki il\u0259\u00a0 \u00e7\u0131xmas\u0131 da deyil\u0259nl\u0259rin t\u0259sdiqidir. C\u0259nab \u0130lham \u018fliyev m\u00fcbariz\u0259 t\u0259dbirl\u0259rin\u0259 ba\u015fland\u0131\u011f\u0131 g\u00fcnd\u0259n insanlar\u0131n sa\u011flaml\u0131\u011f\u0131n\u0131n prioritetliyini \u00f6n\u0259 \u00e7\u0259k\u0259r\u0259k bu \u00e7a\u011f\u0131r\u0131\u015f\u0131 da etdi ki, iqtisadi islahatlar daha da d\u0259rinl\u0259\u015fdirilm\u0259li, he\u00e7 bir sosial layih\u0259 t\u0259xir\u0259 sal\u0131nmamal\u0131d\u0131r. Bu fakt\u0131 da qeyd etm\u0259k yerin\u0259 d\u00fc\u015f\u0259r ki, h\u0259min d\u00f6vrd\u0259 h\u0259m koronavirus infeksiyas\u0131na qar\u015f\u0131 m\u00fcbariz\u0259 t\u0259dbirl\u0259rinin g\u00fccl\u0259ndirildiyi, eyni zamanda, 44 g\u00fcnl\u00fck \u0130kinci Qaraba\u011f m\u00fcharib\u0259sinin ba\u015f verm\u0259sin\u0259 baxmayaraq Az\u0259rbaycan C\u0259nub Qaz D\u0259hlizinin sonuncu seqmenti olan TAP-\u0131n icras\u0131n\u0131 davam etdirdi v\u0259 2020-ci ilin dekabr\u0131n sonunda istifad\u0259y\u0259 verildi.<\/p>\n<p>Az\u0259rbaycan\u0131n bu g\u00fcn\u00a0 n\u0259inki \u0259n\u0259n\u0259vi, o c\u00fcml\u0259d\u0259n b\u0259rpaolunan enerjiy\u0259 s\u0259rmay\u0259 yat\u0131ranlar \u00fc\u00e7\u00fcn c\u0259lbedici \u00f6lk\u0259 olmas\u0131 da h\u0259r d\u00f6vr\u00fcn \u00e7a\u011f\u0131r\u0131\u015flar\u0131n\u0131n y\u00fcks\u0259k s\u0259viyy\u0259d\u0259 cavabland\u0131r\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 t\u0259sdiql\u0259yir. Haz\u0131rda iqtisadi sah\u0259d\u0259 apar\u0131lan islahatlar art\u0131q Az\u0259rbaycanda tamamil\u0259 yeni bir investisiya iqlimi yaratm\u0131\u015fd\u0131r. \u018fg\u0259r \u0259vv\u0259lki ill\u0259rd\u0259 investisiyalar daha \u00e7ox neft-qaz sah\u0259sin\u0259 qoyulurdusa, bu g\u00fcn qeyri-neft sektoruna qoyulan s\u0259rmay\u0259 milyardlarla dollar s\u0259viyy\u0259sind\u0259dir. D\u00f6vl\u0259t ba\u015f\u00e7\u0131s\u0131 \u0130lham \u018fliyev m\u00fc\u015favir\u0259d\u0259ki \u00e7\u0131x\u0131\u015f\u0131nda da Az\u0259rbaycan sabitliyin, normal biznes m\u00fchitinin m\u00f6vcudlu\u011funun yol a\u00e7d\u0131\u011f\u0131 u\u011furlardan da dan\u0131\u015fd\u0131. Vur\u011fulad\u0131 ki, xarici s\u0259rmay\u0259l\u0259rin x\u00fcsusil\u0259 qeyri-neft sektoruna c\u0259lb edilm\u0259si \u00fc\u00e7\u00fcn bir \u00e7ox t\u0259\u015fviq layih\u0259l\u0259ri h\u0259yata ke\u00e7irilir. Az\u0259rbaycanda h\u00f6km s\u00fcr\u0259n sabitlik v\u0259 proqnozla\u015fd\u0131r\u0131lan v\u0259ziyy\u0259t, eyni zamanda, Az\u0259rbaycan d\u00f6vl\u0259tinin g\u00fccl\u0259nm\u0259si, \u0259razi b\u00fct\u00f6vl\u00fcy\u00fcm\u00fcz\u00fcn, suverenliyimizin tam b\u0259rpa edilm\u0259si xarici investorlar\u0131n biz\u0259 olan m\u00fcnasib\u0259tini t\u0259bii olaraq daha da yax\u015f\u0131la\u015fd\u0131r\u0131b.\u00a0 Az\u0259rbaycanda \u00e7ox m\u00fcsb\u0259t s\u0259rmay\u0259 iqlimi uzun ill\u0259rdir davam edir, h\u00f6km s\u00fcr\u00fcr. \u0130nvestisiyalar\u0131n adamba\u015f\u0131na d\u00fc\u015f\u0259n h\u0259cmin\u0259 g\u00f6r\u0259 Az\u0259rbaycan qabaqc\u0131l \u00f6lk\u0259l\u0259r s\u0131ras\u0131ndad\u0131r. Son ill\u0259r \u0259rzind\u0259 v\u0259 x\u00fcsusil\u0259 antiterror \u0259m\u0259liyyat\u0131ndan sonra d\u00f6vl\u0259t suverenliyimizin tam b\u0259rpa edilm\u0259si t\u0259bii olaraq b\u00fct\u00fcn investorlara ciddi m\u00fcsb\u0259t siqnal g\u00f6nd\u0259rmi\u015fdir v\u0259 bunun b\u0259hr\u0259sini indi g\u00f6r\u00fcr\u00fck. Bizim \u0259n\u0259n\u0259vi s\u0259naye m\u0259nt\u0259q\u0259l\u0259rimizd\u0259, &#8211; Bak\u0131 \u015f\u0259h\u0259ri, Sumqay\u0131t \u015f\u0259h\u0259ri, s\u0259naye parklar\u0131, &#8211; yeni m\u00fc\u0259ssis\u0259l\u0259r a\u00e7\u0131l\u0131r. Eyni zamanda, azad edilmi\u015f torpaqlarda, A\u011fdam v\u0259 C\u0259bray\u0131l rayonlar\u0131nda yeni s\u0259naye parklar\u0131n\u0131n yarad\u0131lmas\u0131 \u00e7ox m\u00fcsb\u0259t hal kimi qiym\u0259tl\u0259ndirilm\u0259lidir.<\/p>\n<p>Cari ilin s\u0259kkiz ay\u0131n\u0131n sosial-iqtisadi g\u00f6st\u0259ricil\u0259ri qar\u015f\u0131dak\u0131 d\u00f6vr\u00fcn ayd\u0131n m\u0259nz\u0259r\u0259sini yarad\u0131r. \u0130qtisadiyyat d\u00f6rd faizd\u0259n \u00e7ox art\u0131b, qeyri-neft sektorunda yeddi faiz olub. \u00abBiz son ill\u0259r \u0259rzind\u0259 m\u0259nim tap\u015f\u0131r\u0131\u011f\u0131mla xarici borcumuzu ild\u0259n-il\u0259 a\u015fa\u011f\u0131 sal\u0131rd\u0131q v\u0259 bu g\u00fcn \u00fcmumi daxili m\u0259hsula nisb\u0259td\u0259 bu, c\u0259mi 7,5 faiz t\u0259\u015fkil edir. Dem\u0259k olar ki, biz b\u00fct\u00fcn \u0259sas kreditl\u0259ri qaytarm\u0131\u015f\u0131q v\u0259 y\u0259ni, \u0259g\u0259r borcumuzu m\u00fctl\u0259q r\u0259q\u0259ml\u0259rl\u0259 g\u00f6t\u00fcrs\u0259k, t\u0259qrib\u0259n 5,3 milyard dollard\u0131r, &#8211; biz bir g\u00fcnd\u0259 qaytara bil\u0259rik. Daha he\u00e7 bir \u00f6lk\u0259 il\u0259 \u00f6z\u00fcm\u00fcz\u00fc m\u00fcqayis\u0259 etm\u0259k ist\u0259mir\u0259m. Amma bir r\u0259q\u0259mi deyim ki, inki\u015faf etmi\u015f \u00f6lk\u0259l\u0259rin b\u0259zil\u0259rind\u0259, o c\u00fcml\u0259d\u0259n biz\u0259 m\u00fchazir\u0259 oxumaq ist\u0259y\u0259n b\u0259zi \u00f6lk\u0259l\u0259rd\u0259 xarici borc \u00fcmumi daxili m\u0259hsulun 100 faizini, ondan da y\u00fcks\u0259k r\u0259q\u0259mi t\u0259\u015fkil edir. Y\u0259ni, bu, sad\u0259c\u0259 olaraq ki\u00e7ik bir aray\u0131\u015fd\u0131r\u00bb fikirl\u0259ri il\u0259 \u00f6lk\u0259mizin iqtisadi inki\u015faf\u0131n\u0131 a\u00e7\u0131qlayan c\u0259nab \u0130lham \u018fliyev bildirdi ki, \u0259lb\u0259tt\u0259, bizim g\u0259l\u0259c\u0259k planlar\u0131m\u0131z\u0131 h\u0259ll etm\u0259k, o c\u00fcml\u0259d\u0259n v\u0259t\u0259nda\u015flar\u0131n sosial rifah\u0131n\u0131 yax\u015f\u0131la\u015fd\u0131rmaq \u00fc\u00e7\u00fcn iqtisadiyyat daim inki\u015faf etm\u0259lidir. \u0130qtisadi m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259r\u0259 h\u0259sr edilmi\u015f m\u00fc\u015favir\u0259d\u0259 c\u0259nab \u0130lham \u018fliyev diqq\u0259ti yenid\u0259n bu m\u0259qama y\u00f6n\u0259ld\u0259r\u0259k qeyd etdi ki, indi g\u0259l\u0259n ilin b\u00fcdc\u0259sinin m\u00fczakir\u0259si gedir, yax\u0131n vaxtlarda m\u0259n\u0259 t\u0259qdim edil\u0259c\u0259k. T\u0259bii olaraq, b\u00fcdc\u0259 bizim imkanlar\u0131m\u0131z\u0131 \u0259ks etdirir: \u00abBiz, nec\u0259 dey\u0259rl\u0259r, ayaqlar\u0131m\u0131z\u0131 yor\u011fan\u0131m\u0131za g\u00f6r\u0259 uzad\u0131r\u0131q v\u0259 uzatmal\u0131y\u0131q. He\u00e7 bir yerd\u0259n he\u00e7 bir yard\u0131m alm\u0131r\u0131q, \u0259ksin\u0259, xarici borcu azald\u0131r\u0131q v\u0259 bir ne\u00e7\u0259 il bundan \u0259vv\u0259l qar\u015f\u0131ya qoydu\u011fum v\u0259zif\u0259 art\u0131q u\u011furla yerin\u0259 yetirilir. Xarici borcun \u00fcmumi daxili m\u0259hsula nisb\u0259td\u0259 Az\u0259rbaycan d\u00fcnya miqyas\u0131nda qabaqc\u0131l \u00f6lk\u0259l\u0259r s\u0131ras\u0131ndad\u0131r\u2026 b\u0259lk\u0259 d\u0259 b\u0259zi borclar\u0131 vaxt\u0131ndan \u0259vv\u0259l \u00f6d\u0259m\u0259k d\u0259 faydal\u0131 ola bil\u0259r. Halbuki m\u0259n bunu art\u0131q bir ne\u00e7\u0259 d\u0259f\u0259 demi\u015f\u0259m ki, ist\u0259s\u0259k, biz bir g\u00fcn \u0259rzind\u0259 b\u00fct\u00fcn borcu s\u0131f\u0131rlaya bil\u0259rik.\u00bb<\/p>\n<p>V\u0259t\u0259nda\u015f amili d\u00f6vl\u0259t siyas\u0259timizin \u0259sas\u0131d\u0131r. Bu at\u0131lan add\u0131mlarda da \u00f6z\u00fcn\u00fcn ay\u0131d\u0131n ifad\u0259sini tap\u0131r. \u00a02018-ci ild\u0259n bu yana d\u00f6rd sosial islahatlar paketi h\u0259yata ke\u00e7irmi\u015fik. Bu sosial islahatlar paketinin m\u0259bl\u0259\u011fi 7 milyard manatd\u0131r v\u0259 bu, 4 milyon insan\u0131 \u0259hat\u0259 edir. Son be\u015f il \u0259rzind\u0259 Az\u0259rbaycanda minimum \u0259m\u0259khaqq\u0131 2,7 d\u0259f\u0259, minimum pensiya 2,5 d\u0259f\u0259 art\u0131b. Art\u0131q g\u00f6st\u0259ri\u015f verildi ki, g\u0259l\u0259n ild\u0259n minimum \u0259m\u0259khaqq\u0131 v\u0259 minimum pensiya yen\u0259 d\u0259 art\u0131r\u0131lacaq. \u0130qtisadi m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259r\u0259 h\u0259sr olunmu\u015f m\u00fc\u015favir\u0259d\u0259 s\u00f6yl\u0259nil\u0259n u\u011furlar v\u0259 m\u00fc\u0259yy\u0259nl\u0259\u015fdiril\u0259n h\u0259d\u0259fl\u0259r d\u0259 sosial m\u00fcdafi\u0259nin prioritetliyini t\u0259sdiql\u0259di. Bel\u0259 ki, \u0259sas h\u0259d\u0259fimiz iqtisadiyyat\u0131m\u0131z\u0131 bundan sonra daha da \u015fax\u0259l\u0259ndirm\u0259k v\u0259 dayan\u0131ql\u0131 inki\u015faf modelini t\u0259kmill\u0259\u015fdirm\u0259kdir. \u0130nflyasiya ilin \u0259vv\u0259lind\u0259n c\u0259mi 1 faizd\u0259n bir q\u0259d\u0259r \u00e7ox olmu\u015fdur. Bu da \u00e7ox m\u00fcsb\u0259t g\u00f6st\u0259ricidir: \u00abM\u0259n art\u0131q b\u0259yan etdim ki, g\u0259l\u0259n il minimum \u0259m\u0259khaqq\u0131 v\u0259 minimum pensiya art\u0131r\u0131lacaq, baxmayaraq ki, inflyasiya \u00e7ox a\u015fa\u011f\u0131 s\u0259viyy\u0259d\u0259dir, baxmayaraq ki, \u00f6lk\u0259 qar\u015f\u0131s\u0131nda duran v\u0259zif\u0259l\u0259r b\u00f6y\u00fck maliyy\u0259 v\u0259saiti t\u0259l\u0259b edir, ilk n\u00f6vb\u0259d\u0259, h\u0259rbi, h\u0259rbi s\u0259naye kompleksinin inki\u015faf\u0131, Qaraba\u011f\u0131n v\u0259 \u015e\u0259rqi Z\u0259ng\u0259zurun b\u0259rpas\u0131 il\u0259 ba\u011fl\u0131. B\u00fct\u00fcn bunlara baxmayaraq, biz h\u0259ssas t\u0259b\u0259q\u0259 say\u0131lan v\u0259t\u0259nda\u015flar\u0131m\u0131z\u0131n da rifah hal\u0131n\u0131n yax\u015f\u0131la\u015fd\u0131r\u0131lmas\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn \u0259limizd\u0259n g\u0259l\u0259ni edirik. Bu yax\u0131nlarda Az\u0259rbaycan Milli M\u0259clisind\u0259 etdiyim \u00e7\u0131x\u0131\u015fda b\u00fct\u00fcn o r\u0259q\u0259ml\u0259r diqq\u0259t\u0259 \u00e7atd\u0131r\u0131lm\u0131\u015fd\u0131r. T\u0259krar etm\u0259k ist\u0259mir\u0259m, son be\u015f il \u0259rzind\u0259 Az\u0259rbaycanda n\u0259 q\u0259d\u0259r b\u00f6y\u00fck sosial islahatlar paketi realla\u015fd\u0131r\u0131ld\u0131.\u00bb<\/p>\n<p>Neft g\u0259lirl\u0259rinin t\u0259yinat\u0131 \u00fczr\u0259 x\u0259rcl\u0259nm\u0259si, \u0259dal\u0259t prinsipinin qorunmas\u0131 insanlar\u0131n rifah hal\u0131n\u0131n yax\u015f\u0131la\u015fd\u0131r\u0131lmas\u0131na y\u00f6n\u0259l\u0259n add\u0131mlarla m\u00fc\u015fayi\u0259t olunur. Daim bu reall\u0131q diqq\u0259t\u0259 \u00e7atd\u0131r\u0131l\u0131r ki, neft v\u0259 qaz ehtiyatlar\u0131 olan bir \u00e7ox \u00f6lk\u0259nin \u00fczl\u0259\u015fdiyi \u201cneft l\u0259n\u0259tin\u0259\u201d d\u00fc\u00e7ar olmama\u011f\u0131 bacard\u0131q. \u00a0Az\u0259rbaycan \u00a0nefti inki\u015fafa \u00e7evirdi, s\u0259rv\u0259tin \u0259dal\u0259tli paylanmas\u0131n\u0131 t\u0259min etm\u0259y\u0259 nail oldu.<\/p>\n<p>Neft g\u0259lirl\u0259rind\u0259n s\u0259m\u0259r\u0259li istifad\u0259 m\u00fch\u00fcm sosial-iqtisadi layih\u0259l\u0259rin icras\u0131n\u0131 s\u00fcr\u0259tl\u0259ndirir ki, bu da \u00f6z n\u00f6vb\u0259sind\u0259 \u00f6lk\u0259mizin h\u0259rt\u0259r\u0259fli inki\u015faf\u0131n\u0131 \u015f\u0259rtl\u0259ndirir. Ulu \u00d6nd\u0259r Heyd\u0259r \u018fliyevin b\u00f6y\u00fck uzaqg\u00f6r\u0259nlikl\u0259 yaratd\u0131\u011f\u0131 D\u00f6vl\u0259t Neft Fondu, eyni zamanda, Prezident \u0130lham \u018fliyevin 27 sentyabr 2004-c\u00fc il tarixli F\u0259rman\u0131 il\u0259 t\u0259sdiql\u0259n\u0259n\u00a0\u00a0 \u00abNeft v\u0259 qaz g\u0259lirl\u0259rinin idar\u0259 olunmas\u0131 \u00fczr\u0259 uzunm\u00fcdd\u0259tli strategiya\u00a0 (2005-2025-ci ill\u0259r)\u00bbdan ir\u0259li g\u0259l\u0259n v\u0259zif\u0259l\u0259rin\u00a0 u\u011furlu icras\u0131 qar\u015f\u0131ya qoyulan h\u0259d\u0259fl\u0259r\u0259 y\u00fcks\u0259k s\u0259viyy\u0259d\u0259 nail olma\u011fa stimul verir.\u00a0 \u0130qtisadiyyat\u0131n inki\u015faf\u0131nda neft-qaz amilinin rolunu h\u0259r zaman \u00f6n\u0259 \u00e7\u0259k\u0259n d\u00f6vl\u0259t ba\u015f\u00e7\u0131s\u0131 \u0130lham \u018fliyev bu reall\u0131\u011f\u0131 da x\u00fcsusi olaraq diqq\u0259t\u0259 \u00e7atd\u0131r\u0131r ki,\u00a0 \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131q v\u0259 s\u0259rmay\u0259 tarixi olmadan bug\u00fcnk\u00fc nailiyy\u0259tl\u0259rimiz m\u00fcmk\u00fcns\u00fcz olard\u0131. Haz\u0131rda planla\u015fd\u0131r\u0131lan b\u00fct\u00fcn i\u015fl\u0259r\u00a0 m\u00f6hk\u0259m b\u00fcn\u00f6vr\u0259y\u0259 \u0259saslan\u0131r. D\u00f6vl\u0259t ba\u015f\u00e7\u0131s\u0131 \u0130lham \u018fliyev m\u00fc\u015favir\u0259d\u0259 onu da bildirdi ki, son ill\u0259rd\u0259 xarici neft \u015firk\u0259tl\u0259ri t\u0259r\u0259find\u0259n h\u0259yata ke\u00e7iril\u0259n layih\u0259l\u0259rd\u0259 neftin hasilat\u0131 ild\u0259n-il\u0259 azal\u0131rd\u0131 v\u0259 bu da t\u0259bii olaraq\u00a0 \u00fcmumi iqtisadi inki\u015faf templ\u0259rimiz\u0259 m\u0259nfi t\u0259sir g\u00f6st\u0259rirdi. \u00d6lk\u0259miz bu t\u0259n\u0259zz\u00fcl\u00fc qeyri-neft sektorunun inki\u015faf\u0131 il\u0259 t\u0259nziml\u0259yir. Ancaq neft hasilat\u0131nda burax\u0131lm\u0131\u015f n\u00f6qsanlar xarici neft \u015firk\u0259tl\u0259ri il\u0259 apar\u0131lan dan\u0131\u015f\u0131qlar n\u0259tic\u0259sind\u0259 onlar\u0131n diqq\u0259tin\u0259 \u00e7atd\u0131r\u0131lm\u0131\u015f v\u0259\u00a0 t\u0259l\u0259b edilmi\u015fdir ki,\u00a0 aradan qald\u0131r\u0131ls\u0131n, neft hasilat\u0131n\u0131n sabitliyi t\u0259min edilsin. Son aylar \u0259rzind\u0259 bu istiqam\u0259td\u0259 \u00e7ox f\u0259al i\u015f apar\u0131l\u0131rd\u0131. Bu i\u015fin n\u0259tic\u0259si olaraq \u0259sasl\u0131 \u00fcmidl\u0259r yaranm\u0131\u015fd\u0131r ki, daha bundan sonra he\u00e7 bir \u0259sas\u0131 olmadan neft hasilat\u0131nda t\u0259n\u0259zz\u00fcl olmayacaq: \u00abT\u0259bii olaraq h\u00f6kum\u0259t qurumlar\u0131 v\u0259 D\u00f6vl\u0259t Neft \u015eirk\u0259ti bu i\u015fl\u0259rin g\u0259l\u0259c\u0259k gedi\u015fat\u0131na da daim diqq\u0259t yetir\u0259c\u0259k. Bel\u0259likl\u0259, bizim iqtisadi inki\u015faf templ\u0259rimizi geriy\u0259 \u00e7\u0259k\u0259n \u0259sas amil \u00fcmid edir\u0259m ki, aradan qald\u0131r\u0131lacaq v\u0259 g\u0259l\u0259n il sabit neft hasilat\u0131 t\u0259min edilm\u0259lidir. N\u0259z\u0259r\u0259 alsaq ki, haz\u0131rda biz neft-qaz sektorunda bir ne\u00e7\u0259 yeni layih\u0259 \u00fcz\u0259rind\u0259 i\u015fl\u0259yirik v\u0259 o layih\u0259l\u0259rin i\u015fl\u0259nm\u0259si n\u0259tic\u0259sind\u0259 yeni hasilat proqnozlar\u0131m\u0131z var. Y\u0259qin g\u0259l\u0259n il biz ham\u0131m\u0131z onu g\u00f6r\u0259c\u0259yik ki, yeni layih\u0259l\u0259rd\u0259n, yeni yataqlardan daha b\u00f6y\u00fck h\u0259cmd\u0259 t\u0259bii qaz v\u0259 neft kondensat\u0131 hasil edilir. Hesab edir\u0259m ki, neft-qaz sah\u0259sind\u0259 templ\u0259r m\u00fcsb\u0259t olacaqd\u0131r.\u00bb<\/p>\n<p>Bu statistik r\u0259q\u0259m \u00f6z\u00fcnd\u0259 \u0259sas m\u0259qamlar\u0131 a\u00e7\u0131qlay\u0131r. Son 21 il\u0259 yax\u0131n d\u00f6vrd\u0259 \u00a0\u00f6lk\u0259 iqtisadiyyat\u0131na 310 milyard dollar investisiya yat\u0131r\u0131l\u0131b ki, bunun 200 milyard dollar\u0131 qeyri-neft sektorunun pay\u0131na d\u00fc\u015f\u00fcr. Az\u0259rbaycanda yoxsulluq s\u0259viyy\u0259si 50 faizd\u0259n 5 faiz\u0259 endi. Paytaxt Bak\u0131da, regionlarda, x\u00fcsusil\u0259 i\u015f\u011faldan azad edilmi\u015f \u0259razil\u0259rimizd\u0259 g\u00f6r\u00fcl\u0259n i\u015fl\u0259r, \u00a0infrastrukturun tamamil\u0259 yenil\u0259nm\u0259si v\u0259 insanlar\u0131n h\u0259yat s\u0259viyy\u0259sinin daha da \u00a0yax\u015f\u0131la\u015fmas\u0131 iqtisadi inki\u015faf\u0131m\u0131z\u0131n g\u00f6st\u0259ricil\u0259ridir. \u00dcmumil\u0259\u015fdirilmi\u015f \u015f\u0259kild\u0259 qeyd ets\u0259k, \u0259minlikl\u0259 qeyd ed\u0259 bil\u0259rik ki, \u00a0Az\u0259rbaycan\u0131n malik oldu\u011fu t\u0259bii resurslardan s\u0259m\u0259r\u0259li istifad\u0259si h\u0259m etibarl\u0131 t\u0259r\u0259fda\u015f kimi m\u00f6vqeyinin m\u00f6hk\u0259ml\u0259ndirilm\u0259sind\u0259, yeni dostlar qazanmas\u0131nda, h\u0259m d\u0259 uzunm\u00fcdd\u0259tli iqtisadi inki\u015faf\u0131n\u0131n t\u0259min edilm\u0259sind\u0259 \u0259h\u0259miyy\u0259tli rol oynay\u0131r.<\/p>\n<p>D\u00f6vl\u0259t ba\u015f\u00e7\u0131s\u0131 \u0130lham \u018fliyev s\u00f6z\u00fcged\u0259n m\u00fc\u015favir\u0259d\u0259 ke\u00e7il\u0259n yolun t\u0259hlili v\u0259 g\u00fcn\u00fcn \u0259sas \u00e7a\u011f\u0131r\u0131\u015flar\u0131n\u0131n a\u00e7\u0131qlanmas\u0131 fonunda bel\u0259 bir \u0259minliyi ifad\u0259 etdi ki, iqtisadi inki\u015faf templ\u0259ri h\u0259m bu ilin sonuna q\u0259d\u0259r saxlan\u0131lacaq, h\u0259m d\u0259\u00a0 n\u0259z\u0259r\u0259 alsaq ki, indi g\u0259l\u0259n ilin b\u00fcdc\u0259si m\u00fczakir\u0259 olunur v\u0259 b\u00fcdc\u0259nin parametrl\u0259ri d\u0259 daha geni\u015fmiqyasl\u0131 olacaq, bu halda\u00a0 g\u0259l\u0259n il d\u0259 iqtisadi inki\u015faf templ\u0259ri laz\u0131mi s\u0259viyy\u0259d\u0259 olacaq. G\u0259l\u0259n ilin \u0259sas x\u0259rcl\u0259ri art\u0131q m\u00fc\u0259yy\u0259n edilib. D\u00f6vl\u0259t ba\u015f\u00e7\u0131s\u0131n\u0131n qeyd etdiyi kimi,\u00a0 Milli M\u0259clisd\u0259ki \u00e7\u0131x\u0131\u015f\u0131nda \u0259sas prioritetl\u0259r a\u00e7\u0131q-ayd\u0131n g\u00f6st\u0259rilib. \u0130lk n\u00f6vb\u0259d\u0259, \u00f6lk\u0259mizin h\u0259rbi potensial\u0131n\u0131n g\u00fccl\u0259ndirilm\u0259si, t\u0259hl\u00fck\u0259sizliyin t\u0259min edilm\u0259si, d\u00f6vl\u0259t s\u0259rh\u0259dl\u0259rinin qorunmas\u0131, h\u0259rbi s\u0259naye kompleksinin inki\u015faf\u0131, t\u0259hsil x\u0259rcl\u0259ri, Qaraba\u011f\u0131n v\u0259 \u015e\u0259rqi Z\u0259ng\u0259zurun b\u0259rpas\u0131 v\u0259 dig\u0259r layih\u0259l\u0259r n\u0259z\u0259rd\u0259 tutulub. H\u0259m sosialy\u00f6n\u00fcml\u00fc, sosial infrastrukturla ba\u011fl\u0131 olan layih\u0259l\u0259r, h\u0259m d\u0259 \u00fcmumi infrastrukturla ba\u011fl\u0131 olan layih\u0259l\u0259r, b\u00fct\u00fcn bunlar\u00a0 D\u00f6vl\u0259t \u0130nvestisiya Proqram\u0131nda \u00f6z \u0259ksini tapacaq. El\u0259 etm\u0259liyik ki,\u00a0 g\u0259l\u0259n il imkan daxilind\u0259 b\u00fct\u00fcn \u0259sas v\u0259zif\u0259l\u0259r icra edilsin: \u00ab\u015e\u00fcbh\u0259 etmir\u0259m ki, bel\u0259 d\u0259 olacaq. Art\u0131q Az\u0259rbaycan\u0131n iqtisadi inki\u015faf modeli d\u00fcnyada \u00f6z\u00fcn\u00fc t\u0259sdiql\u0259yib. Biz \u00f6z resurslar\u0131m\u0131za arxalanaraq g\u00fccl\u00fc iqtisadiyyat qurmu\u015fuq, m\u00fcst\u0259qil iqtisadiyyat qurmu\u015fuq, he\u00e7 kimd\u0259n as\u0131l\u0131 deyilik. \u0130qtisadi m\u00fcst\u0259qillik t\u0259bii olaraq biz\u0259 beyn\u0259lxalq m\u00fcst\u0259vid\u0259 b\u00f6y\u00fck imkanlar qazand\u0131r\u0131r ki, Az\u0259rbaycan u\u011furla, inamla, \u015f\u0259r\u0259fl\u0259, l\u0259yaq\u0259tl\u0259 m\u00fcst\u0259qil xarici siyas\u0259t apara bilsin. Nec\u0259 ki, aparm\u0131\u015f\u0131q v\u0259 aparaca\u011f\u0131q.\u00bb C\u0259nab \u0130lham \u018fliyev bu \u0259minliyi d\u0259 ifad\u0259 etdi ki, m\u00fczakir\u0259 v\u0259 \u0259ld\u0259 edilmi\u015f n\u0259tic\u0259l\u0259r, q\u0259bul edil\u0259c\u0259k q\u0259rarlar iqtisadi inki\u015faf\u0131m\u0131z\u0131 daha da s\u00fcr\u0259tl\u0259ndir\u0259c\u0259k.<\/p>\n<p><strong>Yegan\u0259 \u018fliyeva, \u00ab\u0130ki sahil\u00bb<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>D\u00f6vl\u0259t ba\u015f\u00e7\u0131s\u0131 \u0130lham \u018fliyev iqtisadi m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259r\u0259 h\u0259sr olunmu\u015f m\u00fc\u015favir\u0259d\u0259 bir daha bildirdi ki,\u00a0 \u0259sas h\u0259d\u0259fimiz iqtisadiyyat\u0131m\u0131z\u0131 bundan sonra daha da \u015fax\u0259l\u0259ndirm\u0259k v\u0259 dayan\u0131ql\u0131 inki\u015faf modelini t\u0259kmill\u0259\u015fdirm\u0259kdir D\u00f6vl\u0259t ba\u015f\u00e7\u0131s\u0131 \u0130lham \u018fliyev yeni d\u00f6vr\u00fcn yeni h\u0259d\u0259fl\u0259rini a\u00e7\u0131qlayark\u0259n bu m\u00fch\u00fcm m\u0259qam\u0131 x\u00fcsusi qeyd edir ki, bunlara nail olmaq \u00fc\u00e7\u00fcn iqtisadiyyat\u0131m\u0131z inki\u015faf etm\u0259lidir. Suverenliyimizin b\u0259rpas\u0131 il\u0259 Az\u0259rbaycan\u0131n qar\u015f\u0131s\u0131nda yeni imkanlar, \u00fcf\u00fcql\u0259r a\u00e7\u0131ld\u0131. D\u00f6vl\u0259timizin siyas\u0259tind\u0259 \u00f6lk\u0259mizin h\u0259rt\u0259r\u0259fli inki\u015faf\u0131n\u0131n prioritetliyi v\u0259 bunun \u00fc\u00e7\u00fcn kompleks t\u0259dbirl\u0259rin h\u0259yata ke\u00e7irilm\u0259si\u00a0 bu imkanlar\u0131n b\u00fct\u00fcn sah\u0259l\u0259rd\u0259 yaranmas\u0131n\u0131 \u015f\u0259rtl\u0259ndirdi. T\u0259bii ki, b\u00fct\u00fcn inki\u015faf\u0131n \u0259sas\u0131nda iqtisadi t\u0259r\u0259qqi dayan\u0131r. \u00dcmummilli Lider Heyd\u0259r \u018fliyevin \u00ab\u0130qtisadiyyat\u0131&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":756773,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0},"categories":[8],"tags":[],"aioseo_notices":[],"gutentor_comment":0,"rttpg_featured_image_url":{"full":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/09\/d1f15737172736064123707044210979015.jpg",975,540,false],"landscape":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/09\/d1f15737172736064123707044210979015.jpg",975,540,false],"portraits":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/09\/d1f15737172736064123707044210979015.jpg",975,540,false],"thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/09\/d1f15737172736064123707044210979015-500x280.jpg",500,280,true],"medium":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/09\/d1f15737172736064123707044210979015-660x365.jpg",660,365,true],"large":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/09\/d1f15737172736064123707044210979015-840x465.jpg",640,354,true],"1536x1536":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/09\/d1f15737172736064123707044210979015.jpg",975,540,false],"2048x2048":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/09\/d1f15737172736064123707044210979015.jpg",975,540,false],"post-thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/09\/d1f15737172736064123707044210979015-240x172.jpg",240,172,true],"advps-thumb-one":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/09\/d1f15737172736064123707044210979015.jpg",975,540,false]},"rttpg_author":{"display_name":"V\u00fcsal Rafiqo\u011flu","author_link":"https:\/\/arantv.az\/?author=2"},"rttpg_comment":0,"rttpg_category":"<a href=\"https:\/\/arantv.az\/?cat=8\" rel=\"category\">\u018fsas s\u0259hif\u0259<\/a>","rttpg_excerpt":"D\u00f6vl\u0259t ba\u015f\u00e7\u0131s\u0131 \u0130lham \u018fliyev iqtisadi m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259r\u0259 h\u0259sr olunmu\u015f m\u00fc\u015favir\u0259d\u0259 bir daha bildirdi ki,\u00a0 \u0259sas h\u0259d\u0259fimiz iqtisadiyyat\u0131m\u0131z\u0131 bundan sonra daha da \u015fax\u0259l\u0259ndirm\u0259k v\u0259 dayan\u0131ql\u0131 inki\u015faf modelini t\u0259kmill\u0259\u015fdirm\u0259kdir D\u00f6vl\u0259t ba\u015f\u00e7\u0131s\u0131 \u0130lham \u018fliyev yeni d\u00f6vr\u00fcn yeni h\u0259d\u0259fl\u0259rini a\u00e7\u0131qlayark\u0259n bu m\u00fch\u00fcm m\u0259qam\u0131 x\u00fcsusi qeyd edir ki, bunlara nail olmaq \u00fc\u00e7\u00fcn iqtisadiyyat\u0131m\u0131z inki\u015faf etm\u0259lidir. Suverenliyimizin b\u0259rpas\u0131 il\u0259 Az\u0259rbaycan\u0131n qar\u015f\u0131s\u0131nda yeni&hellip;","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/756772"}],"collection":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=756772"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/756772\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":756774,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/756772\/revisions\/756774"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/756773"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=756772"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=756772"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=756772"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}