{"id":765148,"date":"2024-10-29T17:15:10","date_gmt":"2024-10-29T13:15:10","guid":{"rendered":"https:\/\/arantv.az\/?p=765148"},"modified":"2024-10-29T17:15:10","modified_gmt":"2024-10-29T13:15:10","slug":"gob%c9%99l%c9%99kd%c9%99n-z%c9%99h%c9%99rl%c9%99nm%c9%99nin-bas-verm%c9%99m%c9%99si-ucun-n%c9%99l%c9%99r%c9%99-diqq%c9%99t-olunmalidir","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/arantv.az\/?p=765148","title":{"rendered":"G\u00f6b\u0259l\u0259kd\u0259n z\u0259h\u0259rl\u0259nm\u0259nin ba\u015f verm\u0259m\u0259si \u00fc\u00e7\u00fcn n\u0259l\u0259r\u0259 diqq\u0259t olunmal\u0131d\u0131r?"},"content":{"rendered":"<p>\u0130nsanlar yem\u0259li g\u00f6b\u0259l\u0259kl\u0259rd\u0259n q\u0259dim zamanlardan istifad\u0259 edirl\u0259r. Bu m\u0259hsul z\u00fclallar, aktiv fermentl\u0259r, bitki \u015f\u0259k\u0259rl\u0259ri, A, C, D, B qrupu vitaminl\u0259ri, h\u0259m\u00e7inin selen, kalium, d\u0259mir v\u0259 sink duzlar\u0131 il\u0259 z\u0259ngindir. Diqq\u0259tl\u0259 se\u00e7ilmi\u015f g\u00f6b\u0259l\u0259kl\u0259rd\u0259n d\u00fczg\u00fcn haz\u0131rlanm\u0131\u015f yem\u0259kl\u0259r t\u0259hl\u00fck\u0259siz v\u0259 l\u0259zz\u0259tli olur.<\/p>\n<p>Az\u0259rbaycan Qida T\u0259hl\u00fck\u0259sizliyi Agentliyind\u0259n\u00a0<a class=\"azertac-link\" href=\"https:\/\/azertag.az\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">AZ\u018fRTAC<\/a>-a bildirilib ki, m\u00fcasir diyetoloqlar m\u0259hsulun faydal\u0131l\u0131\u011f\u0131 il\u0259 ba\u011fl\u0131 m\u00fcxt\u0259lif fikirl\u0259r bildirirl\u0259r. G\u00f6b\u0259l\u0259kl\u0259r bir t\u0259r\u0259fd\u0259n qiym\u0259tli z\u00fclallar\u0131n, t\u0259bii duzlar\u0131n v\u0259 fermentl\u0259rin m\u0259nb\u0259yi olmaqla yana\u015f\u0131, dig\u0259r t\u0259r\u0259fd\u0259n \u00e7\u0259tin h\u0259zm olunan qidalar hesab edilir. U\u015faqlar v\u0259 hamil\u0259 qad\u0131nlar t\u0259r\u0259find\u0259n istehlak\u0131 arzuolunmazd\u0131r. G\u00f6b\u0259l\u0259kl\u0259rin toplanmas\u0131na, saxlanmas\u0131na v\u0259 emal\u0131na d\u00fczg\u00fcn \u0259m\u0259l olunmad\u0131qda, onlar insan h\u0259yat\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn potensial t\u0259hl\u00fck\u0259 yarad\u0131r. G\u00f6b\u0259l\u0259kd\u0259n z\u0259h\u0259rl\u0259nm\u0259y\u0259 s\u0259b\u0259b onlar\u0131n t\u0259rkibind\u0259 toksinl\u0259rin olmas\u0131d\u0131r. Papaql\u0131 g\u00f6b\u0259l\u0259kl\u0259rin 3 min \u00e7e\u015fidi aras\u0131nda yaln\u0131z 400 n\u00f6v\u00fc yem\u0259lidir. Qalanlar\u0131 z\u0259h\u0259rlidir v\u0259 ya yeyilm\u0259m\u0259si t\u00f6vsiy\u0259 olunur. G\u00f6b\u0259l\u0259kd\u0259n z\u0259h\u0259rl\u0259nm\u0259 \u0259n \u00e7ox yay\u0131lm\u0131\u015f m\u00f6vs\u00fcmi qida z\u0259h\u0259rl\u0259nm\u0259l\u0259rind\u0259n biridir. Az\u0259rbaycanda adi \u015fampinyon, yay boletusu, \u00e7\u0131x\u0131nt\u0131 boletus, a\u011f g\u00f6b\u0259l\u0259k, q\u0259\u015f\u0259ng boletus, \u00e7\u0259hray\u0131 s\u00fcdl\u00fcc\u0259, nar\u0131nc\u0131 s\u00fcdl\u00fcc\u0259, pal\u0131d s\u00fcdl\u00fcc\u0259si, sar\u0131 ya\u011fl\u0131ca v\u0259 dig\u0259r yem\u0259li g\u00f6b\u0259l\u0259kl\u0259r\u0259 rast g\u0259lm\u0259k olar. Yem\u0259li olmayan g\u00f6b\u0259l\u0259kl\u0259r\u0259 is\u0259 q\u0131z\u0131l\u0131 qaravul, sar\u0131 qaravul, g\u00f6z\u0259layaql\u0131 boletus, pal\u0131d boletusu, kele boletusu, yalan\u00e7\u0131 sar\u0131ca, ac\u0131qoxu, kobud panus v\u0259 dig\u0259rl\u0259rini misal g\u00f6st\u0259rm\u0259k olar. Sa\u011flaml\u0131q \u00fc\u00e7\u00fcn \u0259n b\u00f6y\u00fck t\u0259hl\u00fck\u0259si olan sol\u011fun amanita, sezar amanitas\u0131, q\u0131rm\u0131z\u0131 amanita, panterli amanita, \u015feytani boletus, a\u011farm\u0131\u015f klitosibe, qifvari klitosibe, oyuqlu entoloma, konusvari hiqrosibe, k\u00fck\u00fcrdl\u00fc qifoloma, \u00e7\u0259hray\u0131 lepiota, t\u0259miz misena v\u0259 dig\u0259r g\u00f6b\u0259l\u0259k n\u00f6vl\u0259rini n\u00fcmun\u0259 g\u00f6st\u0259r\u0259 bil\u0259rik. G\u00f6b\u0259l\u0259k s\u0259hv y\u0131\u011f\u0131larsa v\u0259 emal \u015f\u0259rtl\u0259ri pozularsa, onun istehlak\u0131 insan h\u0259yat\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn t\u0259hl\u00fck\u0259 yaradar. G\u00f6b\u0259l\u0259k z\u0259h\u0259rl\u0259nm\u0259sin\u0259 s\u0259b\u0259b ola bil\u0259c\u0259k hallar\u0131n siyah\u0131s\u0131na a\u015fa\u011f\u0131dak\u0131lar daxildir:<\/p>\n<p>&#8211; tan\u0131\u015f olmayan v\u0259 \u015f\u00fcbh\u0259li olan g\u00f6b\u0259l\u0259kl\u0259rin y\u0131\u011f\u0131lmas\u0131;<\/p>\n<p>&#8211; yol k\u0259nar\u0131nda, s\u0259naye m\u00fc\u0259ssis\u0259l\u0259rinin yax\u0131nl\u0131\u011f\u0131nda, radioaktivliyin y\u00fcks\u0259k oldu\u011fu yerl\u0259rd\u0259 g\u00f6b\u0259l\u0259kl\u0259rin y\u0131\u011f\u0131lmas\u0131;<\/p>\n<p>&#8211; qurdlu v\u0259 ya \u00e7\u00fcr\u00fck, k\u00f6hn\u0259 g\u00f6b\u0259l\u0259kl\u0259rin y\u0131\u011f\u0131lmas\u0131;<\/p>\n<p>&#8211; a\u015fa\u011f\u0131 keyfiyy\u0259tli qabla\u015fd\u0131rmadan istifad\u0259;<\/p>\n<p>&#8211; g\u00f6b\u0259l\u0259k y\u0131\u011fark\u0259n \u015f\u0259xsi gigiyena qaydalar\u0131na \u0259m\u0259l edilm\u0259m\u0259si;<\/p>\n<p>&#8211; emal olunmam\u0131\u015f m\u0259hsulun uzunm\u00fcdd\u0259tli (\u00fc\u00e7 saatdan \u00e7ox) saxlanmas\u0131;<\/p>\n<p>&#8211; k\u00f6hn\u0259lmi\u015f g\u00f6b\u0259l\u0259kl\u0259rin qidada istifad\u0259si;<\/p>\n<p>&#8211; g\u00f6b\u0259l\u0259kl\u0259rin spirtli i\u00e7kil\u0259rl\u0259 birlikd\u0259 istehlak\u0131.<\/p>\n<p>G\u00f6b\u0259l\u0259kd\u0259n z\u0259h\u0259rl\u0259nm\u0259nin \u0259lam\u0259tl\u0259ri onlar\u0131n n\u00f6v\u00fcn\u0259, haz\u0131rlanmas\u0131 v\u0259 istehlak x\u00fcsusiyy\u0259tl\u0259rin\u0259, al\u0131nan toksin miqdar\u0131na g\u00f6r\u0259 d\u0259yi\u015fir. \u0130lk simptomlar z\u0259h\u0259rin b\u0259d\u0259n\u0259 daxil olmas\u0131ndan yar\u0131m saat sonra ba\u015flay\u0131r. B\u0259zi hallarda g\u00f6b\u0259l\u0259k intoksikasiyas\u0131n\u0131n klinik m\u0259nz\u0259r\u0259si h\u0259r hans\u0131 bir qida z\u0259h\u0259rl\u0259nm\u0259sinin tipik t\u0259zah\u00fcrl\u0259ri il\u0259 eyni olur: m\u0259d\u0259 a\u011fr\u0131s\u0131, \u00fcr\u0259kbulanma v\u0259 qusma, ishal, artan b\u0259d\u0259n h\u0259rar\u0259ti, titr\u0259m\u0259 hissi.<\/p>\n<p>G\u00f6b\u0259l\u0259kd\u0259n z\u0259h\u0259rl\u0259nm\u0259 t\u0259hl\u00fck\u0259si m\u0259hsulu emal etm\u0259kl\u0259 tamamil\u0259 aradan qald\u0131r\u0131lm\u0131r. Konservl\u0259\u015fdirilmi\u015f g\u00f6b\u0259l\u0259kl\u0259r qapal\u0131 qabda uzun m\u00fcdd\u0259t saxland\u0131qda botulizm\u0259 s\u0259b\u0259b ola bil\u0259r. Konservl\u0259\u015fdirm\u0259 texnologiyas\u0131na riay\u0259t olunmal\u0131 v\u0259 yem\u0259yin haz\u0131rland\u0131\u011f\u0131 ota\u011f\u0131n gigiyenas\u0131na n\u0259zar\u0259t edilm\u0259lidir. Kort\u0259bii, bazarlarda v\u0259 ya keyfiyy\u0259t sertifikat\u0131 olmayan haz\u0131r konservl\u0259\u015fdirilmi\u015f g\u00f6b\u0259l\u0259k istehlak edilm\u0259m\u0259lidir. G\u00f6b\u0259l\u0259kl\u0259rd\u0259n z\u0259h\u0259rl\u0259nm\u0259y\u0259 ilk \u015f\u00fcbh\u0259 yarand\u0131\u011f\u0131 halda, d\u0259rhal h\u0259kim\u0259 m\u00fcraci\u0259t etm\u0259k laz\u0131md\u0131r. G\u00f6b\u0259l\u0259k z\u0259h\u0259rl\u0259nm\u0259sinin qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131 almaq \u00fc\u00e7\u00fcn g\u00f6b\u0259l\u0259kl\u0259rin tan\u0131nmas\u0131, toplanmas\u0131, da\u015f\u0131nmas\u0131, saxlanmas\u0131, emal\u0131 texnologiyas\u0131na ciddi riay\u0259t etm\u0259k t\u00f6vsiy\u0259 olunur.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u0130nsanlar yem\u0259li g\u00f6b\u0259l\u0259kl\u0259rd\u0259n q\u0259dim zamanlardan istifad\u0259 edirl\u0259r. Bu m\u0259hsul z\u00fclallar, aktiv fermentl\u0259r, bitki \u015f\u0259k\u0259rl\u0259ri, A, C, D, B qrupu vitaminl\u0259ri, h\u0259m\u00e7inin selen, kalium, d\u0259mir v\u0259 sink duzlar\u0131 il\u0259 z\u0259ngindir. Diqq\u0259tl\u0259 se\u00e7ilmi\u015f g\u00f6b\u0259l\u0259kl\u0259rd\u0259n d\u00fczg\u00fcn haz\u0131rlanm\u0131\u015f yem\u0259kl\u0259r t\u0259hl\u00fck\u0259siz v\u0259 l\u0259zz\u0259tli olur. Az\u0259rbaycan Qida T\u0259hl\u00fck\u0259sizliyi Agentliyind\u0259n\u00a0AZ\u018fRTAC-a bildirilib ki, m\u00fcasir diyetoloqlar m\u0259hsulun faydal\u0131l\u0131\u011f\u0131 il\u0259 ba\u011fl\u0131 m\u00fcxt\u0259lif fikirl\u0259r bildirirl\u0259r. G\u00f6b\u0259l\u0259kl\u0259r bir t\u0259r\u0259fd\u0259n qiym\u0259tli z\u00fclallar\u0131n, t\u0259bii duzlar\u0131n v\u0259 fermentl\u0259rin m\u0259nb\u0259yi olmaqla yana\u015f\u0131, dig\u0259r t\u0259r\u0259fd\u0259n \u00e7\u0259tin h\u0259zm olunan qidalar hesab edilir. U\u015faqlar v\u0259 hamil\u0259 qad\u0131nlar t\u0259r\u0259find\u0259n istehlak\u0131 arzuolunmazd\u0131r. G\u00f6b\u0259l\u0259kl\u0259rin toplanmas\u0131na, saxlanmas\u0131na v\u0259 emal\u0131na d\u00fczg\u00fcn \u0259m\u0259l olunmad\u0131qda, onlar&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":765149,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0},"categories":[1],"tags":[],"aioseo_notices":[],"gutentor_comment":0,"rttpg_featured_image_url":{"full":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/10\/17302022014037741492_1200x630.jpg",925,630,false],"landscape":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/10\/17302022014037741492_1200x630.jpg",925,630,false],"portraits":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/10\/17302022014037741492_1200x630.jpg",925,630,false],"thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/10\/17302022014037741492_1200x630-500x280.jpg",500,280,true],"medium":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/10\/17302022014037741492_1200x630-536x365.jpg",536,365,true],"large":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/10\/17302022014037741492_1200x630-840x572.jpg",640,436,true],"1536x1536":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/10\/17302022014037741492_1200x630.jpg",925,630,false],"2048x2048":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/10\/17302022014037741492_1200x630.jpg",925,630,false],"post-thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/10\/17302022014037741492_1200x630-240x172.jpg",240,172,true],"advps-thumb-one":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/10\/17302022014037741492_1200x630-925x620.jpg",925,620,true]},"rttpg_author":{"display_name":"V\u00fcsal Rafiqo\u011flu","author_link":"https:\/\/arantv.az\/?author=2"},"rttpg_comment":0,"rttpg_category":"<a href=\"https:\/\/arantv.az\/?cat=1\" rel=\"category\">C\u0259miyy\u0259t<\/a>","rttpg_excerpt":"\u0130nsanlar yem\u0259li g\u00f6b\u0259l\u0259kl\u0259rd\u0259n q\u0259dim zamanlardan istifad\u0259 edirl\u0259r. Bu m\u0259hsul z\u00fclallar, aktiv fermentl\u0259r, bitki \u015f\u0259k\u0259rl\u0259ri, A, C, D, B qrupu vitaminl\u0259ri, h\u0259m\u00e7inin selen, kalium, d\u0259mir v\u0259 sink duzlar\u0131 il\u0259 z\u0259ngindir. Diqq\u0259tl\u0259 se\u00e7ilmi\u015f g\u00f6b\u0259l\u0259kl\u0259rd\u0259n d\u00fczg\u00fcn haz\u0131rlanm\u0131\u015f yem\u0259kl\u0259r t\u0259hl\u00fck\u0259siz v\u0259 l\u0259zz\u0259tli olur. Az\u0259rbaycan Qida T\u0259hl\u00fck\u0259sizliyi Agentliyind\u0259n\u00a0AZ\u018fRTAC-a bildirilib ki, m\u00fcasir diyetoloqlar m\u0259hsulun faydal\u0131l\u0131\u011f\u0131 il\u0259 ba\u011fl\u0131 m\u00fcxt\u0259lif fikirl\u0259r bildirirl\u0259r. G\u00f6b\u0259l\u0259kl\u0259r&hellip;","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/765148"}],"collection":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=765148"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/765148\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":765150,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/765148\/revisions\/765150"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/765149"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=765148"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=765148"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=765148"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}