{"id":769402,"date":"2024-11-17T12:18:00","date_gmt":"2024-11-17T08:18:00","guid":{"rendered":"https:\/\/arantv.az\/?p=769402"},"modified":"2024-11-17T12:18:00","modified_gmt":"2024-11-17T08:18:00","slug":"bir-adna-gunund%c9%99-boyuk-meydanda-qarabagin-mudafi%c9%99-edildiyi-ilk-h%c9%99r%c9%99k%c9%99t","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/arantv.az\/?p=769402","title":{"rendered":"Bir adna g\u00fcn\u00fcnd\u0259, b\u00f6y\u00fck meydanda&#8230; \u2013 Qaraba\u011f\u0131n m\u00fcdafi\u0259 edildiyi ilk h\u0259r\u0259k\u0259t"},"content":{"rendered":"<p><strong>Min doqquz y\u00fcz s\u0259ks\u0259n s\u0259kkizinci ilin 17 noyabr\u0131 h\u0259ft\u0259nin d\u00f6rd\u00fcnc\u00fc g\u00fcn\u00fcn\u0259, r\u0259smi t\u0259qvimd\u0259 c\u00fcm\u0259 ax\u015fam\u0131, el aras\u0131nda is\u0259 \u201cadna\u201d adlanan g\u00fcn\u0259 d\u00fc\u015fm\u00fc\u015fd\u00fc.<\/strong><\/p>\n<p>Ancaq o g\u00fcn \u00f6lk\u0259mizin tarixind\u0259 ba\u015fqa bir adla da qal\u0131b \u2013 Milli Dir\u00e7\u0259li\u015f G\u00fcn\u00fc.<\/p>\n<p>M\u0259hz h\u0259min g\u00fcn on minl\u0259rl\u0259 v\u0259t\u0259np\u0259rv\u0259r insan \u2013 t\u0259l\u0259b\u0259sind\u0259n tutmu\u015f akademikin\u0259, f\u0259hl\u0259sind\u0259n ba\u015flam\u0131\u015f \u0259n y\u00fcks\u0259k v\u0259zif\u0259lisin\u0259 q\u0259d\u0259r ellikl\u0259 paytaxt Bak\u0131n\u0131n m\u0259rk\u0259zin\u0259, Lenin meydan\u0131na ax\u0131\u015f\u0131b. (El\u0259 o g\u00fcnd\u0259n o meydan\u0131n ad\u0131 da d\u0259yi\u015fdi).<\/p>\n<p>Ona q\u0259d\u0259r n\u0259inki Az\u0259rbaycanda, he\u00e7 SSR\u0130-d\u0259 d\u0259 bu k\u00fctl\u0259vilikd\u0259 xalq toplan\u0131\u015f\u0131 olmam\u0131\u015fd\u0131. \u0130r\u0259vanda, Stepanakertd\u0259 (indiki Xank\u0259ndi) minl\u0259rl\u0259 adam\u0131n Qaraba\u011f\u0131 Az\u0259rbaycandan qoparmaq t\u0259l\u0259bi il\u0259 mitinql\u0259r olmu\u015fdu, amma bird\u0259n-bir\u0259 meydana 1 milyona yax\u0131n insan \u00e7\u0131xmam\u0131\u015fd\u0131. H\u0259m d\u0259 ona g\u00f6r\u0259 ki, onlarda bu potensial yox idi.<\/p>\n<p>H\u0259min vaxt art\u0131q Qaraba\u011fda ya\u015fayan erm\u0259nil\u0259rin separatizminin a\u00e7\u0131q m\u00fcst\u0259viy\u0259 ke\u00e7m\u0259sinin 9 ay\u0131 tamam olmu\u015fdu. Onlara cavab olaraq yaln\u0131z 1988-ci ilin fevral ay\u0131nda g\u0259nc aliml\u0259r v\u0259 aspirantlar \u201cSpartak\u201d stadionunda m\u00fcasir piketl\u0259r\u0259 ox\u015fayan bir toplant\u0131 ke\u00e7irmi\u015f, etiraz bildirmi\u015fdil\u0259r. Amma milli k\u00fckr\u0259yi\u015f olmam\u0131\u015fd\u0131.<\/p>\n<p>M\u0130n doqquz y\u00fcz s\u0259ks\u0259n s\u0259kkizinci (1988-ci) ilin 17 noyabr g\u00fcn\u00fcnd\u0259 bu q\u0259d\u0259r insan\u0131n \u00f6lk\u0259nin ba\u015f meydan\u0131na topla\u015fmas\u0131, m\u00f6ht\u0259\u015f\u0259m xalq h\u0259r\u0259kat\u0131n\u0131n ba\u015flanmas\u0131 is\u0259 Qaraba\u011f\u0131n \u0259ld\u0259n ged\u0259c\u0259yi t\u0259hl\u00fck\u0259sinin get-ged\u0259 g\u00fccl\u0259nm\u0259si il\u0259 ba\u011fl\u0131yd\u0131. Ona q\u0259d\u0259r ham\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcrd\u00fc ki, bir k\u00fcl\u0259k idi, \u0259sdi, ke\u00e7di, erm\u0259nil\u0259r Qaraba\u011f\u0131 almaq ist\u0259dil\u0259r, amma bacarmad\u0131lar, m\u0259s\u0259l\u0259 bitdi. Ancaq 1988-ci ilin noyabr\u0131nda erm\u0259nil\u0259r \u00f6zl\u0259rini Qaraba\u011f\u0131n sahibi kimi aparma\u011fa, Topxana me\u015f\u0259sind\u0259 tikinti i\u015fl\u0259ri g\u00f6rm\u0259y\u0259 ba\u015flayanda anlad\u0131q ki, onlar\u0131n niyy\u0259ti \u00e7ox ciddidir.<\/p>\n<p>Ger\u00e7\u0259klik budur: h\u0259min vaxt bu \u00f6lk\u0259d\u0259 he\u00e7 k\u0259s Qaraba\u011f\u0131n Az\u0259rbaycandan qopar\u0131lmas\u0131n\u0131 ist\u0259mirdi. Bunu Hadrutun D\u00fcd\u00fck\u00e7\u00fc k\u0259ndinin sahibi olan Qaraba\u011f v\u0259zirinin n\u0259v\u0259si, h\u0259min vaxt \u00f6lk\u0259y\u0259 kompartiya x\u0259tti il\u0259 r\u0259hb\u0259rlik ed\u0259n \u018fbd\u00fcrr\u0259hman V\u0259zirov da ist\u0259mirdi, G\u00fcrc\u00fcstanda do\u011fulmu\u015f kompartiya katibi H\u0259s\u0259n H\u0259s\u0259nov da, Erm\u0259nistanda b\u00f6y\u00fcm\u00fc\u015f Nur\u0259ddin Mustafayev d\u0259, Nax\u00e7\u0131vanda d\u00fcnyaya g\u0259lmi\u015f \u018fb\u00fclf\u0259z El\u00e7ib\u0259y d\u0259. El\u0259c\u0259 d\u0259 milyonlarla ba\u015fqa insan da.<\/p>\n<p>Xalq h\u0259r\u0259kat\u0131 ona g\u00f6r\u0259 k\u00fctl\u0259vi oldu. Ham\u0131n\u0131 birl\u0259\u015fdir\u0259n d\u0259y\u0259r vard\u0131 \u2013 Qaraba\u011f, v\u0259t\u0259n torpa\u011f\u0131.<\/p>\n<p>\u018fslind\u0259 yerli kommunistl\u0259rin, partiya v\u0259 sovet f\u0259allar\u0131n\u0131n, kollektiv t\u0259s\u0259rr\u00fcfatlar\u0131n, irili-x\u0131rdal\u0131 b\u00fct\u00fcn m\u00fc\u0259ssis\u0259l\u0259rin xalq h\u0259r\u0259kat\u0131na d\u0259st\u0259k verm\u0259si s\u0131rf b\u00fct\u00fcn \u00f6lk\u0259nin Erm\u0259nistana v\u0259 erm\u0259nil\u0259r\u0259 havadarl\u0131q ed\u0259n Kreml\u0259 g\u00fcc g\u00f6st\u0259rm\u0259si \u00fc\u00e7\u00fcn idi. Bu, ba\u015f tutdu.<\/p>\n<p>\u0130lk ba\u015fda t\u0259l\u0259bl\u0259r yaln\u0131z Qaraba\u011fa aid idi. N\u0259 demokratiya v\u0259 azad se\u00e7ki t\u0259l\u0259b ed\u0259n vard\u0131, n\u0259 SSR\u0130-y\u0259 meydan oxuyan, onu da\u011f\u0131tmaqla h\u0259d\u0259l\u0259y\u0259n, n\u0259 m\u00fcst\u0259qil d\u00f6vl\u0259t\u00e7ilik davas\u0131 aparan. \u018fsas m\u0259qs\u0259d Qaraba\u011f\u0131n Az\u0259rbaycandan qopar\u0131lmas\u0131n\u0131n qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131 almaq idi. Ancaq sonradan meydan xeyli radikalla\u015fd\u0131. Tribunada a\u011f\u0131ll\u0131 dan\u0131\u015fan, bu i\u015fin sonras\u0131na dair fikirl\u0259r y\u00fcr\u00fcd\u0259n \u015f\u0259xsl\u0259r susduruldular, fit\u0259 bas\u0131ld\u0131lar. Sovet r\u0259hb\u0259rliyin\u0259 \u00fcnvanlanan siyasi t\u0259l\u0259bl\u0259r Qaraba\u011f\u0131n toxunulmazl\u0131\u011f\u0131 il\u0259 yekunla\u015fmad\u0131, ortaya 30-dan \u00e7ox ciddi t\u0259l\u0259b at\u0131ld\u0131. Onlar\u0131n aras\u0131nda ekologoyaya dair t\u0259l\u0259bl\u0259r vard\u0131.<\/p>\n<p>B\u0259zi revan\u015fist q\u00fcvv\u0259l\u0259r altdan-altdan hakimiyy\u0259t davas\u0131na giri\u015fdil\u0259r. V\u0259zirovun kreslosunun laxlad\u0131\u011f\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u0259n v\u0259 onu a\u015f\u0131rma\u011f\u0131n m\u00fcmk\u00fcnl\u00fcy\u00fcn\u0259 inanan kompartiya liderl\u0259ri \u00f6z oyunlar\u0131n\u0131 apard\u0131lar, sovet d\u00f6vl\u0259tinin t\u0259hl\u00fck\u0259sizlik orqanlar\u0131 \u00f6z i\u015fl\u0259rini g\u00f6rm\u0259y\u0259 ba\u015flad\u0131lar. Bir yerd\u0259n sonra Meydan\u0131n tribunas\u0131nda edil\u0259n \u00e7\u0131x\u0131\u015flar da bir-birini t\u0259krar etm\u0259y\u0259 ba\u015flad\u0131. Ham\u0131 eyni \u015feyi deyirdi: \u201cTorpaqdan pay olmaz\u201d, \u201c\u00d6ld\u00fc var, d\u00f6nd\u00fc yox\u201d, \u201cQaraba\u011f bizimdir, bizim olacaq\u201d v\u0259 sair v\u0259 ilax\u0131r.<\/p>\n<p>Bununla bel\u0259, Meydan h\u0259r\u0259kat\u0131 sovet d\u00f6vl\u0259tini idar\u0259 ed\u0259nl\u0259ri ay\u0131ltd\u0131. Onlar anlad\u0131lar ki, Siyasi B\u00fcronun v\u0259 ya SSR\u0130 Ali Sovetinin q\u0259rar\u0131 il\u0259 Qaraba\u011f\u0131n taleyini h\u0259ll etm\u0259k, onu bir sovet respublikas\u0131ndan ay\u0131r\u0131b o biri sovet respublikas\u0131na verm\u0259k m\u00fcmk\u00fcn deyil.<\/p>\n<p>Bel\u0259 bir t\u0259hl\u00fck\u0259 vard\u0131m\u0131? \u018flb\u0259tt\u0259, vard\u0131. Erm\u0259nil\u0259r b\u00fct\u00fcn g\u00fccl\u0259rini bu istiqam\u0259td\u0259 s\u0259f\u0259rb\u0259r etmi\u015fdil\u0259r v\u0259 \u00f6lk\u0259 ba\u015f\u00e7\u0131s\u0131n\u0131n h\u0259yat yolda\u015f\u0131 Raisa Qorba\u00e7ovan\u0131 da bu i\u015f\u0259 qatm\u0131\u015fd\u0131lar. H\u0259r \u015fey Moskvan\u0131n q\u0259rar\u0131 il\u0259 h\u0259ll olunmal\u0131yd\u0131. Erm\u0259nil\u0259r d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcrd\u00fcl\u0259r ki, Moskva bel\u0259 q\u0259rar \u00e7\u0131xarsa, Az\u0259rbaycanda buna etiraz ed\u0259n, c\u0131nq\u0131r\u0131n\u0131 \u00e7\u0131xaran olmayacaq. 17 noyabr h\u0259r\u0259kat\u0131 bu ill\u00fcziyalar\u0131 darmada\u011f\u0131n etdi.<\/p>\n<p>Meydan h\u0259r\u0259kat\u0131 erm\u0259nil\u0259ri d\u0259 ay\u0131ltd\u0131. Onlar anlad\u0131lar ki, Qaraba\u011f\u0131 Az\u0259rbaycandan xo\u015fluqla almaq m\u00fcmk\u00fcn olmayacaq, ona g\u00f6r\u0259 d\u0259 \u201cxalq k\u00f6n\u00fcll\u00fcl\u0259ri\u201d adlanan terror\u00e7u birlikl\u0259r yaratma\u011fa, silahlanma\u011fa ba\u015flad\u0131lar, niyy\u0259tl\u0259ri \u0259liyal\u0131n Az\u0259rbaycan\u0131 silah g\u00fcc\u00fc il\u0259 yola g\u0259tirm\u0259k idi.<\/p>\n<p>17 noyabr k\u00fckr\u0259yi\u015fi dekabr\u0131n 5-d\u0259 Nem\u0259t P\u0259nahl\u0131 v\u0259 onun yan\u0131nda qalm\u0131\u015f f\u0259allar\u0131n h\u0259bsi il\u0259 n\u0259tic\u0259l\u0259ns\u0259 d\u0259, h\u0259r\u0259kat\u0131n n\u00fcv\u0259sini t\u0259\u015fkil ed\u0259n g\u0259nc aliml\u0259r bu q\u0259rara g\u0259ldil\u0259r ki, bundan sonra konkret h\u0259d\u0259fl\u0259ri v\u0259 sturkturu olmayan g\u00fccl\u00fc t\u0259\u015fkilat yaratmadan n\u0259 erm\u0259nil\u0259rin planlar\u0131na, n\u0259 d\u0259 Kremlin t\u0259may\u00fcll\u00fc siyasi x\u0259ttin\u0259 m\u00fcqavim\u0259t g\u00f6st\u0259rm\u0259k m\u00fcmk\u00fcn olmayacaq. Xalq C\u0259bh\u0259sinin yarad\u0131lmas\u0131 ideyas\u0131 m\u0259hz h\u0259min g\u00fcnl\u0259rd\u0259 \u015f\u00fcurlara hakim k\u0259sildi.<\/p>\n<p>Bu g\u00fcnd\u0259n baxanda a\u00e7\u0131q-ayd\u0131n g\u00f6rm\u0259k olur ki, Meydan h\u0259r\u0259kat\u0131 olduqca vacib v\u0259 vaxt\u0131nda ba\u015flanm\u0131\u015f bir h\u0259r\u0259kat olub. O vaxt susqun qalsayd\u0131q, kim bilir, n\u0259l\u0259r olard\u0131. Amma bu, Qaraba\u011f\u0131n taleyi bax\u0131m\u0131ndan y\u00fcz faiz bizim xeyrimiz\u0259 olmazd\u0131.<\/p>\n<p>Biz 17 noyabrda oldu\u011fu kimi, ba\u015fqa h\u0259lledici anlarda da o c\u00fcr m\u00fct\u0259\u015f\u0259kkil, q\u0259tiyy\u0259tli, c\u0259sar\u0259tli olsayd\u0131q, sonradan o boyda silsil\u0259vi m\u0259\u011flubiyy\u0259tl\u0259r\u0259 d\u00fc\u00e7ar olmazd\u0131q.<\/p>\n<p>17 Noyabr \u2013 bizim \u015fanl\u0131 tarixi g\u00fcnl\u0259rimizd\u0259n biridir.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<div class=\"news-author text-left\"><a href=\"https:\/\/musavat.com\/author\/xalid-kazimli_38\"><img class=\"img-responsive img-author\" src=\"https:\/\/cdn.musavat.com\/authors\/thumbnails\/7b4a53a5a5343a43be46eaabb8cf36a0.jpg\" \/>Xalid KAZIMLI<\/a><\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Min doqquz y\u00fcz s\u0259ks\u0259n s\u0259kkizinci ilin 17 noyabr\u0131 h\u0259ft\u0259nin d\u00f6rd\u00fcnc\u00fc g\u00fcn\u00fcn\u0259, r\u0259smi t\u0259qvimd\u0259 c\u00fcm\u0259 ax\u015fam\u0131, el aras\u0131nda is\u0259 \u201cadna\u201d adlanan g\u00fcn\u0259 d\u00fc\u015fm\u00fc\u015fd\u00fc. Ancaq o g\u00fcn \u00f6lk\u0259mizin tarixind\u0259 ba\u015fqa bir adla da qal\u0131b \u2013 Milli Dir\u00e7\u0259li\u015f G\u00fcn\u00fc. M\u0259hz h\u0259min g\u00fcn on minl\u0259rl\u0259 v\u0259t\u0259np\u0259rv\u0259r insan \u2013 t\u0259l\u0259b\u0259sind\u0259n tutmu\u015f akademikin\u0259, f\u0259hl\u0259sind\u0259n ba\u015flam\u0131\u015f \u0259n y\u00fcks\u0259k v\u0259zif\u0259lisin\u0259 q\u0259d\u0259r ellikl\u0259 paytaxt Bak\u0131n\u0131n m\u0259rk\u0259zin\u0259, Lenin meydan\u0131na ax\u0131\u015f\u0131b. (El\u0259 o g\u00fcnd\u0259n o meydan\u0131n ad\u0131 da d\u0259yi\u015fdi). Ona q\u0259d\u0259r n\u0259inki Az\u0259rbaycanda, he\u00e7 SSR\u0130-d\u0259 d\u0259 bu k\u00fctl\u0259vilikd\u0259 xalq toplan\u0131\u015f\u0131 olmam\u0131\u015fd\u0131. \u0130r\u0259vanda, Stepanakertd\u0259 (indiki Xank\u0259ndi) minl\u0259rl\u0259 adam\u0131n Qaraba\u011f\u0131 Az\u0259rbaycandan qoparmaq t\u0259l\u0259bi&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":769403,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0},"categories":[19],"tags":[],"aioseo_notices":[],"gutentor_comment":0,"rttpg_featured_image_url":{"full":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/11\/fd7ccf349186494b0bbd8a5e9d1c79a8.jpg",654,398,false],"landscape":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/11\/fd7ccf349186494b0bbd8a5e9d1c79a8.jpg",654,398,false],"portraits":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/11\/fd7ccf349186494b0bbd8a5e9d1c79a8.jpg",654,398,false],"thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/11\/fd7ccf349186494b0bbd8a5e9d1c79a8-500x280.jpg",500,280,true],"medium":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/11\/fd7ccf349186494b0bbd8a5e9d1c79a8-600x365.jpg",600,365,true],"large":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/11\/fd7ccf349186494b0bbd8a5e9d1c79a8.jpg",640,389,false],"1536x1536":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/11\/fd7ccf349186494b0bbd8a5e9d1c79a8.jpg",654,398,false],"2048x2048":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/11\/fd7ccf349186494b0bbd8a5e9d1c79a8.jpg",654,398,false],"post-thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/11\/fd7ccf349186494b0bbd8a5e9d1c79a8-240x172.jpg",240,172,true],"advps-thumb-one":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/11\/fd7ccf349186494b0bbd8a5e9d1c79a8.jpg",654,398,false]},"rttpg_author":{"display_name":"V\u00fcsal Rafiqo\u011flu","author_link":"https:\/\/arantv.az\/?author=2"},"rttpg_comment":0,"rttpg_category":"<a href=\"https:\/\/arantv.az\/?cat=19\" rel=\"category\">G\u00fcnd\u0259m<\/a>","rttpg_excerpt":"Min doqquz y\u00fcz s\u0259ks\u0259n s\u0259kkizinci ilin 17 noyabr\u0131 h\u0259ft\u0259nin d\u00f6rd\u00fcnc\u00fc g\u00fcn\u00fcn\u0259, r\u0259smi t\u0259qvimd\u0259 c\u00fcm\u0259 ax\u015fam\u0131, el aras\u0131nda is\u0259 \u201cadna\u201d adlanan g\u00fcn\u0259 d\u00fc\u015fm\u00fc\u015fd\u00fc. Ancaq o g\u00fcn \u00f6lk\u0259mizin tarixind\u0259 ba\u015fqa bir adla da qal\u0131b \u2013 Milli Dir\u00e7\u0259li\u015f G\u00fcn\u00fc. M\u0259hz h\u0259min g\u00fcn on minl\u0259rl\u0259 v\u0259t\u0259np\u0259rv\u0259r insan \u2013 t\u0259l\u0259b\u0259sind\u0259n tutmu\u015f akademikin\u0259, f\u0259hl\u0259sind\u0259n ba\u015flam\u0131\u015f \u0259n y\u00fcks\u0259k v\u0259zif\u0259lisin\u0259 q\u0259d\u0259r ellikl\u0259 paytaxt&hellip;","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/769402"}],"collection":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=769402"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/769402\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":769405,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/769402\/revisions\/769405"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/769403"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=769402"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=769402"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=769402"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}