{"id":769838,"date":"2024-11-19T17:53:19","date_gmt":"2024-11-19T13:53:19","guid":{"rendered":"https:\/\/arantv.az\/?p=769838"},"modified":"2024-11-19T17:53:19","modified_gmt":"2024-11-19T13:53:19","slug":"x%c9%99z%c9%99rin-suyu-azalib-bakini-bu-t%c9%99hluk%c9%99-gozl%c9%99yir","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/arantv.az\/?p=769838","title":{"rendered":"X\u0259z\u0259rin suyu azal\u0131b: Bak\u0131n\u0131 bu T\u018fHL\u00dcK\u018f g\u00f6zl\u0259yir"},"content":{"rendered":"<p><strong>Bir g\u00fcn \u00f6nc\u0259 ekologiya v\u0259 t\u0259bii s\u0259rv\u0259tl\u0259r nazirinin m\u00fcavini Umayra Ta\u011f\u0131yeva a\u00e7\u0131qlama ver\u0259r\u0259k deyib ki, son onillikl\u0259rd\u0259 X\u0259z\u0259r ciddi ekoloji probleml\u0259rl\u0259 \u00fczl\u0259\u015fib.<\/strong><\/p>\n<p>\u201cD\u0259nizin s\u0259viyy\u0259si m\u00fc\u015fahid\u0259l\u0259r tarixind\u0259 \u0259n a\u015fa\u011f\u0131 h\u0259dd\u0259 yax\u0131nd\u0131r. Ekstremal hava hadis\u0259l\u0259ri, t\u0259bii f\u0259lak\u0259tl\u0259rin tezliyinin artmas\u0131 v\u0259 biom\u00fcxt\u0259liflikd\u0259ki d\u0259yi\u015fiklikl\u0259r &#8211; b\u00fct\u00fcn bunlar yeni reall\u0131qlara uy\u011funla\u015fmaq \u00fc\u00e7\u00fcn birg\u0259 s\u0259yl\u0259r t\u0259l\u0259b edir. Son 30 ild\u0259 X\u0259z\u0259rin s\u0259viyy\u0259si t\u0259xmin\u0259n 2,5 m azal\u0131b. Son ill\u0259rd\u0259 is\u0259 illik azalma h\u0259y\u0259can do\u011furan 20-30 santimetr\u0259 \u00e7at\u0131b. Bu s\u00fcr\u0259tli dayazla\u015fma t\u0259cili t\u0259dbirl\u0259r t\u0259l\u0259b ed\u0259n ciddi ekoloji v\u0259 iqtisadi riskl\u0259r yarad\u0131r\u201d, &#8211; U. Ta\u011f\u0131yeva bildirib.<\/p>\n<p><strong>ARANTV.AZ <\/strong>\u00a0x\u0259b\u0259r verir ki, X\u0259z\u0259r d\u0259nizinin suyunun azalmas\u0131 il\u0259 ba\u011fl\u0131 ekspertl\u0259r uzun ill\u0259rdir narahatl\u0131qlar\u0131n\u0131 bildirirl\u0259r.<\/p>\n<p>Bel\u0259 ki, d\u0259niz suyunun azalmas\u0131 ciddi ekoloji, iqtisadi v\u0259 sosial probleml\u0259r\u0259 s\u0259b\u0259b ola bil\u0259r. \u0130lk olaraq X\u0259z\u0259r d\u0259nizind\u0259 ya\u015fayan unikal flora v\u0259 fauna n\u00f6vl\u0259ri \u00fc\u00e7\u00fcn ya\u015fay\u0131\u015f m\u00fchiti daralar, b\u0259zi n\u00f6vl\u0259r is\u0259 m\u0259hv ola bil\u0259r. M\u0259s\u0259l\u0259n, n\u0259r\u0259 bal\u0131qlar\u0131 v\u0259 onlar\u0131n istehsal etdiyi qara k\u00fcr\u00fcn\u00fcn azalmas\u0131 ehtimal\u0131 y\u00fcks\u0259kdir.<\/p>\n<p>Suyun azalmas\u0131 il\u0259 duzluluq s\u0259viyy\u0259si arta bil\u0259r, bu da \u015firin su orqanizml\u0259rinin m\u0259hv olmas\u0131na s\u0259b\u0259b ola bil\u0259r. D\u0259niz suyunun azalmas\u0131 il\u0259 \u0259traf regionlar\u0131n mikroiqlimi d\u0259yi\u015f\u0259 bil\u0259r. Quraql\u0131q v\u0259 s\u0259hrala\u015fma prosesl\u0259ri s\u00fcr\u0259tl\u0259n\u0259r. El\u0259c\u0259 d\u0259 bal\u0131q\u00e7\u0131l\u0131q v\u0259 s\u0259naye z\u0259r\u0259rl\u0259ri d\u0259 burada x\u00fcsusi qeyd edilir. Bal\u0131q ehtiyatlar\u0131n\u0131n azalmas\u0131 bal\u0131q\u00e7\u0131l\u0131q s\u0259nayesin\u0259 b\u00f6y\u00fck z\u0259rb\u0259 vura bil\u0259r. Sahil boyu turizm obyektl\u0259ri v\u0259 xidm\u0259tl\u0259r\u0259 t\u0259l\u0259bat azala bil\u0259r, iqtisadi f\u0259aliyy\u0259t z\u0259ifl\u0259y\u0259r.<\/p>\n<p>D\u0259niz yolu il\u0259 y\u00fck da\u015f\u0131malar\u0131 \u00e7\u0259tinl\u0259\u015f\u0259 v\u0259 ya m\u00fcmk\u00fcns\u00fcz ola bil\u0259r, bu da regiondak\u0131 \u00f6lk\u0259l\u0259r aras\u0131nda ticar\u0259t\u0259 m\u0259nfi t\u0259sir g\u00f6st\u0259r\u0259 bil\u0259r. Su m\u0259nb\u0259l\u0259rinin azalmas\u0131 regionda ya\u015fayan \u0259halinin k\u00fctl\u0259vi k\u00f6\u00e7 etm\u0259sin\u0259 s\u0259b\u0259b ola bil\u0259r.<\/p>\n<p>B\u0259zi m\u00fct\u0259x\u0259ssisl\u0259r deyir ki, su ehtiyatlar\u0131na v\u0259 torpaqlara \u00e7\u0131x\u0131\u015fla ba\u011fl\u0131 qon\u015fu \u00f6lk\u0259l\u0259r aras\u0131nda m\u00fcnaqi\u015f\u0259l\u0259r d\u0259 arta bil\u0259r. M\u00fcnaqi\u015f\u0259l\u0259r\u0259 dair bu c\u00fcr narahatl\u0131qlar x\u00fcsusil\u0259 X\u0259z\u0259r d\u0259nizi v\u0259 ona qon\u015fu \u00f6lk\u0259l\u0259r aras\u0131nda su v\u0259 torpaq resurslar\u0131na dair raz\u0131la\u015fmalar\u0131n olmamas\u0131 s\u0259b\u0259bind\u0259n s\u0131x s\u0259sl\u0259nir.<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" src=\"https:\/\/cdn.musavat.com\/news\/thumbnails\/f73de1aa4a63abf3aea0c181f71cb6ad.jpg\" alt=\"ROVSEN.jpg (62 KB)\" width=\"700\" height=\"478\" \/><\/p>\n<p><strong>Ekoloq R\u00f6v\u015f\u0259n Abbasov m\u00f6vzu il\u0259 ba\u011fl\u0131 Musavat.com-a deyib ki, X\u0259z\u0259r suyunun azalmas\u0131 \u0259sas\u0259n iqlim d\u0259yi\u015fikliyi il\u0259 \u0259laq\u0259dard\u0131r:<\/strong><\/p>\n<p>\u201cHavan\u0131n temperaturunun uzun m\u00fcdd\u0259t istil\u0259\u015fm\u0259si h\u0259m X\u0259z\u0259r\u0259 t\u00f6k\u00fcl\u0259n \u00e7aylar\u0131n suyunu azald\u0131b, h\u0259m d\u0259 X\u0259z\u0259r d\u0259nizi s\u0259thind\u0259 buxarlanman\u0131 \u00e7oxald\u0131b. M\u0259hz buna g\u00f6r\u0259 d\u0259 X\u0259z\u0259rd\u0259 suyun azalmas\u0131 ba\u015f verir. Bu, Az\u0259rbaycan\u0131n sahil infrastrukturuna ciddi ziyan vurur. X\u00fcsusil\u0259 g\u0259mi\u00e7ilik sektorunda probleml\u0259r ya\u015fan\u0131r. Bal\u0131qlar\u0131n ekom\u00fchitinin getdikc\u0259 z\u0259ifl\u0259m\u0259si ba\u015f verir. \u00c7\u00fcnki suyun temperaturunun y\u00fcks\u0259lm\u0259si v\u0259 suyun dayazla\u015fmas\u0131 oksigen miqdar\u0131n\u0131 azald\u0131r. Bu da bal\u0131q\u00e7\u0131l\u0131\u011fa ciddi t\u0259sir edir\u201d.<\/p>\n<p><strong>Ekspert bir s\u0131ra \u00f6nl\u0259yici t\u0259dbirl\u0259rin g\u00f6r\u00fclm\u0259sini vacib say\u0131r.<\/strong>\u00a0Bel\u0259 ki, su resurslar\u0131n\u0131n d\u00fczg\u00fcn idar\u0259 edilm\u0259si, X\u0259z\u0259r h\u00f6vz\u0259si \u00f6lk\u0259l\u0259ri aras\u0131nda \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131\u011f\u0131n g\u00fccl\u0259ndirilm\u0259si, alternativ su m\u0259nb\u0259l\u0259rind\u0259n istifad\u0259 v\u0259 ekoloji maarifl\u0259ndirm\u0259y\u0259 ehtiyac\u0131n oldu\u011funu bildirir. Bel\u0259 hallar X\u0259z\u0259r h\u00f6vz\u0259sind\u0259 ya\u015fayan \u00f6lk\u0259l\u0259r \u00fc\u00e7\u00fcn birg\u0259 f\u0259aliyy\u0259t v\u0259 t\u0259dbir plan\u0131 t\u0259l\u0259b edir.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Bir g\u00fcn \u00f6nc\u0259 ekologiya v\u0259 t\u0259bii s\u0259rv\u0259tl\u0259r nazirinin m\u00fcavini Umayra Ta\u011f\u0131yeva a\u00e7\u0131qlama ver\u0259r\u0259k deyib ki, son onillikl\u0259rd\u0259 X\u0259z\u0259r ciddi ekoloji probleml\u0259rl\u0259 \u00fczl\u0259\u015fib. \u201cD\u0259nizin s\u0259viyy\u0259si m\u00fc\u015fahid\u0259l\u0259r tarixind\u0259 \u0259n a\u015fa\u011f\u0131 h\u0259dd\u0259 yax\u0131nd\u0131r. Ekstremal hava hadis\u0259l\u0259ri, t\u0259bii f\u0259lak\u0259tl\u0259rin tezliyinin artmas\u0131 v\u0259 biom\u00fcxt\u0259liflikd\u0259ki d\u0259yi\u015fiklikl\u0259r &#8211; b\u00fct\u00fcn bunlar yeni reall\u0131qlara uy\u011funla\u015fmaq \u00fc\u00e7\u00fcn birg\u0259 s\u0259yl\u0259r t\u0259l\u0259b edir. Son 30 ild\u0259 X\u0259z\u0259rin s\u0259viyy\u0259si t\u0259xmin\u0259n 2,5 m azal\u0131b. Son ill\u0259rd\u0259 is\u0259 illik azalma h\u0259y\u0259can do\u011furan 20-30 santimetr\u0259 \u00e7at\u0131b. Bu s\u00fcr\u0259tli dayazla\u015fma t\u0259cili t\u0259dbirl\u0259r t\u0259l\u0259b ed\u0259n ciddi ekoloji v\u0259 iqtisadi riskl\u0259r yarad\u0131r\u201d, &#8211; U. Ta\u011f\u0131yeva bildirib. ARANTV.AZ \u00a0x\u0259b\u0259r verir&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":769839,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0},"categories":[1],"tags":[],"aioseo_notices":[],"gutentor_comment":0,"rttpg_featured_image_url":{"full":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/11\/b7e5e81c3c48391d1f6a0ab8fe743171.jpg",800,500,false],"landscape":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/11\/b7e5e81c3c48391d1f6a0ab8fe743171.jpg",800,500,false],"portraits":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/11\/b7e5e81c3c48391d1f6a0ab8fe743171.jpg",800,500,false],"thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/11\/b7e5e81c3c48391d1f6a0ab8fe743171-500x280.jpg",500,280,true],"medium":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/11\/b7e5e81c3c48391d1f6a0ab8fe743171-584x365.jpg",584,365,true],"large":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/11\/b7e5e81c3c48391d1f6a0ab8fe743171.jpg",640,400,false],"1536x1536":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/11\/b7e5e81c3c48391d1f6a0ab8fe743171.jpg",800,500,false],"2048x2048":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/11\/b7e5e81c3c48391d1f6a0ab8fe743171.jpg",800,500,false],"post-thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/11\/b7e5e81c3c48391d1f6a0ab8fe743171-240x172.jpg",240,172,true],"advps-thumb-one":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/11\/b7e5e81c3c48391d1f6a0ab8fe743171.jpg",800,500,false]},"rttpg_author":{"display_name":"V\u00fcsal Rafiqo\u011flu","author_link":"https:\/\/arantv.az\/?author=2"},"rttpg_comment":0,"rttpg_category":"<a href=\"https:\/\/arantv.az\/?cat=1\" rel=\"category\">C\u0259miyy\u0259t<\/a>","rttpg_excerpt":"Bir g\u00fcn \u00f6nc\u0259 ekologiya v\u0259 t\u0259bii s\u0259rv\u0259tl\u0259r nazirinin m\u00fcavini Umayra Ta\u011f\u0131yeva a\u00e7\u0131qlama ver\u0259r\u0259k deyib ki, son onillikl\u0259rd\u0259 X\u0259z\u0259r ciddi ekoloji probleml\u0259rl\u0259 \u00fczl\u0259\u015fib. \u201cD\u0259nizin s\u0259viyy\u0259si m\u00fc\u015fahid\u0259l\u0259r tarixind\u0259 \u0259n a\u015fa\u011f\u0131 h\u0259dd\u0259 yax\u0131nd\u0131r. Ekstremal hava hadis\u0259l\u0259ri, t\u0259bii f\u0259lak\u0259tl\u0259rin tezliyinin artmas\u0131 v\u0259 biom\u00fcxt\u0259liflikd\u0259ki d\u0259yi\u015fiklikl\u0259r &#8211; b\u00fct\u00fcn bunlar yeni reall\u0131qlara uy\u011funla\u015fmaq \u00fc\u00e7\u00fcn birg\u0259 s\u0259yl\u0259r t\u0259l\u0259b edir. Son 30 ild\u0259 X\u0259z\u0259rin&hellip;","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/769838"}],"collection":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=769838"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/769838\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":769840,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/769838\/revisions\/769840"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/769839"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=769838"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=769838"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=769838"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}