{"id":769970,"date":"2024-11-20T08:06:39","date_gmt":"2024-11-20T04:06:39","guid":{"rendered":"https:\/\/arantv.az\/?p=769970"},"modified":"2024-11-20T08:06:39","modified_gmt":"2024-11-20T04:06:39","slug":"bizim-ail%c9%99miz-turk-dunyasidir-4","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/arantv.az\/?p=769970","title":{"rendered":"Bizim ail\u0259miz T\u00fcrk d\u00fcnyas\u0131d\u0131r"},"content":{"rendered":"<p><em><strong>COP29 \u00e7\u0259r\u00e7iv\u0259sind\u0259 imzalanan \u00abAz\u0259rbaycan Respublikas\u0131, Qazax\u0131stan Respublikas\u0131 v\u0259 \u00d6zb\u0259kistan Respublikas\u0131 h\u00f6kum\u0259tl\u0259ri aras\u0131nda ya\u015f\u0131l enerjinin inki\u015faf\u0131 v\u0259 \u00f6t\u00fcr\u00fclm\u0259si sah\u0259sind\u0259 strateji t\u0259r\u0259fda\u015fl\u0131q haqq\u0131nda Sazi\u015f\u00bb TDT-y\u0259 \u00fczv d\u00f6vl\u0259tl\u0259rin m\u00fctt\u0259fiqlik akt\u0131, ya\u015f\u0131l enerji siyas\u0259tinin, n\u0259qliyyat, kommunikasiya imkanlar\u0131n\u0131n geni\u015fl\u0259nm\u0259sin\u0259, \u0259laq\u0259l\u0259rin m\u00f6hk\u0259ml\u0259nm\u0259sin\u0259 \u0259n \u00f6n\u0259mli t\u00f6hf\u0259dir<\/strong><\/em><\/p>\n<p>B\u00fct\u00fcn beyn\u0259lxalq s\u0259viyy\u0259li t\u0259dbirl\u0259rd\u0259 Az\u0259rbaycan\u0131n t\u0259\u015f\u0259bb\u00fcs\u00fc il\u0259 realla\u015fan, d\u00fcnyan\u0131n enerji v\u0259 n\u0259qliyyat x\u0259rit\u0259sini d\u0259yi\u015f\u0259n layih\u0259l\u0259rin icras\u0131nda da t\u00fcrkdilli d\u00f6vl\u0259tl\u0259rin birliyinin sars\u0131lmazl\u0131\u011f\u0131n\u0131 qeyd ed\u0259n Prezident \u0130lham \u018fliyev x\u00fcsusil\u0259 Orta D\u0259hlizin \u0259h\u0259miyy\u0259tini x\u00fcsusil\u0259 diqq\u0259t\u0259 \u00e7atd\u0131r\u0131r. Ke\u00e7\u0259n ilin dekabr\u0131nda 200-\u0259 yax\u0131n \u00f6lk\u0259nin etimad\u0131 il\u0259 Az\u0259rbaycan\u0131n COP29-a namiz\u0259dliyinin yekdillikl\u0259 d\u0259st\u0259kl\u0259nm\u0259si b\u00fct\u00fcnl\u00fckd\u0259 t\u00fcrk birliyinin d\u00fcnyada m\u00f6hk\u0259ml\u0259n\u0259n m\u00f6vqeyinin t\u0259sdiqidir. Bunu beyn\u0259lxalq al\u0259min \u00f6lk\u0259miz\u0259 b\u00f6y\u00fck h\u00f6rm\u0259tinin v\u0259 d\u0259st\u0259yinin t\u0259zah\u00fcr\u00fc kimi d\u0259y\u0259rl\u0259ndir\u0259n Prezident \u0130lham \u018fliyevin \u00ab\u018fmin\u0259m ki, T\u00fcrk D\u00f6vl\u0259tl\u0259ri T\u0259\u015fkilat\u0131na \u00fczv \u00f6lk\u0259l\u0259r COP29 konfrans\u0131n\u0131n i\u015find\u0259 f\u0259al i\u015ftirak ed\u0259c\u0259kl\u0259r\u201d\u00bb s\u00f6zl\u0259ri realla\u015fd\u0131. Bir ne\u00e7\u0259 g\u00fcnd\u00fcr ki, beyn\u0259lxalq \u0259h\u0259miyy\u0259tli, d\u00fcnya ictimaiyy\u0259tini d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fcr\u0259n qlobal m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259rin m\u00fczakir\u0259si \u00fc\u00e7\u00fcn platformaya \u00e7evril\u0259n COP29-un sessiyalar\u0131nda m\u00fcs\u0259lman \u00f6lk\u0259l\u0259rinin f\u0259al i\u015ftirak\u0131 t\u00fcrk birliyinin, \u0130slam h\u0259mr\u0259yliyinin t\u0259zah\u00fcr\u00fcd\u00fcr.<\/p>\n<p>2024-c\u00fc il fevral\u0131n 14-d\u0259 andi\u00e7m\u0259 m\u0259rasimind\u0259 TDT-nin n\u00fcfuzunun beyn\u0259lxalq s\u0259viyy\u0259d\u0259 daha da artmas\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn b\u00fct\u00fcn imkanlardan istifad\u0259 olunaca\u011f\u0131n\u0131 q\u0259tiyy\u0259tl\u0259 bildir\u0259n Prezident \u0130lham \u018fliyev \u00abBizim ba\u015fqa ail\u0259miz yoxdur. Bizim ail\u0259miz t\u00fcrk d\u00fcnyas\u0131d\u0131r\u00bb s\u00f6yl\u0259m\u0259kl\u0259 h\u0259d\u0259fl\u0259ri d\u0259 d\u0259qiq m\u00fc\u0259yy\u0259nl\u0259\u015fdirmi\u015fdi. T\u0259bii ki, d\u00fcnya g\u00fccl\u0259rinin ikili standartlara \u0259saslanan siyas\u0259tinin davam etdiyi m\u00fcasir d\u00f6vr\u00fcm\u00fczd\u0259 t\u00fcrk birliyinin z\u0259ruriliyin\u0259 daha \u00e7ox ehtiyac duyulur. V\u0259t\u0259n m\u00fcharib\u0259sind\u0259ki tarixi Z\u0259f\u0259rimizd\u0259n sonra bu birliyin daha da m\u00f6hk\u0259ml\u0259ndiyi diqq\u0259td\u0259n yay\u0131nm\u0131r. T\u00fcrk d\u00f6vl\u0259tl\u0259ri aras\u0131nda \u0259laq\u0259l\u0259r b\u00fct\u00fcn sah\u0259l\u0259rd\u0259 u\u011furla inki\u015faf edir. Bu birlik Erm\u0259nistan\u0131n i\u015f\u011fal\u0131ndan azad edilmi\u015f torpaqlar\u0131m\u0131zda apar\u0131lan geni\u015fmiqyasl\u0131 b\u0259rpa-quruculuq i\u015fl\u0259rind\u0259 ayd\u0131n g\u00f6r\u00fcn\u00fcr. Xalq\u0131m\u0131z da bu birliyin \u00f6n\u0259mli par\u00e7as\u0131 olaraq fundamental d\u0259y\u0259rl\u0259r\u0259 malik z\u0259ngin t\u00fcrk sivilizasiyas\u0131na \u00f6z t\u00f6hf\u0259sini verm\u0259kd\u0259n b\u00f6y\u00fck q\u00fcrur duyur. Az\u0259rbaycan TDT-y\u0259 \u00fczv olan \u00f6lk\u0259l\u0259rl\u0259 qarda\u015fl\u0131q m\u00fcnasib\u0259tl\u0259rini siyasi, iqtisadi, m\u00fcdafi\u0259 sah\u0259sind\u0259 davam etdirir. T\u00fcrk d\u00f6vl\u0259tl\u0259rini birl\u0259\u015fdir\u0259n ortaq soy-k\u00f6k, tarix, m\u0259d\u0259niyy\u0259t v\u0259 milli d\u0259y\u0259rl\u0259r \u00f6lk\u0259l\u0259rimizin qar\u015f\u0131l\u0131ql\u0131 f\u0259aliyy\u0259tinin \u0259sas\u0131n\u0131 t\u0259\u015fkil edir. TDT-y\u0259 \u00fczv \u00f6lk\u0259l\u0259r aras\u0131nda inteqrasiya, birliy\u0259 xidm\u0259t ed\u0259n \u0259laq\u0259l\u0259r g\u00fccl\u0259ndirilir. Az\u0259rbaycan\u0131n bu t\u0259\u015fkilatla ba\u011fl\u0131 g\u00f6rd\u00fcy\u00fc i\u015fl\u0259r, ir\u0259li s\u00fcrd\u00fcy\u00fc ideyalar v\u0259 t\u0259\u015f\u0259bb\u00fcsl\u0259r qurumun g\u0259l\u0259c\u0259k inki\u015faf trayektoriyas\u0131nda mayak rolunu oynay\u0131r. \u00d6lk\u0259mizin t\u00fcrk d\u00fcnyas\u0131 \u00f6lk\u0259l\u0259rinin birliyin\u0259 \u0259n \u00f6n\u0259mli t\u00f6hf\u0259si d\u0259y\u0259r z\u0259nciri adland\u0131r\u0131lan Orta D\u0259hliz layih\u0259sidir.<\/p>\n<p>\u015eu\u015fada ke\u00e7iril\u0259n TDT D\u00f6vl\u0259t Ba\u015f\u00e7\u0131lar\u0131n\u0131n qeyri-r\u0259smi Zirv\u0259 g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcnd\u0259 \u00abT\u00fcrk D\u00f6vl\u0259tl\u0259ri T\u0259\u015fkilat\u0131 d\u00fcnya miqyas\u0131nda g\u00fcc m\u0259rk\u0259zl\u0259rinin birin\u0259 \u00e7evrilm\u0259lidir. Biz b\u00f6y\u00fck co\u011frafi m\u0259kan\u0131 \u0259hat\u0259 edirik, \u00fczv \u00f6lk\u0259l\u0259rd\u0259 m\u00fcsb\u0259t demoqrafik dinamika m\u00fc\u015fahid\u0259 olunur, h\u0259rbi potensial\u0131m\u0131z d\u00f6y\u00fc\u015f meydanlar\u0131nda \u00f6z\u00fcn\u00fc d\u0259f\u0259l\u0259rl\u0259 g\u00f6st\u0259rmi\u015fdir. Z\u0259ngin t\u0259bii resurslar\u0131m\u0131z, onlar\u0131n n\u0259qli \u00fc\u00e7\u00fcn m\u00fcasir infrastruktur, M\u0259rk\u0259zi Asiyan\u0131, Qafqaz\u0131 Aral\u0131q v\u0259 Qara d\u0259niz limanlar\u0131 il\u0259 birl\u0259\u015fdir\u0259n n\u0259qliyyat d\u0259hlizl\u0259ri, z\u0259ngin v\u0259 q\u0259dim tariximiz, m\u0259d\u0259niyy\u0259timiz bizim b\u00f6y\u00fck s\u0259rv\u0259timizdir. Xalqlar\u0131m\u0131z\u0131n \u0259n\u0259n\u0259vi d\u0259y\u0259rl\u0259r\u0259 sadiqliyi v\u0259 eyni etnik k\u00f6kl\u0259r\u0259 malik olmalar\u0131 \u00f6lk\u0259l\u0259rimizi s\u0131x birl\u0259\u015fdirir\u00bb s\u00f6zl\u0259ri il\u0259 \u00fcmumi maraqlara xidm\u0259t ed\u0259n kommunikasiyalar\u0131n daha da g\u00fccl\u0259ndirilm\u0259sini, g\u00fcnd\u0259min aktual m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259ri \u0259traf\u0131nda birg\u0259 m\u00fczakir\u0259 imkanlar\u0131n\u0131n geni\u015fl\u0259ndirilm\u0259sini, birliyimizin m\u00f6hk\u0259ml\u0259ndirilm\u0259sinin vacibliyini diqq\u0259t\u0259 \u00e7atd\u0131ran Prezident \u0130lham \u018fliyev \u015eu\u015fa sammitind\u0259 imzalanan \u00abQaraba\u011f B\u0259yannam\u0259si\u00bbni t\u00fcrk birliyini daha da m\u00f6hk\u0259ml\u0259ndir\u0259c\u0259k tarixi hadis\u0259 adland\u0131r\u0131r .<\/p>\n<p>\u00abT\u00fcrk D\u00fcnyas\u0131n\u0131 G\u00fccl\u0259ndirm\u0259k: \u0130qtisadi \u0130nteqrasiya, Davaml\u0131 \u0130nki\u015faf, R\u0259q\u0259msal G\u0259l\u0259c\u0259k v\u0259 ham\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn T\u0259hl\u00fck\u0259sizlik\u00bb\u201d \u015f\u00fcar\u0131 alt\u0131nda birl\u0259\u015f\u0259n t\u0259\u015fkilat\u0131n \u00fczvl\u0259ri \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131q \u0259laq\u0259l\u0259rini v\u0259 inteqrasiyan\u0131 daha da g\u00fccl\u0259ndirm\u0259yi h\u0259d\u0259fl\u0259m\u0259kl\u0259 perspektivl\u0259ri m\u00fcasir d\u00f6vr\u00fcn t\u0259l\u0259bl\u0259rin\u0259 uy\u011fun m\u00fc\u0259yy\u0259nl\u0259\u015fdirm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn s\u0259yl\u0259ri birl\u0259\u015fdirirl\u0259r. \u00abO ki qald\u0131, T\u00fcrk D\u00f6vl\u0259tl\u0259ri T\u0259\u015fkilat\u0131n\u0131n g\u0259l\u0259c\u0259k inki\u015faf\u0131na, m\u0259nim bax\u0131\u015flar\u0131m burada tamamil\u0259 ayd\u0131nd\u0131r. \u018fmin\u0259m ki, bu t\u0259\u015fkilat\u0131n \u00e7ox b\u00f6y\u00fck g\u0259l\u0259c\u0259yi var. T\u0259\u015fkilat\u0131 daha y\u00fcks\u0259k pill\u0259y\u0259 qald\u0131rmaq \u00fc\u00e7\u00fcn ortaq s\u0259yl\u0259r laz\u0131md\u0131r\u00bb s\u00f6yl\u0259y\u0259n Prezident \u0130lham \u018fliyevin t\u00f6vsiy\u0259si bu birliyi daha da g\u00fccl\u0259ndirm\u0259kl\u0259 t\u0259\u015fkilat\u0131 d\u00fcnya miqyas\u0131nda g\u00fcc m\u0259rk\u0259zin\u0259 \u00e7evirm\u0259kdir. Bu g\u00fcn BMT v\u0259 dig\u0259r beyn\u0259lxalq t\u0259\u015fkilatlar b\u00f6hran i\u00e7\u0259risind\u0259, b\u0259zil\u0259ri is\u0259 t\u0259n\u0259zz\u00fcld\u0259dir. T\u00fcrk D\u00f6vl\u0259tl\u0259ri T\u0259\u015fkilat\u0131 is\u0259 y\u00fcks\u0259li\u015fd\u0259dir. Bu y\u00fcks\u0259li\u015f rahat olmal\u0131d\u0131r v\u0259 bu h\u0259d\u0259f\u0259 yaln\u0131z ortaq amala xidm\u0259t ed\u0259n m\u0259qs\u0259dl\u0259r namin\u0259 birl\u0259\u015fm\u0259kl\u0259 nail olmaq m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr.<\/p>\n<p>Noyabr\u0131n 13-d\u0259 COP29 konfrans\u0131 \u00e7\u0259r\u00e7iv\u0259sind\u0259 Az\u0259rbaycan, Qazax\u0131stan, \u00d6zb\u0259kistan prezidentl\u0259ri \u0130lham \u018fliyev, Kas\u0131m-Jomart Tokayev v\u0259 \u015eavkat Mirziyoyev aras\u0131nda ke\u00e7iril\u0259n \u00fc\u00e7t\u0259r\u0259fli g\u00f6r\u00fc\u015f, imzalanan \u00abAz\u0259rbaycan Respublikas\u0131, Qazax\u0131stan Respublikas\u0131 v\u0259 \u00d6zb\u0259kistan Respublikas\u0131 h\u00f6kum\u0259tl\u0259ri aras\u0131nda ya\u015f\u0131l enerjinin inki\u015faf\u0131 v\u0259 \u00f6t\u00fcr\u00fclm\u0259si sah\u0259sind\u0259 strateji t\u0259r\u0259fda\u015fl\u0131q haqq\u0131nda Sazi\u015f\u00bb TDT-y\u0259 \u00fczv d\u00f6vl\u0259tl\u0259rin ya\u015f\u0131l enerji siyas\u0259tinin, n\u0259qliyyat, kommunikasiya imkanlar\u0131n\u0131n geni\u015fl\u0259nm\u0259sin\u0259, \u0259laq\u0259l\u0259rin m\u00f6hk\u0259ml\u0259nm\u0259sin\u0259 \u0259n \u00f6n\u0259mli t\u00f6hf\u0259dir. Tam \u0259minlikl\u0259 dem\u0259k olar ki, Az\u0259rbaycan\u0131n ya\u015f\u0131l enerji sah\u0259sind\u0259 \u00f6z\u00fcn\u00fc do\u011fruldan layih\u0259l\u0259ri bu sazi\u015fin icras\u0131nda b\u0259l\u0259d\u00e7i, etibarl\u0131 yol x\u0259rit\u0259si olacaq. Ya\u015f\u0131l enerjiy\u0259 ke\u00e7id g\u0259l\u0259c\u0259k n\u0259sill\u0259r \u00fc\u00e7\u00fcn m\u00f6hk\u0259m t\u0259m\u0259l yaradacaq. T\u0259\u015fkilat\u0131n inki\u015faf strategiyas\u0131n\u0131n \u0259sas amill\u0259rind\u0259n biri kimi t\u0259\u015fkilat\u0131n g\u00fccl\u0259nm\u0259sin\u0259 xidm\u0259t ed\u0259c\u0259k. H\u0259r \u00fc\u00e7 qarda\u015f \u00f6lk\u0259 aras\u0131ndak\u0131 m\u00fcnasib\u0259tl\u0259rd\u0259 yeni s\u0259hif\u0259l\u0259r a\u00e7\u0131lacaq Sazi\u015fi tarixi hadis\u0259, birliyin u\u011furu adland\u0131ran Prezident \u0130lham \u018fliyev bu s\u0259n\u0259din ya\u015f\u0131l enerji sah\u0259sind\u0259 f\u0259al \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131\u011fa da t\u00f6hf\u0259 ver\u0259c\u0259yini \u0259minlikl\u0259 s\u00f6yl\u0259di: \u00abH\u0259m\u00e7inin dey\u0259rdim ki, imzalad\u0131\u011f\u0131m\u0131z bug\u00fcnk\u00fc Sazi\u015f M\u0259rk\u0259zi Asiya v\u0259 Qafqaz regionlar\u0131n\u0131n \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131\u011f\u0131nda yeni imkanlar a\u00e7\u0131r. Mahiyy\u0259t etibaril\u0259, M\u0259rk\u0259zi Asiya v\u0259 Qafqaz regionlar\u0131nda inteqrasiya prosesl\u0259ri, n\u0259qliyyat, energetika, ticar\u0259tl\u0259 ba\u011fl\u0131 prosesl\u0259r bu g\u00fcn dem\u0259y\u0259 imkan verir ki, bu iki region bir \u00e7ox m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259rd\u0259, o c\u00fcml\u0259d\u0259n ya\u015f\u0131l enerjinin inki\u015faf\u0131 sah\u0259sind\u0259 sinxron f\u0259aliyy\u0259t g\u00f6st\u0259rir.\u00bb<\/p>\n<p>\u0130nki\u015faf strategiyas\u0131 istiqam\u0259tind\u0259 paralel add\u0131mlayan h\u0259r \u00fc\u00e7 qarda\u015f \u00f6lk\u0259nin b\u0259rpaolunan enerji m\u0259nb\u0259l\u0259rinin yarad\u0131lmas\u0131 \u00fczr\u0259 m\u00fc\u0259yy\u0259n n\u0259tic\u0259l\u0259r\u0259 nail olduqlar\u0131 b\u0259llidir. X\u0259z\u0259rin dibi il\u0259 elektrik kabelinin \u00e7\u0259kilm\u0259si t\u0259kc\u0259 \u00fc\u00e7 \u00f6lk\u0259miz aras\u0131nda deyil, h\u0259m d\u0259 daha geni\u015f miqyasda \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131qd\u0131r. M\u0259rk\u0259zi Asiyan\u0131, Qafqaz\u0131, Avropan\u0131, X\u0259z\u0259r v\u0259 Qara d\u0259nizl\u0259ri vahid enerji d\u0259hlizi il\u0259 birl\u0259\u015fdir\u0259c\u0259k bu layih\u0259nin texniki-iqtisadi \u0259sasland\u0131r\u0131lmas\u0131 tamamlanmaq \u00fczr\u0259dir. Ba\u015fqa s\u00f6zl\u0259 deyils\u0259 Az\u0259rbaycan \u2013 \u00d6zb\u0259kistan-Qazax\u0131stan m\u00fcnasib\u0259tl\u0259ri art\u0131q m\u00fctt\u0259fiqlik s\u0259viyy\u0259sind\u0259dir. Qaraba\u011f\u0131n b\u0259rpas\u0131nda f\u0259al i\u015ftirak ed\u0259n \u00d6zb\u0259kistan\u0131n, Qazax\u0131stan\u0131n F\u00fczulid\u0259 Mirz\u0259 Uluqb\u0259y ad\u0131na m\u0259kt\u0259b, Kurmanqaz\u0131 ad\u0131na yarad\u0131c\u0131l\u0131q m\u0259rk\u0259zinin in\u015fa etm\u0259l\u0259ri \u0259srl\u0259rd\u0259n b\u0259ri m\u00f6hk\u0259ml\u0259n\u0259n qarda\u015fl\u0131\u011f\u0131n sars\u0131lmazl\u0131q n\u00fcmun\u0259sidir. T\u00fcrk birliyinin , \u0130slam h\u0259mr\u0259yliyinin ifad\u0259si olan bu sazi\u015fin imzalanmas\u0131 m\u0259rasimind\u0259 d\u0259 Az\u0259rbaycan\u0131n etibarl\u0131 t\u0259r\u0259fda\u015f\u0131, investoru olan S\u0259udiyy\u0259 \u018fr\u0259bistan\u0131n\u0131n \u00abACWA Power\u00bb\u201d \u015firk\u0259tinin i\u015ftirak\u0131 bu reall\u0131\u011f\u0131n ifad\u0259sidir. T\u0259kc\u0259 \u00f6lk\u0259mizd\u0259 deyil, M\u0259rk\u0259zi Asiyada da f\u0259aliyy\u0259t g\u00f6st\u0259r\u0259n \u015firk\u0259tin TDT-il\u0259 \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131\u011f\u0131 m\u00fctl\u0259q s\u0259m\u0259r\u0259 ver\u0259c\u0259k. \u00abOna g\u00f6r\u0259 d\u0259 bu g\u00fcn bu m\u0259rasimd\u0259n sonra \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131\u011f\u0131m\u0131z\u0131 geni\u015fl\u0259ndir\u0259n daha bir m\u0259rasim olacaq. Bu, Yax\u0131n \u015e\u0259rqi, M\u0259rk\u0259zi Asiyan\u0131, X\u0259z\u0259r regionunu, Qafqaz\u0131, Qara d\u0259nizi v\u0259 Avropan\u0131 \u0259hat\u0259 edir\u00bb s\u00f6yl\u0259y\u0259n Prezident \u0130lham \u018fliyevl\u0259 h\u0259mr\u0259ylikl\u0259rini bildir\u0259n Qazax\u0131stan Prezidenti\u00a0Kas\u0131m-Jomart Tokayev strateji t\u0259r\u0259fda\u015fl\u0131q Sazi\u015finin imzalanmas\u0131n\u0131 M\u0259rk\u0259zi Asiya v\u0259 C\u0259nubi Qafqaz regionlar\u0131n\u0131n inki\u015faf\u0131 \u00fczr\u0259 \u00fc\u00e7t\u0259r\u0259fli \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131\u011f\u0131n m\u00fch\u00fcm m\u0259rh\u0259l\u0259si adland\u0131rd\u0131: \u00abS\u0259n\u0259d d\u00f6vl\u0259tl\u0259rimizin enerji sisteml\u0259rinin inteqrasiyas\u0131, habel\u0259 ekoloji c\u0259h\u0259td\u0259n t\u0259miz enerjinin Avropaya v\u0259 dig\u0259r bazarlara \u00e7atd\u0131r\u0131lmas\u0131 \u00fczr\u0259 etibarl\u0131 d\u0259hlizl\u0259rin yarad\u0131lmas\u0131nda yeni imkanlar a\u00e7\u0131r. Qazax\u0131stan b\u00f6y\u00fck tranzit \u0259razi kimi burada son d\u0259r\u0259c\u0259 m\u00fch\u00fcm rol oynay\u0131r. Bu Sazi\u015fin praktiki n\u0259tic\u0259l\u0259ri Orta D\u0259hlizin iqtisadiyyatlar\u0131m\u0131z\u0131 birl\u0259\u015fdir\u0259n ya\u015f\u0131l k\u00f6rp\u00fc qismind\u0259 inki\u015faf\u0131na t\u00f6hf\u0259 ver\u0259c\u0259k. Bu \u0259sas sah\u0259d\u0259 s\u0131x \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131q \u00fc\u00e7 d\u00f6vl\u0259t aras\u0131nda t\u0259cr\u00fcb\u0259 v\u0259 qabaqc\u0131l texnologiyalar m\u00fcbadil\u0259sini g\u00fccl\u0259ndir\u0259c\u0259k v\u0259 enerji t\u0259hl\u00fck\u0259sizliyimizin g\u0259l\u0259c\u0259kd\u0259 d\u0259 m\u00f6hk\u0259ml\u0259ndirilm\u0259sin\u0259 k\u00f6m\u0259k ed\u0259c\u0259k.\u00bb Vur\u011fuland\u0131 ki, ya\u015f\u0131l enerji karbon neytrall\u0131\u011f\u0131na do\u011fru ir\u0259lil\u0259y\u0259n Qazax\u0131stan \u00fc\u00e7\u00fcn prioritet istiqam\u0259tdir. Qar\u015f\u0131dak\u0131 ill\u0259rd\u0259 qaz\u0131nt\u0131 resurslar\u0131ndan as\u0131l\u0131l\u0131\u011f\u0131 azaltmaq, texnoloji yenilikl\u0259ri inki\u015faf etdirm\u0259k v\u0259 ekoloji davaml\u0131l\u0131\u011f\u0131m\u0131z\u0131 d\u0259st\u0259kl\u0259y\u0259 bil\u0259c\u0259k infrastruktur yaratmaq \u00fc\u00e7\u00fcn birg\u0259 f\u0259aliyy\u0259t t\u00fcrk d\u00fcnyas\u0131n\u0131n t\u0259\u015fkilat kimi g\u00fccl\u0259ndirm\u0259kl\u0259 beyn\u0259lxalq n\u00fcfuzunu da art\u0131racacaq. Qazax\u0131stan xarici t\u0259r\u0259fda\u015flarla \u00fcmumi g\u00fcc\u00fc 43 giqavat olan ya\u015f\u0131l layih\u0259l\u0259rin h\u0259yata ke\u00e7irilm\u0259sin\u0259 dair raz\u0131la\u015fmalar \u0259ld\u0259 edib.<\/p>\n<p>\u00d6zb\u0259kistan Prezidenti\u00a0\u015eavkat Mirziyoyev COP29 \u00e7\u0259r\u00e7iv\u0259sind\u0259 imzalanan Sazi\u015fi Avropaya a\u00e7\u0131lan ya\u015f\u0131l enerji d\u0259hlizinin ilk m\u0259rh\u0259l\u0259si adland\u0131rd\u0131. \u00abB\u0259rpaolunan enerji t\u0259kc\u0259 iqtisadi m\u0259qs\u0259d deyil. Bu, bizim g\u0259l\u0259c\u0259y\u0259 verdiyimiz t\u00f6hf\u0259dir, g\u0259l\u0259c\u0259k n\u0259sill\u0259r qar\u015f\u0131s\u0131nda m\u0259suliyy\u0259t hissimizin n\u0259tic\u0259sidir. M\u0259n bu layih\u0259nin ekoloji \u0259h\u0259miyy\u0259tini x\u00fcsusil\u0259 qeyd etm\u0259k ist\u0259rdim. N\u0259ql edil\u0259c\u0259k enerji k\u00fcl\u0259k v\u0259 G\u00fcn\u0259\u015f enerjisidir, iqlim\u0259 t\u0259siri azaltma\u011fa k\u00f6m\u0259k ed\u0259c\u0259k b\u0259rpaolunan v\u0259 t\u0259miz m\u0259nb\u0259dir. Bununla biz Paris Sazi\u015fi \u00e7\u0259r\u00e7iv\u0259sind\u0259 iqlimin qorunmas\u0131 \u00fczr\u0259 birg\u0259 s\u0259yl\u0259ri v\u0259 Dayan\u0131ql\u0131 \u0130nki\u015faf M\u0259qs\u0259dl\u0259rin\u0259 nail olma\u011f\u0131 d\u0259st\u0259kl\u0259yirik. \u00d6lk\u0259l\u0259rimiz \u0259h\u0259miyy\u0259tli d\u0259r\u0259c\u0259d\u0259 b\u0259rpaolunan enerji resurslar\u0131na malikdir v\u0259 qlobal enerji ke\u00e7idin\u0259 m\u00fch\u00fcm t\u00f6hf\u0259 ver\u0259 bil\u0259r. \u00d6zb\u0259kistanda bu istiqam\u0259td\u0259 geni\u015fmiqyasl\u0131 i\u015fl\u0259r apar\u0131l\u0131r, ya\u015f\u0131l enerjinin inki\u015faf\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn b\u00f6y\u00fck proqram q\u0259bul edilib\u00bb s\u00f6yl\u0259y\u0259n, 2030-cu il\u0259d\u0259k b\u0259rpaolunan enerji m\u0259nb\u0259l\u0259rinin pay\u0131n\u0131 40 faiz\u0259 \u00e7atd\u0131rma\u011f\u0131, h\u0259m\u00e7inin 4,2 giqavatl\u0131q enerjisaxlama sisteml\u0259ri yaratma\u011f\u0131 planla\u015fd\u0131rd\u0131qlar\u0131n\u0131 qeyd ed\u0259n Prezident \u015eavkat Mirzizoyev h\u0259d\u0259fl\u0259ri d\u0259 a\u00e7\u0131qlay\u0131r: \u00abBundan ba\u015fqa, ilin sonunad\u0259k biz \u0259lav\u0259 olaraq 2,6 giqavat b\u0259rpaolunan enerji v\u0259 300 meqavat enerjisaxlama sisteml\u0259rini \u015f\u0259b\u0259k\u0259y\u0259 birl\u0259\u015fdir\u0259c\u0259yik. H\u0259r il t\u0259xmin\u0259n 2 giqavat G\u00fcn\u0259\u015f v\u0259 k\u00fcl\u0259k enerjisi istehsal etm\u0259k g\u00fcc\u00fcn\u00fc i\u015f\u0259 sal\u0131r\u0131q.\u00bb<\/p>\n<p>D\u00f6vl\u0259t ba\u015f\u00e7\u0131lar\u0131n\u0131n s\u00f6yl\u0259dikl\u0259ri kimi, birg\u0259 f\u0259aliyy\u0259t n\u0259tic\u0259sind\u0259 minl\u0259rl\u0259 i\u015f yeri a\u00e7\u0131lacaq, enerji infrastrukturu inki\u015faf etdiril\u0259c\u0259k, texnoloji v\u0259 biznes \u0259laq\u0259l\u0259ri geni\u015fl\u0259n\u0259c\u0259k v\u0259 bunun \u0259sas n\u0259tic\u0259si olaraq \u0259halinin h\u0259yat s\u0259viyy\u0259si y\u00fcks\u0259l\u0259c\u0259k. Qlobal \u0259h\u0259miyy\u0259tli v\u0259 iddial\u0131 layih\u0259nin h\u0259yata ke\u00e7irilm\u0259si Z\u0259ng\u0259zur d\u0259hlizinin b\u0259rpas\u0131n\u0131 da s\u00fcr\u0259tl\u0259ndir\u0259c\u0259k. Erm\u0259nistan\u0131, i\u015f\u011fal\u00e7\u0131n\u0131 d\u0259st\u0259kl\u0259y\u0259n Q\u0259rbi, x\u00fcsusil\u0259 Fransan\u0131 t\u0259\u015fvi\u015f\u0259 salan ortaya qoyulan q\u0259tiyy\u0259t, t\u00fcrk irad\u0259sinin sars\u0131lmazl\u0131\u011f\u0131, q\u0259tiyy\u0259ti, Az\u0259rbaycan\u0131n \u00abYa\u015f\u0131l enerji namin\u0259 h\u0259mr\u0259ylik!\u00bb \u00e7a\u011f\u0131r\u0131\u015f\u0131n\u0131 d\u0259st\u0259kl\u0259y\u0259nl\u0259rin say\u0131n\u0131n artmas\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p><strong>Xuraman \u0130smay\u0131lq\u0131z\u0131, \u00ab\u0130ki sahil\u00bb<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>COP29 \u00e7\u0259r\u00e7iv\u0259sind\u0259 imzalanan \u00abAz\u0259rbaycan Respublikas\u0131, Qazax\u0131stan Respublikas\u0131 v\u0259 \u00d6zb\u0259kistan Respublikas\u0131 h\u00f6kum\u0259tl\u0259ri aras\u0131nda ya\u015f\u0131l enerjinin inki\u015faf\u0131 v\u0259 \u00f6t\u00fcr\u00fclm\u0259si sah\u0259sind\u0259 strateji t\u0259r\u0259fda\u015fl\u0131q haqq\u0131nda Sazi\u015f\u00bb TDT-y\u0259 \u00fczv d\u00f6vl\u0259tl\u0259rin m\u00fctt\u0259fiqlik akt\u0131, ya\u015f\u0131l enerji siyas\u0259tinin, n\u0259qliyyat, kommunikasiya imkanlar\u0131n\u0131n geni\u015fl\u0259nm\u0259sin\u0259, \u0259laq\u0259l\u0259rin m\u00f6hk\u0259ml\u0259nm\u0259sin\u0259 \u0259n \u00f6n\u0259mli t\u00f6hf\u0259dir B\u00fct\u00fcn beyn\u0259lxalq s\u0259viyy\u0259li t\u0259dbirl\u0259rd\u0259 Az\u0259rbaycan\u0131n t\u0259\u015f\u0259bb\u00fcs\u00fc il\u0259 realla\u015fan, d\u00fcnyan\u0131n enerji v\u0259 n\u0259qliyyat x\u0259rit\u0259sini d\u0259yi\u015f\u0259n layih\u0259l\u0259rin icras\u0131nda da t\u00fcrkdilli d\u00f6vl\u0259tl\u0259rin birliyinin sars\u0131lmazl\u0131\u011f\u0131n\u0131 qeyd ed\u0259n Prezident \u0130lham \u018fliyev x\u00fcsusil\u0259 Orta D\u0259hlizin \u0259h\u0259miyy\u0259tini x\u00fcsusil\u0259 diqq\u0259t\u0259 \u00e7atd\u0131r\u0131r. Ke\u00e7\u0259n ilin dekabr\u0131nda 200-\u0259 yax\u0131n \u00f6lk\u0259nin etimad\u0131 il\u0259 Az\u0259rbaycan\u0131n COP29-a namiz\u0259dliyinin yekdillikl\u0259 d\u0259st\u0259kl\u0259nm\u0259si b\u00fct\u00fcnl\u00fckd\u0259 t\u00fcrk birliyinin d\u00fcnyada m\u00f6hk\u0259ml\u0259n\u0259n&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":769972,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0},"categories":[19],"tags":[],"aioseo_notices":[],"gutentor_comment":0,"rttpg_featured_image_url":{"full":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/11\/e242660d167894070535262346510028030-3.jpg",975,540,false],"landscape":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/11\/e242660d167894070535262346510028030-3.jpg",975,540,false],"portraits":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/11\/e242660d167894070535262346510028030-3.jpg",975,540,false],"thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/11\/e242660d167894070535262346510028030-3-500x280.jpg",500,280,true],"medium":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/11\/e242660d167894070535262346510028030-3-660x365.jpg",660,365,true],"large":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/11\/e242660d167894070535262346510028030-3-840x465.jpg",640,354,true],"1536x1536":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/11\/e242660d167894070535262346510028030-3.jpg",975,540,false],"2048x2048":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/11\/e242660d167894070535262346510028030-3.jpg",975,540,false],"post-thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/11\/e242660d167894070535262346510028030-3-240x172.jpg",240,172,true],"advps-thumb-one":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/11\/e242660d167894070535262346510028030-3.jpg",975,540,false]},"rttpg_author":{"display_name":"V\u00fcsal Rafiqo\u011flu","author_link":"https:\/\/arantv.az\/?author=2"},"rttpg_comment":0,"rttpg_category":"<a href=\"https:\/\/arantv.az\/?cat=19\" rel=\"category\">G\u00fcnd\u0259m<\/a>","rttpg_excerpt":"COP29 \u00e7\u0259r\u00e7iv\u0259sind\u0259 imzalanan \u00abAz\u0259rbaycan Respublikas\u0131, Qazax\u0131stan Respublikas\u0131 v\u0259 \u00d6zb\u0259kistan Respublikas\u0131 h\u00f6kum\u0259tl\u0259ri aras\u0131nda ya\u015f\u0131l enerjinin inki\u015faf\u0131 v\u0259 \u00f6t\u00fcr\u00fclm\u0259si sah\u0259sind\u0259 strateji t\u0259r\u0259fda\u015fl\u0131q haqq\u0131nda Sazi\u015f\u00bb TDT-y\u0259 \u00fczv d\u00f6vl\u0259tl\u0259rin m\u00fctt\u0259fiqlik akt\u0131, ya\u015f\u0131l enerji siyas\u0259tinin, n\u0259qliyyat, kommunikasiya imkanlar\u0131n\u0131n geni\u015fl\u0259nm\u0259sin\u0259, \u0259laq\u0259l\u0259rin m\u00f6hk\u0259ml\u0259nm\u0259sin\u0259 \u0259n \u00f6n\u0259mli t\u00f6hf\u0259dir B\u00fct\u00fcn beyn\u0259lxalq s\u0259viyy\u0259li t\u0259dbirl\u0259rd\u0259 Az\u0259rbaycan\u0131n t\u0259\u015f\u0259bb\u00fcs\u00fc il\u0259 realla\u015fan, d\u00fcnyan\u0131n enerji v\u0259 n\u0259qliyyat x\u0259rit\u0259sini d\u0259yi\u015f\u0259n layih\u0259l\u0259rin icras\u0131nda&hellip;","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/769970"}],"collection":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=769970"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/769970\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":769973,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/769970\/revisions\/769973"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/769972"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=769970"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=769970"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=769970"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}