{"id":770196,"date":"2024-11-21T16:58:43","date_gmt":"2024-11-21T12:58:43","guid":{"rendered":"https:\/\/arantv.az\/?p=770196"},"modified":"2024-11-21T16:58:43","modified_gmt":"2024-11-21T12:58:43","slug":"iraqda-siyahiyaalmanin-ortaya-cixardigi-sensasion-faktlar","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/arantv.az\/?p=770196","title":{"rendered":"\u0130raqda siyah\u0131yaalman\u0131n ortaya \u00e7\u0131xard\u0131\u011f\u0131 SENSAS\u0130ON FAKTLAR"},"content":{"rendered":"<h3><strong>K\u0259rk\u00fckd\u0259 demoqrafik v\u0259ziyy\u0259ti kiml\u0259r v\u0259 niy\u0259 d\u0259yi\u015fm\u0259y\u0259 \u00e7al\u0131\u015f\u0131r?<\/strong><\/h3>\n<p><strong>\u0130raqda 27 ild\u0259n sonra ilk d\u0259f\u0259 siyah\u0131yaalma h\u0259yata ke\u00e7irilir. Bu \u00f6lk\u0259d\u0259 sonuncu d\u0259f\u0259 1997-ci ild\u0259 \u00f6lk\u0259nin \u015fimal\u0131ndak\u0131 k\u00fcrd muxtariyy\u0259ti \u0259razisi istisna olmaqla siyah\u0131yaalma h\u0259yata ke\u00e7irilib. Aradan \u00f6t\u0259n 27 il \u0259rzind\u0259 i\u015f\u011fal, m\u00fcharib\u0259l\u0259r v\u0259 terror \u00f6lk\u0259d\u0259 \u0259halinin \u00fcmumi siyah\u0131yaalmas\u0131na mane olub.<\/strong><\/p>\n<p>\u00dcst\u0259lik, son ill\u0259rd\u0259 m\u0259rk\u0259zi h\u00f6kum\u0259tl\u0259 \u0259yal\u0259tl\u0259r aras\u0131nda fikir ayr\u0131l\u0131\u011f\u0131, neft g\u0259lirl\u0259rinin b\u00f6l\u00fc\u015fd\u00fcr\u00fclm\u0259si il\u0259 ba\u011fl\u0131 naraz\u0131l\u0131q kimi m\u00f6vzular h\u00f6kum\u0259ti siyah\u0131yaalmaya getm\u0259y\u0259 vadar edib.<\/p>\n<p>Maraql\u0131d\u0131r ki, bud\u0259f\u0259ki siyah\u0131yaalmada v\u0259t\u0259nda\u015flar\u0131n m\u0259zh\u0259bi v\u0259 etnik m\u0259nsubiyy\u0259ti il\u0259 ba\u011fl\u0131 suallar olmayacaq. 70 sualdan ibar\u0259t anketd\u0259 yaln\u0131z v\u0259t\u0259nda\u015f\u0131n m\u0259nsub oldu\u011fu dini haqda sual var. H\u0259m\u00e7inin anketd\u0259 v\u0259t\u0259nda\u015f\u0131n ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 evd\u0259ki sakinl\u0259rin say\u0131, s\u0259hh\u0259ti, t\u0259hsili, i\u015fi, avtomobili v\u0259 evd\u0259ki \u0259\u015fyalar\u0131 haqda suallar soru\u015fulur.<\/p>\n<p><img src=\"https:\/\/hafta.az\/photos\/2023\/12\/iraq--1701759394.jpg\" alt=\"\u0130raqda \u0259halinin siyah\u0131yaal\u0131nmas\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn 130 min tablet\u0259 ehtiyac var | Hafta.az\" \/><\/p>\n<p>Bu g\u00fcn sor\u011funun ikinci g\u00fcn\u00fcd\u00fcr. \u00d6lk\u0259d\u0259 f\u00f6vq\u0259lad\u0259 v\u0259ziyy\u0259t elan olunub, 120 min m\u0259mur bu g\u00fcnl\u0259rd\u0259 evl\u0259ri g\u0259z\u0259r\u0259k sor\u011funu h\u0259yata ke\u00e7ir\u0259c\u0259k.<\/p>\n<p>G\u00f6zl\u0259nildiyi kimi, \u0259sas m\u00fcbahis\u0259li v\u0259ziyy\u0259t t\u00fcrkm\u0259nl\u0259rin ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 K\u0259rk\u00fck \u015f\u0259h\u0259rind\u0259 ba\u015f verib. \u0130raq\u0131n \u015fimal\u0131nda yerl\u0259\u015f\u0259n t\u00fcrkm\u0259n \u015f\u0259h\u0259ri K\u0259rk\u00fckd\u0259 h\u0259m d\u0259 \u00f6lk\u0259 neft ehtiyatlar\u0131n\u0131n b\u00f6y\u00fck hiss\u0259si yerl\u0259\u015fir. Dig\u0259r t\u0259r\u0259fd\u0259n, \u015f\u0259h\u0259rd\u0259 x\u00fcsus\u0259n d\u0259 son 50 ild\u0259 k\u00fcrd v\u0259 \u0259r\u0259bl\u0259rin say\u0131 s\u00fcr\u0259tl\u0259 artd\u0131\u011f\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn t\u00fcrkm\u0259nl\u0259r say etibar\u0131 il\u0259 \u00e7oxlu\u011fu itiribl\u0259r. \u00d6t\u0259n ilin dekabr\u0131nda ke\u00e7iril\u0259n b\u0259l\u0259diyy\u0259 se\u00e7kil\u0259rind\u0259 16 \u00fczv\u00fc olan K\u0259rk\u00fck b\u0259l\u0259diyy\u0259 m\u0259clisin\u0259 \u0130raq T\u00fcrkm\u0259n C\u0259bh\u0259sinin sad\u0259c\u0259 2 n\u00fcmay\u0259nd\u0259si se\u00e7ilib. K\u0259rk\u00fck\u00fcn b\u0259l\u0259diyy\u0259 s\u0259dri d\u0259 K\u00fcrd\u00fcstan V\u0259t\u0259np\u0259rv\u0259rl\u0259r \u0130ttifaq\u0131 \u00fczv\u00fc se\u00e7ilib.<\/p>\n<p>Son siyah\u0131yaalma zaman\u0131 is\u0259 \u0130raq T\u00fcrkm\u0259n C\u0259bh\u0259si b\u0259yan edib ki, siyah\u0131yaalmadan \u0259vv\u0259l K\u0259rk\u00fck\u0259 \u0130raq\u0131n \u015fimal rayonlar\u0131ndan 260 min n\u0259f\u0259r \u0259hali g\u0259tirilib. M\u0259qs\u0259d K\u0259rk\u00fckd\u0259 k\u00fcrd \u0259halinin say\u0131n\u0131 daha art\u0131q g\u00f6st\u0259rm\u0259kdir. H\u0259tta \u0130TC K\u0259rk\u00fckd\u0259 siyah\u0131yaalman\u0131 dayand\u0131rmaq t\u0259l\u0259bi ir\u0259li s\u00fcr\u00fcb.<\/p>\n<p>Qeyd ed\u0259k ki, k\u00fcrd partiyalar\u0131, o c\u00fcml\u0259d\u0259n, \u015eimali \u0130raq K\u00fcrd Administrasiyas\u0131 K\u0259rk\u00fck\u00fcn muxtariyy\u0259t \u0259razisin\u0259 daxil edilm\u0259sini t\u0259l\u0259b edir. Bununla ba\u011fl\u0131 2005-ci ild\u0259 q\u0259bul olunmu\u015f \u0130raq Konstitusiyas\u0131nda g\u00f6st\u0259ril\u0259n yerli referendum h\u00fcququnun t\u0259tbiq olunmas\u0131n\u0131, K\u0259rk\u00fck sakinl\u0259rinin \u0130raq \u0259razisind\u0259, yoxsa k\u00fcrd muxtariyy\u0259ti \u0259razisind\u0259 qalmas\u0131na \u00f6zl\u0259rinin q\u0259rar verm\u0259sini ist\u0259yir. H\u0259tta 2014-2017-ci ill\u0259rd\u0259 K\u0259rk\u00fck k\u00fcrd q\u00fcvv\u0259l\u0259rinin n\u0259zar\u0259ti alt\u0131nda olub. Ancaq 2017-ci ild\u0259 referendumdan sonra \u0130raq q\u00fcvv\u0259l\u0259ri K\u0259rk\u00fck\u0259 n\u0259zar\u0259ti \u0259l\u0259 ke\u00e7irib.<\/p>\n<p><img src=\"https:\/\/gdb.voanews.com\/472d0b89-5db9-47dc-9012-0ab1e3b08a22_w1200_r1.jpg\" alt=\"\u0130raq K\u00fcrd\u00fcstan\u0131nda parlament se\u00e7kil\u0259ri ke\u00e7irilir\" \/><\/p>\n<p>Son se\u00e7kil\u0259rin n\u0259tic\u0259l\u0259ri g\u00f6st\u0259rir ki, K\u0259rk\u00fckd\u0259 siyasi \u00fcst\u00fcnl\u00fck k\u00fcrdl\u0259r\u0259 m\u0259xsusdur. Ancaq \u015f\u0259h\u0259rin tarixi sahibl\u0259ri olan t\u00fcrkm\u0259nl\u0259r v\u0259 \u00f6lk\u0259nin \u0259sas etnik \u00e7oxlu\u011fu olan \u0259r\u0259bl\u0259r K\u0259rk\u00fck\u00fc k\u00fcrdl\u0259r\u0259 verm\u0259m\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn m\u00fcqavim\u0259t g\u00f6st\u0259rir.<\/p>\n<p>Ancaq \u0130raq reall\u0131\u011f\u0131nda v\u0259ziyy\u0259t g\u00f6r\u00fcnd\u00fcy\u00fcnd\u0259n d\u0259 xeyli d\u0259r\u0259c\u0259d\u0259 m\u00fcr\u0259kk\u0259bdir. \u00c7\u00fcnki t\u00fcrkm\u0259nl\u0259rin siyasi olaraq vahid m\u00f6vqed\u0259n \u00e7\u0131x\u0131\u015f etm\u0259m\u0259si onlar\u0131n g\u00fccl\u0259rini b\u00f6l\u00fcr. \u00c7\u00fcnki t\u00fcrkm\u0259nl\u0259rin bir qismi \u00f6z g\u0259l\u0259c\u0259kl\u0259rini m\u0259rk\u0259zi \u018frbil olan \u0130raq k\u00fcrd muxtariyy\u0259ti il\u0259 g\u00f6r\u00fcr, bir qismi is\u0259 Ba\u011fdad\u0131n idar\u0259sini d\u0259st\u0259kl\u0259yir. Eyni zamanda se\u00e7kil\u0259rd\u0259 d\u0259 t\u00fcrkm\u0259nl\u0259r vahid bir t\u0259\u015fkilat olaraq deyil, ad\u0259t\u0259n f\u0259rqli siyasi qruplar\u0131n siyah\u0131s\u0131ndan i\u015ftirak edir v\u0259 n\u0259tic\u0259d\u0259 t\u00fcrkm\u0259n s\u0259sl\u0259ri par\u00e7alan\u0131r. Son olaraq \u00f6t\u0259n ay \u0130raq k\u00fcrd muxtariyy\u0259ti \u0259razisind\u0259 ke\u00e7iril\u0259n yerli parlament se\u00e7kil\u0259rind\u0259 \u0130TC-nin namiz\u0259di v\u0259 d\u0259st\u0259kl\u0259diyi namiz\u0259dl\u0259rin se\u00e7il\u0259 bilm\u0259m\u0259si bunun n\u0259tic\u0259si oldu.<\/p>\n<p>G\u00f6r\u00fcn\u00fcr ki, Ba\u011fdad yeni siyah\u0131yaalmada m\u0259hz bu s\u0259b\u0259bd\u0259n etnik v\u0259 m\u0259zh\u0259bi m\u0259nsubiyy\u0259t suallar\u0131n\u0131 anket\u0259 daxil etm\u0259yib. \u00c7\u00fcnki yuxar\u0131da da qeyd etdiyim kimi, m\u0259zh\u0259b v\u0259 etnik kimlik m\u00f6vzusu art\u0131q uzun ill\u0259rdir ki, \u0130raqda spekulyasiyalara s\u0259b\u0259b olur v\u0259 \u00f6lk\u0259d\u0259 milli birliy\u0259 mane olur. K\u0259rk\u00fck hadis\u0259l\u0259ri g\u00f6st\u0259rir ki, t\u00fcrkm\u0259nl\u0259r \u0130raq\u0131n sosial, iqtisadi v\u0259 siyasi h\u0259yat\u0131nda f\u0259al \u015f\u0259kild\u0259 i\u015ftirak etm\u0259li, d\u00f6vl\u0259t v\u0259 ictimai sektorda aktiv t\u0259msil\u00e7ilikl\u0259rini art\u0131rmal\u0131d\u0131r. Eyni zamanda son 20 ild\u0259 ba\u015f ver\u0259n m\u00fcharib\u0259 v\u0259 terror zaman\u0131 evl\u0259rini t\u0259rk etmi\u015f t\u00fcrkm\u0259nl\u0259rin yenid\u0259n tarixi torpaqlar\u0131na geri d\u00f6nm\u0259sin\u0259 ehtiyac var. \u018fks t\u0259qdird\u0259 \u0130raqda tarixi t\u00fcrkm\u0259n \u0259razil\u0259rind\u0259 demoqrafik v\u0259ziyy\u0259t s\u00fcr\u0259tl\u0259 d\u0259yi\u015fm\u0259kd\u0259 davam ed\u0259c\u0259k.<\/p>\n<p><strong>K\u0259nan R\u00f6v\u015f\u0259no\u011flu<\/strong><br \/>\n<strong>X\u00fcsusi olaraq Musavat.com \u00fc\u00e7\u00fcn<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>K\u0259rk\u00fckd\u0259 demoqrafik v\u0259ziyy\u0259ti kiml\u0259r v\u0259 niy\u0259 d\u0259yi\u015fm\u0259y\u0259 \u00e7al\u0131\u015f\u0131r? \u0130raqda 27 ild\u0259n sonra ilk d\u0259f\u0259 siyah\u0131yaalma h\u0259yata ke\u00e7irilir. Bu \u00f6lk\u0259d\u0259 sonuncu d\u0259f\u0259 1997-ci ild\u0259 \u00f6lk\u0259nin \u015fimal\u0131ndak\u0131 k\u00fcrd muxtariyy\u0259ti \u0259razisi istisna olmaqla siyah\u0131yaalma h\u0259yata ke\u00e7irilib. Aradan \u00f6t\u0259n 27 il \u0259rzind\u0259 i\u015f\u011fal, m\u00fcharib\u0259l\u0259r v\u0259 terror \u00f6lk\u0259d\u0259 \u0259halinin \u00fcmumi siyah\u0131yaalmas\u0131na mane olub. \u00dcst\u0259lik, son ill\u0259rd\u0259 m\u0259rk\u0259zi h\u00f6kum\u0259tl\u0259 \u0259yal\u0259tl\u0259r aras\u0131nda fikir ayr\u0131l\u0131\u011f\u0131, neft g\u0259lirl\u0259rinin b\u00f6l\u00fc\u015fd\u00fcr\u00fclm\u0259si il\u0259 ba\u011fl\u0131 naraz\u0131l\u0131q kimi m\u00f6vzular h\u00f6kum\u0259ti siyah\u0131yaalmaya getm\u0259y\u0259 vadar edib. Maraql\u0131d\u0131r ki, bud\u0259f\u0259ki siyah\u0131yaalmada v\u0259t\u0259nda\u015flar\u0131n m\u0259zh\u0259bi v\u0259 etnik m\u0259nsubiyy\u0259ti il\u0259 ba\u011fl\u0131 suallar olmayacaq. 70 sualdan ibar\u0259t anketd\u0259 yaln\u0131z v\u0259t\u0259nda\u015f\u0131n m\u0259nsub&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":770234,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0},"categories":[19],"tags":[],"aioseo_notices":[],"gutentor_comment":0,"rttpg_featured_image_url":{"full":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/11\/a3c6491dbede438157b5e0aafa4d91c3.jpg",800,450,false],"landscape":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/11\/a3c6491dbede438157b5e0aafa4d91c3.jpg",800,450,false],"portraits":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/11\/a3c6491dbede438157b5e0aafa4d91c3.jpg",800,450,false],"thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/11\/a3c6491dbede438157b5e0aafa4d91c3-500x280.jpg",500,280,true],"medium":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/11\/a3c6491dbede438157b5e0aafa4d91c3-649x365.jpg",649,365,true],"large":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/11\/a3c6491dbede438157b5e0aafa4d91c3.jpg",640,360,false],"1536x1536":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/11\/a3c6491dbede438157b5e0aafa4d91c3.jpg",800,450,false],"2048x2048":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/11\/a3c6491dbede438157b5e0aafa4d91c3.jpg",800,450,false],"post-thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/11\/a3c6491dbede438157b5e0aafa4d91c3-240x172.jpg",240,172,true],"advps-thumb-one":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/11\/a3c6491dbede438157b5e0aafa4d91c3.jpg",800,450,false]},"rttpg_author":{"display_name":"V\u00fcsal Rafiqo\u011flu","author_link":"https:\/\/arantv.az\/?author=2"},"rttpg_comment":0,"rttpg_category":"<a href=\"https:\/\/arantv.az\/?cat=19\" rel=\"category\">G\u00fcnd\u0259m<\/a>","rttpg_excerpt":"K\u0259rk\u00fckd\u0259 demoqrafik v\u0259ziyy\u0259ti kiml\u0259r v\u0259 niy\u0259 d\u0259yi\u015fm\u0259y\u0259 \u00e7al\u0131\u015f\u0131r? \u0130raqda 27 ild\u0259n sonra ilk d\u0259f\u0259 siyah\u0131yaalma h\u0259yata ke\u00e7irilir. Bu \u00f6lk\u0259d\u0259 sonuncu d\u0259f\u0259 1997-ci ild\u0259 \u00f6lk\u0259nin \u015fimal\u0131ndak\u0131 k\u00fcrd muxtariyy\u0259ti \u0259razisi istisna olmaqla siyah\u0131yaalma h\u0259yata ke\u00e7irilib. Aradan \u00f6t\u0259n 27 il \u0259rzind\u0259 i\u015f\u011fal, m\u00fcharib\u0259l\u0259r v\u0259 terror \u00f6lk\u0259d\u0259 \u0259halinin \u00fcmumi siyah\u0131yaalmas\u0131na mane olub. \u00dcst\u0259lik, son ill\u0259rd\u0259 m\u0259rk\u0259zi h\u00f6kum\u0259tl\u0259 \u0259yal\u0259tl\u0259r aras\u0131nda&hellip;","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/770196"}],"collection":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=770196"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/770196\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":770236,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/770196\/revisions\/770236"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/770234"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=770196"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=770196"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=770196"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}