{"id":772031,"date":"2024-11-29T18:07:46","date_gmt":"2024-11-29T14:07:46","guid":{"rendered":"https:\/\/arantv.az\/?p=772031"},"modified":"2024-11-29T18:07:46","modified_gmt":"2024-11-29T14:07:46","slug":"iiv-%c9%99-yoluxan-s%c9%99xsl%c9%99rin-preparatlarla-t%c9%99minati-dovl%c9%99t-t%c9%99r%c9%99find%c9%99n-od%c9%99nissiz-qaydada-h%c9%99yata-kecirilir","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/arantv.az\/?p=772031","title":{"rendered":"\u0130\u0130V-\u0259 yoluxan \u015f\u0259xsl\u0259rin preparatlarla t\u0259minat\u0131 d\u00f6vl\u0259t t\u0259r\u0259find\u0259n \u00f6d\u0259ni\u015fsiz qaydada h\u0259yata ke\u00e7irilir"},"content":{"rendered":"<p>\u201c\u0130\u0130V-\u0259 yoluxan \u015f\u0259xsl\u0259rin m\u00fcalic\u0259si antiretrovirus terapiya adlan\u0131r. M\u00fcalic\u0259 Respublika Q\u0130\u00c7S-l\u0259 M\u00fcbariz\u0259 M\u0259rk\u0259zind\u0259 \u00dcmumd\u00fcnya S\u0259hiyy\u0259 T\u0259\u015fkilat\u0131n\u0131n son t\u00f6vsiy\u0259l\u0259rin\u0259 m\u00fcvafiq olaraq m\u00fcasir m\u00fcalic\u0259 rejiml\u0259ri \u0259sas\u0131nda apar\u0131l\u0131r. X\u0259st\u0259l\u0259rin ARV preparatlarla t\u0259minat\u0131 d\u00f6vl\u0259t t\u0259r\u0259find\u0259n \u00f6d\u0259ni\u015fsiz, konfidensial qaydada h\u0259yata ke\u00e7irilir\u201d.<\/p>\n<p><a class=\"azertac-link\" href=\"https:\/\/azertag.az\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">AZ\u018fRTAC<\/a>\u00a0S\u0259hiyy\u0259 Nazirliyinin m\u0259tbuat xidm\u0259tin\u0259 istinadla x\u0259b\u0259r verir ki, bu s\u00f6zl\u0259ri Respublika Q\u0130\u00c7S-l\u0259 M\u00fcbariz\u0259 M\u0259rk\u0259zinin direktoru Famil M\u0259mm\u0259dov deyib.<\/p>\n<p>O qeyd edib ki, x\u0259st\u0259l\u0259rd\u0259 \u0130\u0130V infeksiyas\u0131 diaqnozu t\u0259sdiql\u0259ndikd\u0259n sonra dispanser n\u0259zar\u0259t\u0259 g\u00f6t\u00fcr\u00fcl\u0259r\u0259k antiretrovirus terapiyaya c\u0259lb olunurlar: \u201cX\u0259st\u0259l\u0259rl\u0259 h\u0259kim infeksionistl\u0259r, psixoloqlar t\u0259r\u0259find\u0259n m\u0259sl\u0259h\u0259tl\u0259\u015fm\u0259l\u0259r apar\u0131l\u0131r. M\u0259rk\u0259zin m\u00fct\u0259x\u0259ssisl\u0259ri t\u0259r\u0259find\u0259n h\u0259r bir x\u0259st\u0259y\u0259 individual yana\u015fma, y\u0259ni h\u0259r bir x\u0259st\u0259nin ya\u015f\u0131, \u00e7\u0259kisi, m\u00fcayin\u0259 n\u0259tic\u0259l\u0259ri, a\u011f\u0131rla\u015fmalar\u0131, yana\u015f\u0131 x\u0259st\u0259likl\u0259ri n\u0259z\u0259r\u0259 al\u0131naraq m\u00fcalic\u0259 sxeml\u0259ri t\u0259yin olunur. D\u0259rmanlar\u0131n q\u0259bul qaydas\u0131, m\u00fcalic\u0259y\u0259 sadiqlik, fasil\u0259li m\u00fcalic\u0259nin f\u0259sadlar\u0131, monitorinq m\u00fcayin\u0259l\u0259rinin vacibliyi bar\u0259d\u0259 x\u0259st\u0259l\u0259r m\u00fct\u0259x\u0259ssisl\u0259r t\u0259r\u0259find\u0259n \u0259trafl\u0131 m\u0259lumatland\u0131r\u0131l\u0131r.<\/p>\n<p>\u0130\u0130V-\u0259 yoluxan \u015f\u0259xsl\u0259rin m\u00fcalic\u0259si Respublika Q\u0130\u00c7S-l\u0259 M\u00fcbariz\u0259 M\u0259rk\u0259zind\u0259 ambulator v\u0259 stasionar \u015f\u0259raitd\u0259 apar\u0131la bil\u0259r. X\u0259st\u0259d\u0259 yana\u015f\u0131 x\u0259st\u0259likl\u0259r m\u00fc\u015fahid\u0259 olundu\u011fu t\u0259qdird\u0259 h\u0259min a\u011f\u0131rla\u015fmalar\u0131n ixtisasla\u015fm\u0131\u015f diaqnostikas\u0131 v\u0259 ARV terapiya q\u0259bulu zaman\u0131 m\u00fc\u015fahid\u0259 olunan yan t\u0259sirl\u0259rin idar\u0259 olunmas\u0131 m\u0259qs\u0259dil\u0259 x\u0259st\u0259l\u0259r stasionar \u015f\u00f6b\u0259d\u0259 \u00f6z m\u00fcalic\u0259l\u0259rini davam etdirirl\u0259r. Daha spesifik xarakterli a\u011f\u0131rla\u015fmalar a\u015fkar olunan zaman, m\u0259s\u0259l\u0259n, v\u0259r\u0259m, onkoloji x\u0259st\u0259likl\u0259r zaman\u0131 \u0130\u0130V-\u0259 yoluxan \u015f\u0259xsl\u0259r h\u0259min x\u0259st\u0259likl\u0259r \u00fczr\u0259 ixtisasla\u015fm\u0131\u015f dig\u0259r tibb m\u00fc\u0259ssis\u0259l\u0259rin\u0259 y\u00f6nl\u0259ndirilirl\u0259r\u201d.<\/p>\n<p>M\u0259rk\u0259z direktoru regionlarda ya\u015fayan \u0130\u0130V-\u0259 yoluxan \u015f\u0259xsl\u0259rin m\u00fcalic\u0259si il\u0259 ba\u011fl\u0131 m\u0259lumat verib: \u201cM\u0259rk\u0259zd\u0259 qeydiyyatda olan v\u0259 regionlarda ya\u015fayan \u0130\u0130V-\u0259 yoluxan \u015f\u0259xsl\u0259rin m\u00fcalic\u0259y\u0259 \u0259l\u00e7atanl\u0131\u011f\u0131n\u0131n t\u0259min olunmas\u0131 m\u0259qs\u0259dil\u0259 antiretrovirus preparatlar\u0131n t\u0259minat\u0131 regional \u0130\u0130V laboratoriyalar\u0131 t\u0259r\u0259find\u0259n h\u0259yata ke\u00e7irilir. H\u0259m\u00e7inin \u0130\u0130V-\u0259 m\u00fcayin\u0259l\u0259rin regionlarda ya\u015fayan \u0259hali \u00fc\u00e7\u00fcn \u0259l\u00e7atanl\u0131\u011f\u0131n\u0131 t\u0259min etm\u0259k m\u0259qs\u0259dil\u0259 Respublika Q\u0130\u00c7S-l\u0259 M\u00fcbariz\u0259 M\u0259rk\u0259zi il\u0259 yana\u015f\u0131, Nax\u00e7\u0131van Muxtar Respublikas\u0131 daxil olmaqla, 12 regional laboratoriyalarda v\u0259 k\u00f6n\u00fcll\u00fc m\u00fcayin\u0259 m\u0259nt\u0259q\u0259l\u0259rind\u0259 apar\u0131l\u0131r. \u0130\u0130V-\u0259 m\u00fcayin\u0259l\u0259r anonim qaydada, \u00f6d\u0259ni\u015fsiz, konfidensiall\u0131q qorunmaq prinsipi il\u0259 h\u0259yata ke\u00e7irilir\u201d.<\/p>\n<p>M\u00fct\u0259x\u0259ssis \u0130\u0130V-d\u0259n qorunmaq \u00fc\u00e7\u00fcn g\u00f6r\u00fcl\u0259c\u0259k t\u0259dbirl\u0259r bar\u0259d\u0259 dan\u0131\u015f\u0131b. Onun s\u00f6zl\u0259rin\u0259 g\u00f6r\u0259, \u0259n vacib m\u0259qam insanlar\u0131n \u0130\u0130V\/Q\u0130\u00c7S m\u00f6vzusunda, profilaktik t\u0259dbirl\u0259r bar\u0259d\u0259 maarifl\u0259nm\u0259sidir: \u201cBiz h\u0259r zaman qeyd edirik ki, profilaktika m\u00fcalic\u0259d\u0259n daha yax\u015f\u0131d\u0131r. Riskli davran\u0131\u015flardan \u00e7\u0259kinm\u0259k, qoruyuculardan istifad\u0259, z\u0259r\u0259rli v\u0259rdi\u015fl\u0259rd\u0259n uzaqla\u015fmaq, gigiyenik qaydalara \u0259m\u0259l olunmas\u0131 \u0130\u0130V-\u0259 yoluxman\u0131n qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131n al\u0131nmas\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn \u0259sas t\u0259dbirl\u0259rdir. Eyni zamanda, ist\u0259rdim t\u0259masdan \u00f6nc\u0259 (T\u00d6P) v\u0259 t\u0259masdan sonra profilaktika (Postkontakt profilaktika) bar\u0259d\u0259 d\u0259 m\u0259lumat verim. Art\u0131q uzun m\u00fcdd\u0259tdir ki, \u00f6lk\u0259d\u0259 risk qruplar\u0131 aras\u0131nda t\u0259masdan \u00f6nc\u0259 profilaktika h\u0259yata ke\u00e7irilir. T\u00d6P \u0130\u0130V-\u0259 yoluxmam\u0131\u015f \u015f\u0259xsl\u0259rin \u0130\u0130V-l\u0259 ya\u015fayan insanlarla kontakt\u0131ndan \u00f6nc\u0259 virusa yoluxmas\u0131n\u0131n qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131 alma\u011fa y\u00f6n\u0259ldilmi\u015f antiretrovirus preparat\u0131n\u0131n sxem \u00fczr\u0259 q\u0259bulundan ibar\u0259tdir. X\u00fcsusil\u0259 qeyd etm\u0259k ist\u0259rdim ki, t\u0259masdan \u00f6nc\u0259 profilaktikan\u0131n \u0259hat\u0259 dair\u0259si art\u0131q \u00f6lk\u0259d\u0259 b\u00fct\u00fcn risk qruplar\u0131 aras\u0131nda geni\u015fl\u0259ndirilib.<\/p>\n<p>Postkontakt profilaktika is\u0259 art\u0131q uzun ill\u0259rdi ki, \u00f6lk\u0259d\u0259 u\u011furlu \u015f\u0259kild\u0259 h\u0259yata ke\u00e7irilir. \u0130\u0130V-li \u015f\u0259xsl\u0259rl\u0259, t\u0259sad\u00fcfi, qorunmam\u0131\u015f t\u0259masdan sonra, \u015fpris ucluqlar\u0131 batan zaman, h\u0259m\u00e7inin tibb i\u015f\u00e7il\u0259ri aras\u0131nda \u0130\u0130V-\u0259 yoluxmu\u015f biomateriallarla tibbi z\u0259d\u0259l\u0259nm\u0259d\u0259n yoluxman\u0131n qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131n al\u0131nmas\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn m\u0259rk\u0259z\u0259 m\u00fcraci\u0259t etm\u0259k t\u00f6vsiy\u0259 olunur. Burada vacib m\u0259qam ondan ibar\u0259tdir ki, t\u0259masdan sonra profilaktika 72 saat \u0259rzind\u0259 h\u0259yata ke\u00e7irilm\u0259lidir\u201d.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u201c\u0130\u0130V-\u0259 yoluxan \u015f\u0259xsl\u0259rin m\u00fcalic\u0259si antiretrovirus terapiya adlan\u0131r. M\u00fcalic\u0259 Respublika Q\u0130\u00c7S-l\u0259 M\u00fcbariz\u0259 M\u0259rk\u0259zind\u0259 \u00dcmumd\u00fcnya S\u0259hiyy\u0259 T\u0259\u015fkilat\u0131n\u0131n son t\u00f6vsiy\u0259l\u0259rin\u0259 m\u00fcvafiq olaraq m\u00fcasir m\u00fcalic\u0259 rejiml\u0259ri \u0259sas\u0131nda apar\u0131l\u0131r. X\u0259st\u0259l\u0259rin ARV preparatlarla t\u0259minat\u0131 d\u00f6vl\u0259t t\u0259r\u0259find\u0259n \u00f6d\u0259ni\u015fsiz, konfidensial qaydada h\u0259yata ke\u00e7irilir\u201d. AZ\u018fRTAC\u00a0S\u0259hiyy\u0259 Nazirliyinin m\u0259tbuat xidm\u0259tin\u0259 istinadla x\u0259b\u0259r verir ki, bu s\u00f6zl\u0259ri Respublika Q\u0130\u00c7S-l\u0259 M\u00fcbariz\u0259 M\u0259rk\u0259zinin direktoru Famil M\u0259mm\u0259dov deyib. O qeyd edib ki, x\u0259st\u0259l\u0259rd\u0259 \u0130\u0130V infeksiyas\u0131 diaqnozu t\u0259sdiql\u0259ndikd\u0259n sonra dispanser n\u0259zar\u0259t\u0259 g\u00f6t\u00fcr\u00fcl\u0259r\u0259k antiretrovirus terapiyaya c\u0259lb olunurlar: \u201cX\u0259st\u0259l\u0259rl\u0259 h\u0259kim infeksionistl\u0259r, psixoloqlar t\u0259r\u0259find\u0259n m\u0259sl\u0259h\u0259tl\u0259\u015fm\u0259l\u0259r apar\u0131l\u0131r. M\u0259rk\u0259zin m\u00fct\u0259x\u0259ssisl\u0259ri t\u0259r\u0259find\u0259n h\u0259r bir x\u0259st\u0259y\u0259 individual yana\u015fma, y\u0259ni h\u0259r bir x\u0259st\u0259nin ya\u015f\u0131,&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":772032,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0},"categories":[1],"tags":[],"aioseo_notices":[],"gutentor_comment":0,"rttpg_featured_image_url":{"full":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/11\/1732881599107059836_1200x630.jpg",924,630,false],"landscape":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/11\/1732881599107059836_1200x630.jpg",924,630,false],"portraits":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/11\/1732881599107059836_1200x630.jpg",924,630,false],"thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/11\/1732881599107059836_1200x630-500x280.jpg",500,280,true],"medium":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/11\/1732881599107059836_1200x630-535x365.jpg",535,365,true],"large":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/11\/1732881599107059836_1200x630-840x573.jpg",640,437,true],"1536x1536":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/11\/1732881599107059836_1200x630.jpg",924,630,false],"2048x2048":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/11\/1732881599107059836_1200x630.jpg",924,630,false],"post-thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/11\/1732881599107059836_1200x630-240x172.jpg",240,172,true],"advps-thumb-one":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/11\/1732881599107059836_1200x630-924x620.jpg",924,620,true]},"rttpg_author":{"display_name":"V\u00fcsal Rafiqo\u011flu","author_link":"https:\/\/arantv.az\/?author=2"},"rttpg_comment":0,"rttpg_category":"<a href=\"https:\/\/arantv.az\/?cat=1\" rel=\"category\">C\u0259miyy\u0259t<\/a>","rttpg_excerpt":"\u201c\u0130\u0130V-\u0259 yoluxan \u015f\u0259xsl\u0259rin m\u00fcalic\u0259si antiretrovirus terapiya adlan\u0131r. M\u00fcalic\u0259 Respublika Q\u0130\u00c7S-l\u0259 M\u00fcbariz\u0259 M\u0259rk\u0259zind\u0259 \u00dcmumd\u00fcnya S\u0259hiyy\u0259 T\u0259\u015fkilat\u0131n\u0131n son t\u00f6vsiy\u0259l\u0259rin\u0259 m\u00fcvafiq olaraq m\u00fcasir m\u00fcalic\u0259 rejiml\u0259ri \u0259sas\u0131nda apar\u0131l\u0131r. X\u0259st\u0259l\u0259rin ARV preparatlarla t\u0259minat\u0131 d\u00f6vl\u0259t t\u0259r\u0259find\u0259n \u00f6d\u0259ni\u015fsiz, konfidensial qaydada h\u0259yata ke\u00e7irilir\u201d. AZ\u018fRTAC\u00a0S\u0259hiyy\u0259 Nazirliyinin m\u0259tbuat xidm\u0259tin\u0259 istinadla x\u0259b\u0259r verir ki, bu s\u00f6zl\u0259ri Respublika Q\u0130\u00c7S-l\u0259 M\u00fcbariz\u0259 M\u0259rk\u0259zinin direktoru Famil M\u0259mm\u0259dov deyib. O qeyd&hellip;","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/772031"}],"collection":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=772031"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/772031\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":772033,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/772031\/revisions\/772033"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/772032"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=772031"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=772031"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=772031"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}