{"id":773600,"date":"2024-12-08T19:59:09","date_gmt":"2024-12-08T15:59:09","guid":{"rendered":"https:\/\/arantv.az\/?p=773600"},"modified":"2024-12-08T19:59:09","modified_gmt":"2024-12-08T15:59:09","slug":"niy%c9%99-isiqforlarin-lampalari-qirmizi-sari-v%c9%99-yasildir","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/arantv.az\/?p=773600","title":{"rendered":"Niy\u0259 i\u015f\u0131qforlar\u0131n lampalar\u0131 q\u0131rm\u0131z\u0131, sar\u0131 v\u0259 ya\u015f\u0131ld\u0131r?"},"content":{"rendered":"<p>D\u00fcnyan\u0131n bir \u00e7ox yerind\u0259 i\u015f\u0131qforlar \u00f6z r\u0259ngl\u0259ri il\u0259 biz\u0259 eyni mesaj\u0131 verir: Q\u0131rm\u0131z\u0131 dayanmaq, sar\u0131 yava\u015flamaq, ya\u015f\u0131l is\u0259 davam etm\u0259k dem\u0259kdir. B\u0259s niy\u0259 bu \u00fc\u00e7 r\u0259ng se\u00e7ildi, ba\u015fqa r\u0259ngl\u0259r yox?<\/p>\n<p>Lent.az\u00a0<a title=\"xeberler son xeberler 2024\" href=\"https:\/\/big.az\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">x\u0259b\u0259r<\/a>\u00a0verir ki, yollarda h\u0259r\u0259k\u0259tin artmas\u0131 s\u0259b\u0259bind\u0259n ilk i\u015f\u0131qforlar AB\u015e-da qura\u015fd\u0131r\u0131l\u0131b. Yol q\u0259zalar\u0131na g\u00f6r\u0259 \u015f\u0259h\u0259rl\u0259rd\u0259 n\u0259qliyyat\u0131n h\u0259r\u0259k\u0259tin\u0259 k\u00f6m\u0259k etm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn yol q\u00fcll\u0259l\u0259ri in\u015fa edibl\u0259r. Q\u00fcll\u0259l\u0259rd\u0259 yerl\u0259\u015fmi\u015f zabitl\u0259r fit \u00e7alaraq, dayanmaq v\u0259 getm\u0259k vaxt\u0131 g\u0259l\u0259nd\u0259 n\u0259qliyyat\u0131 x\u0259b\u0259rdar etm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn q\u0131rm\u0131z\u0131, ya\u015f\u0131l v\u0259 sar\u0131 i\u015f\u0131qlar\u0131 yand\u0131r\u0131rd\u0131lar.<\/p>\n<p>Uilliam Potts 1920-ci ild\u0259 ilk \u00fc\u00e7 r\u0259ngli, d\u00f6rd t\u0259r\u0259fli i\u015f\u0131qforu icad etdi. Bu, avtomobill\u0259rin k\u0259si\u015fm\u0259l\u0259rd\u0259 t\u0259hl\u00fck\u0259siz qalmas\u0131n\u0131 asanla\u015fd\u0131rd\u0131. Bununla bel\u0259, b\u00fct\u00fcn \u00f6lk\u0259 \u0259razisind\u0259 bir s\u0131ra yol siqnallar\u0131 v\u0259 nax\u0131\u015f sisteml\u0259ri h\u0259l\u0259 d\u0259 m\u00f6vcud idi. Federal Avtomobil Yollar\u0131 \u0130dar\u0259si 1935-ci ild\u0259 b\u00fct\u00fcn yol ni\u015fanlar\u0131, s\u0259ki ni\u015fanlar\u0131 v\u0259 yol siqnallar\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn vahid standartlar\u0131 m\u00fc\u0259yy\u0259n etm\u0259k, el\u0259c\u0259 d\u0259 h\u0259r k\u0259sd\u0259n q\u0131rm\u0131z\u0131, sar\u0131 v\u0259 ya\u015f\u0131l i\u015f\u0131q r\u0259ngl\u0259rind\u0259n istifad\u0259 etm\u0259yi t\u0259l\u0259b etm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn &#8220;Davaml\u0131 Trafik \u0130dar\u0259etm\u0259 Cihazlar\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn B\u0259l\u0259d\u00e7i&#8221; n\u0259\u015fr etdi.<\/p>\n<p>\u0130\u015f\u0131qfor \u00fc\u00e7\u00fcn q\u0131rm\u0131z\u0131, sar\u0131 v\u0259 ya\u015f\u0131l r\u0259ngl\u0259rin se\u00e7ilm\u0259sinin bir ne\u00e7\u0259 s\u0259b\u0259bi var.<\/p>\n<p>Q\u0131rm\u0131z\u0131 a\u00e7\u0131q bir se\u00e7imdir. Q\u0131rm\u0131z\u0131 r\u0259ng t\u0259hl\u00fck\u0259 v\u0259 ya ba\u015f ver\u0259n bir \u015fey \u00fc\u00e7\u00fcn x\u0259b\u0259rdar olmaq dem\u0259kdir. Dayanacaq i\u015far\u0259l\u0259rinin q\u0131rm\u0131z\u0131 olmas\u0131n\u0131n s\u0259b\u0259bi eynidir. Q\u0131rm\u0131z\u0131 bir \u015fey insan g\u00f6z\u00fcn\u00fc daha \u00e7ox c\u0259lb edir.<\/p>\n<div class=\"AdviadNativeVideo\"><\/div>\n<p>S\u00fcr\u00fcc\u00fcl\u0259r\u0259 i\u015f\u0131\u011f\u0131n bir ne\u00e7\u0259 saniy\u0259 \u0259rzind\u0259 q\u0131rm\u0131z\u0131ya \u00e7evril\u0259c\u0259yi bar\u0259d\u0259 x\u0259b\u0259rdarl\u0131q etm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn sar\u0131 i\u015f\u0131qlar se\u00e7ilib. Bu i\u015f\u0131q haqq\u0131nda maraql\u0131 fakt ondan ibar\u0259tdir ki, s\u00fcr\u0259t h\u0259ddi daha y\u00fcks\u0259k olduqda sar\u0131 i\u015f\u0131q daha uzun m\u00fcdd\u0259t yan\u0131r.<\/p>\n<p>Ya\u015f\u0131l daha q\u0131sa dal\u011fa uzunlu\u011funa malikdir, bu da g\u00f6rm\u0259yi asanla\u015fd\u0131r\u0131r. Ya\u015f\u0131l se\u00e7ilm\u0259zd\u0259n \u0259vv\u0259l a\u011fdan istifad\u0259 olunurdu. Ancaq k\u00fc\u00e7\u0259 lampalar\u0131 a\u011f i\u015f\u0131qlardan istifad\u0259 etdiyi \u00fc\u00e7\u00fcn bu r\u0259ng asanl\u0131qla qar\u0131\u015fd\u0131r\u0131la bil\u0259r. O vaxtdan b\u0259ri &#8220;davam etm\u0259k&#8221; \u00fc\u00e7\u00fcn universal r\u0259ng ya\u015f\u0131ld\u0131r.<\/p>\n<p>Magistral yollarda ilk i\u015f\u0131qfor 1868-ci ild\u0259 Londonda yaln\u0131z ya\u015f\u0131l v\u0259 q\u0131rm\u0131z\u0131 r\u0259ngl\u0259rl\u0259 istifad\u0259 edilib. Bu lampalar qazla i\u015fl\u0259yirdi v\u0259 \u00f6z oxu \u0259traf\u0131nda f\u0131rlana bilirdi.<\/p>\n<p>Lakin bir ild\u0259n sonra bu i\u015f\u0131qforlar partlay\u0131b bir polis \u0259m\u0259kda\u015f\u0131n\u0131 yaralad\u0131qdan sonra g\u00f6t\u00fcr\u00fcld\u00fc. Zaman ke\u00e7dikc\u0259 k\u00fc\u00e7\u0259l\u0259rd\u0259 avtomobill\u0259rin say\u0131 \u00e7oxald\u0131qca i\u015f\u0131qfora ehtiyac da artd\u0131.<\/p>\n<p>1923-c\u00fc ild\u0259 h\u0259m d\u0259 qaz maskas\u0131n\u0131n ixtira\u00e7\u0131s\u0131 olan Garret Morqan Amerikada ilk elektrik avtomatik lampan\u0131 patentl\u0259\u015fdirdi. Lampa Klivlendd\u0259 yerl\u0259\u015fdirilib. 1963-c\u00fc ild\u0259 \u00f6l\u00fcm\u00fcnd\u0259n az \u0259vv\u0259l Morqan patentini &#8220;General Electric&#8221;\u0259 40 min dollara satd\u0131.<\/p>\n<p>\u018fvv\u0259lc\u0259 d\u0259mir yollar\u0131nda oldu\u011fu kimi &#8220;T&#8221; \u015f\u0259klind\u0259 olan i\u015f\u0131qforlar yaln\u0131z ya\u015f\u0131l v\u0259 q\u0131rm\u0131z\u0131 i\u015f\u0131qlardan ibar\u0259t idis\u0259, tezlikl\u0259 sar\u0131 da \u0259lav\u0259 olundu.<\/p>\n<p>Q\u0131rm\u0131z\u0131, sar\u0131 v\u0259 ya\u015f\u0131l i\u015f\u0131qlar\u0131n beyn\u0259lxalq istifad\u0259sinin \u0259sas s\u0259b\u0259bi Yol \u0130\u015far\u0259l\u0259ri \u00fczr\u0259 Vyana Konvensiyas\u0131d\u0131r. Q\u0259rib\u0259dir ki, AB\u015e v\u0259 Yaponiya bu konvensiyan\u0131 imzalamad\u0131qlar\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn bu \u00f6lk\u0259l\u0259rd\u0259 s\u00f6z\u00fcged\u0259n standartlardan k\u0259narla\u015fmalar m\u00fc\u015fahid\u0259 olunur.<\/p>\n<p>Qeyd ed\u0259k ki, Az\u0259rbaycanda ilk svetofor 1936-c\u0131 ild\u0259 Bak\u0131da qura\u015fd\u0131r\u0131l\u0131b.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>D\u00fcnyan\u0131n bir \u00e7ox yerind\u0259 i\u015f\u0131qforlar \u00f6z r\u0259ngl\u0259ri il\u0259 biz\u0259 eyni mesaj\u0131 verir: Q\u0131rm\u0131z\u0131 dayanmaq, sar\u0131 yava\u015flamaq, ya\u015f\u0131l is\u0259 davam etm\u0259k dem\u0259kdir. B\u0259s niy\u0259 bu \u00fc\u00e7 r\u0259ng se\u00e7ildi, ba\u015fqa r\u0259ngl\u0259r yox? Lent.az\u00a0x\u0259b\u0259r\u00a0verir ki, yollarda h\u0259r\u0259k\u0259tin artmas\u0131 s\u0259b\u0259bind\u0259n ilk i\u015f\u0131qforlar AB\u015e-da qura\u015fd\u0131r\u0131l\u0131b. Yol q\u0259zalar\u0131na g\u00f6r\u0259 \u015f\u0259h\u0259rl\u0259rd\u0259 n\u0259qliyyat\u0131n h\u0259r\u0259k\u0259tin\u0259 k\u00f6m\u0259k etm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn yol q\u00fcll\u0259l\u0259ri in\u015fa edibl\u0259r. Q\u00fcll\u0259l\u0259rd\u0259 yerl\u0259\u015fmi\u015f zabitl\u0259r fit \u00e7alaraq, dayanmaq v\u0259 getm\u0259k vaxt\u0131 g\u0259l\u0259nd\u0259 n\u0259qliyyat\u0131 x\u0259b\u0259rdar etm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn q\u0131rm\u0131z\u0131, ya\u015f\u0131l v\u0259 sar\u0131 i\u015f\u0131qlar\u0131 yand\u0131r\u0131rd\u0131lar. Uilliam Potts 1920-ci ild\u0259 ilk \u00fc\u00e7 r\u0259ngli, d\u00f6rd t\u0259r\u0259fli i\u015f\u0131qforu icad etdi. Bu, avtomobill\u0259rin k\u0259si\u015fm\u0259l\u0259rd\u0259 t\u0259hl\u00fck\u0259siz qalmas\u0131n\u0131&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":773601,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0},"categories":[1],"tags":[],"aioseo_notices":[],"gutentor_comment":0,"rttpg_featured_image_url":{"full":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/12\/675443da5d851675443da5d85217335756426754.jpg",650,433,false],"landscape":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/12\/675443da5d851675443da5d85217335756426754.jpg",650,433,false],"portraits":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/12\/675443da5d851675443da5d85217335756426754.jpg",650,433,false],"thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/12\/675443da5d851675443da5d85217335756426754-500x280.jpg",500,280,true],"medium":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/12\/675443da5d851675443da5d85217335756426754-548x365.jpg",548,365,true],"large":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/12\/675443da5d851675443da5d85217335756426754.jpg",640,426,false],"1536x1536":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/12\/675443da5d851675443da5d85217335756426754.jpg",650,433,false],"2048x2048":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/12\/675443da5d851675443da5d85217335756426754.jpg",650,433,false],"post-thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/12\/675443da5d851675443da5d85217335756426754-240x172.jpg",240,172,true],"advps-thumb-one":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/12\/675443da5d851675443da5d85217335756426754.jpg",650,433,false]},"rttpg_author":{"display_name":"V\u00fcsal Rafiqo\u011flu","author_link":"https:\/\/arantv.az\/?author=2"},"rttpg_comment":0,"rttpg_category":"<a href=\"https:\/\/arantv.az\/?cat=1\" rel=\"category\">C\u0259miyy\u0259t<\/a>","rttpg_excerpt":"D\u00fcnyan\u0131n bir \u00e7ox yerind\u0259 i\u015f\u0131qforlar \u00f6z r\u0259ngl\u0259ri il\u0259 biz\u0259 eyni mesaj\u0131 verir: Q\u0131rm\u0131z\u0131 dayanmaq, sar\u0131 yava\u015flamaq, ya\u015f\u0131l is\u0259 davam etm\u0259k dem\u0259kdir. B\u0259s niy\u0259 bu \u00fc\u00e7 r\u0259ng se\u00e7ildi, ba\u015fqa r\u0259ngl\u0259r yox? Lent.az\u00a0x\u0259b\u0259r\u00a0verir ki, yollarda h\u0259r\u0259k\u0259tin artmas\u0131 s\u0259b\u0259bind\u0259n ilk i\u015f\u0131qforlar AB\u015e-da qura\u015fd\u0131r\u0131l\u0131b. Yol q\u0259zalar\u0131na g\u00f6r\u0259 \u015f\u0259h\u0259rl\u0259rd\u0259 n\u0259qliyyat\u0131n h\u0259r\u0259k\u0259tin\u0259 k\u00f6m\u0259k etm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn yol q\u00fcll\u0259l\u0259ri in\u015fa edibl\u0259r. Q\u00fcll\u0259l\u0259rd\u0259 yerl\u0259\u015fmi\u015f&hellip;","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/773600"}],"collection":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=773600"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/773600\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":773602,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/773600\/revisions\/773602"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/773601"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=773600"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=773600"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=773600"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}