{"id":775195,"date":"2024-12-17T17:32:31","date_gmt":"2024-12-17T13:32:31","guid":{"rendered":"https:\/\/arantv.az\/?p=775195"},"modified":"2024-12-17T17:32:31","modified_gmt":"2024-12-17T13:32:31","slug":"az%c9%99rbaycanda-bu-qis-cox-s%c9%99rt-kec%c9%99c%c9%99k","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/arantv.az\/?p=775195","title":{"rendered":"Az\u0259rbaycanda bu q\u0131\u015f \u00e7ox s\u0259rt ke\u00e7\u0259c\u0259k"},"content":{"rendered":"<div class=\"text-content\" data-id=\"\" data-url=\"\">\n<p>&#8220;Havalar\u0131n \u00f6t\u0259n ill\u0259rl\u0259 m\u00fcqayis\u0259d\u0259 bu il tez soyumas\u0131 &#8220;C\u0259nub ossilyasiya indeksinin&#8221; m\u00fcsb\u0259t fazas\u0131 olan &#8220;La-Nino&#8221;nun aktivl\u0259\u015fm\u0259si il\u0259 \u0259laq\u0259dard\u0131r&#8221;.<\/p>\n<p>Bunu\u00a0a\u00e7\u0131qlamas\u0131nda Elm v\u0259 T\u0259hsil Nazirliyinin akademik H. \u018fliyev ad\u0131na Co\u011frafiya \u0130nstitutunun \u015f\u00f6b\u0259 m\u00fcdiri, co\u011frafiya elml\u0259ri doktoru S\u0259id S\u0259f\u0259rov deyib.<\/p>\n<p>O bildirib ki, hans\u0131sa \u0259razid\u0259 hava \u015f\u0259raitinin, o c\u00fcml\u0259d\u0259n hava temperaturunun d\u0259yi\u015fm\u0259si bir \u00e7ox s\u0259b\u0259bl\u0259rl\u0259 \u0259laq\u0259dar ola bil\u0259r:<\/p>\n<p>&#8220;Bu daha \u00e7ox hava k\u00fctl\u0259l\u0259rinin h\u0259r\u0259k\u0259t xarakteri il\u0259 \u0259laq\u0259lidir. \u0130ndiki \u015f\u0259raitd\u0259 soyuqlar\u0131n bir q\u0259d\u0259r tez d\u00fc\u015fm\u0259si \u00dcmumd\u00fcnya Meteoroloji T\u0259\u015fkilat\u0131n\u0131n v\u0259 d\u00fcnyan\u0131n bir \u00e7ox proqnoz m\u0259rk\u0259zl\u0259rinin verdiyi m\u0259lumatlara \u0259sas\u0259n &#8220;La-Nino&#8221; hadis\u0259sinin aktivl\u0259\u015fm\u0259sil\u0259 ba\u011fl\u0131d\u0131r. &#8220;La-Nino&#8221; Sakit okean\u0131n ekvatorial hiss\u0259sind\u0259 m\u00fc\u015fahid\u0259 olunan &#8220;C\u0259nub ossilyasiya indeksinin&#8221; m\u00fcsb\u0259t fazas\u0131d\u0131r. Onun m\u0259nfi fazas\u0131 is\u0259 &#8220;El-Nino&#8221; hadis\u0259si adlan\u0131r. &#8220;C\u0259nub ossilyasiya indeksi&#8221; Sakit okean\u0131n \u015f\u0259rqind\u0259 yerl\u0259\u015f\u0259n Darvin adas\u0131 v\u0259 q\u0259rbind\u0259 yerl\u0259\u015f\u0259n Taiti adalar\u0131 aras\u0131nda atmosfer t\u0259zyiqi f\u0259rqi il\u0259 m\u00fc\u0259yy\u0259n olunur. \u018fg\u0259r Darvin adas\u0131ndak\u0131 t\u0259zyiq Taiti adas\u0131ndak\u0131ndan azd\u0131rsa (m\u0259nfi faza), k\u00fcl\u0259k q\u0259rbd\u0259n \u015f\u0259rq\u0259 t\u0259r\u0259f \u0259sir v\u0259 q\u0131zm\u0131\u015f okean s\u0259th sular\u0131n\u0131 \u015f\u0259rq\u0259 &#8211; C\u0259nubi Amerika sahill\u0259rin\u0259 do\u011fru da\u015f\u0131y\u0131r. Bu proses nisb\u0259t\u0259n uzun m\u00fcdd\u0259t davam etdikd\u0259, t\u0259dric\u0259n Sakit okean\u0131n m\u0259rk\u0259zi v\u0259 \u015f\u0259rq hiss\u0259l\u0259rind\u0259, x\u00fcsusil\u0259 d\u0259 C\u0259nubi Amerikan\u0131n q\u0259rb sahill\u0259rind\u0259 q\u0131zm\u0131\u015f su sah\u0259l\u0259ri v\u0259 onlar\u0131n temperaturu ketdikc\u0259 art\u0131r ki, bu da &#8220;El-Nino&#8221; hadis\u0259si adlan\u0131r. &#8220;El-Nino&#8221; ba\u015f verdikd\u0259 q\u0131zm\u0131\u015f okean sular\u0131 istiliyin bir hiss\u0259sini atmosfer\u0259 \u00f6t\u00fcrd\u00fcy\u00fcnd\u0259n d\u00fcnyan\u0131n qlobal temperaturu da bir q\u0259d\u0259r art\u0131r\u0131r, y\u0259ni &#8220;parnik&#8221; qazlar\u0131n\u0131n yaratd\u0131\u011f\u0131 qlobal istil\u0259\u015fm\u0259ni bir q\u0259d\u0259r d\u0259 k\u0259skinl\u0259\u015fdirir. Buna misal olaraq qeyd etm\u0259k olar ki, 2023-c\u00fc ilin sonlar\u0131ndan v\u0259 2024-c\u00fc ilin ortalar\u0131na q\u0259d\u0259r davam etmi\u015f &#8220;El-Nino&#8221; hadis\u0259si n\u0259tic\u0259sind\u0259 2024-c\u00fc ilin son y\u00fczilliyin \u0259n isti ili olaca\u011f\u0131 g\u00f6zl\u0259nilirdi.<\/p>\n<p>Bunun \u0259ksin\u0259 olaraq, \u0259g\u0259r Darvin adas\u0131ndak\u0131 t\u0259zyiq Taiti adas\u0131ndak\u0131ndan \u00e7oxdursa, m\u00fcsb\u0259t faza hesab edil\u0259n &#8220;La-Nino&#8221; hadis\u0259si ba\u015f verir ki, bu zaman k\u00fcl\u0259yin istiqam\u0259ti \u015f\u0259rqd\u0259n q\u0259rb\u0259 do\u011fru y\u00f6n\u0259lir. Bu zaman C\u0259nubi Amerika sahill\u0259rind\u0259n ba\u015flayaraq okean \u00fcz\u0259rind\u0259 q\u0131zm\u0131\u015f su k\u00fctl\u0259l\u0259ri q\u0259rb\u0259 &#8211; a\u00e7\u0131q okeana do\u011fru h\u0259r\u0259k\u0259t edir v\u0259 onlar\u0131n yerini is\u0259 okean\u0131n d\u0259rinliyind\u0259n qalxan daha soyuq su k\u00fctl\u0259l\u0259ri tutur. Bu proses davam etdikc\u0259 t\u0259dric\u0259n okean\u0131n s\u0259th sular\u0131 soyuyur ki, bu da \u00f6z n\u00f6vb\u0259sind\u0259 okean \u00fcz\u0259rind\u0259ki atmosfer havas\u0131n\u0131n da temperaturunun bir q\u0259d\u0259r a\u015fa\u011f\u0131 d\u00fc\u015fm\u0259sin\u0259 s\u0259b\u0259b olur. Bu son n\u0259tic\u0259d\u0259 atmosfer hava d\u00f6vran\u0131 n\u0259tic\u0259sind\u0259 qlobal temperaturun da azalmas\u0131na g\u0259tirib \u00e7\u0131xar\u0131r. 2025-ci ilin fevral\u0131nad\u0259k &#8220;La-Nino&#8221;nun aktivl\u0259\u015f\u0259c\u0259yi proqnozla\u015fd\u0131r\u0131l\u0131r&#8221;.<\/p>\n<p>S\u0259id S\u0259f\u0259rov qeyd edib ki, &#8220;El-Nino&#8221; v\u0259 &#8220;La-Nino&#8221;nun qlobal hava \u015f\u0259raitin\u0259 t\u0259siri yuxar\u0131da qeyd edil\u0259n t\u0259zyiql\u0259r f\u0259rqinin qiym\u0259tind\u0259n v\u0259 davametm\u0259 m\u00fcdd\u0259tind\u0259n as\u0131l\u0131d\u0131r v\u0259 d\u00fcnyan\u0131n m\u00fcxt\u0259lif \u0259razil\u0259rind\u0259 bir q\u0259d\u0259r f\u0259rqli \u015f\u0259kild\u0259 t\u0259zah\u00fcr ed\u0259 bil\u0259r: &#8220;D\u00fcnyan\u0131n bir \u00e7ox alim v\u0259 m\u00fct\u0259x\u0259ssisl\u0259rinin fikrin\u0259 g\u00f6r\u0259, &#8220;La-Nino&#8221;nun g\u00f6zl\u0259nil\u0259n aktivl\u0259\u015fm\u0259si \u00e7ox da k\u0259skin olmayacaq v\u0259 bu ist\u0259nil\u0259n halda m\u00f6vcud qlobal istil\u0259\u015fm\u0259nin tempini n\u0259z\u0259r\u0259\u00e7arpacaq d\u0259r\u0259c\u0259d\u0259 a\u015fa\u011f\u0131 sala bilm\u0259y\u0259c\u0259k&#8221;.<\/p>\n<p>O h\u0259m\u00e7inin bildirib ki, veril\u0259n proqnozlara \u0259sas\u0259n, Az\u0259rbaycan \u0259razisind\u0259 d\u0259 fevral ay\u0131na q\u0259d\u0259r havalar\u0131n bir q\u0259d\u0259r soyumas\u0131, ya\u011f\u0131nt\u0131lar\u0131n (qar v\u0259 ya\u011f\u0131\u015f \u015f\u0259klind\u0259) artmas\u0131 g\u00f6zl\u0259nilir. (APA)<\/p>\n<\/div>\n<div><\/div>\n<div><\/div>\n<div class=\"inner-social-box\">\n<div class=\"subs-in-social subs-whatsapp\"><\/div>\n<\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>&#8220;Havalar\u0131n \u00f6t\u0259n ill\u0259rl\u0259 m\u00fcqayis\u0259d\u0259 bu il tez soyumas\u0131 &#8220;C\u0259nub ossilyasiya indeksinin&#8221; m\u00fcsb\u0259t fazas\u0131 olan &#8220;La-Nino&#8221;nun aktivl\u0259\u015fm\u0259si il\u0259 \u0259laq\u0259dard\u0131r&#8221;. Bunu\u00a0a\u00e7\u0131qlamas\u0131nda Elm v\u0259 T\u0259hsil Nazirliyinin akademik H. \u018fliyev ad\u0131na Co\u011frafiya \u0130nstitutunun \u015f\u00f6b\u0259 m\u00fcdiri, co\u011frafiya elml\u0259ri doktoru S\u0259id S\u0259f\u0259rov deyib. O bildirib ki, hans\u0131sa \u0259razid\u0259 hava \u015f\u0259raitinin, o c\u00fcml\u0259d\u0259n hava temperaturunun d\u0259yi\u015fm\u0259si bir \u00e7ox s\u0259b\u0259bl\u0259rl\u0259 \u0259laq\u0259dar ola bil\u0259r: &#8220;Bu daha \u00e7ox hava k\u00fctl\u0259l\u0259rinin h\u0259r\u0259k\u0259t xarakteri il\u0259 \u0259laq\u0259lidir. \u0130ndiki \u015f\u0259raitd\u0259 soyuqlar\u0131n bir q\u0259d\u0259r tez d\u00fc\u015fm\u0259si \u00dcmumd\u00fcnya Meteoroloji T\u0259\u015fkilat\u0131n\u0131n v\u0259 d\u00fcnyan\u0131n bir \u00e7ox proqnoz m\u0259rk\u0259zl\u0259rinin verdiyi m\u0259lumatlara \u0259sas\u0259n &#8220;La-Nino&#8221; hadis\u0259sinin aktivl\u0259\u015fm\u0259sil\u0259 ba\u011fl\u0131d\u0131r. &#8220;La-Nino&#8221; Sakit okean\u0131n&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":775196,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0},"categories":[1],"tags":[],"aioseo_notices":[],"gutentor_comment":0,"rttpg_featured_image_url":{"full":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/12\/bd1191d3b04798749921ffb4ccf05fa6.jpg",800,500,false],"landscape":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/12\/bd1191d3b04798749921ffb4ccf05fa6.jpg",800,500,false],"portraits":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/12\/bd1191d3b04798749921ffb4ccf05fa6.jpg",800,500,false],"thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/12\/bd1191d3b04798749921ffb4ccf05fa6-500x280.jpg",500,280,true],"medium":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/12\/bd1191d3b04798749921ffb4ccf05fa6-584x365.jpg",584,365,true],"large":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/12\/bd1191d3b04798749921ffb4ccf05fa6.jpg",640,400,false],"1536x1536":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/12\/bd1191d3b04798749921ffb4ccf05fa6.jpg",800,500,false],"2048x2048":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/12\/bd1191d3b04798749921ffb4ccf05fa6.jpg",800,500,false],"post-thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/12\/bd1191d3b04798749921ffb4ccf05fa6-240x172.jpg",240,172,true],"advps-thumb-one":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/12\/bd1191d3b04798749921ffb4ccf05fa6.jpg",800,500,false]},"rttpg_author":{"display_name":"V\u00fcsal Rafiqo\u011flu","author_link":"https:\/\/arantv.az\/?author=2"},"rttpg_comment":0,"rttpg_category":"<a href=\"https:\/\/arantv.az\/?cat=1\" rel=\"category\">C\u0259miyy\u0259t<\/a>","rttpg_excerpt":"&#8220;Havalar\u0131n \u00f6t\u0259n ill\u0259rl\u0259 m\u00fcqayis\u0259d\u0259 bu il tez soyumas\u0131 &#8220;C\u0259nub ossilyasiya indeksinin&#8221; m\u00fcsb\u0259t fazas\u0131 olan &#8220;La-Nino&#8221;nun aktivl\u0259\u015fm\u0259si il\u0259 \u0259laq\u0259dard\u0131r&#8221;. Bunu\u00a0a\u00e7\u0131qlamas\u0131nda Elm v\u0259 T\u0259hsil Nazirliyinin akademik H. \u018fliyev ad\u0131na Co\u011frafiya \u0130nstitutunun \u015f\u00f6b\u0259 m\u00fcdiri, co\u011frafiya elml\u0259ri doktoru S\u0259id S\u0259f\u0259rov deyib. O bildirib ki, hans\u0131sa \u0259razid\u0259 hava \u015f\u0259raitinin, o c\u00fcml\u0259d\u0259n hava temperaturunun d\u0259yi\u015fm\u0259si bir \u00e7ox s\u0259b\u0259bl\u0259rl\u0259 \u0259laq\u0259dar ola bil\u0259r:&hellip;","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/775195"}],"collection":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=775195"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/775195\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":775197,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/775195\/revisions\/775197"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/775196"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=775195"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=775195"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=775195"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}