{"id":778664,"date":"2025-01-02T09:50:47","date_gmt":"2025-01-02T05:50:47","guid":{"rendered":"https:\/\/arantv.az\/?p=778664"},"modified":"2025-01-02T09:50:47","modified_gmt":"2025-01-02T05:50:47","slug":"usaqlara-kolbasa-verm%c9%99yin-x%c9%99b%c9%99rdarliq","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/arantv.az\/?p=778664","title":{"rendered":"U\u015faqlara kolbasa verm\u0259yin &#8211; X\u018fB\u018fRDARLIQ"},"content":{"rendered":"<p><strong>\u0130\u015fl\u0259nmi\u015f \u0259t x\u0259r\u00e7\u0259ng\u0259 s\u0259b\u0259b ola bil\u0259r.<\/strong><\/p>\n<p>Kolbasa bi\u015firm\u0259 prosesind\u0259 x\u0259r\u00e7\u0259ng\u0259 s\u0259b\u0259b ola bil\u0259c\u0259k madd\u0259l\u0259r \u0259m\u0259l\u0259 g\u0259lir.<\/p>\n<p>Bunu tibb elml\u0259ri namiz\u0259di, h\u0259kim \u0130rina Baranova xat\u0131rlad\u0131b. O, he\u00e7 vaxt \u00f6z\u00fcn\u0259 v\u0259 \u00f6vladlar\u0131na kolbasa almad\u0131\u011f\u0131n\u0131 bildirib.<\/p>\n<p>H\u0259kimin s\u00f6zl\u0259rin\u0259 g\u00f6r\u0259, kolbasalar\u0131n t\u0259rkibind\u0259ki konservantlar, l\u0259zz\u0259t art\u0131r\u0131c\u0131lar, stabilizatorlar v\u0259 dig\u0259r xammallar m\u0259hsulun saxlanma m\u00fcdd\u0259tini uzatmal\u0131 v\u0259 g\u00f6r\u00fcn\u00fc\u015f\u00fcn\u00fc yax\u015f\u0131la\u015fd\u0131rmal\u0131d\u0131r. Amma emal zaman\u0131 onun t\u0259rkibind\u0259 orqanizm\u0259 z\u0259r\u0259rli olan madd\u0259l\u0259r \u0259m\u0259l\u0259 g\u0259lir. Onlar\u0131n m\u00fcnt\u0259z\u0259m istifad\u0259si il\u0259 ba\u011f\u0131rsaq v\u0259 m\u0259d\u0259 x\u0259r\u00e7\u0259ngi riski art\u0131r.<\/p>\n<p>Baranova kolbasalar\u0131n u\u015faqlar \u00fc\u00e7\u00fcn x\u00fcsusil\u0259 ciddi t\u0259hl\u00fck\u0259 yaratd\u0131\u011f\u0131n\u0131 da qeyd edib.<\/p>\n<p>&#8220;Kolbasa sad\u0259c\u0259 &#8220;tez yem\u0259k&#8221; deyil, onlar\u0131n t\u0259rkibind\u0259 x\u0259r\u00e7\u0259ng\u0259 tutulma riskini art\u0131ran \u0259lav\u0259l\u0259r var&#8221;, &#8211; h\u0259kim vur\u011fulay\u0131b.<\/p>\n<p>\u00dcmumd\u00fcnya S\u0259hiyy\u0259 T\u0259\u015fkilat\u0131 (\u00dcST) ilk d\u0259f\u0259 2015-ci ild\u0259 emal olunmu\u015f v\u0259 q\u0131rm\u0131z\u0131 \u0259tin t\u0259hl\u00fck\u0259l\u0259rini r\u0259smi olaraq b\u0259yan edib.<\/p>\n<p>O, vet\u00e7ina, kolbasa, sosiska v\u0259 dig\u0259r emal edilmi\u015f \u0259t m\u0259hsullar\u0131n\u0131 kanserogenl\u0259rin birinci qrupuna aid edib.<\/p>\n<p>\u00dcmumd\u00fcnya S\u0259hiyy\u0259 T\u0259\u015fkilat\u0131n\u0131n m\u0259lumat\u0131na g\u00f6r\u0259, qal\u0131n ba\u011f\u0131rsaq v\u0259 m\u0259d\u0259 x\u0259r\u00e7\u0259ngi daha \u00e7ox inki\u015faf edir.<\/p>\n<p>Kanserogenl\u0259rin birinci qrupuna siqaret \u00e7\u0259km\u0259k v\u0259 asbest d\u0259 daxildir, lakin \u00dcST qeyd edir ki, bu, onlar\u0131n ham\u0131s\u0131n\u0131n eyni d\u0259r\u0259c\u0259d\u0259 t\u0259hl\u00fck\u0259li olmas\u0131 dem\u0259k deyil.<\/p>\n<p>Eyni hesabatda \u00dcST qeyd edib ki, emal olunmu\u015f \u0259tin x\u0259r\u00e7\u0259ng\u0259 s\u0259b\u0259b olmas\u0131na dair q\u0259ti s\u00fcbut yoxdur.<\/p>\n<p>M\u00fcst\u0259qil t\u0259dqiqat t\u0259\u015fkilat\u0131 Global Burden of Disease Project hesab edir ki, y\u00fcks\u0259k s\u0259viyy\u0259d\u0259 i\u015fl\u0259nmi\u015f \u0259tin h\u0259r il t\u0259xmin\u0259n 34.000 x\u0259r\u00e7\u0259ng \u00f6l\u00fcm\u00fc il\u0259 \u0259laq\u0259l\u0259ndirilir.<\/p>\n<p>H\u0259m\u00e7inin 2015-ci ild\u0259 CBS News \u00dcST-nin hesabat\u0131ndak\u0131 \u00e7at\u0131\u015fmazl\u0131qlar\u0131 qeyd edib. Bunlara i\u015fl\u0259nmi\u015f \u0259t yem\u0259k v\u0259 x\u0259r\u00e7\u0259ngin inki\u015faf\u0131 aras\u0131nda birba\u015fa \u0259laq\u0259ni m\u00fc\u0259yy\u0259n etm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn t\u0259dqiqat\u0131n olmamas\u0131 daxildir. \u00dcst\u0259lik, t\u0259\u015fkilat hans\u0131 m\u0259hsullar\u0131n daha \u00e7ox kanserogen oldu\u011funu qeyd etm\u0259yib.<\/p>\n<p>2023-c\u00fc ild\u0259 \u00dcST, emal edilmi\u015f \u0259tin x\u0259r\u00e7\u0259ng\u0259 s\u0259b\u0259b oldu\u011fu qiym\u0259tl\u0259ndirm\u0259sini davam etdirib. Bel\u0259 ki, i\u015fl\u0259nmi\u015f \u0259t istehlak\u0131 v\u0259 meyv\u0259-t\u0259r\u0259v\u0259zin az q\u0259bulu, oturaq h\u0259yat t\u0259rzi, piyl\u0259nm\u0259, siqaret v\u0259 h\u0259ddind\u0259n art\u0131q spirtli i\u00e7ki q\u0259bulu kolorektal x\u0259r\u00e7\u0259ngin s\u0259b\u0259bl\u0259ri kimi m\u00fc\u0259yy\u0259n edilib. Bununla bel\u0259, istehlak edil\u0259n emal olunmu\u015f \u0259tin miqdar\u0131 il\u0259 ba\u011fl\u0131 \u00dcST-d\u0259n h\u0259l\u0259lik r\u0259smi t\u00f6vsiy\u0259l\u0259r yoxdur.<\/p>\n<p>\u018fvv\u0259ll\u0259r Harvard Universitetinin \u0130ctimai Sa\u011flaml\u0131q M\u0259kt\u0259binin aliml\u0259ri m\u00fc\u0259yy\u0259n edibl\u0259r ki, i\u015fl\u0259nmi\u015f q\u0131rm\u0131z\u0131 \u0259t yem\u0259k demansiyan\u0131n inki\u015faf riskini \u0259h\u0259miyy\u0259tli d\u0259r\u0259c\u0259d\u0259 art\u0131ra bil\u0259r. H\u0259ft\u0259d\u0259 iki porsiya i\u015fl\u0259nmi\u015f q\u0131rm\u0131z\u0131 \u0259t yem\u0259k, onu az yey\u0259nl\u0259rl\u0259 m\u00fcqayis\u0259d\u0259 demansiya inki\u015faf riskini 14 faiz art\u0131r\u0131r. Maraql\u0131d\u0131r ki, bir porsiya i\u015fl\u0259nmi\u015f \u0259tin sa\u011flam alternativi il\u0259 (m\u0259s\u0259l\u0259n, qoz-f\u0131nd\u0131q v\u0259 paxlal\u0131lar) \u0259v\u0259z edilm\u0259si demansiya riskini 23 faiz azald\u0131r. \/Lent.az<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u0130\u015fl\u0259nmi\u015f \u0259t x\u0259r\u00e7\u0259ng\u0259 s\u0259b\u0259b ola bil\u0259r. Kolbasa bi\u015firm\u0259 prosesind\u0259 x\u0259r\u00e7\u0259ng\u0259 s\u0259b\u0259b ola bil\u0259c\u0259k madd\u0259l\u0259r \u0259m\u0259l\u0259 g\u0259lir. Bunu tibb elml\u0259ri namiz\u0259di, h\u0259kim \u0130rina Baranova xat\u0131rlad\u0131b. O, he\u00e7 vaxt \u00f6z\u00fcn\u0259 v\u0259 \u00f6vladlar\u0131na kolbasa almad\u0131\u011f\u0131n\u0131 bildirib. H\u0259kimin s\u00f6zl\u0259rin\u0259 g\u00f6r\u0259, kolbasalar\u0131n t\u0259rkibind\u0259ki konservantlar, l\u0259zz\u0259t art\u0131r\u0131c\u0131lar, stabilizatorlar v\u0259 dig\u0259r xammallar m\u0259hsulun saxlanma m\u00fcdd\u0259tini uzatmal\u0131 v\u0259 g\u00f6r\u00fcn\u00fc\u015f\u00fcn\u00fc yax\u015f\u0131la\u015fd\u0131rmal\u0131d\u0131r. Amma emal zaman\u0131 onun t\u0259rkibind\u0259 orqanizm\u0259 z\u0259r\u0259rli olan madd\u0259l\u0259r \u0259m\u0259l\u0259 g\u0259lir. Onlar\u0131n m\u00fcnt\u0259z\u0259m istifad\u0259si il\u0259 ba\u011f\u0131rsaq v\u0259 m\u0259d\u0259 x\u0259r\u00e7\u0259ngi riski art\u0131r. Baranova kolbasalar\u0131n u\u015faqlar \u00fc\u00e7\u00fcn x\u00fcsusil\u0259 ciddi t\u0259hl\u00fck\u0259 yaratd\u0131\u011f\u0131n\u0131 da qeyd edib. &#8220;Kolbasa sad\u0259c\u0259 &#8220;tez yem\u0259k&#8221; deyil, onlar\u0131n&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":778665,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0},"categories":[1],"tags":[],"aioseo_notices":[],"gutentor_comment":0,"rttpg_featured_image_url":{"full":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/5712cf1ce902a4d1bf40fa743012a970.jpg",770,415,false],"landscape":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/5712cf1ce902a4d1bf40fa743012a970.jpg",770,415,false],"portraits":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/5712cf1ce902a4d1bf40fa743012a970.jpg",770,415,false],"thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/5712cf1ce902a4d1bf40fa743012a970-500x280.jpg",500,280,true],"medium":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/5712cf1ce902a4d1bf40fa743012a970-660x356.jpg",660,356,true],"large":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/5712cf1ce902a4d1bf40fa743012a970.jpg",640,345,false],"1536x1536":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/5712cf1ce902a4d1bf40fa743012a970.jpg",770,415,false],"2048x2048":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/5712cf1ce902a4d1bf40fa743012a970.jpg",770,415,false],"post-thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/5712cf1ce902a4d1bf40fa743012a970-240x172.jpg",240,172,true],"advps-thumb-one":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/5712cf1ce902a4d1bf40fa743012a970.jpg",770,415,false]},"rttpg_author":{"display_name":"V\u00fcsal Rafiqo\u011flu","author_link":"https:\/\/arantv.az\/?author=2"},"rttpg_comment":0,"rttpg_category":"<a href=\"https:\/\/arantv.az\/?cat=1\" rel=\"category\">C\u0259miyy\u0259t<\/a>","rttpg_excerpt":"\u0130\u015fl\u0259nmi\u015f \u0259t x\u0259r\u00e7\u0259ng\u0259 s\u0259b\u0259b ola bil\u0259r. Kolbasa bi\u015firm\u0259 prosesind\u0259 x\u0259r\u00e7\u0259ng\u0259 s\u0259b\u0259b ola bil\u0259c\u0259k madd\u0259l\u0259r \u0259m\u0259l\u0259 g\u0259lir. Bunu tibb elml\u0259ri namiz\u0259di, h\u0259kim \u0130rina Baranova xat\u0131rlad\u0131b. O, he\u00e7 vaxt \u00f6z\u00fcn\u0259 v\u0259 \u00f6vladlar\u0131na kolbasa almad\u0131\u011f\u0131n\u0131 bildirib. H\u0259kimin s\u00f6zl\u0259rin\u0259 g\u00f6r\u0259, kolbasalar\u0131n t\u0259rkibind\u0259ki konservantlar, l\u0259zz\u0259t art\u0131r\u0131c\u0131lar, stabilizatorlar v\u0259 dig\u0259r xammallar m\u0259hsulun saxlanma m\u00fcdd\u0259tini uzatmal\u0131 v\u0259 g\u00f6r\u00fcn\u00fc\u015f\u00fcn\u00fc yax\u015f\u0131la\u015fd\u0131rmal\u0131d\u0131r. Amma emal zaman\u0131&hellip;","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/778664"}],"collection":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=778664"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/778664\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":778666,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/778664\/revisions\/778666"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/778665"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=778664"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=778664"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=778664"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}