{"id":783343,"date":"2025-01-25T09:59:34","date_gmt":"2025-01-25T05:59:34","guid":{"rendered":"https:\/\/arantv.az\/?p=783343"},"modified":"2025-01-25T09:59:34","modified_gmt":"2025-01-25T05:59:34","slug":"namaz-qilib-oruc-tutan-qurban-k%c9%99s%c9%99n-dil%c9%99nci-islam-deyir-ki","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/arantv.az\/?p=783343","title":{"rendered":"Namaz q\u0131l\u0131b oruc tutan, qurban k\u0259s\u0259n dil\u0259n\u00e7i &#8211; \u0130slam deyir ki&#8230;"},"content":{"rendered":"<h3><strong>R\u0259sul Mirh\u0259\u015fimli: \u201cHicabdan s\u0259d\u0259q\u0259 toplamaq \u00fc\u00e7\u00fcn istifad\u0259 edilm\u0259si qad\u0131n\u0131n \u00f6z \u015f\u0259xsiyy\u0259tin\u0259 say\u011f\u0131 g\u00f6st\u0259rm\u0259diyini g\u00f6st\u0259rir\u201d<\/strong><\/h3>\n<p><strong>\u201c\u00d6t\u0259n il qarda\u015f\u0131m namaz q\u0131lma\u011f\u0131 \u00f6yr\u0259dib. Bizl\u0259r d\u0259 oruc tuturuq, qurban k\u0259sirik. \u0130mamlar\u0131n yolunda ehsan veririk\u201d. Bu s\u00f6zl\u0259ri M\u0259din\u0259 adl\u0131 hicabl\u0131 dil\u0259n\u00e7i \u201cYeni M\u00fcsavat\u201d\u0131n \u0259m\u0259kda\u015f\u0131 il\u0259 s\u00f6hb\u0259t zaman\u0131 deyib.<\/strong><\/p>\n<p>Qeyd ed\u0259k ki, paytaxtda hicabl\u0131 dil\u0259n\u00e7il\u0259r\u0259 rast g\u0259lm\u0259k nadir hadis\u0259 say\u0131lmaz. M\u0259lumdur ki, \u0130slam dini a\u011fl\u0131 ba\u015f\u0131nda olan, sa\u011flam v\u0259 yetkin m\u00fcs\u0259lmana halal z\u0259hm\u0259tl\u0259 ruzi qazanma\u011f\u0131 t\u00f6vsiy\u0259 edir. B\u0259s dil\u0259nm\u0259yi \u00f6z\u00fcn\u0259 pe\u015f\u0259 se\u00e7mi\u015f \u015f\u0259xsin ibad\u0259ti il\u0259 \u0259m\u0259li islama g\u00f6r\u0259 n\u0259 d\u0259r\u0259c\u0259d\u0259 bir-biri il\u0259 uzla\u015f\u0131r? H\u0259tta Ramazanda \u00e7\u0131xar\u0131lan fitr\u0259 z\u0259kat\u0131n\u0131 pe\u015f\u0259kar dil\u0259n\u00e7il\u0259r\u0259 deyil, f\u0259qirl\u0259r\u0259 verm\u0259k m\u0259sl\u0259h\u0259t g\u00f6r\u00fcl\u00fcr.<\/p>\n<p>Ba\u015fqa yandan, Allah yolunda qurban k\u0259sm\u0259k imkanl\u0131 m\u00fcs\u0259lmanlara f\u0259rz q\u0131l\u0131n\u0131b. \u0130mkanl\u0131 adamd\u0131rsa, niy\u0259 dil\u0259nir? Yaxud dil\u0259n\u00e7ilikl\u0259 \u0259ld\u0259 edil\u0259n pula k\u0259silmi\u015f qurban, el\u0259c\u0259 d\u0259 q\u0131l\u0131nan namaz v\u0259 tutulan oruclar islama g\u00f6r\u0259, q\u0259bulmu? Bu \u0259m\u0259ll\u0259r islam\u0131 g\u00f6zd\u0259n salm\u0131rm\u0131?<\/p>\n<p>M\u00fcs\u0259lman al\u0259minin b\u00f6y\u00fck alimi Seyid H\u00fcseyn F\u0259zlullah\u00a0 vur\u011fulay\u0131b ki, dil\u0259n\u00e7ilik, \u0259g\u0259r h\u0259qiqi z\u0259rur\u0259t yoxdursa, insan\u0131n l\u0259yaq\u0259tin\u0259 ziddir v\u0259 \u0130slam\u0131n \u0259xlaqi prinsipl\u0259rin\u0259 uy\u011fun g\u0259lmir. O deyib ki, \u0130slam yaln\u0131z h\u0259qiqi m\u00f6htaclara yard\u0131m etm\u0259y\u0259 \u00e7a\u011f\u0131r\u0131r. H\u0259m\u00e7inin qeyd etmi\u015fdir ki, \u0259g\u0259r dini geyiml\u0259r v\u0259 ya ibad\u0259tl\u0259r \u015f\u0259xsi m\u0259nf\u0259\u0259t \u00fc\u00e7\u00fcn bir vasit\u0259 kimi istifad\u0259 edilirs\u0259, bu, b\u00f6y\u00fck g\u00fcnahd\u0131r v\u0259 c\u0259miyy\u0259td\u0259 dini d\u0259y\u0259rl\u0259r\u0259 qar\u015f\u0131 m\u0259nfi t\u0259sir yarad\u0131r.<\/p>\n<p>Bununla bel\u0259, \u0130mam Baqir buyurur: \u201cDil\u0259n\u00e7iy\u0259 bir \u015fey verin, h\u0259tta \u0259g\u0259r ata minmi\u015f olsa bel\u0259\u201d. Burada at bir metafordur. \u0130mam buyurur ki, dil\u0259n\u00e7i zahird\u0259 imkanl\u0131 g\u00f6r\u00fcns\u0259 d\u0259, dil\u0259n\u00e7ilik etdiyi \u00fc\u00e7\u00fcn ona bir \u015fey verin, yard\u0131m edin. \u00c7\u00fcnki yard\u0131m \u00fc\u00e7\u00fcn \u0259lini siz\u0259 t\u0259r\u0259f uzatm\u0131\u015fd\u0131r.<\/p>\n<p><strong>\u00a0H\u0259zr\u0259t Pey\u011f\u0259mb\u0259r is\u0259 bel\u0259 buyurur: \u201cDil\u0259n\u00e7ini ist\u0259yind\u0259n \u00fcmidsiz etm\u0259yin\u201d. \u0130mam \u018fli Kumeyl\u0259 buyurur: \u201cEy Kumeyl! \u0130st\u0259y\u0259ni geri qaytarma, h\u0259tta \u0259g\u0259r xurman\u0131n yar\u0131s\u0131 v\u0259 ya \u00fcz\u00fcm\u00fcn yar\u0131s\u0131 q\u0259d\u0259r olsa bel\u0259\u201d.<\/strong><\/p>\n<p>Quranda buyurulur ki, \u0259g\u0259r dil\u0259n\u00e7iy\u0259 yard\u0131m etm\u0259y\u0259 g\u00fcc\u00fcn \u00e7atm\u0131rsa, \u0259n az\u0131 ona xo\u015f s\u00f6z dey\u0259r\u0259k yola sal: \u201c\u018fg\u0259r (\u0259lin bo\u015f oldu\u011funa g\u00f6r\u0259 v\u0259) R\u0259bbin t\u0259r\u0259find\u0259n axtard\u0131\u011f\u0131n r\u0259hm\u0259t (s\u0259n\u0259 g\u0259lm\u0259si v\u0259 s\u0259nin d\u0259 onlara ver\u0259r\u0259k ehtiyaclar\u0131n\u0131 aradan qald\u0131rmaq) \u00fcmidi il\u0259 onlardan \u00fcz \u00e7evirm\u0259li olsan da, onlara yum\u015faq bir s\u00f6z de\u201d. (\u201c\u0130sra\u201d 28).<\/p>\n<p><img src=\"https:\/\/paralel.az\/images\/article\/big\/1685392162_103.jpg\" alt=\"R\u0259sul Mirh\u0259\u015fimli - 55\" \/><\/p>\n<p><strong>\u00a0R\u0259sul Mirh\u0259\u015fimli\u00a0<\/strong><\/p>\n<p><strong>Dini m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259r \u00fczr\u0259 m\u00fct\u0259x\u0259ssis, ara\u015fd\u0131rma\u00e7\u0131 jurnalist R\u0259sul Mirh\u0259\u015fimli m\u00f6vzu il\u0259 ba\u011fl\u0131 \u201cYeni M\u00fcsavat\u201da fikirl\u0259rini b\u00f6l\u00fc\u015f\u00fcb: \u201cPaytaxtda v\u0259 b\u00f6lg\u0259l\u0259rd\u0259 dil\u0259n\u00e7ilik ed\u0259n b\u0259zi qad\u0131nlar\u0131n hicab ba\u011flamas\u0131 bir \u00e7ox hallarda dinin g\u00f6st\u0259ri\u015fl\u0259rind\u0259n ir\u0259li g\u0259ldiyi \u00fc\u00e7\u00fcn deyil, psixoloji m\u0259qamlar bax\u0131mdan edilir. Bu i\u015fl\u0259 m\u0259\u015f\u011ful olanlar insanlardan daha \u00e7ox s\u0259d\u0259q\u0259 toplaya bil\u0259c\u0259kl\u0259rini d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcb, bu vasit\u0259y\u0259 \u0259l al\u0131rlar. Hicab m\u00fcs\u0259lman qad\u0131n \u00fc\u00e7\u00fcn \u00e7ox m\u00fch\u00fcm dini v\u0259 m\u0259n\u0259vi d\u0259y\u0259r anlam\u0131 da\u015f\u0131y\u0131r.<\/strong><\/p>\n<p>Hicab t\u0259kc\u0259 geyim n\u00f6v\u00fc deyil, eyni zamanda bir inanc\u0131n v\u0259 d\u0259y\u0259rl\u0259rin simvoludur. \u0130slamda hicab qad\u0131n\u0131n \u015f\u0259xsiyy\u0259tinin v\u0259 \u015f\u0259xsiyy\u0259tin\u0259 veril\u0259n say\u011f\u0131n\u0131n qorunmas\u0131n\u0131n \u0259h\u0259miyy\u0259tini n\u00fcmayi\u015f etdirir. Ba\u015fqa s\u00f6zl\u0259, hicab c\u0259miyy\u0259t\u0259 qad\u0131n\u0131n \u015f\u0259xsiyy\u0259tinin cinsiyy\u0259tind\u0259n \u00f6nd\u0259 oldu\u011funun mesaj\u0131n\u0131 verir. Bu bax\u0131mdan, hicabdan s\u0259d\u0259q\u0259 toplamaq \u00fc\u00e7\u00fcn bir vasit\u0259 olaraq istifad\u0259 edilm\u0259si ilk n\u00f6vb\u0259d\u0259 bir qad\u0131n\u0131n \u00f6z \u015f\u0259xsiyy\u0259tin\u0259 say\u011f\u0131 g\u00f6st\u0259rm\u0259diyini ortaya qoyur.<\/p>\n<p>\u0130slam dini fiziki imkanlar\u0131 v\u0259 z\u0259kas\u0131 olan insanlar\u0131 i\u015fl\u0259m\u0259y\u0259 t\u0259\u015fviq edir, \u00f6z \u0259m\u0259yi il\u0259 qazanc \u0259ld\u0259 etm\u0259yi halallar kateqoriyas\u0131na daxil edir. Qurani-K\u0259rimd\u0259 i\u015fl\u0259m\u0259yin \u00f6n\u0259mi bir ne\u00e7\u0259 ay\u0259d\u0259 vur\u011fulan\u0131r. \u018fm\u0259k insanlar\u0131n h\u0259m \u00f6zl\u0259ri, h\u0259m d\u0259 c\u0259miyy\u0259t \u00fc\u00e7\u00fcn faydal\u0131 olmalar\u0131n\u0131 t\u0259min ed\u0259n vacib bir d\u0259y\u0259rdir. \u0130slamda i\u015fl\u0259m\u0259k yaln\u0131z maddi qazanc \u0259ld\u0259 etm\u0259k m\u0259qs\u0259dil\u0259 deyil, h\u0259m d\u0259 Allah\u0131n rizas\u0131n\u0131 qazanmaq \u00fc\u00e7\u00fcn g\u00f6r\u00fcl\u0259n f\u0259aliyy\u0259t kimi q\u0259bul edilir.<\/p>\n<p><strong>\u018fm\u0259k h\u0259m\u00e7inin insan\u0131n z\u0259hm\u0259tinin g\u00f6st\u0259ricisi say\u0131l\u0131r v\u0259 \u0259zmini oraya qoyur. Allah-T\u0259ala h\u0259r k\u0259sin \u00f6z \u0259m\u0259linin qar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131n alaca\u011f\u0131n\u0131 buyurur. Bu da onu g\u00f6st\u0259rir ki, insan\u0131n etdiyi yax\u015f\u0131 i\u015fl\u0259r m\u00fckafatland\u0131r\u0131lacaq&#8221;.<\/strong><\/p>\n<p>R\u0259sul Mirh\u0259\u015fimli \u0259lav\u0259 edib ki, \u0130slam dinind\u0259 \u00e7al\u0131\u015fqanl\u0131q y\u00fcks\u0259k qiym\u0259tl\u0259ndirilir: \u201c\u0130nsanlar h\u0259m \u015f\u0259xsi h\u0259yatlar\u0131nda, h\u0259m d\u0259 c\u0259miyy\u0259tin inki\u015faf\u0131nda f\u0259al olmal\u0131, z\u0259hm\u0259t \u00e7\u0259k\u0259r\u0259k ya\u015famal\u0131d\u0131rlar. \u0130\u015fin \u00f6n\u0259mi h\u0259m\u00e7inin insanlar\u0131n m\u0259n\u0259vi y\u00fcks\u0259li\u015fi il\u0259 d\u0259 \u0259laq\u0259lidir. \u018fm\u0259k h\u0259m d\u0259 insan\u0131n sosial m\u0259suliyy\u0259tl\u0259rini yerin\u0259 yetirm\u0259sinin bir vasit\u0259sidir. C\u0259miyy\u0259t\u0259 faydal\u0131 olmaq v\u0259 ba\u015fqalar\u0131na yard\u0131m etm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn insanlar \u00e7al\u0131\u015fmal\u0131d\u0131rlar. \u0130\u015fl\u0259m\u0259k imkan\u0131 olanlar\u0131n m\u00fcxt\u0259lif vasit\u0259l\u0259rd\u0259n istifad\u0259 ed\u0259r\u0259k \u00f6z\u00fcn\u00fc ac\u0131nd\u0131raraq, s\u0259d\u0259q\u0259 toplamaq v\u0259rdi\u015fi he\u00e7 bir halda yax\u015f\u0131 \u0259m\u0259l say\u0131la bilm\u0259z.<\/p>\n<p>O ki qald\u0131 ba\u015fqalar\u0131n\u0131n ba\u011f\u0131\u015flad\u0131\u011f\u0131 pulla qurban k\u0259silm\u0259sin\u0259, bu m\u0259s\u0259l\u0259sini izah ed\u0259n aliml\u0259r qeyd edir ki, h\u0259min insan ona ba\u011f\u0131\u015flanan pulun sahibidir. Aliml\u0259r\u0259 g\u00f6r\u0259, h\u0259min v\u0259saiti nec\u0259 x\u0259rcl\u0259m\u0259si d\u0259 o insan\u0131n \u00f6z irad\u0259si daxilind\u0259dir. H\u0259min insan ist\u0259rs\u0259, h\u0259min pulu \u00f6z ehtiyaclar\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn istifad\u0259 ed\u0259r, ist\u0259rs\u0259, qurbanl\u0131q heyvan al\u0131b k\u0259s\u0259r&#8221;.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>R\u0259sul Mirh\u0259\u015fimli: \u201cHicabdan s\u0259d\u0259q\u0259 toplamaq \u00fc\u00e7\u00fcn istifad\u0259 edilm\u0259si qad\u0131n\u0131n \u00f6z \u015f\u0259xsiyy\u0259tin\u0259 say\u011f\u0131 g\u00f6st\u0259rm\u0259diyini g\u00f6st\u0259rir\u201d \u201c\u00d6t\u0259n il qarda\u015f\u0131m namaz q\u0131lma\u011f\u0131 \u00f6yr\u0259dib. Bizl\u0259r d\u0259 oruc tuturuq, qurban k\u0259sirik. \u0130mamlar\u0131n yolunda ehsan veririk\u201d. Bu s\u00f6zl\u0259ri M\u0259din\u0259 adl\u0131 hicabl\u0131 dil\u0259n\u00e7i \u201cYeni M\u00fcsavat\u201d\u0131n \u0259m\u0259kda\u015f\u0131 il\u0259 s\u00f6hb\u0259t zaman\u0131 deyib. Qeyd ed\u0259k ki, paytaxtda hicabl\u0131 dil\u0259n\u00e7il\u0259r\u0259 rast g\u0259lm\u0259k nadir hadis\u0259 say\u0131lmaz. M\u0259lumdur ki, \u0130slam dini a\u011fl\u0131 ba\u015f\u0131nda olan, sa\u011flam v\u0259 yetkin m\u00fcs\u0259lmana halal z\u0259hm\u0259tl\u0259 ruzi qazanma\u011f\u0131 t\u00f6vsiy\u0259 edir. B\u0259s dil\u0259nm\u0259yi \u00f6z\u00fcn\u0259 pe\u015f\u0259 se\u00e7mi\u015f \u015f\u0259xsin ibad\u0259ti il\u0259 \u0259m\u0259li islama g\u00f6r\u0259 n\u0259 d\u0259r\u0259c\u0259d\u0259 bir-biri il\u0259 uzla\u015f\u0131r? H\u0259tta Ramazanda \u00e7\u0131xar\u0131lan&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":783344,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0},"categories":[1],"tags":[],"aioseo_notices":[],"gutentor_comment":0,"rttpg_featured_image_url":{"full":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/d62ff2a3d0cc6591191faffcf38ce8d7.jpg",482,361,false],"landscape":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/d62ff2a3d0cc6591191faffcf38ce8d7.jpg",482,361,false],"portraits":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/d62ff2a3d0cc6591191faffcf38ce8d7.jpg",482,361,false],"thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/d62ff2a3d0cc6591191faffcf38ce8d7-482x280.jpg",482,280,true],"medium":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/d62ff2a3d0cc6591191faffcf38ce8d7.jpg",482,361,false],"large":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/d62ff2a3d0cc6591191faffcf38ce8d7.jpg",482,361,false],"1536x1536":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/d62ff2a3d0cc6591191faffcf38ce8d7.jpg",482,361,false],"2048x2048":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/d62ff2a3d0cc6591191faffcf38ce8d7.jpg",482,361,false],"post-thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/d62ff2a3d0cc6591191faffcf38ce8d7-240x172.jpg",240,172,true],"advps-thumb-one":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/d62ff2a3d0cc6591191faffcf38ce8d7.jpg",482,361,false]},"rttpg_author":{"display_name":"V\u00fcsal Rafiqo\u011flu","author_link":"https:\/\/arantv.az\/?author=2"},"rttpg_comment":0,"rttpg_category":"<a href=\"https:\/\/arantv.az\/?cat=1\" rel=\"category\">C\u0259miyy\u0259t<\/a>","rttpg_excerpt":"R\u0259sul Mirh\u0259\u015fimli: \u201cHicabdan s\u0259d\u0259q\u0259 toplamaq \u00fc\u00e7\u00fcn istifad\u0259 edilm\u0259si qad\u0131n\u0131n \u00f6z \u015f\u0259xsiyy\u0259tin\u0259 say\u011f\u0131 g\u00f6st\u0259rm\u0259diyini g\u00f6st\u0259rir\u201d \u201c\u00d6t\u0259n il qarda\u015f\u0131m namaz q\u0131lma\u011f\u0131 \u00f6yr\u0259dib. Bizl\u0259r d\u0259 oruc tuturuq, qurban k\u0259sirik. \u0130mamlar\u0131n yolunda ehsan veririk\u201d. Bu s\u00f6zl\u0259ri M\u0259din\u0259 adl\u0131 hicabl\u0131 dil\u0259n\u00e7i \u201cYeni M\u00fcsavat\u201d\u0131n \u0259m\u0259kda\u015f\u0131 il\u0259 s\u00f6hb\u0259t zaman\u0131 deyib. Qeyd ed\u0259k ki, paytaxtda hicabl\u0131 dil\u0259n\u00e7il\u0259r\u0259 rast g\u0259lm\u0259k nadir hadis\u0259 say\u0131lmaz. M\u0259lumdur&hellip;","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/783343"}],"collection":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=783343"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/783343\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":783345,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/783343\/revisions\/783345"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/783344"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=783343"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=783343"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=783343"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}