{"id":783421,"date":"2025-01-25T18:14:06","date_gmt":"2025-01-25T14:14:06","guid":{"rendered":"https:\/\/arantv.az\/?p=783421"},"modified":"2025-01-25T18:14:06","modified_gmt":"2025-01-25T14:14:06","slug":"bunlar-sagirdl%c9%99rd%c9%99-yukl%c9%99nm%c9%99-yaradir-psixoloji-g%c9%99rginlik-artir","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/arantv.az\/?p=783421","title":{"rendered":"Bunlar \u015fagirdl\u0259rd\u0259 y\u00fckl\u0259nm\u0259 yarad\u0131r &#8211; psixoloji g\u0259rginlik art\u0131r"},"content":{"rendered":"<p><em><strong>Son g\u00fcnl\u0259r m\u0259kt\u0259bl\u0259rl\u0259 ba\u011fl\u0131 naraz\u0131l\u0131q art\u0131b.<\/strong><\/em><\/p>\n<p>T\u0259till\u0259rin \u00e7ox olmas\u0131, u\u015faqlar\u0131n ki\u00e7ik v\u0259 b\u00f6y\u00fck summativ qiym\u0259tl\u0259ndirm\u0259l\u0259r (KSQ, BSQ) zaman\u0131 y\u00fckl\u0259nm\u0259si, d\u0259rsl\u0259ri m\u0259nims\u0259y\u0259 bilm\u0259m\u0259si valideynl\u0259r t\u0259r\u0259find\u0259n naraz\u0131l\u0131qla qar\u015f\u0131lan\u0131b.<\/p>\n<p>Eyni zamanda, bu \u201cimtahanlar\u201dda u\u015faqlar\u0131n \u201cChatGBT\u201dd\u0259n istifad\u0259 ed\u0259r\u0259k suallar\u0131 cavabland\u0131rmas\u0131 da naraz\u0131l\u0131qla qar\u015f\u0131lan\u0131r. \u0130btidai sinifl\u0259rd\u0259 is\u0259 \u201cAlqoritm\u201d \u00fczr\u0259 KSQ, BSQ-nin evd\u0259 h\u0259ll edilm\u0259si d\u0259 q\u0131nan\u0131l\u0131r. Qeyd edilir ki, bu zaman u\u015faqlar\u0131n \u0259v\u0259zin\u0259 valideynl\u0259r tap\u015f\u0131r\u0131qlar\u0131 yerin\u0259 yetirir.<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" src=\"https:\/\/cdn.musavat.com\/news\/thumbnails\/858f0d2d5eb25b97347b20b6704131ee.jpg\" alt=\"kamran.jpg (28 KB)\" width=\"620\" height=\"345\" \/><\/p>\n<p>M\u00f6vzunu\u00a0<strong>Musavat.com<\/strong>-a \u015f\u0259rh ed\u0259n t\u0259hsil m\u00fct\u0259x\u0259ssisi Kamran \u018fs\u0259dov deyib ki, son d\u00f6vrl\u0259rd\u0259 Az\u0259rbaycan t\u0259hsilind\u0259 naraz\u0131l\u0131qlar\u0131n artmas\u0131 v\u0259 probleml\u0259rin aktualla\u015fmas\u0131 bir ne\u00e7\u0259 \u0259sas m\u0259qam\u0131 \u00fcz\u0259 \u00e7\u0131xar\u0131r:<\/p>\n<p>\u201cBu, h\u0259m t\u0259hsil sisteminin strukturu, h\u0259m d\u0259 t\u0259tbiq edil\u0259n qiym\u0259tl\u0259ndirm\u0259 mexanizml\u0259ri v\u0259 texnologiyalar\u0131n problemli oldu\u011funu t\u0259sdiq edir. Az\u0259rbaycanda h\u0259yata ke\u00e7iril\u0259n qiym\u0259tl\u0259ndirm\u0259 meyarlar\u0131n\u0131n qanunvericilik, h\u0259m d\u0259 d\u00fcnya t\u0259cr\u00fcb\u0259si prizmas\u0131ndan bax\u0131m\u0131ndan d\u0259rin q\u00fcsurlar\u0131 var.<\/p>\n<p>KSQ v\u0259 BSQ qiym\u0259tl\u0259ndirm\u0259 mexanizml\u0259ri son ill\u0259rd\u0259 m\u0259kt\u0259bl\u0259rd\u0259 t\u0259tbiq olunan \u0259sas yenilikl\u0259rd\u0259n biri olsa da, onlar\u0131n praktikas\u0131 m\u00fc\u0259yy\u0259n m\u0259nfi t\u0259sirl\u0259r do\u011furur.<\/p>\n<p>Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131n\u0131n \u201cT\u0259hsil haqq\u0131nda\u201d qanununun 18-ci madd\u0259sin\u0259 \u0259sas\u0259n, t\u0259hsilin keyfiyy\u0259tinin qiym\u0259tl\u0259ndirilm\u0259si h\u0259m m\u00fc\u0259lliml\u0259r, h\u0259m d\u0259 m\u0259kt\u0259bl\u0259r s\u0259viyy\u0259sind\u0259 h\u0259yata ke\u00e7irilm\u0259lidir. Lakin bu qiym\u0259tl\u0259ndirm\u0259 sisteml\u0259ri bir \u00e7ox hallarda \u015fagirdl\u0259r\u0259 laz\u0131mi bilik v\u0259 bacar\u0131qlar\u0131 qazana bilm\u0259d\u0259n y\u00fcks\u0259k stress yaratmaqla m\u0259hdudla\u015f\u0131r. KSQ v\u0259 BSQ-l\u0259rin m\u0259qs\u0259di \u015fagirdl\u0259rin \u0259ld\u0259 etdiyi bilikl\u0259rin davaml\u0131 olaraq qiym\u0259tl\u0259ndirilm\u0259si olsa da, onlar\u0131n \u00e7ox sayda olmas\u0131 u\u015faqlara y\u00fckl\u0259nm\u0259 yarad\u0131r, n\u0259tic\u0259d\u0259 psixoloji g\u0259rginlik art\u0131r. Bu is\u0259 t\u0259hsil keyfiyy\u0259tin\u0259 m\u0259nfi t\u0259sir edir, \u00e7\u00fcnki \u015fagirdl\u0259r d\u0259rsl\u0259ri m\u0259nims\u0259m\u0259k yerin\u0259 yaln\u0131z qiym\u0259t alma\u011fa fokuslan\u0131r\u201d.<\/p>\n<p><strong><em>Ekspert \u0259lav\u0259 edib ki, bu qiym\u0259tl\u0259ndirm\u0259 mexanizml\u0259rinin m\u0259nfi t\u0259r\u0259fl\u0259rind\u0259n biri d\u0259 valideynl\u0259rin proses\u0259 m\u00fcdaxil\u0259sidir:<\/em><\/strong><\/p>\n<p>\u201cT\u0259cr\u00fcb\u0259 g\u00f6st\u0259rir ki, valideynl\u0259rin \u0259ks\u0259riyy\u0259ti KSQ v\u0259 BSQ-l\u0259rin cavablar\u0131n\u0131 \u00f6vladlar\u0131n\u0131n yerin\u0259 etm\u0259y\u0259 \u00e7al\u0131\u015f\u0131r. Bel\u0259 hallar h\u0259m \u015fagirdl\u0259rin m\u0259suliyy\u0259tlilik bacar\u0131qlar\u0131n\u0131, h\u0259m d\u0259 \u00f6z\u00fcn\u0259inam\u0131n\u0131 z\u0259ifl\u0259dir. UNESCO-nun 2022-ci ild\u0259 yay\u0131mlad\u0131\u011f\u0131 hesabatda qeyd olunur ki, valideynl\u0259rin \u00f6vladlar\u0131n\u0131n yerin\u0259 tap\u015f\u0131r\u0131qlar\u0131 yerin\u0259 yetirm\u0259si uzunm\u00fcdd\u0259tli d\u00f6vrd\u0259 onlar\u0131n akademik u\u011furlar\u0131na m\u0259nfi t\u0259sir g\u00f6st\u0259rir. T\u0259hsilin m\u0259qs\u0259di yaln\u0131z qiym\u0259t toplamaq deyil, bilikl\u0259rin t\u0259tbiqi v\u0259 bacar\u0131qlar\u0131n inki\u015faf\u0131d\u0131r. Lakin bu praktika u\u015faqlar\u0131n f\u0259rdi \u00f6yr\u0259nm\u0259 prosesini z\u0259ifl\u0259dir v\u0259 t\u0259hsil m\u0259qs\u0259dl\u0259rin\u0259 ziddir.<\/p>\n<p>Dig\u0259r bir \u0259sas problem texnologiyalar\u0131n, x\u00fcsusil\u0259 s\u00fcni intellekt v\u0259 alqoritmik sisteml\u0259rin \u015fagirdl\u0259r t\u0259r\u0259find\u0259n sui-istifad\u0259 edilm\u0259sidir. \u201cChatGPT\u201d v\u0259 dig\u0259r s\u00fcni intellekt vasit\u0259l\u0259ri t\u0259hsil sistemind\u0259 m\u00fcsb\u0259t yenilikl\u0259r\u0259 s\u0259b\u0259b olsa da, onlar\u0131n d\u00fczg\u00fcn istifad\u0259 edilm\u0259m\u0259si \u00f6yr\u0259nm\u0259 prosesini m\u0259nfi istiqam\u0259t\u0259 y\u00f6n\u0259ldir. \u015eagirdl\u0259r bu texnologiyalardan istifad\u0259 ed\u0259r\u0259k d\u0259rsl\u0259rin h\u0259lli prosesind\u0259 \u00f6z biliyin\u0259 g\u00fcv\u0259nm\u0259k \u0259v\u0259zin\u0259 texnologiyaya arxalan\u0131r. Bu, onlar\u0131n t\u0259nqidi d\u00fc\u015f\u00fcnm\u0259, problemi h\u0259ll etm\u0259 v\u0259 \u00f6z fikirl\u0259rini formala\u015fd\u0131rmaq bacar\u0131qlar\u0131n\u0131 m\u0259hdudla\u015fd\u0131r\u0131r. Bununla yana\u015f\u0131, b\u0259zi d\u00fcnya \u00f6lk\u0259l\u0259rinin t\u0259cr\u00fcb\u0259si g\u00f6st\u0259rir ki, s\u00fcni intellektin t\u0259hsil prosesin\u0259 d\u00fczg\u00fcn inteqrasiyas\u0131 \u015fagirdl\u0259rin \u00f6yr\u0259nm\u0259 s\u0259viyy\u0259sini \u0259h\u0259miyy\u0259tli d\u0259r\u0259c\u0259d\u0259 art\u0131ra bil\u0259r. M\u0259s\u0259l\u0259n, Finlandiyada s\u00fcni intellekt \u0259sasl\u0131 platformalar \u015fagirdl\u0259r\u0259 f\u0259rdi t\u0259lim proqramlar\u0131 t\u0259qdim edir, bu is\u0259 onlar\u0131n \u00f6yr\u0259nm\u0259 effektivliyini art\u0131r\u0131r\u201d.<\/p>\n<p><strong><em>Kamran \u018fs\u0259dov qeyd edib ki, m\u00fcasir t\u0259hsil sistemind\u0259 ba\u015fqa bir m\u0259s\u0259l\u0259 d\u0259 t\u0259till\u0259rin \u00e7ox olmas\u0131 il\u0259 ba\u011fl\u0131d\u0131r:<\/em><\/strong><\/p>\n<p>\u201cElm v\u0259 T\u0259hsil Nazirliyinin t\u0259qvimind\u0259 n\u0259z\u0259rd\u0259 tutulan uzunm\u00fcdd\u0259tli t\u0259till\u0259r b\u0259zi valideynl\u0259r v\u0259 ekspertl\u0259r t\u0259r\u0259find\u0259n m\u0259nfi qar\u015f\u0131lan\u0131r. Bunun s\u0259b\u0259bi t\u0259till\u0259r d\u00f6vr\u00fcnd\u0259 \u015fagirdl\u0259rin \u00f6yr\u0259nm\u0259 tempinin azalmas\u0131 v\u0259 t\u0259hsil prosesinin ax\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131n pozulmas\u0131d\u0131r. Bununla bel\u0259, d\u00fcnya t\u0259cr\u00fcb\u0259sin\u0259 baxd\u0131qda, m\u00fc\u0259yy\u0259n d\u00f6vrl\u0259rd\u0259 t\u0259till\u0259rin art\u0131r\u0131lmas\u0131 il\u0259 \u015fagirdl\u0259rin psixoloji v\u0259ziyy\u0259tinin yax\u015f\u0131la\u015fd\u0131r\u0131lmas\u0131 m\u00fcmk\u00fcn olur. M\u0259s\u0259l\u0259n, Yaponiyada m\u0259kt\u0259bl\u0259rd\u0259 q\u0131sa v\u0259 \u00e7oxsayl\u0131 t\u0259till\u0259r t\u0259tbiq edilir ki, bu da u\u015faqlar\u0131n h\u0259m zehni, h\u0259m d\u0259 fiziki y\u00fckl\u0259nm\u0259sini azald\u0131r. Bu t\u0259cr\u00fcb\u0259d\u0259n \u00e7\u0131xar\u0131lan n\u0259tic\u0259 t\u0259till\u0259rin m\u00fcdd\u0259tinin d\u00fczg\u00fcn balansla\u015fd\u0131r\u0131lmas\u0131 v\u0259 t\u0259hsil plan\u0131n\u0131n buna uy\u011fun \u015f\u0259kild\u0259 t\u0259rtib edilm\u0259sinin \u0259h\u0259miyy\u0259tini vur\u011fulay\u0131r.<\/p>\n<p>Az\u0259rbaycan t\u0259hsil sistemind\u0259ki probleml\u0259rin h\u0259llind\u0259 m\u00fcsb\u0259t t\u0259cr\u00fcb\u0259l\u0259r d\u0259 m\u00f6vcuddur. M\u0259s\u0259l\u0259n, b\u0259zi m\u0259kt\u0259bl\u0259r texnologiyadan d\u00fczg\u00fcn istifad\u0259 \u00fc\u00e7\u00fcn \u015fagirdl\u0259r\u0259 t\u0259liml\u0259r ke\u00e7irir, onlar\u0131n s\u00fcni intellekt vasit\u0259l\u0259rinin \u00f6yr\u0259nm\u0259 vasit\u0259si kimi istifad\u0259sini t\u0259\u015fviq edir. Bununla yana\u015f\u0131, b\u0259zi m\u00fc\u0259lliml\u0259r KSQ v\u0259 BSQ-l\u0259rd\u0259 yarad\u0131c\u0131 suallardan istifad\u0259 ed\u0259r\u0259k \u015fagirdl\u0259rin bilikl\u0259rinin real t\u0259tbiqini t\u0259min etm\u0259y\u0259 \u00e7al\u0131\u015f\u0131rlar. Bel\u0259 yana\u015fmalar \u015fagirdl\u0259rin t\u0259nqidi d\u00fc\u015f\u00fcnm\u0259 bacar\u0131qlar\u0131n\u0131 g\u00fccl\u0259ndirir v\u0259 onlar\u0131n daha yax\u015f\u0131 \u00f6yr\u0259nm\u0259sini t\u0259min edir.<\/p>\n<p>Bu m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259rin h\u0259llind\u0259 \u0259sas prioritetl\u0259rd\u0259n biri t\u0259hsil sistemind\u0259 islahatlar\u0131n davaml\u0131 olmas\u0131 v\u0259 beyn\u0259lxalq t\u0259cr\u00fcb\u0259l\u0259rin n\u0259z\u0259r\u0259 al\u0131nmas\u0131d\u0131r. \u018fg\u0259r t\u0259hsil sistemi texnologiya, qiym\u0259tl\u0259ndirm\u0259 v\u0259 t\u0259til m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259rind\u0259 balans\u0131 d\u00fczg\u00fcn qurarsa, h\u0259m \u015fagirdl\u0259rin \u00f6yr\u0259nm\u0259 keyfiyy\u0259ti y\u00fcks\u0259l\u0259c\u0259k, h\u0259m d\u0259 valideynl\u0259rin naraz\u0131l\u0131\u011f\u0131 azalacaq\u201d.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Son g\u00fcnl\u0259r m\u0259kt\u0259bl\u0259rl\u0259 ba\u011fl\u0131 naraz\u0131l\u0131q art\u0131b. T\u0259till\u0259rin \u00e7ox olmas\u0131, u\u015faqlar\u0131n ki\u00e7ik v\u0259 b\u00f6y\u00fck summativ qiym\u0259tl\u0259ndirm\u0259l\u0259r (KSQ, BSQ) zaman\u0131 y\u00fckl\u0259nm\u0259si, d\u0259rsl\u0259ri m\u0259nims\u0259y\u0259 bilm\u0259m\u0259si valideynl\u0259r t\u0259r\u0259find\u0259n naraz\u0131l\u0131qla qar\u015f\u0131lan\u0131b. Eyni zamanda, bu \u201cimtahanlar\u201dda u\u015faqlar\u0131n \u201cChatGBT\u201dd\u0259n istifad\u0259 ed\u0259r\u0259k suallar\u0131 cavabland\u0131rmas\u0131 da naraz\u0131l\u0131qla qar\u015f\u0131lan\u0131r. \u0130btidai sinifl\u0259rd\u0259 is\u0259 \u201cAlqoritm\u201d \u00fczr\u0259 KSQ, BSQ-nin evd\u0259 h\u0259ll edilm\u0259si d\u0259 q\u0131nan\u0131l\u0131r. Qeyd edilir ki, bu zaman u\u015faqlar\u0131n \u0259v\u0259zin\u0259 valideynl\u0259r tap\u015f\u0131r\u0131qlar\u0131 yerin\u0259 yetirir. M\u00f6vzunu\u00a0Musavat.com-a \u015f\u0259rh ed\u0259n t\u0259hsil m\u00fct\u0259x\u0259ssisi Kamran \u018fs\u0259dov deyib ki, son d\u00f6vrl\u0259rd\u0259 Az\u0259rbaycan t\u0259hsilind\u0259 naraz\u0131l\u0131qlar\u0131n artmas\u0131 v\u0259 probleml\u0259rin aktualla\u015fmas\u0131 bir ne\u00e7\u0259 \u0259sas m\u0259qam\u0131 \u00fcz\u0259 \u00e7\u0131xar\u0131r: \u201cBu, h\u0259m t\u0259hsil sisteminin&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":783422,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0},"categories":[23],"tags":[],"aioseo_notices":[],"gutentor_comment":0,"rttpg_featured_image_url":{"full":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/d667a3fea343cb8df25342e360aa6ef0.jpg",800,450,false],"landscape":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/d667a3fea343cb8df25342e360aa6ef0.jpg",800,450,false],"portraits":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/d667a3fea343cb8df25342e360aa6ef0.jpg",800,450,false],"thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/d667a3fea343cb8df25342e360aa6ef0-500x280.jpg",500,280,true],"medium":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/d667a3fea343cb8df25342e360aa6ef0-649x365.jpg",649,365,true],"large":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/d667a3fea343cb8df25342e360aa6ef0.jpg",640,360,false],"1536x1536":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/d667a3fea343cb8df25342e360aa6ef0.jpg",800,450,false],"2048x2048":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/d667a3fea343cb8df25342e360aa6ef0.jpg",800,450,false],"post-thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/d667a3fea343cb8df25342e360aa6ef0-240x172.jpg",240,172,true],"advps-thumb-one":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/d667a3fea343cb8df25342e360aa6ef0.jpg",800,450,false]},"rttpg_author":{"display_name":"V\u00fcsal Rafiqo\u011flu","author_link":"https:\/\/arantv.az\/?author=2"},"rttpg_comment":0,"rttpg_category":"<a href=\"https:\/\/arantv.az\/?cat=23\" rel=\"category\">T\u0259hsil<\/a>","rttpg_excerpt":"Son g\u00fcnl\u0259r m\u0259kt\u0259bl\u0259rl\u0259 ba\u011fl\u0131 naraz\u0131l\u0131q art\u0131b. T\u0259till\u0259rin \u00e7ox olmas\u0131, u\u015faqlar\u0131n ki\u00e7ik v\u0259 b\u00f6y\u00fck summativ qiym\u0259tl\u0259ndirm\u0259l\u0259r (KSQ, BSQ) zaman\u0131 y\u00fckl\u0259nm\u0259si, d\u0259rsl\u0259ri m\u0259nims\u0259y\u0259 bilm\u0259m\u0259si valideynl\u0259r t\u0259r\u0259find\u0259n naraz\u0131l\u0131qla qar\u015f\u0131lan\u0131b. Eyni zamanda, bu \u201cimtahanlar\u201dda u\u015faqlar\u0131n \u201cChatGBT\u201dd\u0259n istifad\u0259 ed\u0259r\u0259k suallar\u0131 cavabland\u0131rmas\u0131 da naraz\u0131l\u0131qla qar\u015f\u0131lan\u0131r. \u0130btidai sinifl\u0259rd\u0259 is\u0259 \u201cAlqoritm\u201d \u00fczr\u0259 KSQ, BSQ-nin evd\u0259 h\u0259ll edilm\u0259si d\u0259 q\u0131nan\u0131l\u0131r. Qeyd edilir ki, bu&hellip;","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/783421"}],"collection":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=783421"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/783421\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":783423,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/783421\/revisions\/783423"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/783422"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=783421"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=783421"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=783421"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}