{"id":794570,"date":"2025-03-18T13:09:37","date_gmt":"2025-03-18T09:09:37","guid":{"rendered":"https:\/\/arantv.az\/?p=794570"},"modified":"2025-03-18T13:09:37","modified_gmt":"2025-03-18T09:09:37","slug":"az%c9%99rbaycanin-d%c9%99rman-s%c9%99nayesi-olarsa-s%c9%99hiyy%c9%99d%c9%99-x%c9%99rcl%c9%99ri-azalda-bil%c9%99rikmi-mut%c9%99x%c9%99ssisl%c9%99rin-r%c9%99yi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/arantv.az\/?p=794570","title":{"rendered":"Az\u0259rbaycan\u0131n d\u0259rman s\u0259nayesi olarsa, s\u0259hiyy\u0259d\u0259 x\u0259rcl\u0259ri azalda bil\u0259rikmi? &#8211; m\u00fct\u0259x\u0259ssisl\u0259rin r\u0259yi"},"content":{"rendered":"<h3><strong>Az\u0259rbaycanda bir ne\u00e7\u0259 \u0259cza\u00e7\u0131l\u0131q istehsalat\u0131 qura\u015fd\u0131r\u0131l\u0131r. Bunu s\u0259hiyy\u0259 naziri Teymur Musayev jurnalistl\u0259r\u0259 a\u00e7\u0131qlamas\u0131nda deyib. Nazir vur\u011fulay\u0131b ki, layih\u0259y\u0259 g\u00f6r\u0259, burada d\u0259rman vasit\u0259l\u0259rinin haz\u0131rlanmas\u0131 n\u0259z\u0259rd\u0259 tutulur. Yeri g\u0259lmi\u015fk\u0259n, \u00f6t\u0259n il Az\u0259rbaycanda istehsal edil\u0259n d\u0259rmanlar\u0131n siyah\u0131s\u0131 da yay\u0131lm\u0131\u015fd\u0131.<\/strong><\/h3>\n<p>M\u00fct\u0259x\u0259ssisl\u0259r\u0259 g\u00f6r\u0259, Az\u0259rbaycanda d\u0259rman istehsal\u0131na ba\u015flan\u0131lmas\u0131 biz\u0259 bir \u00e7ox \u00fcst\u00fcnl\u00fckl\u0259r qazand\u0131racaq: d\u0259rmanlar \u00f6lk\u0259 daxilind\u0259 y\u00fcks\u0259k keyfiyy\u0259t v\u0259 m\u00fcvafiq standartlara uy\u011fun \u015f\u0259kild\u0259 istehsal olunacaq, \u0259halinin ist\u0259nil\u0259n t\u0259b\u0259q\u0259si \u00fc\u00e7\u00fcn \u0259l\u00e7atan olacaq, g\u00f6zl\u0259nilm\u0259z pandemiyalar zaman\u0131 kifay\u0259t q\u0259d\u0259r ehtiyat d\u0259rman bazas\u0131 olacaq v\u0259 \u0259n \u0259sas\u0131 y\u00fcks\u0259k keyfiyy\u0259t, s\u0259rf\u0259li qiym\u0259tl\u0259 t\u0259klif olunacaq.<\/p>\n<p><strong>Eyni zamanda \u00f6lk\u0259 daxilind\u0259 istehsal edil\u0259n d\u0259rmanlar\u0131n \u201cMade in Az\u0259rbaycan\u201d brendi alt\u0131nda dig\u0259r \u00f6lk\u0259l\u0259r\u0259 ixrac\u0131 v\u0259 tan\u0131nmas\u0131 da iqtisadi bax\u0131mdan kifay\u0259t q\u0259d\u0259r u\u011furlu olacaq. Amma bu pozitiv g\u00f6r\u00fcn\u0259n bu proqnozlar\u0131n realla\u015fmas\u0131 n\u0259 d\u0259r\u0259c\u0259d\u0259 m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr? \u018fn \u0259sas\u0131, \u00f6z istehsal\u0131m\u0131z olan d\u0259rmanlar\u0131n keyfiyy\u0259tin\u0259 g\u00fcv\u0259nm\u0259k olarm\u0131? \u00c7\u00fcnki idxal edil\u0259n d\u0259rmanlar\u0131n keyfiyy\u0259tind\u0259n bel\u0259 tez-tez \u015fikay\u0259tl\u0259r olur.<\/strong><\/p>\n<p>M\u0259lumat \u00fc\u00e7\u00fcn dey\u0259k ki, sovet d\u00f6vr\u00fcnd\u0259 Az\u0259rbaycanda d\u0259rman v\u0259 tibbi m\u0259hsullar\u0131n istehsal\u0131 il\u0259 m\u0259\u015f\u011ful olan zavodlar olub, amma onlar\u0131n \u0259ks\u0259riyy\u0259ti SSR\u0130-nin da\u011f\u0131lmas\u0131ndan sonra ya f\u0259aliyy\u0259tini dayand\u0131r\u0131b, ya da \u00f6z\u0259ll\u0259\u015fdiril\u0259r\u0259k sah\u0259sini d\u0259yi\u015fib. Haz\u0131rda \u201cR-Pharm\u201d zavodu (Pirallah\u0131 S\u0259naye Park\u0131) f\u0259aliyy\u0259t g\u00f6st\u0259rir ki, bu zavod 2019-cu ild\u0259 istifad\u0259y\u0259 verilib. Rusiya il\u0259 \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131q \u0259sas\u0131nda qurulub. Burada \u0259sas\u0259n onkologiya, virus \u0259leyhin\u0259 v\u0259 dig\u0259r ixtisasla\u015fm\u0131\u015f d\u0259rmanlar istehsal olunur. M\u0259qs\u0259d daxili bazar\u0131n d\u0259rman ehtiyaclar\u0131n\u0131 qar\u015f\u0131lamaq v\u0259 ixraca y\u00f6n\u0259lm\u0259kdir. Bundan \u0259lav\u0259, \u201cDiamed Co\u201d MMC d\u0259 var ki, bu da \u00f6lk\u0259mzid\u0259 f\u0259aliyy\u0259t g\u00f6st\u0259r\u0259n v\u0259 b\u0259zi tibbi preparatlar\u0131 yerli istehsal ed\u0259n \u015firk\u0259tl\u0259rd\u0259ndir. \u018fsas\u0259n tibbi m\u0259hlullar v\u0259 istifad\u0259 \u00fc\u00e7\u00fcn haz\u0131r olan b\u0259zi m\u0259hsullar istehsal edir. \u201cAz\u0259rmed\u201d MMC is\u0259 G\u0259nc\u0259d\u0259 yerl\u0259\u015fir, bu m\u00fc\u0259ssis\u0259 dezinfeksiyaedici v\u0259 b\u0259zi tibbi vasit\u0259l\u0259rin istehsal\u0131 il\u0259 m\u0259\u015f\u011fuldur. F\u0259aliyy\u0259ti x\u00fcsusil\u0259 pandemiya d\u00f6vr\u00fcnd\u0259 \u00f6n\u0259 \u00e7\u0131xd\u0131.<\/p>\n<p><img src=\"https:\/\/reyting.az\/uploads\/posts\/2024-12\/adil-qeybul.jpg\" alt=\"Adil Qeybulla h\u0259bsxanada sabiq deputat\u0131 m\u00fcayin\u0259 ed\u0259c\u0259k \u00bb Reyting.az\" \/><\/p>\n<p><strong>Adil Qeybulla<\/strong><\/p>\n<p><strong>H\u0259kim-c\u0259rrah, professor Adil Qeybulla m\u00f6vzu il\u0259 ba\u011fl\u0131 \u201cYeni M\u00fcsavat\u201da fikrini b\u00f6l\u00fc\u015f\u00fcb:<\/strong>\u00a0\u201cAz\u0259rbaycanda d\u0259rman madd\u0259l\u0259rinin istehsal\u0131 m\u0259s\u0259l\u0259si \u0259slind\u0259 \u00e7oxdan h\u0259llini g\u00f6zl\u0259y\u0259n m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259rd\u0259n biridir. \u018fvv\u0259la, n\u0259z\u0259rd\u0259 tutaq ki, biz b\u00fct\u00fcn d\u0259rmanlar\u0131 istehsal etm\u0259s\u0259k d\u0259, \u0259halinin ciddi ehtiyac\u0131 olan bir s\u0131ra m\u00fch\u00fcm d\u0259rman vasit\u0259l\u0259rinin istehsal\u0131na \u00e7oxdan ba\u015flamal\u0131yd\u0131q. Bunun \u00fc\u00e7\u00fcn d\u0259 Avropan\u0131n apar\u0131c\u0131 firmalar\u0131, el\u0259c\u0259 d\u0259 qarda\u015f T\u00fcrkiy\u0259nin firmalar\u0131 il\u0259 m\u00fc\u015ft\u0259r\u0259k i\u015fl\u0259y\u0259 bil\u0259rik. Bu istiqam\u0259td\u0259 bizim m\u00fct\u0259x\u0259ssis imkanlar\u0131ndan istifad\u0259 ed\u0259 bil\u0259rik v\u0259 onlar\u0131n yenil\u0259rin yeti\u015fdirilm\u0259si \u00fc\u00e7\u00fcn h\u0259m Avropada, h\u0259m d\u0259 T\u00fcrkiy\u0259d\u0259 kifay\u0259t q\u0259d\u0259r imkanlar var. Hesab edir\u0259m ki, kimya\u00e7\u0131lar, texnoloqlar v\u0259 dig\u0259r bu sah\u0259d\u0259 laz\u0131m olan m\u00fct\u0259x\u0259ssisl\u0259rin haz\u0131rlanmas\u0131na m\u00fc\u015ft\u0259r\u0259k \u015firk\u0259tl\u0259rl\u0259 birg\u0259 start veril\u0259 bil\u0259r. Az\u0259rbaycan\u0131n d\u0259rman s\u0259nayesi olarsa, s\u0259hiyy\u0259d\u0259 x\u0259rcl\u0259ri d\u0259 xeyli azalda bil\u0259rik. Ayr\u0131 ayr\u0131 vacib, istehlak\u0131 y\u00fcks\u0259k olan d\u0259rman madd\u0259l\u0259rinin \u00f6lk\u0259 daxilind\u0259 istehsal\u0131 il\u0259 s\u0259hiyy\u0259 b\u00fcdc\u0259sin\u0259 d\u0259 xeyli q\u0259na\u0259t etmi\u015f olar\u0131q\u201d.<\/p>\n<p><img src=\"https:\/\/amu.edu.az\/storage\/photos\/26\/Professor-m%C3%BC%C9%99llim\/%C6%8Fliyev%20Ayd%C4%B1n.jpg\" alt=\"Az\u0259rbaycan Tibb Universiteti | Dosent Ayd\u0131n \u018fliyev\" \/><\/p>\n<p><strong>Farmokoloq, dosent Ayd\u0131n \u018fliyev:<\/strong>\u00a0\u201cUzun ill\u0259rdir deyirik ki, yegan\u0259 \u00e7\u0131x\u0131\u015f yolumuz ayr\u0131-ayr\u0131 insanlar\u0131n insaf\u0131ndan as\u0131l\u0131 qalmamaq \u00fc\u00e7\u00fcn \u00f6lk\u0259mizd\u0259 d\u0259rman s\u0259nayesini inki\u015faf etdirm\u0259kdir. D\u0259rman s\u0259nayesi inki\u015faf ets\u0259, h\u0259min sah\u0259nin elmi \u00e7ox y\u00fcks\u0259k inki\u015faf edir. Burada ayr\u0131-ayr\u0131 m\u00fct\u0259x\u0259ssisl\u0259r i\u015ftirak edir. D\u0259rman s\u0259nayesind\u0259 flora, faunadan istifad\u0259 edildiyin\u0259 g\u00f6r\u0259 \u00f6lk\u0259mizin m\u00fcvafiq t\u0259s\u0259rr\u00fcfat sah\u0259l\u0259ri inki\u015faf edir. Bu s\u0259naye inki\u015faf etm\u0259dikc\u0259 biz d\u00fcnyadak\u0131 qiym\u0259t art\u0131m\u0131, keyfiyy\u0259tsizlik, b\u0259zi adamlar\u0131n insafs\u0131zl\u0131\u011f\u0131ndan as\u0131l\u0131 v\u0259ziyy\u0259t\u0259 qal\u0131r\u0131q. Bu g\u00fcn t\u0259bii, kimya\u00a0 v\u0259 kadr potensial\u0131 Az\u0259rbaycanda d\u0259rman s\u0259nayesini formala\u015fd\u0131rma\u011fa imkan verir. Vacibdir ki, d\u0259rman istehsal\u0131na n\u0259zar\u0259t ed\u0259k v\u0259 keyfiyy\u0259tin\u0259 d\u0259 \u00f6z\u00fcm\u00fcz cavab ver\u0259k. Biz d\u0259rmanlar\u0131n canl\u0131 insan orqanizmin\u0259 t\u0259sir x\u00fcsusiyy\u0259tl\u0259rini \u00f6yr\u0259nirik. D\u0259rman madd\u0259sini canl\u0131 orqanizm\u0259 t\u0259sirini m\u00fc\u0259yy\u0259n ed\u0259nd\u0259, bu, b\u00fct\u00fcn b\u0259d\u0259nin ayr\u0131-ayr\u0131 orqanlar\u0131 il\u0259 \u0259l\u0259q\u0259li olur. Bunun m\u00fcsb\u0259t v\u0259 m\u0259nfi t\u0259r\u0259fl\u0259ri var. Ona g\u00f6r\u0259 d\u0259 zavodlar\u0131m\u0131z t\u0259cili a\u00e7\u0131lmal\u0131, yerli xammaldan, sintetik madd\u0259l\u0259rd\u0259n, kimya s\u0259nayesind\u0259n, m\u00fct\u0259x\u0259ssisl\u0259rimizd\u0259n istifad\u0259 ed\u0259r\u0259k probleml\u0259ri h\u0259ll ed\u0259 bil\u0259rik. Hesab edir\u0259m ki, h\u00f6kum\u0259t h\u0259min m\u0259s\u0259l\u0259y\u0259 bir daha qay\u0131dacaq v\u0259 d\u0259rman zavodlar\u0131n\u0131n istehsal\u0131 haqq\u0131nda olan s\u00f6hb\u0259tl\u0259r realla\u015facaq\u201d.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Az\u0259rbaycanda bir ne\u00e7\u0259 \u0259cza\u00e7\u0131l\u0131q istehsalat\u0131 qura\u015fd\u0131r\u0131l\u0131r. Bunu s\u0259hiyy\u0259 naziri Teymur Musayev jurnalistl\u0259r\u0259 a\u00e7\u0131qlamas\u0131nda deyib. Nazir vur\u011fulay\u0131b ki, layih\u0259y\u0259 g\u00f6r\u0259, burada d\u0259rman vasit\u0259l\u0259rinin haz\u0131rlanmas\u0131 n\u0259z\u0259rd\u0259 tutulur. Yeri g\u0259lmi\u015fk\u0259n, \u00f6t\u0259n il Az\u0259rbaycanda istehsal edil\u0259n d\u0259rmanlar\u0131n siyah\u0131s\u0131 da yay\u0131lm\u0131\u015fd\u0131. M\u00fct\u0259x\u0259ssisl\u0259r\u0259 g\u00f6r\u0259, Az\u0259rbaycanda d\u0259rman istehsal\u0131na ba\u015flan\u0131lmas\u0131 biz\u0259 bir \u00e7ox \u00fcst\u00fcnl\u00fckl\u0259r qazand\u0131racaq: d\u0259rmanlar \u00f6lk\u0259 daxilind\u0259 y\u00fcks\u0259k keyfiyy\u0259t v\u0259 m\u00fcvafiq standartlara uy\u011fun \u015f\u0259kild\u0259 istehsal olunacaq, \u0259halinin ist\u0259nil\u0259n t\u0259b\u0259q\u0259si \u00fc\u00e7\u00fcn \u0259l\u00e7atan olacaq, g\u00f6zl\u0259nilm\u0259z pandemiyalar zaman\u0131 kifay\u0259t q\u0259d\u0259r ehtiyat d\u0259rman bazas\u0131 olacaq v\u0259 \u0259n \u0259sas\u0131 y\u00fcks\u0259k keyfiyy\u0259t, s\u0259rf\u0259li qiym\u0259tl\u0259 t\u0259klif olunacaq. Eyni zamanda \u00f6lk\u0259 daxilind\u0259 istehsal edil\u0259n d\u0259rmanlar\u0131n&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":794571,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0},"categories":[1],"tags":[],"aioseo_notices":[],"gutentor_comment":0,"rttpg_featured_image_url":{"full":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/03\/b33e393b0a641ef6df23fdeeb93f122c.jpg",850,500,false],"landscape":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/03\/b33e393b0a641ef6df23fdeeb93f122c.jpg",850,500,false],"portraits":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/03\/b33e393b0a641ef6df23fdeeb93f122c.jpg",850,500,false],"thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/03\/b33e393b0a641ef6df23fdeeb93f122c-500x280.jpg",500,280,true],"medium":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/03\/b33e393b0a641ef6df23fdeeb93f122c-621x365.jpg",621,365,true],"large":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/03\/b33e393b0a641ef6df23fdeeb93f122c-840x494.jpg",640,376,true],"1536x1536":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/03\/b33e393b0a641ef6df23fdeeb93f122c.jpg",850,500,false],"2048x2048":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/03\/b33e393b0a641ef6df23fdeeb93f122c.jpg",850,500,false],"post-thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/03\/b33e393b0a641ef6df23fdeeb93f122c-240x172.jpg",240,172,true],"advps-thumb-one":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/03\/b33e393b0a641ef6df23fdeeb93f122c.jpg",850,500,false]},"rttpg_author":{"display_name":"V\u00fcsal Rafiqo\u011flu","author_link":"https:\/\/arantv.az\/?author=2"},"rttpg_comment":0,"rttpg_category":"<a href=\"https:\/\/arantv.az\/?cat=1\" rel=\"category\">C\u0259miyy\u0259t<\/a>","rttpg_excerpt":"Az\u0259rbaycanda bir ne\u00e7\u0259 \u0259cza\u00e7\u0131l\u0131q istehsalat\u0131 qura\u015fd\u0131r\u0131l\u0131r. Bunu s\u0259hiyy\u0259 naziri Teymur Musayev jurnalistl\u0259r\u0259 a\u00e7\u0131qlamas\u0131nda deyib. Nazir vur\u011fulay\u0131b ki, layih\u0259y\u0259 g\u00f6r\u0259, burada d\u0259rman vasit\u0259l\u0259rinin haz\u0131rlanmas\u0131 n\u0259z\u0259rd\u0259 tutulur. Yeri g\u0259lmi\u015fk\u0259n, \u00f6t\u0259n il Az\u0259rbaycanda istehsal edil\u0259n d\u0259rmanlar\u0131n siyah\u0131s\u0131 da yay\u0131lm\u0131\u015fd\u0131. M\u00fct\u0259x\u0259ssisl\u0259r\u0259 g\u00f6r\u0259, Az\u0259rbaycanda d\u0259rman istehsal\u0131na ba\u015flan\u0131lmas\u0131 biz\u0259 bir \u00e7ox \u00fcst\u00fcnl\u00fckl\u0259r qazand\u0131racaq: d\u0259rmanlar \u00f6lk\u0259 daxilind\u0259 y\u00fcks\u0259k keyfiyy\u0259t v\u0259 m\u00fcvafiq standartlara&hellip;","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/794570"}],"collection":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=794570"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/794570\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":794572,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/794570\/revisions\/794572"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/794571"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=794570"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=794570"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=794570"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}