{"id":799329,"date":"2025-04-12T10:11:41","date_gmt":"2025-04-12T06:11:41","guid":{"rendered":"https:\/\/arantv.az\/?p=799329"},"modified":"2025-04-12T10:11:41","modified_gmt":"2025-04-12T06:11:41","slug":"aprelin-12-si-dunya-aviasiya-v%c9%99-kosmonavtika-gunudur-3","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/arantv.az\/?p=799329","title":{"rendered":"Aprelin 12-si D\u00fcnya Aviasiya v\u0259 Kosmonavtika G\u00fcn\u00fcd\u00fcr"},"content":{"rendered":"<p>Aprelin 12-si d\u00fcnyada Aviasiya v\u0259 Kosmonavtika G\u00fcn\u00fc kimi qeyd olunur. Bu g\u00fcn\u00fcn tarixi \u0259h\u0259miyy\u0259ti t\u0259kc\u0259 bir insan\u0131n Yer orbitin\u0259 \u00e7\u0131xmas\u0131 il\u0259 ba\u011fl\u0131 deyil, b\u00fct\u00f6vl\u00fckd\u0259 insanl\u0131\u011f\u0131n kosmosa ilk d\u0259f\u0259 ayaq a\u00e7d\u0131\u011f\u0131 g\u00fcnd\u00fcr. M\u0259hz 1961-ci ilin bu g\u00fcn\u00fcnd\u0259 sovet kosmonavt\u0131 Yuri Alekseyevi\u00e7 Qaqarin \u201cVostok-1\u201d kosmik g\u0259misi il\u0259 Yer k\u00fcr\u0259sinin orbitin\u0259 \u00e7\u0131xmaqla tarix\u0259 d\u00fc\u015f\u00fcb. \u00dcmumilikd\u0259 1 saat 48 d\u0259qiq\u0259 davam ed\u0259n bu tarixi u\u00e7u\u015f Yer \u0259traf\u0131nda tam bir d\u00f6vr\u0259ni \u0259hat\u0259 edib v\u0259 kosmosa \u00e7\u0131x\u0131\u015f d\u00f6vr\u00fcn\u00fcn ba\u015flan\u011f\u0131c\u0131 kimi qiym\u0259tl\u0259ndirilib. SSR\u0130 Ali Sovetinin 1962-ci il 9 aprel tarixli q\u0259rar\u0131 il\u0259 bu g\u00fcn \u2013 12 Aprel D\u00fcnya Aviasiya v\u0259 Kosmonavtika G\u00fcn\u00fc kimi qeyd olunma\u011fa ba\u015flan\u0131b.<\/p>\n<p><strong>Az\u0259rbaycan\u0131n kosmik yadda\u015f\u0131 \u2013 K\u0259rim K\u0259rimovun miras\u0131<\/strong><\/p>\n<p>Kosmosun f\u0259thi tarixind\u0259 Az\u0259rbaycan da \u00f6z izini qoyub. Sovet kosmik proqramlar\u0131n\u0131n \u0259sas memarlar\u0131ndan biri olan az\u0259rbaycanl\u0131 alim v\u0259 m\u00fch\u0259ndis K\u0259rim K\u0259rimovun ad\u0131 bu sah\u0259d\u0259 b\u00f6y\u00fck h\u00f6rm\u0259tl\u0259 \u00e7\u0259kilir. O, \u201cR-2\u201d raketl\u0259rinin v\u0259 ilk s\u00fcni peykl\u0259rin haz\u0131rlanmas\u0131nda m\u00fch\u00fcm rol oynay\u0131b, kosmos u\u00e7u\u015flar\u0131 \u00fczr\u0259 D\u00f6vl\u0259t Komissiyas\u0131na r\u0259hb\u0259rlik edib. 1957-ci ild\u0259 d\u00fcnyan\u0131n ilk s\u00fcni peyki m\u0259hz bu texnologiyalar \u0259sas\u0131nda kosmosa burax\u0131l\u0131b v\u0259 bel\u0259likl\u0259, kosmik d\u00f6vr\u00fcn t\u0259m\u0259li qoyulub.<\/p>\n<p><strong>Az\u0259rbaycan\u0131n m\u00fcasir kosmik inki\u015faf yolu<\/strong><\/p>\n<p>M\u00fcst\u0259qillik d\u00f6vr\u00fcnd\u0259 Az\u0259rbaycan \u00f6z\u00fcn\u00fcn kosmik s\u0259nayesini qurmaq istiqam\u0259tind\u0259 m\u00fch\u00fcm add\u0131mlar at\u0131b. Prezident \u0130lham \u018fliyevin 2008-ci ild\u0259 imzalad\u0131\u011f\u0131 S\u0259r\u0259ncamla \u00f6lk\u0259d\u0259 kosmik s\u0259nayenin yarad\u0131lmas\u0131 prosesi r\u0259smi olaraq ba\u015fland\u0131. Bu m\u0259qs\u0259dl\u0259 2010-cu ild\u0259 \u201cAz\u0259rkosmos\u201d A\u00e7\u0131q S\u0259hmdar C\u0259miyy\u0259ti t\u0259sis olundu v\u0259 Az\u0259rbaycan\u0131n ilk telekommunikasiya peyki \u2013 \u201cAzerspace-1\u201d 2013-c\u00fc ild\u0259 orbit\u0259 burax\u0131ld\u0131. Bu hadis\u0259 Az\u0259rbaycan\u0131n \u201ckosmik klub\u201d adland\u0131r\u0131lan peyk sahibi \u00f6lk\u0259l\u0259r s\u0131ras\u0131na qo\u015fulmas\u0131n\u0131 t\u0259min etdi.<\/p>\n<p>N\u00f6vb\u0259ti ill\u0259rd\u0259 bu u\u011fur davam etdirildi. 2014-c\u00fc ild\u0259 \u201cAzersky\u201d adl\u0131 Yerin m\u00fc\u015fahid\u0259 peyki orbit\u0259 burax\u0131ld\u0131. 2018-ci ild\u0259 is\u0259 daha g\u00fccl\u00fc v\u0259 texnoloji imkanlara malik \u201cAzerspace-2\u201d telekommunikasiya peyki orbit\u0259 \u00e7\u0131xd\u0131. Bu peykl\u0259r Az\u0259rbaycan\u0131n t\u0259kc\u0259 regionda deyil, beyn\u0259lxalq s\u0259viyy\u0259d\u0259 informasiya t\u0259hl\u00fck\u0259sizliyi v\u0259 kommunikasiya xidm\u0259tl\u0259rinin m\u00fcst\u0259qil t\u0259minat\u00e7\u0131s\u0131na \u00e7evrilm\u0259sin\u0259 \u015f\u0259rait yaratd\u0131. Haz\u0131rda bu peykl\u0259r vasit\u0259sil\u0259 teleradio yay\u0131m\u0131, y\u00fcks\u0259ks\u00fcr\u0259tli internet, f\u00f6vq\u0259lad\u0259 hallarda rabit\u0259 d\u0259st\u0259yi v\u0259 bir \u00e7ox dig\u0259r xidm\u0259tl\u0259r h\u0259yata ke\u00e7irilir.<\/p>\n<p>2021-ci ild\u0259 Prezident \u0130lham \u018fliyevin S\u0259r\u0259ncam\u0131 il\u0259 \u201cAz\u0259rkosmos\u201d publik h\u00fcquqi \u015f\u0259xs\u0259 \u00e7evrildi v\u0259 R\u0259q\u0259msal \u0130nki\u015faf v\u0259 N\u0259qliyyat Nazirliyinin tabeliyin\u0259 verildi. Bu d\u0259yi\u015fiklik onun f\u0259aliyy\u0259t sferas\u0131n\u0131 daha da geni\u015fl\u0259ndirdi, strateji m\u0259qs\u0259dl\u0259rini aktualla\u015fd\u0131rd\u0131 v\u0259 beyn\u0259lxalq \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131q imkanlar\u0131n\u0131 art\u0131rd\u0131.<\/p>\n<p><strong>Beyn\u0259lxalq Astronavtika Konqresi: Bak\u0131n\u0131n ev sahibliyi<\/strong><\/p>\n<p>Az\u0259rbaycan\u0131n kosmik sah\u0259d\u0259 beyn\u0259lxalq s\u0259viyy\u0259d\u0259 tan\u0131nmas\u0131 2023-c\u00fc ild\u0259 m\u00fch\u00fcm bir zirv\u0259y\u0259 \u00e7atd\u0131. H\u0259min il oktyabr ay\u0131nda Bak\u0131 \u015f\u0259h\u0259ri 74-c\u00fc Beyn\u0259lxalq Astronavtika Konqresin\u0259 ev sahibliyi etdi. Bu, \u00f6lk\u0259miz \u00fc\u00e7\u00fcn yaln\u0131z elmi deyil, h\u0259m d\u0259 siyasi v\u0259 diplomatik \u0259h\u0259miyy\u0259t da\u015f\u0131yan hadis\u0259 idi. Konqresd\u0259 106 \u00f6lk\u0259d\u0259n 7000-d\u0259n \u00e7ox i\u015ftirak\u00e7\u0131 v\u0259 95 \u00f6lk\u0259d\u0259n t\u0259qdim olunan rekord sayda \u2013 7000-d\u0259n art\u0131q elmi m\u0259qal\u0259 il\u0259 Bak\u0131, Paris, Va\u015finqton v\u0259 Bremen kimi \u015f\u0259h\u0259rl\u0259ri gerid\u0259 qoyaraq konqres tarixinin \u0259n geni\u015f miqyasl\u0131 t\u0259dbirin\u0259 \u00e7evrildi.<\/p>\n<p>Konqres \u00e7\u0259r\u00e7iv\u0259sind\u0259 ke\u00e7iril\u0259n 190 texniki sessiyada d\u00fcnyan\u0131n apar\u0131c\u0131 kosmik agentlikl\u0259ri \u2013 NASA, CNES, JAXA, TUA, Airbus, Boeing v\u0259 dig\u0259rl\u0259ri Az\u0259rbaycanla \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131q perspektivl\u0259rini m\u00fczakir\u0259 etdil\u0259r. Konqres Az\u0259rbaycan\u0131n elmi-t\u0259dqiqat potensial\u0131n\u0131 n\u00fcmayi\u015f etdirm\u0259k, g\u0259ncl\u0259rin bu sah\u0259y\u0259 mara\u011f\u0131n\u0131 art\u0131rmaq v\u0259 beyn\u0259lxalq kosmos icmas\u0131na daha d\u0259rind\u0259n inteqrasiya \u00fc\u00e7\u00fcn m\u00fch\u00fcm platforma oldu.<\/p>\n<p><strong>Milan Konqresi v\u0259 Az\u0259rbaycan g\u0259ncl\u0259rinin u\u011furu<\/strong><\/p>\n<p>2024-c\u00fc ilin oktyabr\u0131nda \u0130taliyan\u0131n Milan \u015f\u0259h\u0259rind\u0259 ke\u00e7iril\u0259n 75-ci Beyn\u0259lxalq Astronavtika Konqresi h\u0259m miqyas\u0131, h\u0259m d\u0259 elmi n\u0259tic\u0259l\u0259ri bax\u0131m\u0131ndan m\u00fch\u00fcm \u0259h\u0259miyy\u0259t da\u015f\u0131y\u0131rd\u0131. D\u00fcnyan\u0131n 95-d\u0259n \u00e7ox \u00f6lk\u0259sind\u0259n 8000-\u0259 yax\u0131n i\u015ftirak\u00e7\u0131n\u0131n qat\u0131ld\u0131\u011f\u0131 bu m\u00f6t\u0259b\u0259r t\u0259dbird\u0259 Az\u0259rbaycan g\u00fccl\u00fc elmi t\u0259msil\u00e7iliyi il\u0259 f\u0259rql\u0259ndi. \u00d6lk\u0259mizd\u0259n t\u0259qdim olunan 345 elmi m\u0259qal\u0259 il\u0259 Az\u0259rbaycan ilk be\u015f \u00f6lk\u0259 aras\u0131nda yer ald\u0131. Bu fakt bir daha g\u00f6st\u0259rdi ki, Az\u0259rbaycan\u0131n kosmik sah\u0259d\u0259 elmi potensial\u0131 art\u0131q beyn\u0259lxalq al\u0259md\u0259 tan\u0131nan v\u0259 qiym\u0259tl\u0259ndiril\u0259n s\u0259viyy\u0259y\u0259 \u00e7at\u0131b.<\/p>\n<p>Daha diqq\u0259t\u00e7\u0259k\u0259n m\u0259qam is\u0259 bu elmi m\u0259qal\u0259l\u0259rin 90 faizinin g\u0259nc t\u0259dqiqat\u00e7\u0131lara m\u0259xsus olmas\u0131 idi. Bu g\u00f6st\u0259rici Az\u0259rbaycanda yeni n\u0259sil elmi kadrlar\u0131n yeti\u015fm\u0259si v\u0259 onlar\u0131n beyn\u0259lxalq arenada u\u011furla \u00e7\u0131x\u0131\u015f etm\u0259sinin bariz s\u00fcbutudur. Milan Konqresi zaman\u0131 az\u0259rbaycanl\u0131 aliml\u0259r telekommunikasiya, yer\u00fcst\u00fc m\u00fc\u015fahid\u0259, kosmik biologiya, orbitd\u0259ki obyektl\u0259rin idar\u0259olunmas\u0131 v\u0259 dig\u0259r m\u00fch\u00fcm istiqam\u0259tl\u0259r \u00fczr\u0259 t\u0259qdimatlar etdil\u0259r. Bu \u00e7\u0131x\u0131\u015flar yaln\u0131z Az\u0259rbaycan\u0131n deyil, b\u00fct\u00f6vl\u00fckd\u0259 regionun elmi-kosmik f\u0259aliyy\u0259tinin inki\u015faf\u0131na t\u00f6hf\u0259 verdi.<\/p>\n<p>Konqres \u00e7\u0259r\u00e7iv\u0259sind\u0259 \u201cAz\u0259rkosmos\u201d n\u00fcmay\u0259nd\u0259 hey\u0259ti m\u00fcxt\u0259lif \u00f6lk\u0259l\u0259rin kosmik agentlikl\u0259ri v\u0259 apar\u0131c\u0131 texnologiya \u015firk\u0259tl\u0259ri il\u0259 bir s\u0131ra ikit\u0259r\u0259fli g\u00f6r\u00fc\u015fl\u0259r ke\u00e7ir\u0259r\u0259k, g\u0259l\u0259c\u0259k \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131qlar \u00fc\u00e7\u00fcn ilkin raz\u0131la\u015fmalar \u0259ld\u0259 etdi. Bel\u0259likl\u0259, Milan Konqresi Az\u0259rbaycan\u0131n beyn\u0259lxalq kosmik birliyind\u0259 m\u00f6vqeyini daha da g\u00fccl\u0259ndirdi.<\/p>\n<p><strong>\u201cKosmos h\u0259r k\u0259s \u00fc\u00e7\u00fcnd\u00fcr\u201d devizi Az\u0259rbaycan\u0131n da prioritetl\u0259rin\u0259 uy\u011fundur<\/strong><\/p>\n<p>Az\u0259rbaycan art\u0131q n\u00f6vb\u0259ti \u2013 76-c\u0131 Beyn\u0259lxalq Astronavtika Konqresin\u0259 haz\u0131rla\u015f\u0131r. 2025-ci il sentyabr\u0131n 29-dan oktyabr\u0131n 3-d\u0259k Avstraliyan\u0131n Sidney \u015f\u0259h\u0259rind\u0259 ke\u00e7iril\u0259c\u0259k bu konqres\u0259 d\u0259 \u00f6lk\u0259miz geni\u015f t\u0259rkibli n\u00fcmay\u0259nd\u0259 hey\u0259ti il\u0259 qat\u0131lma\u011f\u0131 planla\u015fd\u0131r\u0131r. \u201cAz\u0259rkosmos\u201d t\u0259r\u0259find\u0259n art\u0131q elmi m\u0259qal\u0259l\u0259rin q\u0259bulu, t\u0259qdimatlar \u00fc\u00e7\u00fcn haz\u0131rl\u0131q v\u0259 beyn\u0259lxalq partnyorlarla \u0259laq\u0259l\u0259rin g\u00fccl\u0259ndirilm\u0259si istiqam\u0259tind\u0259 intensiv i\u015fl\u0259r apar\u0131l\u0131r.<\/p>\n<p>Az\u0259rbaycan bu konqresd\u0259 yaln\u0131z elmi m\u0259qal\u0259l\u0259rl\u0259 deyil, h\u0259m d\u0259 innovativ texnologiyalar\u0131n t\u0259qdimat\u0131, startap n\u00fcmay\u0259nd\u0259likl\u0259ri, g\u0259ncl\u0259r \u00fc\u00e7\u00fcn kosmik t\u0259hsil proqramlar\u0131 il\u0259 i\u015ftirak etm\u0259yi n\u0259z\u0259rd\u0259 tutur. X\u00fcsusil\u0259 \u201cspace-tech\u201d sah\u0259sind\u0259 f\u0259aliyy\u0259t g\u00f6st\u0259r\u0259n yerli innovasiya komandalar\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn Sidney Konqresi beyn\u0259lxalq bazara \u00e7\u0131x\u0131\u015f, investor tapmaq v\u0259 bilik m\u00fcbadil\u0259si bax\u0131m\u0131ndan \u0259h\u0259miyy\u0259tli platforma olacaq.<\/p>\n<p>76-c\u0131 konqresin \u0259sas m\u00f6vzusu \u201cSpace for All\u201d \u2013 \u201cKosmos h\u0259r k\u0259s \u00fc\u00e7\u00fcnd\u00fcr\u201d devizi \u0259traf\u0131nda qurulacaq v\u0259 bu, Az\u0259rbaycan\u0131n da prioritetl\u0259rin\u0259 uy\u011fundur. Kosmik texnologiyalar\u0131n inkl\u00fcziv v\u0259 davaml\u0131 inki\u015faf\u0131na y\u00f6n\u0259l\u0259n bu kontekstd\u0259 Az\u0259rbaycan\u0131n t\u0259cr\u00fcb\u0259si v\u0259 t\u00f6hf\u0259l\u0259ri diqq\u0259t \u00e7\u0259k\u0259c\u0259k.<\/p>\n<p>B\u00fct\u00fcn bu add\u0131mlar g\u00f6st\u0259rir ki, Az\u0259rbaycan art\u0131q t\u0259kc\u0259 peyk sahibi \u00f6lk\u0259 deyil, h\u0259m d\u0259 beyn\u0259lxalq s\u0259viyy\u0259d\u0259 tan\u0131nan, \u00f6z elmi v\u0259 texnoloji resurslar\u0131 il\u0259 kosmik g\u0259l\u0259c\u0259yin formala\u015fmas\u0131nda i\u015ftirak ed\u0259n ciddi bir aktordur.<\/p>\n<p><strong>Az\u0259rbaycan \u2013 kosmosa baxan g\u0259l\u0259c\u0259k<\/strong><\/p>\n<p>Az\u0259rbaycan\u0131n kosmik sah\u0259d\u0259 \u0259ld\u0259 etdiyi u\u011furlar t\u0259kc\u0259 peykl\u0259rl\u0259 m\u0259hdudla\u015fm\u0131r. Bu u\u011furlar h\u0259m d\u0259 \u00f6lk\u0259nin elmi, texnoloji, t\u0259hsil v\u0259 innovasiya potensial\u0131n\u0131n bariz g\u00f6st\u0259ricisidir. \u201cAz\u0259rkosmos\u201d t\u0259r\u0259find\u0259n h\u0259yata ke\u00e7iril\u0259n maarifl\u0259ndirici layih\u0259l\u0259r, beyn\u0259lxalq t\u0259r\u0259fda\u015fl\u0131qlar v\u0259 g\u0259ncl\u0259rin elm\u0259 c\u0259lb olunmas\u0131 \u00f6lk\u0259mizin bu sah\u0259d\u0259 dayan\u0131ql\u0131 inki\u015faf\u0131n\u0131 t\u0259min edir.<\/p>\n<p>Kosmik texnologiyalar art\u0131q milli t\u0259hl\u00fck\u0259sizliyin, iqtisadi inki\u015faf\u0131n, t\u0259hsil v\u0259 innovasiyan\u0131n ayr\u0131lmaz t\u0259rkib hiss\u0259sin\u0259 \u00e7evrilib. B\u00fct\u00fcn bu add\u0131mlar Az\u0259rbaycan\u0131n yax\u0131n g\u0259l\u0259c\u0259kd\u0259 regionun apar\u0131c\u0131 kosmik aktorlar\u0131ndan birin\u0259 \u00e7evril\u0259c\u0259yin\u0259 \u0259minlik yarad\u0131r.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Aprelin 12-si d\u00fcnyada Aviasiya v\u0259 Kosmonavtika G\u00fcn\u00fc kimi qeyd olunur. Bu g\u00fcn\u00fcn tarixi \u0259h\u0259miyy\u0259ti t\u0259kc\u0259 bir insan\u0131n Yer orbitin\u0259 \u00e7\u0131xmas\u0131 il\u0259 ba\u011fl\u0131 deyil, b\u00fct\u00f6vl\u00fckd\u0259 insanl\u0131\u011f\u0131n kosmosa ilk d\u0259f\u0259 ayaq a\u00e7d\u0131\u011f\u0131 g\u00fcnd\u00fcr. M\u0259hz 1961-ci ilin bu g\u00fcn\u00fcnd\u0259 sovet kosmonavt\u0131 Yuri Alekseyevi\u00e7 Qaqarin \u201cVostok-1\u201d kosmik g\u0259misi il\u0259 Yer k\u00fcr\u0259sinin orbitin\u0259 \u00e7\u0131xmaqla tarix\u0259 d\u00fc\u015f\u00fcb. \u00dcmumilikd\u0259 1 saat 48 d\u0259qiq\u0259 davam ed\u0259n bu tarixi u\u00e7u\u015f Yer \u0259traf\u0131nda tam bir d\u00f6vr\u0259ni \u0259hat\u0259 edib v\u0259 kosmosa \u00e7\u0131x\u0131\u015f d\u00f6vr\u00fcn\u00fcn ba\u015flan\u011f\u0131c\u0131 kimi qiym\u0259tl\u0259ndirilib. SSR\u0130 Ali Sovetinin 1962-ci il 9 aprel tarixli q\u0259rar\u0131 il\u0259 bu g\u00fcn \u2013 12 Aprel&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":799330,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0},"categories":[23],"tags":[],"aioseo_notices":[],"gutentor_comment":0,"rttpg_featured_image_url":{"full":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/17444321596338133682_1200x630.jpg",924,630,false],"landscape":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/17444321596338133682_1200x630.jpg",924,630,false],"portraits":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/17444321596338133682_1200x630.jpg",924,630,false],"thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/17444321596338133682_1200x630-500x280.jpg",500,280,true],"medium":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/17444321596338133682_1200x630-535x365.jpg",535,365,true],"large":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/17444321596338133682_1200x630-840x573.jpg",640,437,true],"1536x1536":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/17444321596338133682_1200x630.jpg",924,630,false],"2048x2048":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/17444321596338133682_1200x630.jpg",924,630,false],"post-thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/17444321596338133682_1200x630-240x172.jpg",240,172,true],"advps-thumb-one":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/17444321596338133682_1200x630-924x620.jpg",924,620,true]},"rttpg_author":{"display_name":"V\u00fcsal Rafiqo\u011flu","author_link":"https:\/\/arantv.az\/?author=2"},"rttpg_comment":0,"rttpg_category":"<a href=\"https:\/\/arantv.az\/?cat=23\" rel=\"category\">T\u0259hsil<\/a>","rttpg_excerpt":"Aprelin 12-si d\u00fcnyada Aviasiya v\u0259 Kosmonavtika G\u00fcn\u00fc kimi qeyd olunur. Bu g\u00fcn\u00fcn tarixi \u0259h\u0259miyy\u0259ti t\u0259kc\u0259 bir insan\u0131n Yer orbitin\u0259 \u00e7\u0131xmas\u0131 il\u0259 ba\u011fl\u0131 deyil, b\u00fct\u00f6vl\u00fckd\u0259 insanl\u0131\u011f\u0131n kosmosa ilk d\u0259f\u0259 ayaq a\u00e7d\u0131\u011f\u0131 g\u00fcnd\u00fcr. M\u0259hz 1961-ci ilin bu g\u00fcn\u00fcnd\u0259 sovet kosmonavt\u0131 Yuri Alekseyevi\u00e7 Qaqarin \u201cVostok-1\u201d kosmik g\u0259misi il\u0259 Yer k\u00fcr\u0259sinin orbitin\u0259 \u00e7\u0131xmaqla tarix\u0259 d\u00fc\u015f\u00fcb. \u00dcmumilikd\u0259 1 saat 48&hellip;","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/799329"}],"collection":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=799329"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/799329\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":799331,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/799329\/revisions\/799331"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/799330"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=799329"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=799329"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=799329"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}