{"id":799358,"date":"2025-04-12T11:21:17","date_gmt":"2025-04-12T07:21:17","guid":{"rendered":"https:\/\/arantv.az\/?p=799358"},"modified":"2025-04-12T11:21:17","modified_gmt":"2025-04-12T07:21:17","slug":"olk%c9%99mizin-valyuta-ehtiyatlari-proqnoz-nikbindir-realliq-nec%c9%99-olacaq","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/arantv.az\/?p=799358","title":{"rendered":"\u00d6lk\u0259mizin valyuta ehtiyatlar\u0131: Proqnoz nikbindir, reall\u0131q nec\u0259 olacaq?"},"content":{"rendered":"<h3><strong>Az\u0259rbaycan ticar\u0259t \u015f\u0259rtl\u0259rini yax\u015f\u0131la\u015fd\u0131ra bil\u0259r &#8211; o halda ki&#8230;<\/strong><\/h3>\n<p><strong>Az\u0259rbaycan\u0131n strateji valyuta ehtiyatlar\u0131 2025-ci ild\u0259 71,67 milyard dollar t\u0259\u015fkil ed\u0259c\u0259k. Bu pronozla\u00a0 Beyn\u0259lxalq Valyuta Fondu (BVF) \u00e7\u0131x\u0131\u015f edib. Fond analitikl\u0259rin\u0259 g\u00f6r\u0259, 2026-c\u0131 ild\u0259 Az\u0259rbaycan\u0131n strateji valyuta ehtiyatlar\u0131 72,36 milyard dollar, 2027-ci ild\u0259 72,22 milyard dollar, 2028-ci ild\u0259 71,75 milyard dollar, 2029-cu ild\u0259 is\u0259 72,18 milyard\u00a0 dollar olacaq.<\/strong><\/p>\n<p>Strateji valyuta ehtiyatlar\u0131n\u0131n \u0259sas hiss\u0259sini Az\u0259rbaycan D\u00f6vl\u0259t Neft Fondunun (ARDNF) aktivl\u0259ri t\u0259\u015fkil edir. IMF hesab edir ki, ARDNF-nin aktivl\u0259ri 2025-ci ild\u0259 60,91 milyard dollar, 2026-c\u0131 ild\u0259 61,797 milyard dollar, 2027-ci ild\u0259 is\u0259 61,864 milyard dollara q\u0259d\u0259r artacaq. 2028-ci ild\u0259 61,594 milyard dollara q\u0259d\u0259r azalan aktivl\u0259r 2029-cu ild\u0259 62,222 milyard dollara y\u00fcks\u0259l\u0259c\u0259k.<\/p>\n<p>BVF Az\u0259rbaycan M\u0259rk\u0259zi Bank\u0131n\u0131n (AMB) ehtiyatlar\u0131n\u0131n is\u0259 qar\u015f\u0131dak\u0131 be\u015f ild\u0259 azalan dinamika g\u00f6st\u0259r\u0259c\u0259yini proqnozla\u015fd\u0131r\u0131b. Bel\u0259 ki, Fond analitikl\u0259ri bu il AMB-nin valyuta ehtiyatlar\u0131n\u0131n 10,76 milyard dollar, g\u0259l\u0259n il 10,56 milyard dollar, 2027-ci ild\u0259 10,36 milyard dollar, 2028-ci ild\u0259 10,16 milyard dollar, 2029-cu ild\u0259 is\u0259 9,96 milyard dollara q\u0259d\u0259r azalaca\u011f\u0131n\u0131 proqnozla\u015fd\u0131r\u0131b(APA).<\/p>\n<p>M\u0259lumdur ki, valyuta ehtiyatlar\u0131n\u0131n d\u0259yi\u015fm\u0259si \u00f6lk\u0259nin t\u0259diy\u0259 v\u0259 cari \u0259m\u0259liyyatlarlar balans\u0131n\u0131n v\u0259ziyy\u0259tind\u0259n as\u0131l\u0131d\u0131r. IMF-d\u0259 hesab edirl\u0259r ki, 2025-ci ild\u0259 Az\u0259rbaycan\u0131n cari \u0259m\u0259liyyatlar balans\u0131 (C\u018fB) \u00dcDM-in 7,8 faizi h\u0259cmind\u0259 profisitli olacaq. Dig\u0259r proqnozlar n\u0259z\u0259r\u0259 al\u0131nmaqla IMF 2025-ci ild\u0259 \u00f6lk\u0259d\u0259 C\u018fB-in profisiti il\u0259 ba\u011fl\u0131 g\u00f6zl\u0259ntil\u0259rini 6,1 milyard dollar h\u0259cmind\u0259 m\u00fc\u0259yy\u0259n edib.<\/p>\n<p>Fond n\u00f6vb\u0259ti ill\u0259rd\u0259 C\u018fB-in profisitinin azalaca\u011f\u0131n\u0131, 2028-2029-cu ill\u0259rd\u0259 is\u0259 cari \u0259m\u0259liyyatlar balans\u0131nda k\u0259sir yaranaca\u011f\u0131n\u0131 proqnozla\u015fd\u0131r\u0131b. \u0130MF hesab edir ki, 2026-c\u0131 ild\u0259 Az\u0259rbaycanda C\u018fB-in profisiti 4,9 faiz\u0259, 2027-ci ild\u0259 is\u0259 1,3 faiz\u0259 en\u0259c\u0259k. IMF 2028-ci ild\u0259 C\u018fB-in k\u0259sirinin 1,7 faiz\u0259, 2029-cu ild\u0259 is\u0259 2,5 faiz\u0259 kimi artaca\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6zl\u0259yir.<\/p>\n<p><strong>S&amp;P Global Ratings&#8221; beyn\u0259lxalq kredit reytinq agentliyinin d\u0259 g\u00f6st\u0259rici il\u0259 ba\u011fl\u0131 qiym\u0259tl\u0259ndirm\u0259si IMF-\u0259 yax\u0131nd\u0131r. Agentliyin proqnozuna g\u00f6r\u0259, bu il C\u018fB profisiti \u00dcDM-in 6,9 faizini, 2026-c\u0131 ild\u0259 5,7 faizini, 2027-ci ild\u0259 is\u0259 4,6 faizini t\u0259\u015fkil ed\u0259c\u0259k, 2028-ci ild\u0259n defisit\u0259 ke\u00e7\u0259c\u0259k.<\/strong><\/p>\n<p>D\u00fcnya Bank\u0131n\u0131n (DB)\u00a0 yana\u015fmas\u0131nda is\u0259 ciddi f\u0259rq var. Bel\u0259 ki, DB 2025-ci ild\u0259 Az\u0259rbaycanda C\u018fB-in \u00dcDM-in 11,6 faizi q\u0259d\u0259r olaca\u011f\u0131n\u0131 proqnozla\u015fd\u0131r\u0131r. Bank ekspertl\u0259rin\u0259 g\u00f6r\u0259, C\u018fB \u00fczr\u0259 profisit 2026-c\u0131 ild\u0259 \u00dcDM-in 5,4\u00a0 faizi, 2027-ci ild\u0259 3,8 faizi, 2028-ci ild\u0259 3,6 faizi, 2029-cu ild\u0259 is\u0259 3,4 faizi q\u0259d\u0259r olacaq.<\/p>\n<p>Qeyd ed\u0259k ki, 2024-c\u00fc il \u00fczr\u0259 Az\u0259rbaycan\u0131n cari \u0259m\u0259liyyatlar balans\u0131n\u0131n profisiti 4,7 milyard dollar t\u0259\u015fkil edib. Az\u0259rbaycan M\u0259rk\u0259zi Bank\u0131 2025-ci il \u00fczr\u0259 is\u0259 C\u018fB-in profisitini 5,5 milyard dollar h\u0259cmind\u0259 proqnozla\u015fd\u0131r\u0131b.<\/p>\n<p>C\u018fB-in t\u0259rkibind\u0259 \u0259n m\u00fch\u00fcm paya malik xarici ticar\u0259t balans\u0131nda 2024-c\u00fc ild\u0259 m\u00fcsb\u0259t saldo 3 d\u0259f\u0259 azalaraq 5,5 milyard dollara b\u0259rab\u0259r olub. 2025-ci ilin yanvar-fevral aylar\u0131nda bu g\u00f6st\u0259rici \u00f6t\u0259n ilin eyni d\u00f6vr\u00fc il\u0259 m\u00fcqayis\u0259d\u0259 3,7 d\u0259f\u0259 azalmaqla 628,45 milyon dollar t\u0259\u015fkil edib.<\/p>\n<p><img src=\"https:\/\/marja.az\/storage\/thumbnail\/cover\/cdn\/2025\/yanvar\/31\/dollar-2168835220-612x612.jpg\" alt=\"M\u0259rk\u0259zi Bank\u0131n valyuta ehtiyatlar\u0131 2025-ci il\u0259 art\u0131m il\u0259 ba\u015flay\u0131b | marja.az\" \/><\/p>\n<p>Xarici ticar\u0259timizd\u0259 ixrac 0,3 faiz azal\u0131b, idxal is\u0259 69,1 faiz art\u0131b. D\u00fcnya bazar\u0131nda neft qiym\u0259tl\u0259rinin k\u0259skin azalmas\u0131 fonunda ikinci r\u00fcbd\u0259 xarici ticar\u0259t balans\u0131nda m\u00fcsb\u0259t saldonun defisitl\u0259 \u0259v\u0259z olunmas\u0131 g\u00f6zl\u0259nilir. AB\u015e prezidenti Donald Tramp\u0131n ba\u015flatd\u0131\u011f\u0131 ticar\u0259t m\u00fcharib\u0259si d\u00fcnya neft bazar\u0131nda qiym\u0259tl\u0259rin 62-63 dollara q\u0259d\u0259r ucuzla\u015fmas\u0131na s\u0259b\u0259b olub. O c\u00fcml\u0259d\u0259n Az\u0259rbaycan neftinin qiym\u0259ti 65 dollara q\u0259d\u0259r d\u00fc\u015f\u00fcb. Neft hasilat\u0131ndak\u0131 t\u0259bii azalman\u0131 da n\u0259z\u0259r\u0259 alsaq, qiym\u0259tl\u0259rin b\u00fcdc\u0259d\u0259 n\u0259z\u0259rd\u0259 tutulan 70 dollarl\u0131q h\u0259dd\u0259n uzun m\u00fcdd\u0259t a\u015fa\u011f\u0131 olmas\u0131n\u0131n b\u00fcdc\u0259 g\u0259lirl\u0259rinin t\u0259min olunmas\u0131nda probleml\u0259r\u0259 s\u0259b\u0259b olaca\u011f\u0131 g\u00f6zl\u0259nil\u0259ndir. Bu ilin birinci r\u00fcb\u00fcnd\u0259 qiym\u0259tl\u0259r 70 dollardan yuxar\u0131 olub, amma bununla bel\u0259 hasilatdak\u0131 azalma, qaz qiym\u0259tl\u0259rind\u0259ki art\u0131ma baxmayaraq, d\u00f6vl\u0259t b\u00fcdc\u0259sin\u0259 daxilolmalarda azalmaya s\u0259b\u0259b olub. Bel\u0259 ki, \u0130qtisadiyyat Nazirliyi yan\u0131nda D\u00f6vl\u0259t Vergi Xidm\u0259tinin m\u0259lumat\u0131na \u0259sas\u0259n bu ilin birinci r\u00fcb\u00fcnd\u0259 neft-qaz sektorundan vergi daxilolmalar\u0131 1 milyard 154,2 milyon manat t\u0259\u015fkil edib. Bu, 1 milyard 367,3 milyon manat\u0131n daxil oldu\u011fu 2024-c\u00fc ilin eyni d\u00f6vr\u00fc il\u0259 m\u00fcqayis\u0259d\u0259 15,6 faiz azalma dem\u0259kdir.<\/p>\n<p>Yax\u0131n ill\u0259rin t\u0259cr\u00fcb\u0259si g\u00f6st\u0259rir ki, b\u00fcdc\u0259 g\u0259lirl\u0259rinin t\u0259min olunmas\u0131nda problem yarand\u0131qda h\u00f6kum\u0259t neft g\u0259lirl\u0259rinin akkumulyasiya olundu\u011fu Neft Fondundan daha \u00e7ox x\u0259rcl\u0259m\u0259y\u0259 ba\u015flay\u0131r. Bu art\u0131q x\u0259rcl\u0259m\u0259 \u00f6t\u0259n ild\u0259n 2025-ci ilin b\u00fcdc\u0259sind\u0259 yer al\u0131b: D\u00f6vl\u0259t Neft Fondundan b\u00fcdc\u0259y\u0259\u00a0 transfert 14 milyard 481 milyon manat n\u0259z\u0259rd\u0259 tutulub. Bu is\u0259 2024-c\u00fc il \u00fczr\u0259 ARDNF-d\u0259n b\u00fcdc\u0259y\u0259 transfertin h\u0259cmind\u0259n 13,3 faiz v\u0259 ya 1,7 milyard manat \u00e7oxdur.<\/p>\n<p>AB\u015e-\u00c7in ticar\u0259t m\u00fcharib\u0259sinin davaml\u0131 olmas\u0131 \u015f\u0259raitind\u0259 d\u00fcnyan\u0131n \u0259n b\u00f6y\u00fck istehlak\u00e7\u0131s\u0131 olan \u00c7inin neft al\u0131\u015flar\u0131n\u0131 k\u0259skin azaldaca\u011f\u0131 proqnozla\u015fd\u0131r\u0131l\u0131r. Analitik m\u0259rk\u0259zl\u0259r\u0259 g\u00f6r\u0259, \u00c7in q\u0131sa m\u00fcdd\u0259td\u0259 AB\u015e bazar\u0131ndan \u00e7\u0131xan 700 milyard dollara yax\u0131n m\u0259hsullar \u00fc\u00e7\u00fcn alternativ bazar tapa bilm\u0259y\u0259c\u0259k. N\u0259tic\u0259d\u0259, \u00f6lk\u0259d\u0259 istehsal azalacaq ki, bu da istehlak\u0131 &#8211; m\u00fcxt\u0259lif xammallara, o c\u00fcml\u0259d\u0259n enerji xammal\u0131na t\u0259l\u0259bat\u0131n azalmas\u0131na g\u0259tirib \u00e7\u0131xaracaq. Bu is\u0259 xammal, x\u00fcsusil\u0259 d\u0259 neft qiym\u0259tl\u0259rin\u0259 b\u00f6y\u00fck t\u0259zyiq g\u00f6st\u0259rm\u0259kl\u0259, onun 65 dollardan a\u015fa\u011f\u0131da qalmas\u0131na s\u0259b\u0259b olacaq ki, bu da Neft Fondunun g\u0259lirl\u0259rind\u0259 azalmaya g\u0259tir\u0259c\u0259k<\/p>\n<p><img src=\"https:\/\/xalqcebhesi.az\/media\/2020\/03\/11\/neft_dollar.jpg\" alt=\"Az\u0259rbaycan\u0131n 52 milyard dollardan art\u0131q xarici valyuta ehtiyatlar\u0131 var\u201d\" \/><\/p>\n<p>Neft qiym\u0259tl\u0259rinin ucuzla\u015fmas\u0131 il\u0259 yana\u015f\u0131, qlobal ticar\u0259t m\u00fcharib\u0259si Neft Fondunun x\u00fcsusil\u0259 qiym\u0259tli ka\u011f\u0131zlar v\u0259 s\u0259hml\u0259r\u0259 yat\u0131r\u0131mlar\u0131ndan g\u0259lirl\u0259rini k\u0259skin azalda bil\u0259r.<\/p>\n<p><strong>Neft hasilat\u0131 v\u0259 qiym\u0259tl\u0259rinin d\u00fc\u015fm\u0259si h\u0259m d\u0259 Az\u0259rbaycanda iqtisadi art\u0131ma t\u0259sir ed\u0259c\u0259k. 2025-ci ilin birinci r\u00fcb\u00fcn\u00fcn n\u0259tic\u0259l\u0259rin\u0259 \u0259sas\u0259n bu art\u0131m c\u00fczi s\u0259viyy\u0259d\u0259dir. D\u00f6vl\u0259t Statistika Komit\u0259sinin m\u0259lumat\u0131na g\u00f6r\u0259, yanvar-mart aylar\u0131nda Az\u0259rbaycanda 29 milyard 892,9 milyon manatl\u0131q \u00fcmumi daxili m\u0259hsul istehsal olunub. Bu, \u0259vv\u0259lki ilin eyni d\u00f6vr\u00fc il\u0259 m\u00fcqayis\u0259d\u0259 0,3 faiz \u00e7oxdur.<\/strong><\/p>\n<p>\u0130lk r\u00fcbd\u0259 iqtisadiyyat\u0131n neft-qaz sektorunda \u0259lav\u0259 d\u0259y\u0259r 3,8 faiz azal\u0131b, qeyri neft-qaz sektorunda is\u0259 2,5 faiz art\u0131b. M\u00fcqayis\u0259 \u00fc\u00e7\u00fcn qeyd ed\u0259k ki, \u00f6t\u0259n ilin eyni d\u00f6vr\u00fcnd\u0259 iqtisadi art\u0131m 4 faiz\u0259, o c\u00fcml\u0259d\u0259n neft-qaz sektorunda 0,4 faiz\u0259, qeyri-neft-qaz sektorunda is\u0259 6,7 faiz\u0259 b\u0259rab\u0259r olmu\u015fdu.<\/p>\n<p>\u00dcDM art\u0131m\u0131n\u0131n z\u0259ifl\u0259m\u0259sind\u0259 apar\u0131c\u0131 rol s\u0259nayey\u0259 m\u0259xsusdur. R\u0259smi statistikaya \u0259sas\u0259n s\u0259naye m\u00fc\u0259ssis\u0259l\u0259ri v\u0259 bu sah\u0259d\u0259 f\u0259aliyy\u0259t g\u00f6st\u0259r\u0259n f\u0259rdi sahibkarlar t\u0259r\u0259find\u0259n 2025-ci ilin yanvar-mart aylar\u0131nda 15,8 milyard manatl\u0131q v\u0259 ya \u0259vv\u0259lki ilin m\u00fcvafiq d\u00f6vr\u00fc il\u0259 m\u00fcqayis\u0259d\u0259 2,7 faiz az s\u0259naye m\u0259hsulu istehsal edilib. Bu zaman neft-qaz sektorunda m\u0259hsul istehsal\u0131 3,6 faiz azal\u0131b, qeyri neft-qaz sektorunda is\u0259 3,5 faiz art\u0131b. S\u0259nayenin m\u0259d\u0259n\u00e7\u0131xarma sektorunda \u0259mt\u0259\u0259lik neft hasilat\u0131 5,5 faiz azal\u0131b, \u0259mt\u0259\u0259lik qaz hasilat\u0131 is\u0259 1,1 faiz art\u0131b.<\/p>\n<p><strong>\u0130qtisadi art\u0131m\u0131 s\u00fcr\u0259tl\u0259ndir\u0259 bil\u0259c\u0259k investisiya qoyulu\u015flar\u0131nda da azalma diqq\u0259ti c\u0259lb edir. DSK hesabat\u0131ndan ayd\u0131n olur ki, 2025-ci ilin yanvar-mart aylar\u0131nda Az\u0259rbaycanda \u0259sas kapitala 3 milyard 467,7 milyon manat m\u0259bl\u0259\u011find\u0259, yaxud \u0259vv\u0259lki ilin m\u00fcvafiq d\u00f6vr\u00fc il\u0259 m\u00fcqayis\u0259d\u0259 10,1 faiz az investisiya y\u00f6n\u0259ldilib. R\u00fcb \u0259rzind\u0259 neft-qaz sektoruna y\u00f6n\u0259ldilmi\u015f investisiyalar\u0131n h\u0259cmi 24,2 faiz, qeyri neft-qaz sektoruna y\u00f6n\u0259ldilmi\u015f investisiyalar\u0131n h\u0259cmi is\u0259 2,4 faiz azal\u0131b. \u00d6t\u0259n ilin eyni d\u00f6vr\u00fcnd\u0259 iqtisadiyyata investisiya qoyulu\u015flar\u0131 4 faiz, o c\u00fcml\u0259d\u0259n neft-qaz sektoruna 2,7 faiz, qeyri-neft-qaz sektoruna 4,8 faiz artm\u0131\u015fd\u0131.<\/strong><\/p>\n<p>Yeri g\u0259lmi\u015fk\u0259n, IMF 2025-ci il \u00fczr\u0259 Az\u0259rbaycan\u0131n iqtisadi art\u0131m proqnozunu 1 faiz b\u0259ndi art\u0131raraq 3,5 faiz\u0259 q\u0259d\u0259r yax\u015f\u0131la\u015fd\u0131r\u0131b. Bununla bel\u0259, IMF hesab edir ki, 2025-ci ild\u0259 iqtisadi art\u0131m \u00f6t\u0259n il\u0259 nisb\u0259t\u0259n yava\u015flayacaq. Fond bunu neft v\u0259 qaz hasilat\u0131n\u0131n azalmas\u0131, iqtisadiyyata qoyulan yeni s\u0259rmay\u0259l\u0259rin art\u0131m dinamikas\u0131n\u0131n yava\u015flamas\u0131 il\u0259 \u0259sasland\u0131r\u0131b. Qeyd edilib ki, 2026-c\u0131 ild\u0259 iqtisadiyyat potensial istehsal s\u0259viyy\u0259sin\u0259 daha da yax\u0131nla\u015facaq. \u00d6lk\u0259 iqtisadiyyat\u0131nda orta m\u00fcdd\u0259td\u0259 is\u0259 2,5 faiz art\u0131m g\u00f6zl\u0259nilir: \u201cXarici iqtisadi m\u00fchitin orta m\u00fcdd\u0259td\u0259 z\u0259ifl\u0259m\u0259si g\u00f6zl\u0259nilir, karbohidrogen istehsal\u0131n\u0131n v\u0259 qiym\u0259tl\u0259rinin azalmas\u0131 il\u0259 ticar\u0259t profisitinin daralmas\u0131 v\u0259 qeyri-karbohidrogen ixracat\u0131n\u0131n z\u0259ifl\u0259m\u0259si, lakin xarici valyuta ehtiyatlar\u0131n\u0131n g\u00fccl\u00fc qalmas\u0131 proqnozla\u015fd\u0131r\u0131l\u0131r. \u0130nflyasiyan\u0131n orta m\u00fcdd\u0259td\u0259 M\u0259rk\u0259zi Bank\u0131n h\u0259d\u0259f diapazonu olan 4\u00b12 faiz aras\u0131nda qalaca\u011f\u0131 g\u00f6zl\u0259nilir. Bu, beyn\u0259lxalq \u0259rzaq v\u0259 enerji qiym\u0259tl\u0259rinin nisb\u0259t\u0259n sabit qalmas\u0131 v\u0259 fiskal m\u00fchafiz\u0259nin davam etm\u0259si il\u0259 ba\u011fl\u0131d\u0131r\u201d.<\/p>\n<p>Fond ekspertl\u0259rin\u0259 g\u00f6r\u0259, qeyri-neft sektorunda iqtisadi art\u0131m 2025-ci ild\u0259 4, faiz, 2026-c\u0131 ild\u0259 3,7 faiz, 2027-2029-c\u00fc ill\u0259rd\u0259 is\u0259 orta hesabla 3,5 faiz t\u0259\u015fkil ed\u0259c\u0259k.IMF s\u00f6z\u00fcged\u0259n proqnozlar\u0131 il\u0259 ba\u011fl\u0131 riskl\u0259rin \u00fcmumilikd\u0259 balansl\u0131 oldu\u011funu, lakin xarici qeyri-m\u00fc\u0259yy\u0259nliyin y\u00fcks\u0259k oldu\u011funu vur\u011fulay\u0131b: \u201cNeft v\u0259 qaz\u0131n t\u0259dar\u00fck v\u0259 t\u0259l\u0259bd\u0259ki dal\u011falanmalar, enerji ke\u00e7idind\u0259n v\u0259 ya qlobal yava\u015flamadan qaynaqlanan amill\u0259r karbohidrogen qiym\u0259tl\u0259rini azalda bil\u0259r ki, bu da iqtisadi art\u0131ma, xarici v\u0259ziyy\u0259t\u0259 v\u0259 fiskal g\u0259lirl\u0259r\u0259 \u0259h\u0259miyy\u0259tli d\u0259r\u0259c\u0259d\u0259 t\u0259sir ed\u0259 bil\u0259r\u201d.<\/p>\n<p><strong>Dig\u0259r riskl\u0259rin t\u0259siri is\u0259 daha qeyri-m\u00fc\u0259yy\u0259ndir:<\/strong>\u00a0\u201cM\u00fcnaqi\u015f\u0259l\u0259rin intensivl\u0259\u015fm\u0259si, \u0259g\u0259r karbohidrogen qiym\u0259tl\u0259ri artarsa, Az\u0259rbaycan\u0131n ticar\u0259t \u015f\u0259rtl\u0259rini yax\u015f\u0131la\u015fd\u0131ra bil\u0259r, \u0259ks halda \u0259rzaq qiym\u0259tl\u0259ri artsa, ticar\u0259t \u015f\u0259rtl\u0259rini pisl\u0259\u015fdir\u0259 bil\u0259r. D\u0259rin par\u00e7alanma, qeyri-karbohidrogen sektorunun inki\u015faf\u0131 v\u0259 \u015fax\u0259l\u0259ndirilm\u0259si s\u0259yl\u0259rin\u0259 z\u0259r\u0259r ver\u0259 bil\u0259r, lakin \u0259g\u0259r ticar\u0259t v\u0259 investisiyalar b\u00f6lg\u0259y\u0259 y\u00f6nl\u0259ndiril\u0259rs\u0259, bu, eyni zamanda imkanlar da yarada bil\u0259r. Daxili riskl\u0259r, pro-siklik fiskal siyas\u0259tl\u0259r v\u0259 k\u0259nd t\u0259s\u0259rr\u00fcfat\u0131 istehsal\u0131na, \u0259rzaq t\u0259hl\u00fck\u0259sizliyin\u0259 v\u0259 inflyasiyaya t\u0259sir ed\u0259 bil\u0259c\u0259k ekstremal iqlim hadis\u0259l\u0259rind\u0259n ir\u0259li g\u0259lm\u0259kd\u0259 davam edir\u201d.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Az\u0259rbaycan ticar\u0259t \u015f\u0259rtl\u0259rini yax\u015f\u0131la\u015fd\u0131ra bil\u0259r &#8211; o halda ki&#8230; Az\u0259rbaycan\u0131n strateji valyuta ehtiyatlar\u0131 2025-ci ild\u0259 71,67 milyard dollar t\u0259\u015fkil ed\u0259c\u0259k. Bu pronozla\u00a0 Beyn\u0259lxalq Valyuta Fondu (BVF) \u00e7\u0131x\u0131\u015f edib. Fond analitikl\u0259rin\u0259 g\u00f6r\u0259, 2026-c\u0131 ild\u0259 Az\u0259rbaycan\u0131n strateji valyuta ehtiyatlar\u0131 72,36 milyard dollar, 2027-ci ild\u0259 72,22 milyard dollar, 2028-ci ild\u0259 71,75 milyard dollar, 2029-cu ild\u0259 is\u0259 72,18 milyard\u00a0 dollar olacaq. Strateji valyuta ehtiyatlar\u0131n\u0131n \u0259sas hiss\u0259sini Az\u0259rbaycan D\u00f6vl\u0259t Neft Fondunun (ARDNF) aktivl\u0259ri t\u0259\u015fkil edir. IMF hesab edir ki, ARDNF-nin aktivl\u0259ri 2025-ci ild\u0259 60,91 milyard dollar, 2026-c\u0131 ild\u0259 61,797 milyard dollar, 2027-ci ild\u0259 is\u0259 61,864&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":799359,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0},"categories":[19],"tags":[],"aioseo_notices":[],"gutentor_comment":0,"rttpg_featured_image_url":{"full":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/159c90537dec11bc10507c9f8d8ce7c0.jpg",849,447,false],"landscape":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/159c90537dec11bc10507c9f8d8ce7c0.jpg",849,447,false],"portraits":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/159c90537dec11bc10507c9f8d8ce7c0.jpg",849,447,false],"thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/159c90537dec11bc10507c9f8d8ce7c0-500x280.jpg",500,280,true],"medium":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/159c90537dec11bc10507c9f8d8ce7c0-660x347.jpg",660,347,true],"large":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/159c90537dec11bc10507c9f8d8ce7c0-840x442.jpg",640,337,true],"1536x1536":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/159c90537dec11bc10507c9f8d8ce7c0.jpg",849,447,false],"2048x2048":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/159c90537dec11bc10507c9f8d8ce7c0.jpg",849,447,false],"post-thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/159c90537dec11bc10507c9f8d8ce7c0-240x172.jpg",240,172,true],"advps-thumb-one":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/159c90537dec11bc10507c9f8d8ce7c0.jpg",849,447,false]},"rttpg_author":{"display_name":"V\u00fcsal Rafiqo\u011flu","author_link":"https:\/\/arantv.az\/?author=2"},"rttpg_comment":0,"rttpg_category":"<a href=\"https:\/\/arantv.az\/?cat=19\" rel=\"category\">G\u00fcnd\u0259m<\/a>","rttpg_excerpt":"Az\u0259rbaycan ticar\u0259t \u015f\u0259rtl\u0259rini yax\u015f\u0131la\u015fd\u0131ra bil\u0259r &#8211; o halda ki&#8230; Az\u0259rbaycan\u0131n strateji valyuta ehtiyatlar\u0131 2025-ci ild\u0259 71,67 milyard dollar t\u0259\u015fkil ed\u0259c\u0259k. Bu pronozla\u00a0 Beyn\u0259lxalq Valyuta Fondu (BVF) \u00e7\u0131x\u0131\u015f edib. Fond analitikl\u0259rin\u0259 g\u00f6r\u0259, 2026-c\u0131 ild\u0259 Az\u0259rbaycan\u0131n strateji valyuta ehtiyatlar\u0131 72,36 milyard dollar, 2027-ci ild\u0259 72,22 milyard dollar, 2028-ci ild\u0259 71,75 milyard dollar, 2029-cu ild\u0259 is\u0259 72,18 milyard\u00a0&hellip;","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/799358"}],"collection":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=799358"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/799358\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":799360,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/799358\/revisions\/799360"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/799359"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=799358"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=799358"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=799358"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}