{"id":800225,"date":"2025-04-15T17:47:40","date_gmt":"2025-04-15T13:47:40","guid":{"rendered":"https:\/\/arantv.az\/?p=800225"},"modified":"2025-04-15T17:47:40","modified_gmt":"2025-04-15T13:47:40","slug":"v%c9%99t%c9%99ndaslar-kiberd%c9%99l%c9%99duzlarin-h%c9%99d%c9%99find%c9%99-muhum-x%c9%99b%c9%99rdarliq","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/arantv.az\/?p=800225","title":{"rendered":"V\u0259t\u0259nda\u015flar kiberd\u0259l\u0259duzlar\u0131n h\u0259d\u0259find\u0259 &#8211; M\u00dcH\u00dcM X\u018fB\u018fRDARLIQ"},"content":{"rendered":"<p><strong>Kibercinay\u0259tlarl\u0131\u011fa qar\u015f\u0131 m\u00fcbariz\u0259 i\u015finin daha da g\u00fccl\u0259ndirilm\u0259si istiqam\u0259tind\u0259 polis \u0259m\u0259kda\u015flar\u0131 t\u0259r\u0259find\u0259n A\u011fsuda silsil\u0259 t\u0259dbirl\u0259r t\u0259\u015fkil olunub.<\/strong><\/p>\n<p>Rayon \u0259razisind\u0259 f\u0259aliyy\u0259t g\u00f6st\u0259r\u0259n idar\u0259, m\u00fc\u0259ssis\u0259 v\u0259 t\u0259\u015fkilatlar\u0131n kollektivl\u0259ri il\u0259 maarifl\u0259ndirici g\u00f6r\u00fc\u015fl\u0259r ke\u00e7irilib, internet resurslar\u0131 \u00fcz\u0259rind\u0259n t\u00f6r\u0259dil\u0259n cinay\u0259tl\u0259rl\u0259 ba\u011fl\u0131 onlara \u0259trafl\u0131 m\u0259lumat verilib.<\/p>\n<p>H\u0259m\u00e7inin bankomat v\u0259 \u00f6d\u0259m\u0259 terminallar\u0131n\u0131n \u0259traf\u0131nda, ma\u011fazalarda, dig\u0259r ictimai ia\u015f\u0259 obyektl\u0259rind\u0259 x\u0259b\u0259rdaredici l\u00f6vh\u0259l\u0259r vurulub. Sakinl\u0259r\u0259 izah olunub ki, \u00f6zl\u0259rini bank \u0259m\u0259kda\u015f\u0131 kimi t\u0259qdim ed\u0259n \u015f\u0259xsl\u0259r\u0259 inanaraq kart m\u0259lumatlar\u0131n\u0131 onlara g\u00f6nd\u0259rm\u0259m\u0259li, sosial \u015f\u0259b\u0259k\u0259l\u0259rd\u0259 d\u0259l\u0259duzlar\u0131n \u015firnikl\u0259ndirici v\u0259dl\u0259rin\u0259 inanmamal\u0131d\u0131rlar.<\/p>\n<p>V\u0259t\u0259nda\u015flar\u0131m\u0131z\u0131n kiber \u00fcsullarla t\u00f6r\u0259dil\u0259n cinay\u0259tl\u0259rd\u0259n z\u0259r\u0259r g\u00f6rm\u0259m\u0259si \u00fc\u00e7\u00fcn bu istiqam\u0259td\u0259 t\u0259dbirl\u0259r m\u00fct\u0259madi olaraq davam etdirilir.<\/p>\n<h3><strong><em>Az\u0259rbaycanda kiberd\u0259l\u0259duzluq hallar\u0131 durmadan art\u0131r.<\/em><\/strong><\/h3>\n<p><strong>T\u0259kc\u0259 aprelin 14-d\u0259 v\u0259t\u0259nda\u015flar\u0131n bank kartlar\u0131ndan 13 min 818 manat o\u011furlan\u0131b.<\/strong><\/p>\n<p>Daxili \u0130\u015fl\u0259r Nazirliyi bir daha xat\u0131rlad\u0131r ki, kart\u0131n \u00fcz\u0259rind\u0259ki CVV\/CVC kodu, SMS vasit\u0259sil\u0259 g\u00f6nd\u0259ril\u0259n OTP kodu, dig\u0259r siz\u0259 m\u0259xsus sisteml\u0259r\u0259 giri\u015f \u00fc\u00e7\u00fcn laz\u0131m olan loqin v\u0259 \u015fifr\u0259l\u0259r, kart\u0131n P\u0130N kodu m\u0259xfi m\u0259lumatlard\u0131r. Bu m\u0259lumatlar\u0131 nam\u0259lum \u015f\u0259xsl\u0259r\u0259 verdiyiniz halda hesab\u0131n\u0131zda olan pullar, yaxud pul yoxdursa, kredit formas\u0131nda siz\u0259 z\u0259r\u0259r vuracaqlar.<\/p>\n<p>\u201cAprelin 14-d\u0259 ayr\u0131-ayr\u0131 v\u0259t\u0259nda\u015flar\u0131n m\u00fcxt\u0259lif kiber \u00fcsulla 4000, 3482, 1621, 1500, 750, 650, 537, 340, 300, 300, 220, 118 manat pul v\u0259saitl\u0259ri bank kartlar\u0131ndan o\u011furlan\u0131b. Bir daha v\u0259t\u0259nda\u015flara \u015f\u00fcbh\u0259li z\u0259ngl\u0259rd\u0259n g\u0259l\u0259n c\u0259lbedici qazanc, s\u0131\u011forta, bank hesablar\u0131n\u0131n m\u00f6hk\u0259ml\u0259ndirilm\u0259si, m\u0259daxil \u00fczr\u0259 \u00f6d\u0259ni\u015fl\u0259rl\u0259 \u0259laq\u0259li t\u0259klifl\u0259r\u0259 diqq\u0259tl\u0259 yana\u015fma\u011f\u0131 t\u00f6vsiy\u0259 edirik. Q\u0259ti formada \u015f\u0259xsi bank m\u0259lumatlar\u0131n\u0131 nam\u0259lum \u015f\u0259xsl\u0259r\u0259 verm\u0259yin, t\u0259hl\u00fck\u0259 var\u201d, &#8211; D\u0130N-in m\u0259lumat\u0131nda deyilir.<\/p>\n<p>\u201cBak\u0131\u201d H\u00fcquq \u015eirk\u0259tinin r\u0259hb\u0259ri Natiq \u018fl\u0259sg\u0259rov\u00a0<strong>Musavat.com<\/strong>-a deyib ki, bank kartlar\u0131ndan o\u011furluqlar\u0131n qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131 almaq \u00fc\u00e7\u00fcn h\u0259m texniki, h\u0259m d\u0259 davran\u0131\u015f bax\u0131m\u0131ndan m\u00fc\u0259yy\u0259n t\u0259dbirl\u0259r g\u00f6rm\u0259k vacibdir:<\/p>\n<p>\u201cV\u0259t\u0259nda\u015flar kart n\u00f6mr\u0259si, son istifad\u0259 tarixi v\u0259 CVV kodunu he\u00e7 kim\u0259 g\u00f6nd\u0259rm\u0259m\u0259li, sosial mediada payla\u015fmamal\u0131d\u0131rlar. Telefon v\u0259 ya e-po\u00e7t vasit\u0259sil\u0259 bu m\u0259lumatlar\u0131 t\u0259l\u0259b ed\u0259nl\u0259r\u0259 cavab verm\u0259yin \u2013 banklar bu c\u00fcr m\u0259lumatlar\u0131 he\u00e7 vaxt bel\u0259 ist\u0259mir. Onlayn \u00f6d\u0259ni\u015fl\u0259r v\u0259 bank \u0259m\u0259liyyatlar\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn iki m\u0259rh\u0259l\u0259li (SMS v\u0259 ya mobil t\u0259tbiq \u00fcz\u0259rind\u0259n) t\u0259sdiql\u0259m\u0259 sistemind\u0259n istifad\u0259 edin.<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" src=\"https:\/\/cdn.musavat.com\/news\/thumbnails\/28210fac1196fb46c8f91c1b00774023.jpg\" alt=\"NAT\u0130Q.jpg (75 KB)\" width=\"700\" height=\"467\" \/><\/p>\n<p>M\u00fcmk\u00fcns\u0259, \u201c3D Secure\u201d (Visa Secure \/ MasterCard SecureCode) funksiyas\u0131n\u0131 aktivl\u0259\u015fdirin. Yaln\u0131z r\u0259smi app store-lardan bank t\u0259tbiql\u0259rini y\u00fckl\u0259yin. T\u0259tbiql\u0259r\u0259 laz\u0131ms\u0131z icaz\u0259l\u0259r (kontaktlara, mesaja v\u0259 s.) verm\u0259yin.<\/p>\n<p>T\u0259tbiqi daim yenil\u0259yin v\u0259 yaln\u0131z t\u0259hl\u00fck\u0259siz Wi-Fi \u00fcz\u0259rind\u0259n istifad\u0259 edin. Kart\u0131n\u0131z\u0131 itirm\u0259yin v\u0259 ya ba\u015fqas\u0131na verm\u0259yin.<\/p>\n<p>Bankomatlardan istifad\u0259 ed\u0259rk\u0259n \u0259traf m\u00fchiti yoxlay\u0131n \u2013 kart oxuyucuya \u0259lav\u0259 cihaz yerl\u0259\u015fdirilibs\u0259, istifad\u0259 etm\u0259yin. PIN kodunuzu daxil ed\u0259rk\u0259n \u0259ll\u0259 qoruyun ki, he\u00e7 kim g\u00f6rm\u0259sin\u201d.<\/p>\n<p><strong>N. \u018fl\u0259sg\u0259rov bildirib ki, v\u0259t\u0259nda\u015flar onlayn al\u0131\u015f-veri\u015fd\u0259 ehtiyatl\u0131 olmal\u0131d\u0131r:<\/strong><\/p>\n<p>\u201cYaln\u0131z etibarl\u0131 v\u0259 HTTPS sertifikat\u0131 olan saytlardan al\u0131\u015f-veri\u015f edin. \u015e\u00fcbh\u0259li e-ticar\u0259t saytlar\u0131nda kart m\u0259lumatlar\u0131n\u0131z\u0131 qeyd etm\u0259yin. \u018flav\u0259 t\u0259hl\u00fck\u0259sizlik \u00fc\u00e7\u00fcn virtual kartdan istifad\u0259 edin.<\/p>\n<p>M\u00fcnt\u0259z\u0259m olaraq SMS v\u0259 ya mobil t\u0259tbiq bildiri\u015fl\u0259ri il\u0259 \u0259m\u0259liyyatlar\u0131 izl\u0259yin. \u015e\u00fcbh\u0259li \u0259m\u0259liyyat g\u00f6rs\u0259niz, d\u0259rhal bankla \u0259laq\u0259 saxlay\u0131n. Hesab \u00e7\u0131xar\u0131\u015flar\u0131n\u0131 vaxta\u015f\u0131r\u0131 yoxlay\u0131n. \u00d6z\u00fcn\u00fc \u201cbank \u0259m\u0259kda\u015f\u0131\u201d kimi t\u0259qdim ed\u0259n z\u0259ngl\u0259r\u0259 v\u0259 mesajlara inanmay\u0131n. H\u0259r hans\u0131 m\u0259lumat t\u0259l\u0259b olunarsa, bank\u0131n r\u0259smi n\u00f6mr\u0259si il\u0259 \u0259laq\u0259 saxlay\u0131n\u201d.<\/p>\n<p><strong>Natiq \u018fl\u0259sg\u0259rovun s\u00f6zl\u0259rin\u0259 g\u00f6r\u0259, faktlar\u0131n t\u0259hlili g\u00f6st\u0259rir ki, v\u0259t\u0259nda\u015flar instaqram, teleqram, feysbuk, TikTok-da s\u0259hif\u0259, kanal v\u0259 platformalar \u00fcz\u0259rind\u0259n \u0259lav\u0259 g\u0259lir qazanmaq, s\u0131\u011forta \u00f6d\u0259ni\u015fl\u0259ri, turist s\u0259yah\u0259tl\u0259ri, mebel sifari\u015fi, q\u0131z\u0131l sat\u0131\u015f\u0131, ev-alq\u0131 satq\u0131s\u0131, kiray\u0259, kredit ad\u0131 alt\u0131nda veril\u0259n yalan v\u0259dl\u0259r\u0259 inanaraq h\u0259min t\u0259l\u0259b olunan m\u0259bl\u0259\u011fl\u0259ri ba\u015fqa-ba\u015fqa bank hesablar\u0131na k\u00f6\u00e7\u00fcr\u00fcrl\u0259r:<\/strong><\/p>\n<p>\u201cSonradan h\u0259min hesablar, linkl\u0259r, telefon n\u00f6mr\u0259l\u0259ri d\u0259rhal qapad\u0131l\u0131r\u201d.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Kibercinay\u0259tlarl\u0131\u011fa qar\u015f\u0131 m\u00fcbariz\u0259 i\u015finin daha da g\u00fccl\u0259ndirilm\u0259si istiqam\u0259tind\u0259 polis \u0259m\u0259kda\u015flar\u0131 t\u0259r\u0259find\u0259n A\u011fsuda silsil\u0259 t\u0259dbirl\u0259r t\u0259\u015fkil olunub. Rayon \u0259razisind\u0259 f\u0259aliyy\u0259t g\u00f6st\u0259r\u0259n idar\u0259, m\u00fc\u0259ssis\u0259 v\u0259 t\u0259\u015fkilatlar\u0131n kollektivl\u0259ri il\u0259 maarifl\u0259ndirici g\u00f6r\u00fc\u015fl\u0259r ke\u00e7irilib, internet resurslar\u0131 \u00fcz\u0259rind\u0259n t\u00f6r\u0259dil\u0259n cinay\u0259tl\u0259rl\u0259 ba\u011fl\u0131 onlara \u0259trafl\u0131 m\u0259lumat verilib. H\u0259m\u00e7inin bankomat v\u0259 \u00f6d\u0259m\u0259 terminallar\u0131n\u0131n \u0259traf\u0131nda, ma\u011fazalarda, dig\u0259r ictimai ia\u015f\u0259 obyektl\u0259rind\u0259 x\u0259b\u0259rdaredici l\u00f6vh\u0259l\u0259r vurulub. Sakinl\u0259r\u0259 izah olunub ki, \u00f6zl\u0259rini bank \u0259m\u0259kda\u015f\u0131 kimi t\u0259qdim ed\u0259n \u015f\u0259xsl\u0259r\u0259 inanaraq kart m\u0259lumatlar\u0131n\u0131 onlara g\u00f6nd\u0259rm\u0259m\u0259li, sosial \u015f\u0259b\u0259k\u0259l\u0259rd\u0259 d\u0259l\u0259duzlar\u0131n \u015firnikl\u0259ndirici v\u0259dl\u0259rin\u0259 inanmamal\u0131d\u0131rlar. V\u0259t\u0259nda\u015flar\u0131m\u0131z\u0131n kiber \u00fcsullarla t\u00f6r\u0259dil\u0259n cinay\u0259tl\u0259rd\u0259n z\u0259r\u0259r g\u00f6rm\u0259m\u0259si \u00fc\u00e7\u00fcn bu istiqam\u0259td\u0259 t\u0259dbirl\u0259r m\u00fct\u0259madi olaraq davam etdirilir.&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":800226,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0},"categories":[19],"tags":[],"aioseo_notices":[],"gutentor_comment":0,"rttpg_featured_image_url":{"full":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/ee4b0e3073bf3bd3dbadeb31c0dcfbf0.jpg",850,500,false],"landscape":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/ee4b0e3073bf3bd3dbadeb31c0dcfbf0.jpg",850,500,false],"portraits":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/ee4b0e3073bf3bd3dbadeb31c0dcfbf0.jpg",850,500,false],"thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/ee4b0e3073bf3bd3dbadeb31c0dcfbf0-500x280.jpg",500,280,true],"medium":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/ee4b0e3073bf3bd3dbadeb31c0dcfbf0-621x365.jpg",621,365,true],"large":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/ee4b0e3073bf3bd3dbadeb31c0dcfbf0-840x494.jpg",640,376,true],"1536x1536":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/ee4b0e3073bf3bd3dbadeb31c0dcfbf0.jpg",850,500,false],"2048x2048":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/ee4b0e3073bf3bd3dbadeb31c0dcfbf0.jpg",850,500,false],"post-thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/ee4b0e3073bf3bd3dbadeb31c0dcfbf0-240x172.jpg",240,172,true],"advps-thumb-one":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/ee4b0e3073bf3bd3dbadeb31c0dcfbf0.jpg",850,500,false]},"rttpg_author":{"display_name":"V\u00fcsal Rafiqo\u011flu","author_link":"https:\/\/arantv.az\/?author=2"},"rttpg_comment":0,"rttpg_category":"<a href=\"https:\/\/arantv.az\/?cat=19\" rel=\"category\">G\u00fcnd\u0259m<\/a>","rttpg_excerpt":"Kibercinay\u0259tlarl\u0131\u011fa qar\u015f\u0131 m\u00fcbariz\u0259 i\u015finin daha da g\u00fccl\u0259ndirilm\u0259si istiqam\u0259tind\u0259 polis \u0259m\u0259kda\u015flar\u0131 t\u0259r\u0259find\u0259n A\u011fsuda silsil\u0259 t\u0259dbirl\u0259r t\u0259\u015fkil olunub. Rayon \u0259razisind\u0259 f\u0259aliyy\u0259t g\u00f6st\u0259r\u0259n idar\u0259, m\u00fc\u0259ssis\u0259 v\u0259 t\u0259\u015fkilatlar\u0131n kollektivl\u0259ri il\u0259 maarifl\u0259ndirici g\u00f6r\u00fc\u015fl\u0259r ke\u00e7irilib, internet resurslar\u0131 \u00fcz\u0259rind\u0259n t\u00f6r\u0259dil\u0259n cinay\u0259tl\u0259rl\u0259 ba\u011fl\u0131 onlara \u0259trafl\u0131 m\u0259lumat verilib. H\u0259m\u00e7inin bankomat v\u0259 \u00f6d\u0259m\u0259 terminallar\u0131n\u0131n \u0259traf\u0131nda, ma\u011fazalarda, dig\u0259r ictimai ia\u015f\u0259 obyektl\u0259rind\u0259 x\u0259b\u0259rdaredici l\u00f6vh\u0259l\u0259r vurulub. Sakinl\u0259r\u0259 izah&hellip;","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/800225"}],"collection":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=800225"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/800225\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":800227,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/800225\/revisions\/800227"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/800226"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=800225"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=800225"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=800225"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}