{"id":803841,"date":"2025-05-02T18:22:40","date_gmt":"2025-05-02T14:22:40","guid":{"rendered":"https:\/\/arantv.az\/?p=803841"},"modified":"2025-05-02T18:22:40","modified_gmt":"2025-05-02T14:22:40","slug":"fasizm-uz%c9%99rind%c9%99-q%c9%99l%c9%99b%c9%99nin-%c9%99ld%c9%99-olunmasinda-az%c9%99rbaycanin-tohf%c9%99si-3","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/arantv.az\/?p=803841","title":{"rendered":"Fa\u015fizm \u00fcz\u0259rind\u0259 Q\u0259l\u0259b\u0259nin \u0259ld\u0259 olunmas\u0131nda Az\u0259rbaycan\u0131n t\u00f6hf\u0259si"},"content":{"rendered":"<p>1941 \u2013 1945-ci ill\u0259r B\u00f6y\u00fck V\u0259t\u0259n m\u00fcharib\u0259sind\u0259 qazan\u0131lan v\u0259 bu il t\u0259nt\u0259n\u0259li \u015f\u0259kild\u0259 80 illiyi qeyd edl\u0259n q\u0259l\u0259b\u0259d\u0259 Az\u0259rbaycan xalq\u0131n\u0131n b\u00f6y\u00fck pay\u0131 olub. Bu m\u00fcharib\u0259d\u0259 respublikam\u0131z\u0131n 600 mind\u0259n \u00e7ox n\u00fcmay\u0259nd\u0259si i\u015ftirak edib. M\u00fcharib\u0259 ill\u0259rind\u0259 Az\u0259rbaycan SSR \u0259razisind\u0259 87 batalyon, 1123 \u00f6z\u00fcn\u00fcm\u00fcdafi\u0259 d\u0259st\u0259si, h\u0259m\u00e7inin bir ne\u00e7\u0259 milli diviziya formala\u015fd\u0131r\u0131ld\u0131. H\u0259m\u00e7inin 11 mind\u0259n art\u0131q qad\u0131n s\u0259f\u0259rb\u0259rliy\u0259 al\u0131nd\u0131, 260 min n\u0259f\u0259r\u0259 q\u0259d\u0259r evdar qad\u0131n, t\u0259qa\u00fcd\u00e7\u00fc, yeniyetm\u0259 istehsalata g\u0259ldi. H\u0259rbi hiss\u0259l\u0259r \u00fc\u00e7\u00fcn 15 min tibb i\u015f\u00e7isi v\u0259 sanitar drujina\u00e7\u0131s\u0131, 750 rabit\u0259\u00e7i, 3 min s\u00fcr\u00fcc\u00fc haz\u0131rland\u0131. M\u00fcharib\u0259 ill\u0259rind\u0259 g\u00f6st\u0259rdikl\u0259ri igidliy\u0259 g\u00f6r\u0259 170 mind\u0259n \u00e7ox \u0259sg\u0259r v\u0259 zabitimiz m\u00fcxt\u0259lif orden v\u0259 medallarla t\u0259ltif edilib. Az\u0259rbaycanl\u0131 \u00e7a\u011f\u0131r\u0131\u015f\u00e7\u0131 v\u0259 k\u00f6n\u00fcll\u00fcl\u0259rd\u0259n formala\u015fd\u0131r\u0131lan 77-ci, 223-c\u00fc, 271, 396-c\u0131, 402-ci v\u0259 416-c\u0131 milli at\u0131c\u0131 diviziyalar\u0131 Qafqazdan Berlin\u0259d\u0259k \u015fanl\u0131 d\u00f6y\u00fc\u015f yolu ke\u00e7ib. Xalq\u0131m\u0131z\u0131n q\u0259hr\u0259man \u00f6vladlar\u0131 Moskva, Leninqrad, Kiyev, Stalinqrad, Simferopol, Odessa v\u0259 irili-x\u0131rdal\u0131 dig\u0259r y\u00fczl\u0259rl\u0259 ya\u015fay\u0131\u015f m\u0259nt\u0259q\u0259si u\u011frunda r\u0259\u015fad\u0259tl\u0259 d\u00f6y\u00fc\u015f\u00fcbl\u0259r. Q\u0259hr\u0259man az\u0259rbaycanl\u0131lar Pol\u015fa, \u00c7exiya, Yuqoslaviya v\u0259 dig\u0259r \u00f6lk\u0259l\u0259rin azad olunmas\u0131nda da yax\u0131ndan i\u015ftirak edibl\u0259r.<br \/>\nFa\u015fizm\u0259 qar\u015f\u0131 m\u00fcbariz\u0259d\u0259 121 n\u0259f\u0259r Az\u0259rbaycan SSR v\u0259t\u0259nda\u015f\u0131 (onlardan 43 n\u0259f\u0259ri az\u0259rbaycanl\u0131d\u0131r) Sovet \u0130ttifaq\u0131 Q\u0259hr\u0259man\u0131 ad\u0131na, 30 n\u0259f\u0259r (onlardan 15 n\u0259f\u0259ri az\u0259rbaycanl\u0131d\u0131r) &#8220;\u015e\u00f6hr\u0259t&#8221; ordeninin tam \u00fc\u00e7 d\u0259r\u0259c\u0259sinin kavaleri oldu. Az\u0259rbaycanl\u0131lar Fransa, \u0130taliya v\u0259 dig\u0259r d\u00f6vl\u0259tl\u0259rin orden v\u0259 medallar\u0131n\u0131 alm\u0131\u015flar. Xalq\u0131m\u0131z\u0131n q\u0259hr\u0259man \u00f6vladlar\u0131 y\u00fczl\u0259rl\u0259 ya\u015fay\u0131\u015f m\u0259nt\u0259q\u0259si u\u011frunda igidlikl\u0259 d\u00f6y\u00fc\u015f\u00fcb, Yuqoslaviya, Pol\u015fa, \u00c7exiya v\u0259 dig\u0259r \u00f6lk\u0259l\u0259rin azad olunmas\u0131nda yax\u0131ndan i\u015ftirak edibl\u0259r. 1941 \u2013 1945- ci ill\u0259r B\u00f6y\u00fck V\u0259t\u0259n m\u00fcharib\u0259sind\u0259 H\u0259zi Aslanov, \u0130srafil M\u0259mm\u0259dov, Mehdi H\u00fcseynzad\u0259, G\u0259ray \u018fs\u0259dov, H\u00fcseynbala \u018fliyev, Z\u00fcleyxa Seyidm\u0259mm\u0259dova, Ziya B\u00fcnyadov kimi Az\u0259rbaycan \u00f6vladlar\u0131 b\u00f6y\u00fck r\u0259\u015fad\u0259t g\u00f6st\u0259r\u0259r\u0259k adlar\u0131n\u0131 m\u00fcharib\u0259nin tarixin\u0259 q\u0131z\u0131l h\u0259rfl\u0259rl\u0259 yaz\u0131blar.<br \/>\nBak\u0131 neft\u00e7il\u0259ri 1941 \u2013 1945 &#8211; ci ill\u0259r B\u00f6y\u00fck V\u0259t\u0259n m\u00fcharib\u0259sinin \u0259n b\u00f6y\u00fck q\u0259hr\u0259manlar\u0131ndan biri idi. Az\u0259rbaycan neft\u00e7il\u0259ri \u015f\u00fcca\u0259t g\u00f6st\u0259r\u0259r\u0259k c\u0259bh\u0259ni v\u0259 s\u0259nayemizi yanacaqla t\u0259min edibl\u0259r. M\u00fcharib\u0259 ill\u0259rind\u0259 neft\u00e7il\u0259rimiz \u00f6lk\u0259y\u0259 75 milyon ton neft, 22 milyon ton benzin v\u0259 ba\u015fqa neft m\u0259hsullar\u0131 veribl\u0259r, aviasiya benzini almaq \u00fc\u00e7\u00fcn Akademik Yusif M\u0259mm\u0259d\u0259liyevin r\u0259hb\u0259rliyi il\u0259 yeni texnologiya yarad\u0131l\u0131b. \u00dcmumilikd\u0259, SSR\u0130-nin m\u00fcharib\u0259d\u0259 s\u0259rf etdiyi neftin 70 faizind\u0259n \u00e7oxu, benzinin is\u0259 80 faizi Az\u0259rbaycan\u0131n pay\u0131na d\u00fc\u015f\u00fcb. H\u0259min d\u00f6vr\u00fcn tan\u0131nm\u0131\u015f siyas\u0259t\u00e7il\u0259ri, h\u0259rb\u00e7il\u0259ri Az\u0259rbaycan neft\u00e7il\u0259rinin f\u0259aliyy\u0259tini y\u00fcks\u0259k qiym\u0259tl\u0259ndirib, neft\u00e7il\u0259rimizin m\u00fcharib\u0259d\u0259 qazan\u0131lan q\u0259l\u0259b\u0259d\u0259ki pay\u0131ndan b\u0259hs edibl\u0259r. C\u0259bh\u0259d\u0259 d\u00fc\u015fm\u0259n\u0259 a\u011f\u0131r z\u0259rb\u0259l\u0259r endirm\u0259y\u0259 imkan ver\u0259n y\u00fcks\u0259k oktanl\u0131 aviasiya yanaca\u011f\u0131n\u0131n da Az\u0259rbaycanl\u0131 aliml\u0259r t\u0259r\u0259find\u0259n k\u0259\u015ff olunmas\u0131 \u00f6lk\u0259mizin bu m\u00fcharib\u0259d\u0259 g\u00f6st\u0259rdiyi \u0259zmkarl\u0131q v\u0259 r\u0259\u015fad\u0259tin bir n\u00fcmun\u0259sidir.<br \/>\nH\u0259min ill\u0259rd\u0259 Bak\u0131 SSR\u0130-nin \u0259n vacib silah istehsalat m\u0259rk\u0259zl\u0259rind\u0259n birin\u0259 \u00e7evrilmi\u015fdi. Art\u0131q m\u00fcharib\u0259 ill\u0259rind\u0259 Bak\u0131da m\u00fcxt\u0259lif n\u00f6vl\u0259rd\u0259 silah, sursat, h\u0259rbi m\u0259rmi v\u0259 \u0259\u015fya istehsal olunurdu, q\u0131r\u0131c\u0131, ma\u015f\u0131n y\u0131\u011f\u0131lan zavodlar yarad\u0131l\u0131rd\u0131.1941 \u2013 1945-ci ill\u0259r B\u00f6y\u00fck V\u0259t\u0259n m\u00fcharib\u0259si ill\u0259rind\u0259 Az\u0259rbaycan\u0131n n\u0259qliyyat\u00e7\u0131lar\u0131n\u0131n v\u0259 xalq t\u0259s\u0259rr\u00fcfat\u0131n\u0131n da x\u00fcsusi f\u0259aliyy\u0259ti olmu\u015fdur. Bak\u0131 d\u0259miryol\u00e7ular\u0131n \u015f\u00fcca\u0259ti n\u0259tic\u0259sind\u0259 c\u0259bh\u0259y\u0259 v\u0259 xalq t\u0259s\u0259rr\u00fcfat\u0131n\u0131n ehtiyaclar\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn 1 milyon 600 min vaqon, o c\u00fcml\u0259d\u0259n 480 min vaqona q\u0259d\u0259r quru y\u00fck g\u00f6nd\u0259rilmi\u015fdir.<br \/>\n1941-ci ild\u0259 Az\u0259rbaycan SSR-d\u0259 66 h\u0259rbi hospital yarad\u0131lmas\u0131, donor h\u0259r\u0259kat\u0131n\u0131n geni\u015fl\u0259ndirilm\u0259si, m\u00fcxt\u0259lif d\u0259rman preparatlar\u0131n\u0131n haz\u0131rlanmas\u0131, professor \u018fziz \u018fliyevin s\u0259drliyi il\u0259 &#8220;Yaral\u0131 D\u00f6y\u00fc\u015f\u00e7\u00fcl\u0259r\u0259 v\u0259 X\u0259st\u0259l\u0259r\u0259 K\u00f6m\u0259k Komit\u0259si&#8221; \u2013 nin yarad\u0131lmas\u0131 xalq\u0131m\u0131z\u0131n tibb sah\u0259sind\u0259 d\u0259 nec\u0259 f\u0259dakarl\u0131q g\u00f6st\u0259rdiyini bir daha s\u00fcbut edir. M\u00fcharib\u0259 ill\u0259rind\u0259 dahi b\u0259st\u0259karlar\u0131m\u0131z da v\u0259t\u0259np\u0259rv\u0259rlik m\u00f6vzusunda yeni \u0259s\u0259rl\u0259r, mahn\u0131lar haz\u0131rlayaraq orduya v\u0259 xalqa d\u0259st\u0259k olma\u011fa \u00e7al\u0131\u015f\u0131rd\u0131.<br \/>\nUlu \u00d6nd\u0259r Heyd\u0259r \u018fliyev B\u00f6y\u00fck V\u0259t\u0259n m\u00fcharib\u0259sind\u0259 q\u0259l\u0259b\u0259nin \u0259ld\u0259 olunmas\u0131nda Az\u0259rbaycan\u0131n x\u00fcsusi rolu oldu\u011funu h\u0259r zaman vur\u011fulam\u0131\u015f, m\u00fcharib\u0259 veteranlar\u0131n\u0131n xidm\u0259tl\u0259rini \u00e7ox y\u00fcks\u0259k qiym\u0259tl\u0259ndirmi\u015fdir. Heyd\u0259r \u018fliyev m\u00fcharib\u0259 i\u015ftirak\u00e7\u0131lar\u0131na qay\u011f\u0131 g\u00f6st\u0259rm\u0259k, h\u00f6rm\u0259t etm\u0259k, onlar\u0131n b\u00fct\u00fcn probleml\u0259rini h\u0259ll etm\u0259yin vacibliyini h\u0259mi\u015f\u0259 diqq\u0259t m\u0259rk\u0259zind\u0259 saxlam\u0131\u015fd\u0131r. 1941 \u2013 1945-ci ill\u0259r B\u00f6y\u00fck V\u0259t\u0259n m\u00fcharib\u0259sind\u0259 fa\u015fizm \u00fcz\u0259rind\u0259 qazan\u0131lan q\u0259l\u0259b\u0259 h\u0259r il \u00f6lk\u0259mizd\u0259 d\u00f6vl\u0259t s\u0259viyy\u0259sind\u0259 t\u0259nt\u0259n\u0259li olaraq qeyd edilir. Prezident \u0130lham \u018fliyev h\u0259r zaman m\u00fcharib\u0259 veteranlar\u0131na v\u0259 onlar\u0131n ail\u0259 \u00fczvl\u0259rin\u0259 olan qay\u011f\u0131n\u0131n art\u0131r\u0131lmas\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn yeni s\u0259r\u0259ncamlar imzalay\u0131r, q\u0259hr\u0259manlar\u0131m\u0131z\u0131n \u0259ziz xatir\u0259sini d\u0259rin ehtiramla an\u0131r, m\u00fcharib\u0259 veteranlar\u0131 il\u0259 g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcr. H\u0259r il c\u0259nab Prezident \u0130lham \u018fliyev t\u0259r\u0259find\u0259n imzalanm\u0131\u015f s\u0259r\u0259ncamla 1941-1945-ci ill\u0259r B\u00f6y\u00fck V\u0259t\u0259n m\u00fcharib\u0259si i\u015ftirak\u00e7\u0131lar\u0131na, h\u0259lak olmu\u015f v\u0259 ya sonralar v\u0259fat etmi\u015f d\u00f6y\u00fc\u015f\u00e7\u00fcl\u0259rin dul arvadlar\u0131na, arxa c\u0259bh\u0259d\u0259 f\u0259dakar \u0259m\u0259yin\u0259 g\u00f6r\u0259 orden v\u0259 medallarla t\u0259ltif edilmi\u015f \u015f\u0259xsl\u0259r\u0259 bird\u0259f\u0259lik maddi yard\u0131m verilm\u0259si \u00f6lk\u0259 r\u0259hb\u0259rliyi t\u0259r\u0259find\u0259n q\u0259hr\u0259manlar\u0131m\u0131za olan qay\u011f\u0131n\u0131 bir daha s\u00fcbut edir.<\/p>\n<p>\u0130srafil K\u0259rimov \u2013 Az\u0259rbaycan Jurnalistl\u0259r Birliyinin \u00fczv\u00fc<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>1941 \u2013 1945-ci ill\u0259r B\u00f6y\u00fck V\u0259t\u0259n m\u00fcharib\u0259sind\u0259 qazan\u0131lan v\u0259 bu il t\u0259nt\u0259n\u0259li \u015f\u0259kild\u0259 80 illiyi qeyd edl\u0259n q\u0259l\u0259b\u0259d\u0259 Az\u0259rbaycan xalq\u0131n\u0131n b\u00f6y\u00fck pay\u0131 olub. Bu m\u00fcharib\u0259d\u0259 respublikam\u0131z\u0131n 600 mind\u0259n \u00e7ox n\u00fcmay\u0259nd\u0259si i\u015ftirak edib. M\u00fcharib\u0259 ill\u0259rind\u0259 Az\u0259rbaycan SSR \u0259razisind\u0259 87 batalyon, 1123 \u00f6z\u00fcn\u00fcm\u00fcdafi\u0259 d\u0259st\u0259si, h\u0259m\u00e7inin bir ne\u00e7\u0259 milli diviziya formala\u015fd\u0131r\u0131ld\u0131. H\u0259m\u00e7inin 11 mind\u0259n art\u0131q qad\u0131n s\u0259f\u0259rb\u0259rliy\u0259 al\u0131nd\u0131, 260 min n\u0259f\u0259r\u0259 q\u0259d\u0259r evdar qad\u0131n, t\u0259qa\u00fcd\u00e7\u00fc, yeniyetm\u0259 istehsalata g\u0259ldi. H\u0259rbi hiss\u0259l\u0259r \u00fc\u00e7\u00fcn 15 min tibb i\u015f\u00e7isi v\u0259 sanitar drujina\u00e7\u0131s\u0131, 750 rabit\u0259\u00e7i, 3 min s\u00fcr\u00fcc\u00fc haz\u0131rland\u0131. M\u00fcharib\u0259 ill\u0259rind\u0259 g\u00f6st\u0259rdikl\u0259ri igidliy\u0259 g\u00f6r\u0259 170 mind\u0259n \u00e7ox \u0259sg\u0259r&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":803842,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0},"categories":[19],"tags":[],"aioseo_notices":[],"gutentor_comment":0,"rttpg_featured_image_url":{"full":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/05\/fasizim.jpg",649,371,false],"landscape":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/05\/fasizim.jpg",649,371,false],"portraits":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/05\/fasizim.jpg",649,371,false],"thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/05\/fasizim-500x280.jpg",500,280,true],"medium":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/05\/fasizim-639x365.jpg",639,365,true],"large":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/05\/fasizim.jpg",640,366,false],"1536x1536":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/05\/fasizim.jpg",649,371,false],"2048x2048":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/05\/fasizim.jpg",649,371,false],"post-thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/05\/fasizim-240x172.jpg",240,172,true],"advps-thumb-one":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/05\/fasizim.jpg",649,371,false]},"rttpg_author":{"display_name":"V\u00fcsal Rafiqo\u011flu","author_link":"https:\/\/arantv.az\/?author=2"},"rttpg_comment":0,"rttpg_category":"<a href=\"https:\/\/arantv.az\/?cat=19\" rel=\"category\">G\u00fcnd\u0259m<\/a>","rttpg_excerpt":"1941 \u2013 1945-ci ill\u0259r B\u00f6y\u00fck V\u0259t\u0259n m\u00fcharib\u0259sind\u0259 qazan\u0131lan v\u0259 bu il t\u0259nt\u0259n\u0259li \u015f\u0259kild\u0259 80 illiyi qeyd edl\u0259n q\u0259l\u0259b\u0259d\u0259 Az\u0259rbaycan xalq\u0131n\u0131n b\u00f6y\u00fck pay\u0131 olub. Bu m\u00fcharib\u0259d\u0259 respublikam\u0131z\u0131n 600 mind\u0259n \u00e7ox n\u00fcmay\u0259nd\u0259si i\u015ftirak edib. M\u00fcharib\u0259 ill\u0259rind\u0259 Az\u0259rbaycan SSR \u0259razisind\u0259 87 batalyon, 1123 \u00f6z\u00fcn\u00fcm\u00fcdafi\u0259 d\u0259st\u0259si, h\u0259m\u00e7inin bir ne\u00e7\u0259 milli diviziya formala\u015fd\u0131r\u0131ld\u0131. H\u0259m\u00e7inin 11 mind\u0259n art\u0131q qad\u0131n s\u0259f\u0259rb\u0259rliy\u0259 al\u0131nd\u0131,&hellip;","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/803841"}],"collection":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=803841"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/803841\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":803843,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/803841\/revisions\/803843"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/803842"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=803841"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=803841"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=803841"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}