{"id":806467,"date":"2025-05-16T12:10:48","date_gmt":"2025-05-16T08:10:48","guid":{"rendered":"https:\/\/arantv.az\/?p=806467"},"modified":"2025-05-16T12:10:48","modified_gmt":"2025-05-16T08:10:48","slug":"isl%c9%99m%c9%99y%c9%99-qurb%c9%99t-olk%c9%99-rusiyadan-qovulan-miqrantlar-basqa-olk%c9%99l%c9%99r%c9%99-axisir","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/arantv.az\/?p=806467","title":{"rendered":"\u0130\u015fl\u0259m\u0259y\u0259 q\u00fcrb\u0259t \u00f6lk\u0259&#8230; &#8211; Rusiyadan qovulan miqrantlar ba\u015fqa \u00f6lk\u0259l\u0259r\u0259 ax\u0131\u015f\u0131r"},"content":{"rendered":"<p>Orta Asiya \u00f6lk\u0259l\u0259rind\u0259n Rusiyaya ged\u0259n \u0259m\u0259k miqrantlar\u0131n\u0131n say\u0131 xeyli azal\u0131b. \u018fsas s\u0259b\u0259b Rusiya Federasiyas\u0131n\u0131n miqrasiya siyas\u0259tinin s\u0259rtl\u0259\u015fdirilm\u0259si, miqrantlar\u0131n t\u0259qib olunmas\u0131, incidilm\u0259sidir. Bu, \u0259m\u0259k miqrantlar\u0131n\u0131n ax\u0131n\u0131n\u0131n azalmas\u0131na s\u0259b\u0259b olub. Eyni zamanda bu siyas\u0259t miqrantlar\u0131n Rusiyadan \u00f6lk\u0259l\u0259rin\u0259 pul k\u00f6\u00e7\u00fcrm\u0259l\u0259rinin h\u0259cmini d\u0259 azald\u0131b. Bu \u00f6lk\u0259l\u0259rin \u00dcDM-inin \u0259h\u0259miyy\u0259tli hiss\u0259sini xaricd\u0259n g\u00f6nd\u0259ril\u0259n valyuta t\u0259\u015fkil edir.<\/p>\n<p>Ancaq \u201crus qarda\u015flar\u0131\u201dndan a\u011f\u0131zlar\u0131 yanan asiyal\u0131lar \u0259l-qollar\u0131n\u0131 sal\u0131b oturmaq v\u0259 ya Rusiyan\u0131n h\u00fcquq-m\u00fchafiz\u0259 orqanlar\u0131n\u0131n arams\u0131z t\u0259zyiqin\u0259 v\u0259 t\u0259hqirin\u0259 d\u00f6zm\u0259k niyy\u0259tinnd\u0259 deyill\u0259r. Onlar, nec\u0259 dey\u0259rl\u0259r, alternativ yollar axtar\u0131r\u0131 v\u0259 tap\u0131rlar. Q\u0131\u011f\u0131z\u0131stan, \u00d6zb\u0259kistan v\u0259 Tacikistan v\u0259t\u0259nda\u015flar\u0131 artan bir templ\u0259 \u00fczl\u0259rini B\u00f6y\u00fck Britaniya, C\u0259nubi Koreya, Fars k\u00f6rf\u0259zi \u00f6lk\u0259l\u0259ri v\u0259 Avropa \u0130ttifaq\u0131 \u00f6lk\u0259l\u0259rin\u0259 tutublar.<\/p>\n<p>Beyn\u0259lxalq Miqrasiya T\u0259\u015fkilat\u0131 (BMqT) D\u00fcnya Bank\u0131n\u0131n m\u0259lumatlar\u0131na \u0259saslanaraq bildirir ki, miqrasiya ax\u0131nlar\u0131n\u0131n azalmas\u0131na baxmayaraq, Orta Asiya \u00f6lk\u0259l\u0259rin\u0259 pul k\u00f6\u00e7\u00fcrm\u0259l\u0259rinin ax\u0131n\u0131 stabil olaraq qal\u0131r v\u0259 h\u0259tta art\u0131m tendensiyas\u0131 m\u00fc\u015fahid\u0259 olunur.<\/p>\n<p>M\u0259s\u0259l\u0259n, Tacikistanda 2024-c\u00fc ild\u0259 pul k\u00f6\u00e7\u00fcrm\u0259l\u0259rinin h\u0259cmi 5,8 milyard dollar t\u0259\u015fkil edib. Bu, 2023-c\u00fc ill\u0259 m\u00fcqayis\u0259d\u0259 27% \u00e7oxdur v\u0259 respublikan\u0131n \u00dcDM-nin 45%-ni t\u0259\u015fkil edir. Rusiya h\u0259l\u0259 d\u0259 tacik miqrantlar\u0131n \u0259sas t\u0259yinat \u00f6lk\u0259si olaraq qal\u0131r, lakin BMqT-nin hesabat\u0131nda qeyd edildiyi kimi, pul k\u00f6\u00e7\u00fcrm\u0259l\u0259ri Qazax\u0131stan, C\u0259nubi Koreya, AB\u015e v\u0259 bir s\u0131ra dig\u0259r \u00f6lk\u0259l\u0259rd\u0259n d\u0259 g\u0259lir.<\/p>\n<p>Rusiya D\u0130N-in m\u0259lumat\u0131na g\u00f6r\u0259, 2024-c\u00fc ilin avqust ay\u0131na olan m\u0259lumata g\u00f6r\u0259, \u00f6lk\u0259d\u0259 1,2 milyondan \u00e7ox tacik miqrant ya\u015fay\u0131r. 2024-c\u00fc ild\u0259 C\u0259nubi Koreyada is\u0259 6339 Tacikistan v\u0259t\u0259nda\u015f\u0131 i\u015fl\u0259 t\u0259min olunub v\u0259 bu, 2023-c\u00fc ilin g\u00f6st\u0259ricil\u0259rind\u0259n dem\u0259k olar ki, 40% \u00e7oxdur.<\/p>\n<p>Qeyri-qanuni miqrasiyaya n\u0259zar\u0259t\u0130 g\u00fccl\u0259ndir\u0259n \u00f6lk\u0259l\u0259rd\u0259n biri olan AB\u015e-d\u0259n 77 Tacikistan v\u0259t\u0259nda\u015f\u0131 deportasiya edilib, A\u0130 \u00f6lk\u0259l\u0259ri is\u0259 725 Taciksitan v\u0259t\u0259nda\u015f\u0131na Avropan\u0131 t\u0259rk etm\u0259yi \u0259mr edib.<br \/>\nXaricd\u0259 i\u015fl\u0259y\u0259n \u00d6zb\u0259kistan v\u0259t\u0259nda\u015flar\u0131 da a\u011f g\u00fcnd\u0259 deyill\u0259r. \u00d6zb\u0259kistan hakimiyy\u0259ti art\u0131q \u00f6z v\u0259t\u0259nda\u015flar\u0131na x\u0259b\u0259rdarl\u0131q edib ki, xaricd\u0259 qanunlar\u0131 pozan miqrantlar\u0131n deportasiyas\u0131 il\u0259 ba\u011fl\u0131 b\u00fct\u00fcn x\u0259rcl\u0259r indi v\u0259t\u0259nda\u015flar\u0131n \u00f6zl\u0259ri t\u0259r\u0259find\u0259n \u00f6d\u0259nil\u0259c\u0259k. Bundan \u0259lav\u0259, qanunu pozanlar\u0131n \u00d6zb\u0259kistan\u0131 t\u0259rk etm\u0259l\u0259ri bir il m\u00fcdd\u0259tin\u0259 qada\u011fan edil\u0259c\u0259k. Onlar m\u00fcvafiq qara siyah\u0131ya sal\u0131nacaqlar v\u0259 beyn\u0259lxalq m\u0259\u015f\u011fulluq proqramlar\u0131nda, x\u00fcsus\u0259n d\u0259 inki\u015faf etmi\u015f \u00f6lk\u0259l\u0259rd\u0259 i\u015ftirak ed\u0259 bilm\u0259y\u0259c\u0259kl\u0259r.<\/p>\n<p>\u0130mmiqrasiya \u00fczr\u0259 h\u00fcquq\u015f\u00fcnas \u018fli\u015fir Sad\u0131kov bildirib ki, bundan \u0259vv\u0259l AB\u015e-nin viza qaydalar\u0131n\u0131 pozan 131 n\u0259f\u0259r \u00d6zb\u0259kistan, Qazax\u0131stan v\u0259 Q\u0131r\u011f\u0131z\u0131stan v\u0259t\u0259nda\u015flar\u0131 Da\u015fk\u0259nd\u0259 deportasiya edilib. U\u00e7u\u015f tam olaraq \u00d6zb\u0259kistan t\u0259r\u0259fi t\u0259r\u0259find\u0259n maliyy\u0259l\u0259\u015fdirilib. \u00d6zb\u0259kistan Nazirl\u0259r Kabinetinin f\u0259rman\u0131nda qeyd olunur ki, sentyabr\u0131n 1-d\u0259n miqrasiya qaydalar\u0131n\u0131n pozulmas\u0131na g\u00f6r\u0259 deportasiya olunmu\u015f \u00d6zb\u0259kistan v\u0259t\u0259nda\u015flar\u0131 iki il m\u00fcdd\u0259tind\u0259 xarici pasport ala bilm\u0259y\u0259c\u0259kl\u0259r.<\/p>\n<p>Yeni qaydalara baxmayaraq, \u0259m\u0259k miqrantlar\u0131n\u0131n \u00d6zb\u0259kistan\u0131n d\u00f6vl\u0259t b\u00fcdc\u0259sin\u0259 t\u00f6hf\u0259si \u0259h\u0259miyy\u0259tlidir: 2024-c\u00fc ild\u0259 \u00f6lk\u0259y\u0259 pul k\u00f6\u00e7\u00fcrm\u0259l\u0259rinin h\u0259cmi rekord h\u0259dd\u0259 &#8211; 14,8 milyard dollara \u00e7at\u0131b. Bu, \u00dcDM-in 13%-ni t\u0259\u015fkil edir. 11,5 milyard dollarla Rusiya pul k\u00f6\u00e7\u00fcrm\u0259l\u0259rinin \u0259sas m\u0259nb\u0259yi olaraq qal\u0131r, \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc yerd\u0259 Qazax\u0131stan, AB\u015e, C\u0259nubi Koreya v\u0259 T\u00fcrkiy\u0259 g\u0259lir.<\/p>\n<p>\u00d6zb\u0259kistanl\u0131 miqrantlar \u00fc\u00e7\u00fcn Rusiyadan sonra yegan\u0259 \u0259h\u0259miyy\u0259tli xarici \u0259m\u0259k bazar\u0131 C\u0259nubi Koreyad\u0131r. Bu \u00f6lk\u0259y\u0259 daxil olan \u00d6zb\u0259kistan v\u0259t\u0259nda\u015flar\u0131n\u0131n i\u015f\u0259 g\u00f6t\u00fcr\u00fclm\u0259si \u00fc\u00e7\u00fcn kvota 100 min\u0259 \u00e7atd\u0131r\u0131l\u0131b v\u0259 onlar\u0131n say\u0131 art\u0131q 89,7 min\u0259 \u00e7at\u0131b. \u00d6t\u0259n il daha 59,7 min \u00f6zb\u0259k T\u00fcrkiy\u0259d\u0259 ya\u015famaq icaz\u0259si al\u0131b.<\/p>\n<p>Q\u0131r\u011f\u0131z\u0131standa 2024-c\u00fc ilin sonuna fiziki \u015f\u0259xsl\u0259rd\u0259n pul k\u00f6\u00e7\u00fcrm\u0259l\u0259rinin \u00fcmumi h\u0259cmi 2,9 milyard dollara \u00e7at\u0131b v\u0259 bu, 2023-c\u00fc ild\u0259ki 2,7 milyard dollarla m\u00fcqayis\u0259d\u0259 art\u0131m dem\u0259kdir. \u018fsas g\u0259lir m\u0259nb\u0259l\u0259ri 379 min Q\u0131r\u011f\u0131z\u0131stan v\u0259t\u0259nda\u015f\u0131n\u0131n miqrant kimi qeydiyyata al\u0131nd\u0131\u011f\u0131 Rusiyadan g\u0259lib. 2020-ci ild\u0259 q\u0131r\u011f\u0131z\u0131stanl\u0131 miqrantlar\u0131n say\u0131 680 min n\u0259f\u0259r olub.<\/p>\n<p>Q\u0131r\u011f\u0131z\u0131stan v\u0259t\u0259nda\u015flar\u0131 art\u0131q xaricd\u0259 m\u0259\u015f\u011fulluq m\u0259rk\u0259zi vasit\u0259sil\u0259 29 \u00f6lk\u0259y\u0259 getm\u0259k imkan\u0131na malikdirl\u0259r v\u0259 \u0259n populyar istiqam\u0259tl\u0259ri B\u00f6y\u00fck Britaniyad\u0131r. Onlar \u201cdumanl\u0131 Albion\u201da daha \u00e7ox ora m\u00f6vs\u00fcmi i\u015f \u00fc\u00e7\u00fcn gedirl\u0259r. BB bu i\u015f\u00e7il\u0259rd\u0259n m\u00fc\u0259yy\u0259n m\u00fcdd\u0259t \u0259rzind\u0259 \u00f6z i\u015fl\u0259rini g\u00f6r\u0259nd\u0259n sonra v\u0259t\u0259nl\u0259rin\u0259 qay\u0131tma\u011f\u0131 t\u0259l\u0259b edir. \u0130ngilt\u0259r\u0259nin \u0259cn\u0259bi i\u015f\u00e7il\u0259r \u00fc\u00e7\u00fcn ay\u0131rd\u0131\u011f\u0131 40 minlik kvotada 10 min yer Q\u0131r\u011f\u0131z\u0131stan v\u0259t\u0259nda\u015flar\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn n\u0259z\u0259rd\u0259 tutulub. Bu il 2,5 min q\u0131r\u011f\u0131z art\u0131q B\u00f6y\u00fck Britaniyaya gedib.<\/p>\n<p>Rusiyan\u0131n Orta Asiya \u00f6lk\u0259l\u0259rind\u0259n olan miqrantlara qar\u015f\u0131 tutdu\u011fu kateqorik m\u00f6vqenin s\u0259m\u0259r\u0259sizliyi, xeyrind\u0259n \u00e7ox ziyan g\u0259tirm\u0259si Rusiyan\u0131n \u00f6z\u00fcnd\u0259 etiraf, s\u00f6z\u00fc ged\u0259n respublikalarda is\u0259 iddia olunur. Bildirilir ki, bu, t\u0259r\u0259fda\u015flar aras\u0131nda m\u00fcnasib\u0259tl\u0259ri pozur v\u0259 Rusiyan\u0131n regionda t\u0259sirini z\u0259ifl\u0259dir.<\/p>\n<p>Bu ger\u00e7\u0259klikdir. Do\u011frudan da RF-nin miqrantlara qar\u015f\u0131 m\u00fcnasib\u0259ti s\u0259rtl\u0259\u015fdikc\u0259, h\u0259min respublikalarda da Moskvaya qar\u015f\u0131 say\u011f\u0131s\u0131zl\u0131q art\u0131r, art\u0131q ona \u0259vv\u0259lki kimi h\u00f6rm\u0259tl\u0259 yana\u015fm\u0131rlar. Y\u0259ni Kreml \u0259lind\u0259ki baltan\u0131 bir miqrantlara vuranda, bir d\u0259 \u00f6z aya\u011f\u0131na vurur.<\/p>\n<p>Rusiya prezidentinin 2025-ci il may\u0131n 1-d\u0259n q\u00fcvv\u0259y\u0259 min\u0259n xarici v\u0259t\u0259nda\u015flar\u0131n \u00f6lk\u0259d\u0259n \u00e7\u0131xar\u0131lmas\u0131 rejimi haqq\u0131nda f\u0259rman\u0131 Orta Asiyadan olan on minl\u0259rl\u0259 miqrant\u0131n deportasiyas\u0131 il\u0259 ba\u011fl\u0131 t\u0259hl\u00fck\u0259 yarad\u0131r. R\u0259smi m\u0259lumatlara g\u00f6r\u0259, Rusiya \u0259razisind\u0259 70 min\u0259 yax\u0131n Q\u0131r\u011f\u0131z\u0131stan, 200 mind\u0259n \u00e7ox Tacikistan, 200 min\u0259 yax\u0131n \u00d6zb\u0259kistan v\u0259t\u0259nda\u015f\u0131 qeyri-qanuni miqrant kimi qeyd\u0259 al\u0131n\u0131b.<\/p>\n<p><strong>Araz Altayl\u0131, Musavat.com<\/strong><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Orta Asiya \u00f6lk\u0259l\u0259rind\u0259n Rusiyaya ged\u0259n \u0259m\u0259k miqrantlar\u0131n\u0131n say\u0131 xeyli azal\u0131b. \u018fsas s\u0259b\u0259b Rusiya Federasiyas\u0131n\u0131n miqrasiya siyas\u0259tinin s\u0259rtl\u0259\u015fdirilm\u0259si, miqrantlar\u0131n t\u0259qib olunmas\u0131, incidilm\u0259sidir. Bu, \u0259m\u0259k miqrantlar\u0131n\u0131n ax\u0131n\u0131n\u0131n azalmas\u0131na s\u0259b\u0259b olub. Eyni zamanda bu siyas\u0259t miqrantlar\u0131n Rusiyadan \u00f6lk\u0259l\u0259rin\u0259 pul k\u00f6\u00e7\u00fcrm\u0259l\u0259rinin h\u0259cmini d\u0259 azald\u0131b. Bu \u00f6lk\u0259l\u0259rin \u00dcDM-inin \u0259h\u0259miyy\u0259tli hiss\u0259sini xaricd\u0259n g\u00f6nd\u0259ril\u0259n valyuta t\u0259\u015fkil edir. Ancaq \u201crus qarda\u015flar\u0131\u201dndan a\u011f\u0131zlar\u0131 yanan asiyal\u0131lar \u0259l-qollar\u0131n\u0131 sal\u0131b oturmaq v\u0259 ya Rusiyan\u0131n h\u00fcquq-m\u00fchafiz\u0259 orqanlar\u0131n\u0131n arams\u0131z t\u0259zyiqin\u0259 v\u0259 t\u0259hqirin\u0259 d\u00f6zm\u0259k niyy\u0259tinnd\u0259 deyill\u0259r. Onlar, nec\u0259 dey\u0259rl\u0259r, alternativ yollar axtar\u0131r\u0131 v\u0259 tap\u0131rlar. Q\u0131\u011f\u0131z\u0131stan, \u00d6zb\u0259kistan v\u0259 Tacikistan v\u0259t\u0259nda\u015flar\u0131 artan bir templ\u0259 \u00fczl\u0259rini B\u00f6y\u00fck Britaniya,&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":806468,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0},"categories":[19],"tags":[],"aioseo_notices":[],"gutentor_comment":0,"rttpg_featured_image_url":{"full":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/05\/6a765a1f04cc4ef4b69b4fd85fe79591.jpg",450,299,false],"landscape":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/05\/6a765a1f04cc4ef4b69b4fd85fe79591.jpg",450,299,false],"portraits":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/05\/6a765a1f04cc4ef4b69b4fd85fe79591.jpg",450,299,false],"thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/05\/6a765a1f04cc4ef4b69b4fd85fe79591-450x280.jpg",450,280,true],"medium":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/05\/6a765a1f04cc4ef4b69b4fd85fe79591.jpg",450,299,false],"large":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/05\/6a765a1f04cc4ef4b69b4fd85fe79591.jpg",450,299,false],"1536x1536":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/05\/6a765a1f04cc4ef4b69b4fd85fe79591.jpg",450,299,false],"2048x2048":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/05\/6a765a1f04cc4ef4b69b4fd85fe79591.jpg",450,299,false],"post-thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/05\/6a765a1f04cc4ef4b69b4fd85fe79591-240x172.jpg",240,172,true],"advps-thumb-one":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/05\/6a765a1f04cc4ef4b69b4fd85fe79591.jpg",450,299,false]},"rttpg_author":{"display_name":"V\u00fcsal Rafiqo\u011flu","author_link":"https:\/\/arantv.az\/?author=2"},"rttpg_comment":0,"rttpg_category":"<a href=\"https:\/\/arantv.az\/?cat=19\" rel=\"category\">G\u00fcnd\u0259m<\/a>","rttpg_excerpt":"Orta Asiya \u00f6lk\u0259l\u0259rind\u0259n Rusiyaya ged\u0259n \u0259m\u0259k miqrantlar\u0131n\u0131n say\u0131 xeyli azal\u0131b. \u018fsas s\u0259b\u0259b Rusiya Federasiyas\u0131n\u0131n miqrasiya siyas\u0259tinin s\u0259rtl\u0259\u015fdirilm\u0259si, miqrantlar\u0131n t\u0259qib olunmas\u0131, incidilm\u0259sidir. Bu, \u0259m\u0259k miqrantlar\u0131n\u0131n ax\u0131n\u0131n\u0131n azalmas\u0131na s\u0259b\u0259b olub. Eyni zamanda bu siyas\u0259t miqrantlar\u0131n Rusiyadan \u00f6lk\u0259l\u0259rin\u0259 pul k\u00f6\u00e7\u00fcrm\u0259l\u0259rinin h\u0259cmini d\u0259 azald\u0131b. Bu \u00f6lk\u0259l\u0259rin \u00dcDM-inin \u0259h\u0259miyy\u0259tli hiss\u0259sini xaricd\u0259n g\u00f6nd\u0259ril\u0259n valyuta t\u0259\u015fkil edir. Ancaq \u201crus qarda\u015flar\u0131\u201dndan a\u011f\u0131zlar\u0131 yanan&hellip;","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/806467"}],"collection":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=806467"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/806467\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":806469,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/806467\/revisions\/806469"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/806468"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=806467"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=806467"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=806467"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}