{"id":806657,"date":"2025-05-16T22:31:16","date_gmt":"2025-05-16T18:31:16","guid":{"rendered":"https:\/\/arantv.az\/?p=806657"},"modified":"2025-05-16T22:31:16","modified_gmt":"2025-05-16T18:31:16","slug":"bir-s%c9%99h%c9%99r-oyandiniz-v%c9%99-sizi-tanimadilar-bu-x%c9%99st%c9%99lik-bel%c9%99-baslayir-x%c9%99b%c9%99rdarliq","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/arantv.az\/?p=806657","title":{"rendered":"Bir s\u0259h\u0259r oyand\u0131n\u0131z v\u0259 sizi tan\u0131mad\u0131lar \u2013 Bu x\u0259st\u0259lik bel\u0259 ba\u015flay\u0131r \u2013 X\u018fB\u018fRDARLIQ"},"content":{"rendered":"<p>T\u0259s\u0259vv\u00fcr edin, bir g\u00fcn h\u0259r \u015fey qaydas\u0131ndad\u0131r, sa\u011flam v\u0259 enerjilisiniz. Anid\u0259n ba\u015f a\u011fr\u0131lar\u0131, hals\u0131zl\u0131q, tarazl\u0131q poz\u011funlu\u011fu v\u0259 yadda\u015fda bulan\u0131ql\u0131q ba\u015flay\u0131r. H\u0259kim\u0259 m\u00fcraci\u0259t etdikd\u0259 is\u0259 e\u015fitdiyiniz diaqnoz sizi heyr\u0259tl\u0259ndirir: k\u0259skin dissemin\u0259edici ensefalomiyelit. Ad\u0131 \u00e7\u0259tin s\u0259sl\u0259ns\u0259 d\u0259, bu x\u0259st\u0259lik, \u0259slind\u0259, beyin v\u0259 onur\u011fa beynini h\u0259d\u0259f\u0259 alan, ani ba\u015flayan ciddi iltihabi bir pozuntudur.<\/p>\n<p>B\u0259s bu v\u0259ziyy\u0259t nec\u0259 yaran\u0131r? Kiml\u0259r risk alt\u0131ndad\u0131r v\u0259 bu c\u00fcr a\u011f\u0131r n\u0259tic\u0259l\u0259rl\u0259 qar\u015f\u0131la\u015fmamaq \u00fc\u00e7\u00fcn hans\u0131 t\u0259dbirl\u0259r g\u00f6r\u00fclm\u0259lidir?<\/p>\n<p>H\u0259kim, nevroloq R\u0259na Abbasova \u201cYeni Sabah\u201da a\u00e7\u0131qlamas\u0131nda beynin sa\u011flaml\u0131\u011f\u0131n\u0131 t\u0259hdid ed\u0259n bu nadir, lakin t\u0259hl\u00fck\u0259li x\u0259st\u0259liyin s\u0259b\u0259bl\u0259ri, \u0259lam\u0259tl\u0259ri v\u0259 qorunma yollar\u0131ndan b\u0259hs edib:<\/p>\n<p>\u201cK\u0259skin dissemine olunmu\u015f ensefalomiyelit \u2013 m\u0259rk\u0259zi sinir sistemind\u0259 (beyin v\u0259 onur\u011fa beyni) iltihabi prosesl\u0259rl\u0259 m\u00fc\u015fahid\u0259 olunan, autoimmun m\u0259n\u015f\u0259li bir x\u0259st\u0259likdir. Bu zaman orqanizmin immun sistemi beyin v\u0259 onur\u011fa beynind\u0259ki sa\u011flam sinir toxumalar\u0131na h\u00fccum edir. N\u0259tic\u0259d\u0259 sinirl\u0259ri qoruyan mielin qi\u015fas\u0131 z\u0259d\u0259l\u0259nir.<\/p>\n<p>S\u0259b\u0259bl\u0259rin\u0259 dig\u0259r a\u011f\u0131r x\u0259st\u0259likl\u0259rd\u0259 oldu\u011fu kimi bakteriyal virus, immun sisteminin z\u0259ifl\u0259m\u0259si kimi al\u0259matl\u0259r aiddir. \u0130mmun sistemi z\u0259ifl\u0259yibs\u0259, yaxud hans\u0131sa infeksion x\u0259st\u0259lik varsa, tam m\u00fcalic\u0259 olunmay\u0131b, \u0259lam\u0259tl\u0259r\u0259 diqq\u0259t yetirilm\u0259diyind\u0259 yaran\u0131r. Y\u00fcks\u0259k h\u0259rar\u0259t, i\u015ftahan\u0131n k\u0259silm\u0259si kimi simptomlar \u00fcmumi infeksion \u0259lam\u0259tl\u0259rdir. Ba\u015f a\u011fr\u0131lar\u0131, g\u00f6zd\u0259 iki g\u00f6rm\u0259, beyin struktur v\u0259 qi\u015falar\u0131 proses\u0259 c\u0259lb olunursa, x\u0259st\u0259d\u0259 s\u0131rf beyin \u0259lam\u0259tl\u0259ri \u0259m\u0259l\u0259 g\u0259lir. Bura q\u0131colmalar, hu\u015fun alaqaranl\u0131q olmas\u0131, g\u00f6rm\u0259 qabiliyy\u0259tinin pozulmas\u0131, yeri\u015fin itirilm\u0259si, t\u0259krar qusmalar v\u0259 s. art\u0131q beyin \u0259lam\u0259tl\u0259ridir.<\/p>\n<p>Qorunmaq \u00fc\u00e7\u00fcn infeksiya v\u0259 viruslara ciddi yana\u015fmaq laz\u0131md\u0131r. H\u0259r hans\u0131sa infeksion x\u0259st\u0259lik varsa, ayaq\u00fcst\u00fc ke\u00e7irm\u0259m\u0259k laz\u0131md\u0131r. X\u0259st\u0259liyin ba\u015flan\u011f\u0131c\u0131nda bir ne\u00e7\u0259 g\u00fcn daha ciddi rejimd\u0259 m\u00fcalic\u0259 olunmaq laz\u0131md\u0131r. H\u0259kimsiz \u00f6z\u00fcn\u00fc m\u00fcalic\u0259 etm\u0259k olmaz\u201d.<\/p>\n<p>R.Abbasova oxucular\u0131m\u0131za vaxt\u0131nda h\u0259kim\u0259 m\u00fcraci\u0259t etm\u0259yi v\u0259 \u00f6zba\u015f\u0131na davranmaqdan qa\u00e7\u0131nma\u011f\u0131 m\u0259sl\u0259h\u0259t g\u00f6r\u00fcb:<\/p>\n<p>\u201cB\u00fct\u00fcn infeksion x\u0259st\u0259likl\u0259rd\u0259 i\u015ftaha azal\u0131r, insan yem\u0259k yemir, qusur, maye itirir. Bu balans\u0131 b\u0259rpa etm\u0259k laz\u0131md\u0131r. H\u0259kim\u0259 vaxt\u0131nda m\u00fcraci\u0259t etm\u0259k m\u00fctl\u0259qdir. B\u0259z\u0259n x\u0259st\u0259l\u0259rd\u0259 ke\u00e7ici olaraq yax\u015f\u0131la\u015fma olur v\u0259 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcrl\u0259r ki, h\u0259kimin yazd\u0131\u011f\u0131 d\u0259rmanlar\u0131 q\u0259bul etm\u0259y\u0259 v\u0259 t\u0259krar m\u00fcraci\u0259t etm\u0259y\u0259 ehtiyac yoxdur. Yaxud t\u0259yin olunan m\u00fcayin\u0259l\u0259r\u0259 g\u0259lm\u0259kd\u0259n boyun qa\u00e7\u0131r\u0131rlar ki, adi qripdir he\u00e7 n\u0259 olmaz. Bunlar\u0131n ham\u0131s\u0131 bir x\u0259st\u0259liyin a\u011f\u0131rla\u015fmas\u0131nda \u015f\u0259rtdir\u201d.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>T\u0259s\u0259vv\u00fcr edin, bir g\u00fcn h\u0259r \u015fey qaydas\u0131ndad\u0131r, sa\u011flam v\u0259 enerjilisiniz. Anid\u0259n ba\u015f a\u011fr\u0131lar\u0131, hals\u0131zl\u0131q, tarazl\u0131q poz\u011funlu\u011fu v\u0259 yadda\u015fda bulan\u0131ql\u0131q ba\u015flay\u0131r. H\u0259kim\u0259 m\u00fcraci\u0259t etdikd\u0259 is\u0259 e\u015fitdiyiniz diaqnoz sizi heyr\u0259tl\u0259ndirir: k\u0259skin dissemin\u0259edici ensefalomiyelit. Ad\u0131 \u00e7\u0259tin s\u0259sl\u0259ns\u0259 d\u0259, bu x\u0259st\u0259lik, \u0259slind\u0259, beyin v\u0259 onur\u011fa beynini h\u0259d\u0259f\u0259 alan, ani ba\u015flayan ciddi iltihabi bir pozuntudur. B\u0259s bu v\u0259ziyy\u0259t nec\u0259 yaran\u0131r? Kiml\u0259r risk alt\u0131ndad\u0131r v\u0259 bu c\u00fcr a\u011f\u0131r n\u0259tic\u0259l\u0259rl\u0259 qar\u015f\u0131la\u015fmamaq \u00fc\u00e7\u00fcn hans\u0131 t\u0259dbirl\u0259r g\u00f6r\u00fclm\u0259lidir? H\u0259kim, nevroloq R\u0259na Abbasova \u201cYeni Sabah\u201da a\u00e7\u0131qlamas\u0131nda beynin sa\u011flaml\u0131\u011f\u0131n\u0131 t\u0259hdid ed\u0259n bu nadir, lakin t\u0259hl\u00fck\u0259li x\u0259st\u0259liyin s\u0259b\u0259bl\u0259ri, \u0259lam\u0259tl\u0259ri v\u0259 qorunma yollar\u0131ndan b\u0259hs&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":806658,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0},"categories":[1],"tags":[],"aioseo_notices":[],"gutentor_comment":0,"rttpg_featured_image_url":{"full":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/05\/14ee1b61a1deddc546585d65ba5a36cc.jpg",750,422,false],"landscape":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/05\/14ee1b61a1deddc546585d65ba5a36cc.jpg",750,422,false],"portraits":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/05\/14ee1b61a1deddc546585d65ba5a36cc.jpg",750,422,false],"thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/05\/14ee1b61a1deddc546585d65ba5a36cc-500x280.jpg",500,280,true],"medium":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/05\/14ee1b61a1deddc546585d65ba5a36cc-649x365.jpg",649,365,true],"large":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/05\/14ee1b61a1deddc546585d65ba5a36cc.jpg",640,360,false],"1536x1536":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/05\/14ee1b61a1deddc546585d65ba5a36cc.jpg",750,422,false],"2048x2048":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/05\/14ee1b61a1deddc546585d65ba5a36cc.jpg",750,422,false],"post-thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/05\/14ee1b61a1deddc546585d65ba5a36cc-240x172.jpg",240,172,true],"advps-thumb-one":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/05\/14ee1b61a1deddc546585d65ba5a36cc.jpg",750,422,false]},"rttpg_author":{"display_name":"V\u00fcsal Rafiqo\u011flu","author_link":"https:\/\/arantv.az\/?author=2"},"rttpg_comment":0,"rttpg_category":"<a href=\"https:\/\/arantv.az\/?cat=1\" rel=\"category\">C\u0259miyy\u0259t<\/a>","rttpg_excerpt":"T\u0259s\u0259vv\u00fcr edin, bir g\u00fcn h\u0259r \u015fey qaydas\u0131ndad\u0131r, sa\u011flam v\u0259 enerjilisiniz. Anid\u0259n ba\u015f a\u011fr\u0131lar\u0131, hals\u0131zl\u0131q, tarazl\u0131q poz\u011funlu\u011fu v\u0259 yadda\u015fda bulan\u0131ql\u0131q ba\u015flay\u0131r. H\u0259kim\u0259 m\u00fcraci\u0259t etdikd\u0259 is\u0259 e\u015fitdiyiniz diaqnoz sizi heyr\u0259tl\u0259ndirir: k\u0259skin dissemin\u0259edici ensefalomiyelit. Ad\u0131 \u00e7\u0259tin s\u0259sl\u0259ns\u0259 d\u0259, bu x\u0259st\u0259lik, \u0259slind\u0259, beyin v\u0259 onur\u011fa beynini h\u0259d\u0259f\u0259 alan, ani ba\u015flayan ciddi iltihabi bir pozuntudur. B\u0259s bu v\u0259ziyy\u0259t nec\u0259 yaran\u0131r?&hellip;","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/806657"}],"collection":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=806657"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/806657\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":806659,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/806657\/revisions\/806659"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/806658"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=806657"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=806657"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=806657"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}