{"id":806888,"date":"2025-05-19T09:02:08","date_gmt":"2025-05-19T05:02:08","guid":{"rendered":"https:\/\/arantv.az\/?p=806888"},"modified":"2025-05-19T09:02:08","modified_gmt":"2025-05-19T05:02:08","slug":"tez-tez-q%c9%99hv%c9%99-ic%c9%99nl%c9%99rin-s%c9%99k%c9%99r-x%c9%99st%c9%99liyin%c9%99-tutulma-riski-azalir-yeni-arasdirma","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/arantv.az\/?p=806888","title":{"rendered":"Tez-tez q\u0259hv\u0259 i\u00e7\u0259nl\u0259rin \u015f\u0259k\u0259r x\u0259st\u0259liyin\u0259 tutulma riski azal\u0131r &#8211; Yeni ARA\u015eDIRMA"},"content":{"rendered":"<p><strong>Ara\u015fd\u0131rmalar s\u00fcbut edib ki, m\u00fcnt\u0259z\u0259m q\u0259hv\u0259 istehlak\u0131 qan \u015f\u0259k\u0259rinin s\u0259viyy\u0259sin\u0259 birba\u015fa t\u0259sir g\u00f6st\u0259rir.<\/strong><\/p>\n<p>M\u0259lum olub ki, s\u0259h\u0259r\u0259 bir fincan q\u0259hv\u0259 il\u0259 ba\u015flamaq v\u0259rdi\u015fi\u00a0t\u0259kc\u0259 canland\u0131r\u0131c\u0131 deyil, h\u0259m d\u0259 Tip 2 diabet inki\u015faf \u015fans\u0131n\u0131 azalda bil\u0259r.<\/p>\n<p>Aliml\u0259r bu q\u0259na\u0259t\u0259 uzun ill\u0259r davam ed\u0259n m\u00fc\u015fahid\u0259d\u0259n sonra g\u0259libl\u0259r.<\/p>\n<p><strong>Ara\u015fd\u0131rma n\u0259 g\u00f6st\u0259rib?<\/strong><\/p>\n<p>Ara\u015fd\u0131rmada \u0259vv\u0259ll\u0259r hamil\u0259lik zaman\u0131 karbohidrat m\u00fcbadil\u0259sinin m\u00fcv\u0259qq\u0259ti pozulmas\u0131 olan gestational diabet diaqnozu qoyulmu\u015f 4522 qad\u0131n i\u015ftirak edib. Ara\u015fd\u0131rma 1991-ci ild\u0259n 2017-ci il\u0259 q\u0259d\u0259r, h\u0259r 2-4 ild\u0259n bir m\u00fcnt\u0259z\u0259m sor\u011fu anketl\u0259ri il\u0259 apar\u0131l\u0131b. Rasion, v\u0259rdi\u015fl\u0259r, fiziki f\u0259aliyy\u0259t s\u0259viyy\u0259l\u0259ri, q\u0259hv\u0259 istehlak\u0131 (h\u0259m kofeinli, h\u0259m d\u0259 kofeinsiz) v\u0259 \u00fcmumi sa\u011flaml\u0131q n\u0259z\u0259r\u0259 al\u0131n\u0131b.<\/p>\n<p>Bundan \u0259lav\u0259, 2012 v\u0259 2014-c\u00fc ill\u0259r aras\u0131nda ql\u00fckoza m\u00fcbadil\u0259si il\u0259 ba\u011fl\u0131 markerl\u0259ri \u00f6yr\u0259nm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn b\u0259zi i\u015ftirak\u00e7\u0131lardan qan n\u00fcmun\u0259l\u0259ri g\u00f6t\u00fcr\u00fcl\u00fcb.<\/p>\n<p><strong>Q\u0259hv\u0259 diabet riskin\u0259 nec\u0259 t\u0259sir edir?<\/strong><\/p>\n<p>Qad\u0131nlardan 979-da n\u0259tic\u0259d\u0259 2-ci tip diabet inki\u015faf etdirib. Bununla bel\u0259, m\u00fcnt\u0259z\u0259m olaraq kofeinli q\u0259hv\u0259 i\u00e7\u0259nl\u0259rd\u0259 bu x\u0259st\u0259liy\u0259 tutulma ehtimal\u0131 daha az olub. Ara\u015fd\u0131rma\u00e7\u0131lar q\u0259hv\u0259nin insulin h\u0259ssasl\u0131\u011f\u0131na v\u0259 karbohidrat m\u00fcbadil\u0259sin\u0259 m\u00fcsb\u0259t t\u0259sir g\u00f6st\u0259r\u0259 bil\u0259c\u0259yi q\u0259na\u0259tin\u0259 g\u0259libl\u0259r.<\/p>\n<p>Dietoloq Ember Diksonun s\u00f6zl\u0259rin\u0259 g\u00f6r\u0259, ara\u015fd\u0131rma risk alt\u0131nda olan qad\u0131nlar \u00fc\u00e7\u00fcn x\u00fcsusil\u0259 vacibdir. O qeyd edir ki, kofeinin t\u0259sirl\u0259ri ki\u015fil\u0259r v\u0259 qad\u0131nlar aras\u0131nda f\u0259rqli ola bil\u0259r, bu sah\u0259 \u0259lav\u0259 ara\u015fd\u0131rma t\u0259l\u0259b edir.<\/p>\n<p><strong>Niy\u0259 kofein faydal\u0131 ola bil\u0259r?<\/strong><\/p>\n<p>Q\u0259hv\u0259nin \u0259sas aktiv komponenti olan kofein yuxululu\u011fa s\u0259b\u0259b olan adenozinin t\u0259sirini bloklayaraq sinir sistemini stimulla\u015fd\u0131r\u0131r. Bu, dolay\u0131 yolla insulin s\u0259viyy\u0259l\u0259rin\u0259 t\u0259sir edir v\u0259 ql\u00fckozan\u0131n h\u00fcceyr\u0259l\u0259r t\u0259r\u0259find\u0259n daha yax\u015f\u0131 m\u0259nims\u0259nilm\u0259sin\u0259 k\u00f6m\u0259k edir.<\/p>\n<p>Bundan \u0259lav\u0259, m\u00fcnt\u0259z\u0259m q\u0259hv\u0259 istehlak\u0131 metabolizmin artmas\u0131, normal \u00e7\u0259kinin qorunmas\u0131 v\u0259 qan t\u0259zyiqinin a\u015fa\u011f\u0131 sal\u0131nmas\u0131 il\u0259 \u0259laq\u0259l\u0259ndirilir &#8211; diabetin qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131n al\u0131nmas\u0131 il\u0259 yax\u0131ndan \u0259laq\u0259li amill\u0259r.<\/p>\n<p>Dietoloqlar m\u00fc\u0259yy\u0259n miqdar\u0131 ke\u00e7m\u0259\u0259yi t\u00f6vsiy\u0259 edirl\u0259r: g\u00fcnd\u0259 1-3 fincan q\u0259hv\u0259 \u0259ks\u0259r insanlar \u00fc\u00e7\u00fcn t\u0259hl\u00fck\u0259siz v\u0259 h\u0259tta sa\u011flam doza hesab olunur.\/\/Lent.az<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Ara\u015fd\u0131rmalar s\u00fcbut edib ki, m\u00fcnt\u0259z\u0259m q\u0259hv\u0259 istehlak\u0131 qan \u015f\u0259k\u0259rinin s\u0259viyy\u0259sin\u0259 birba\u015fa t\u0259sir g\u00f6st\u0259rir. M\u0259lum olub ki, s\u0259h\u0259r\u0259 bir fincan q\u0259hv\u0259 il\u0259 ba\u015flamaq v\u0259rdi\u015fi\u00a0t\u0259kc\u0259 canland\u0131r\u0131c\u0131 deyil, h\u0259m d\u0259 Tip 2 diabet inki\u015faf \u015fans\u0131n\u0131 azalda bil\u0259r. Aliml\u0259r bu q\u0259na\u0259t\u0259 uzun ill\u0259r davam ed\u0259n m\u00fc\u015fahid\u0259d\u0259n sonra g\u0259libl\u0259r. Ara\u015fd\u0131rma n\u0259 g\u00f6st\u0259rib? Ara\u015fd\u0131rmada \u0259vv\u0259ll\u0259r hamil\u0259lik zaman\u0131 karbohidrat m\u00fcbadil\u0259sinin m\u00fcv\u0259qq\u0259ti pozulmas\u0131 olan gestational diabet diaqnozu qoyulmu\u015f 4522 qad\u0131n i\u015ftirak edib. Ara\u015fd\u0131rma 1991-ci ild\u0259n 2017-ci il\u0259 q\u0259d\u0259r, h\u0259r 2-4 ild\u0259n bir m\u00fcnt\u0259z\u0259m sor\u011fu anketl\u0259ri il\u0259 apar\u0131l\u0131b. Rasion, v\u0259rdi\u015fl\u0259r, fiziki f\u0259aliyy\u0259t s\u0259viyy\u0259l\u0259ri, q\u0259hv\u0259 istehlak\u0131 (h\u0259m kofeinli, h\u0259m d\u0259&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":806889,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0},"categories":[1],"tags":[],"aioseo_notices":[],"gutentor_comment":0,"rttpg_featured_image_url":{"full":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/05\/5fe4ed209c52cd2e5a5f74afd29bc586.jpg",812,500,false],"landscape":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/05\/5fe4ed209c52cd2e5a5f74afd29bc586.jpg",812,500,false],"portraits":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/05\/5fe4ed209c52cd2e5a5f74afd29bc586.jpg",812,500,false],"thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/05\/5fe4ed209c52cd2e5a5f74afd29bc586-500x280.jpg",500,280,true],"medium":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/05\/5fe4ed209c52cd2e5a5f74afd29bc586-593x365.jpg",593,365,true],"large":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/05\/5fe4ed209c52cd2e5a5f74afd29bc586.jpg",640,394,false],"1536x1536":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/05\/5fe4ed209c52cd2e5a5f74afd29bc586.jpg",812,500,false],"2048x2048":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/05\/5fe4ed209c52cd2e5a5f74afd29bc586.jpg",812,500,false],"post-thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/05\/5fe4ed209c52cd2e5a5f74afd29bc586-240x172.jpg",240,172,true],"advps-thumb-one":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/05\/5fe4ed209c52cd2e5a5f74afd29bc586.jpg",812,500,false]},"rttpg_author":{"display_name":"V\u00fcsal Rafiqo\u011flu","author_link":"https:\/\/arantv.az\/?author=2"},"rttpg_comment":0,"rttpg_category":"<a href=\"https:\/\/arantv.az\/?cat=1\" rel=\"category\">C\u0259miyy\u0259t<\/a>","rttpg_excerpt":"Ara\u015fd\u0131rmalar s\u00fcbut edib ki, m\u00fcnt\u0259z\u0259m q\u0259hv\u0259 istehlak\u0131 qan \u015f\u0259k\u0259rinin s\u0259viyy\u0259sin\u0259 birba\u015fa t\u0259sir g\u00f6st\u0259rir. M\u0259lum olub ki, s\u0259h\u0259r\u0259 bir fincan q\u0259hv\u0259 il\u0259 ba\u015flamaq v\u0259rdi\u015fi\u00a0t\u0259kc\u0259 canland\u0131r\u0131c\u0131 deyil, h\u0259m d\u0259 Tip 2 diabet inki\u015faf \u015fans\u0131n\u0131 azalda bil\u0259r. Aliml\u0259r bu q\u0259na\u0259t\u0259 uzun ill\u0259r davam ed\u0259n m\u00fc\u015fahid\u0259d\u0259n sonra g\u0259libl\u0259r. Ara\u015fd\u0131rma n\u0259 g\u00f6st\u0259rib? Ara\u015fd\u0131rmada \u0259vv\u0259ll\u0259r hamil\u0259lik zaman\u0131 karbohidrat m\u00fcbadil\u0259sinin m\u00fcv\u0259qq\u0259ti pozulmas\u0131&hellip;","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/806888"}],"collection":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=806888"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/806888\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":806890,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/806888\/revisions\/806890"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/806889"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=806888"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=806888"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=806888"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}