{"id":811375,"date":"2025-06-17T13:53:27","date_gmt":"2025-06-17T09:53:27","guid":{"rendered":"https:\/\/arantv.az\/?p=811375"},"modified":"2025-06-17T13:53:27","modified_gmt":"2025-06-17T09:53:27","slug":"beyn%c9%99lxalq-al%c9%99m%c9%99-veril%c9%99n-muhum-strateji-mesaj","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/arantv.az\/?p=811375","title":{"rendered":"Beyn\u0259lxalq al\u0259m\u0259 veril\u0259n m\u00fch\u00fcm strateji mesaj"},"content":{"rendered":"<p><em><strong>15 iyun 2021-ci ild\u0259 \u015eu\u015fada imzalanan M\u00fctt\u0259fiqlik B\u0259yannam\u0259si t\u0259kc\u0259 iki d\u00f6vl\u0259tin h\u00fcquqi-siyasi s\u0259n\u0259di deyil, h\u0259m d\u0259 beyn\u0259lxalq al\u0259m\u0259 veril\u0259n m\u00fch\u00fcm strateji mesaj idi. Bu mesaj\u0131n mahiyy\u0259tind\u0259 bir ne\u00e7\u0259 \u0259sas element dayan\u0131r:<\/strong><\/em><\/p>\n<p><strong>Qaraba\u011f z\u0259f\u0259rinin t\u0259sdiqi v\u0259 davam\u0131:<\/strong>\u00a0B\u0259yannam\u0259nin \u015eu\u015fada imzalanmas\u0131 t\u0259sad\u00fcfi deyildi. Bu, V\u0259t\u0259n m\u00fcharib\u0259sind\u0259 qazan\u0131lm\u0131\u015f tarixi q\u0259l\u0259b\u0259nin r\u0259mzi v\u0259 siyasi t\u0259sdiqi idi. Bu aktla Az\u0259rbaycan d\u00fcnyaya g\u00f6st\u0259rdi ki, i\u015f\u011fal\u00e7\u0131 q\u00fcvv\u0259l\u0259rin t\u0259mizl\u0259ndiyi torpaqlar art\u0131q suveren Az\u0259rbaycan d\u00f6vl\u0259tinin t\u0259rkib hiss\u0259sidir v\u0259 burada qlobal \u0259h\u0259miyy\u0259tli q\u0259rarlar q\u0259bul olunur.<\/p>\n<p><strong>Regional g\u00fcc mesaj\u0131:\u00a0<\/strong>T\u00fcrkiy\u0259 v\u0259 Az\u0259rbaycan\u0131n b\u0259rab\u0259rh\u00fcquqlu v\u0259 birm\u0259nal\u0131 \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131\u011f\u0131 regionda yeni g\u00fcc balans\u0131n\u0131n formala\u015fmas\u0131na s\u0259b\u0259b oldu. Bu, C\u0259nubi Qafqazda h\u0259m siyasi, h\u0259m d\u0259 h\u0259rbi bax\u0131mdan yeni reall\u0131qlar\u0131n yarad\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6st\u0259r\u0259n strateji siqnald\u0131r.<\/p>\n<p><strong>Geosiyasi sabitliyin t\u0259mini:<\/strong>\u00a0\u0130mzalanan s\u0259n\u0259d, iki d\u00f6vl\u0259tin regional sabitliy\u0259 v\u0259 t\u0259hl\u00fck\u0259sizliy\u0259 verdiyi \u00f6n\u0259mi vur\u011fulay\u0131r. O, h\u0259m d\u0259 qon\u015fu \u00f6lk\u0259l\u0259r\u0259 v\u0259 beyn\u0259lxalq t\u0259\u015fkilatlara g\u00f6st\u0259rdi ki, Az\u0259rbaycan v\u0259 T\u00fcrkiy\u0259 regionda m\u00fcst\u0259qil, \u00e7evik v\u0259 balansl\u0131 siyas\u0259t y\u00fcr\u00fcd\u00fcr.<\/p>\n<p>\u015eu\u015fa B\u0259yannam\u0259si iki \u00f6lk\u0259 aras\u0131nda r\u0259smi m\u00fctt\u0259fiqlik m\u00fcnasib\u0259tl\u0259rinin qurulmas\u0131n\u0131 t\u0259sdiq ed\u0259n s\u0259n\u0259ddir. Bu m\u00fcnasib\u0259tl\u0259r a\u015fa\u011f\u0131dak\u0131 elementl\u0259r \u00fcz\u0259rind\u0259 qurulub: H\u0259rbi \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131q v\u0259 birg\u0259 m\u00fcdafi\u0259: B\u0259yannam\u0259d\u0259 qeyd olunur ki, \u0259g\u0259r t\u0259r\u0259fl\u0259rd\u0259n biri \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc bir t\u0259r\u0259f t\u0259r\u0259find\u0259n h\u0259rbi h\u00fccuma m\u0259ruz qalarsa, dig\u0259r t\u0259r\u0259f b\u00fct\u00fcn vasit\u0259l\u0259rl\u0259 yard\u0131m g\u00f6st\u0259r\u0259c\u0259k. Bu, NATO-nun \u201c5-ci madd\u0259\u201d prinsipini xat\u0131rladan bir yana\u015fmad\u0131r v\u0259 y\u00fcks\u0259k t\u0259hl\u00fck\u0259sizlik z\u0259man\u0259tidir.<\/p>\n<p><strong>\u0130ctimai v\u0259 m\u0259d\u0259ni m\u00fctt\u0259fiqlik:<\/strong>\u00a0Sars\u0131lmaz m\u00fctt\u0259fiqliyin yaln\u0131z h\u0259rbi v\u0259 siyasi deyil, h\u0259m d\u0259 c\u0259miyy\u0259tl\u0259raras\u0131 s\u0259viyy\u0259d\u0259 qurulmas\u0131 n\u0259z\u0259rd\u0259 tutulur. Bu, dil, din, m\u0259d\u0259niyy\u0259t v\u0259 tarix birliyi fonunda m\u00f6hk\u0259ml\u0259nir.\u00a0Etibarl\u0131 v\u0259 uzunm\u00fcdd\u0259tli t\u0259r\u0259fda\u015fl\u0131q: B\u0259yannam\u0259 m\u00fctt\u0259fiqliyin konjonktura \u0259sas\u0131nda deyil, tarixi \u0259saslara v\u0259 g\u0259l\u0259c\u0259y\u0259 y\u00f6n\u0259lmi\u015f strateji vizyona \u0259sasland\u0131\u011f\u0131n\u0131 t\u0259sdiql\u0259yir. Bu m\u00fcnasib\u0259tl\u0259r art\u0131q d\u0259yi\u015fk\u0259n siyasi \u015f\u0259rtl\u0259r\u0259 deyil, m\u00f6hk\u0259m institusional bazaya s\u00f6yk\u0259nir. \u015eu\u015fa B\u0259yannam\u0259sinin \u0259n vacib m\u0259qamlar\u0131ndan biri \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131\u011f\u0131n yaln\u0131z h\u0259rbi v\u0259 siyasi sah\u0259l\u0259rl\u0259 m\u0259hdudla\u015fmamas\u0131d\u0131r. B\u0259yannam\u0259 b\u00fct\u00fcn sah\u0259l\u0259ri \u0259hat\u0259 ed\u0259n geni\u015f \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131q modelini n\u0259z\u0259rd\u0259 tutur:<\/p>\n<p><strong>\u0130qtisadiyyat v\u0259 enerji:<\/strong>\u00a0TANAP, TAP v\u0259 dig\u0259r enerji layih\u0259l\u0259ri il\u0259 h\u0259r iki \u00f6lk\u0259nin enerji t\u0259hl\u00fck\u0259sizliyi v\u0259 ixrac imkanlar\u0131 g\u00fccl\u0259ndirilir. Eyni zamanda s\u0259nayed\u0259, k\u0259nd t\u0259s\u0259rr\u00fcfat\u0131nda v\u0259 r\u0259q\u0259msal texnologiyalarda birg\u0259 layih\u0259l\u0259r t\u0259\u015fviq edilir.<\/p>\n<p><strong>N\u0259qliyyat v\u0259 logistika:<\/strong>\u00a0Z\u0259ng\u0259zur d\u0259hlizi bu \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131\u011f\u0131n parlaq n\u00fcmun\u0259sidir. Bu yol h\u0259m Az\u0259rbaycan\u0131 Nax\u00e7\u0131van vasit\u0259sil\u0259 T\u00fcrkiy\u0259y\u0259 ba\u011flay\u0131r, h\u0259m d\u0259 b\u00fct\u00fcn t\u00fcrk d\u00fcnyas\u0131n\u0131 birl\u0259\u015fdir\u0259n strateji damard\u0131r.<\/p>\n<p><strong>T\u0259hsil v\u0259 elm:<\/strong>\u00a0Universitetl\u0259raras\u0131 \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131qlar, ortaq elmi layih\u0259l\u0259r v\u0259 t\u0259l\u0259b\u0259 m\u00fcbadil\u0259l\u0259ri vasit\u0259sil\u0259 iki \u00f6lk\u0259nin g\u0259ncl\u0259ri aras\u0131nda inteqrasiya g\u00fccl\u0259ndirilir.<\/p>\n<p><strong>M\u0259d\u0259niyy\u0259t v\u0259 media:<\/strong>\u00a0Ortaq filml\u0259r, televiziya layih\u0259l\u0259ri v\u0259 \u0259d\u0259bi m\u00fcbadil\u0259l\u0259r milli-m\u0259n\u0259vi d\u0259y\u0259rl\u0259rin daha geni\u015f yay\u0131lmas\u0131na v\u0259 qlobal auditoriyalara \u00e7atd\u0131r\u0131lmas\u0131na imkan verir.<\/p>\n<p>\u015eu\u015fa B\u0259yannam\u0259si yaln\u0131z m\u00f6vcud v\u0259ziyy\u0259ti t\u0259sbit etmir, h\u0259m d\u0259 g\u0259l\u0259c\u0259y\u0259 y\u00f6n\u0259lik \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131q \u00fc\u00e7\u00fcn yeni imkanlar a\u00e7\u0131r. Bu perspektivl\u0259r bunlard\u0131r:<\/p>\n<p><strong>Ya\u015f\u0131l enerji v\u0259 texnologiya:<\/strong>\u00a0Az\u0259rbaycan\u0131n Qaraba\u011f v\u0259 \u015e\u0259rqi Z\u0259ng\u0259zur b\u00f6lg\u0259sind\u0259 ya\u015f\u0131l enerji zonas\u0131 elan etm\u0259si T\u00fcrkiy\u0259 il\u0259 bu sah\u0259d\u0259 yeni layih\u0259l\u0259r\u0259 \u015f\u0259rait yarad\u0131r. G\u00fcn\u0259\u015f, k\u00fcl\u0259k v\u0259 hidroenerji resurslar\u0131n\u0131n birg\u0259 istifad\u0259si planla\u015fd\u0131r\u0131l\u0131r.<\/p>\n<p>S\u00fcni intellekt v\u0259 r\u0259q\u0259msal transformasiya: Texnologiya sah\u0259sind\u0259 \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131q, kibert\u0259hl\u00fck\u0259sizlik v\u0259 innovativ startaplar\u0131n d\u0259st\u0259kl\u0259nm\u0259si vasit\u0259sil\u0259 r\u0259q\u0259msal iqtisadiyyat formala\u015fd\u0131r\u0131l\u0131r.<\/p>\n<p><strong>Ortaq h\u0259rbi s\u0259naye m\u00fc\u0259ssis\u0259l\u0259ri:<\/strong>\u00a0M\u00fcdafi\u0259 s\u0259nayesi sah\u0259sind\u0259 birg\u0259 istehsal v\u0259 texnoloji \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131q planlar\u0131, h\u0259r iki \u00f6lk\u0259nin h\u0259rbi potensial\u0131n\u0131 g\u00fccl\u0259ndir\u0259c\u0259k. Regional v\u0259 beyn\u0259lxalq t\u0259\u015fkilatlarda ortaq m\u00f6vqe: T\u00fcrk D\u00f6vl\u0259tl\u0259ri T\u0259\u015fkilat\u0131 \u00e7\u0259r\u00e7iv\u0259sind\u0259 inteqrasiya v\u0259 Avrasiya m\u0259kan\u0131nda birg\u0259 diplomatik t\u0259\u015f\u0259bb\u00fcsl\u0259r \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131\u011f\u0131n daha y\u00fcks\u0259k s\u0259viyy\u0259y\u0259 ke\u00e7m\u0259sini t\u0259min edir.\u015eu\u015fa B\u0259yannam\u0259sinin iqtisadi \u00f6l\u00e7\u00fcs\u00fc x\u00fcsusi vur\u011fulanmal\u0131d\u0131r. Bu s\u0259n\u0259d ikili iqtisadi m\u00fcnasib\u0259tl\u0259ri g\u00fccl\u0259ndirm\u0259kl\u0259 yana\u015f\u0131, regional iqtisadi inteqrasiyaya da t\u00f6hf\u0259 verir.<\/p>\n<p><strong>\u0130nvestisiya layih\u0259l\u0259ri:<\/strong>\u00a0T\u00fcrkiy\u0259 \u015firk\u0259tl\u0259ri Az\u0259rbaycanda, x\u00fcsusil\u0259 Qaraba\u011f b\u00f6lg\u0259sind\u0259 yenid\u0259nqurma i\u015fl\u0259rind\u0259 aktiv i\u015ftirak edir. Bu, h\u0259m Az\u0259rbaycan\u0131n infrastrukturunu yenil\u0259yir, h\u0259m d\u0259 T\u00fcrkiy\u0259 \u00fc\u00e7\u00fcn yeni bazarlar a\u00e7\u0131r.<\/p>\n<p>Ticar\u0259t d\u00f6vriyy\u0259sinin art\u0131r\u0131lmas\u0131: Preferensial ticar\u0259t raz\u0131la\u015fmalar\u0131 v\u0259 g\u00f6mr\u00fck sad\u0259l\u0259\u015fdirm\u0259l\u0259ri il\u0259 ticar\u0259t d\u00f6vriyy\u0259si s\u00fcr\u0259tl\u0259 art\u0131r. 2023-c\u00fc ild\u0259 Az\u0259rbaycan-T\u00fcrkiy\u0259 ticar\u0259t d\u00f6vriyy\u0259si 6 milyard dollara yax\u0131nla\u015fm\u0131\u015fd\u0131r.<\/p>\n<p><strong>Enerji v\u0259 tranzit imkanlar\u0131:\u00a0<\/strong>Az\u0259rbaycan\u0131n enerji ehtiyatlar\u0131 v\u0259 T\u00fcrkiy\u0259nin tranzit m\u00f6vqeyi birl\u0259\u015f\u0259r\u0259k Avropaya alternativ enerji mar\u015frutu yarad\u0131r. Bu da h\u0259r iki \u00f6lk\u0259nin geoiqtisadi \u00e7\u0259kisini art\u0131r\u0131r.<\/p>\n<p><em><strong>Aydan H\u00fcseynal\u0131yeva,<br \/>\nTurizm v\u0259 Sosial Xidm\u0259tl\u0259r \u00fczr\u0259 Bak\u0131 D\u00f6vl\u0259t Pe\u015f\u0259 Liseyinin \u0259m\u0259kda\u015f\u0131<\/strong><\/em><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>15 iyun 2021-ci ild\u0259 \u015eu\u015fada imzalanan M\u00fctt\u0259fiqlik B\u0259yannam\u0259si t\u0259kc\u0259 iki d\u00f6vl\u0259tin h\u00fcquqi-siyasi s\u0259n\u0259di deyil, h\u0259m d\u0259 beyn\u0259lxalq al\u0259m\u0259 veril\u0259n m\u00fch\u00fcm strateji mesaj idi. Bu mesaj\u0131n mahiyy\u0259tind\u0259 bir ne\u00e7\u0259 \u0259sas element dayan\u0131r: Qaraba\u011f z\u0259f\u0259rinin t\u0259sdiqi v\u0259 davam\u0131:\u00a0B\u0259yannam\u0259nin \u015eu\u015fada imzalanmas\u0131 t\u0259sad\u00fcfi deyildi. Bu, V\u0259t\u0259n m\u00fcharib\u0259sind\u0259 qazan\u0131lm\u0131\u015f tarixi q\u0259l\u0259b\u0259nin r\u0259mzi v\u0259 siyasi t\u0259sdiqi idi. Bu aktla Az\u0259rbaycan d\u00fcnyaya g\u00f6st\u0259rdi ki, i\u015f\u011fal\u00e7\u0131 q\u00fcvv\u0259l\u0259rin t\u0259mizl\u0259ndiyi torpaqlar art\u0131q suveren Az\u0259rbaycan d\u00f6vl\u0259tinin t\u0259rkib hiss\u0259sidir v\u0259 burada qlobal \u0259h\u0259miyy\u0259tli q\u0259rarlar q\u0259bul olunur. Regional g\u00fcc mesaj\u0131:\u00a0T\u00fcrkiy\u0259 v\u0259 Az\u0259rbaycan\u0131n b\u0259rab\u0259rh\u00fcquqlu v\u0259 birm\u0259nal\u0131 \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131\u011f\u0131 regionda yeni g\u00fcc balans\u0131n\u0131n formala\u015fmas\u0131na s\u0259b\u0259b oldu.&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":811376,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0},"categories":[19],"tags":[],"aioseo_notices":[],"gutentor_comment":0,"rttpg_featured_image_url":{"full":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/d16509f6171344834420848355310802916.jpg",975,540,false],"landscape":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/d16509f6171344834420848355310802916.jpg",975,540,false],"portraits":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/d16509f6171344834420848355310802916.jpg",975,540,false],"thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/d16509f6171344834420848355310802916-500x280.jpg",500,280,true],"medium":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/d16509f6171344834420848355310802916-660x365.jpg",660,365,true],"large":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/d16509f6171344834420848355310802916-840x465.jpg",640,354,true],"1536x1536":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/d16509f6171344834420848355310802916.jpg",975,540,false],"2048x2048":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/d16509f6171344834420848355310802916.jpg",975,540,false],"post-thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/d16509f6171344834420848355310802916-240x172.jpg",240,172,true],"advps-thumb-one":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/d16509f6171344834420848355310802916.jpg",975,540,false]},"rttpg_author":{"display_name":"V\u00fcsal Rafiqo\u011flu","author_link":"https:\/\/arantv.az\/?author=2"},"rttpg_comment":0,"rttpg_category":"<a href=\"https:\/\/arantv.az\/?cat=19\" rel=\"category\">G\u00fcnd\u0259m<\/a>","rttpg_excerpt":"15 iyun 2021-ci ild\u0259 \u015eu\u015fada imzalanan M\u00fctt\u0259fiqlik B\u0259yannam\u0259si t\u0259kc\u0259 iki d\u00f6vl\u0259tin h\u00fcquqi-siyasi s\u0259n\u0259di deyil, h\u0259m d\u0259 beyn\u0259lxalq al\u0259m\u0259 veril\u0259n m\u00fch\u00fcm strateji mesaj idi. Bu mesaj\u0131n mahiyy\u0259tind\u0259 bir ne\u00e7\u0259 \u0259sas element dayan\u0131r: Qaraba\u011f z\u0259f\u0259rinin t\u0259sdiqi v\u0259 davam\u0131:\u00a0B\u0259yannam\u0259nin \u015eu\u015fada imzalanmas\u0131 t\u0259sad\u00fcfi deyildi. Bu, V\u0259t\u0259n m\u00fcharib\u0259sind\u0259 qazan\u0131lm\u0131\u015f tarixi q\u0259l\u0259b\u0259nin r\u0259mzi v\u0259 siyasi t\u0259sdiqi idi. Bu aktla Az\u0259rbaycan d\u00fcnyaya&hellip;","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/811375"}],"collection":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=811375"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/811375\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":811377,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/811375\/revisions\/811377"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/811376"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=811375"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=811375"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=811375"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}