{"id":812274,"date":"2025-06-21T22:06:11","date_gmt":"2025-06-21T18:06:11","guid":{"rendered":"https:\/\/arantv.az\/?p=812274"},"modified":"2025-06-21T22:06:11","modified_gmt":"2025-06-21T18:06:11","slug":"nikahlar-artir-bosanmalar-azalir-s%c9%99b%c9%99bl%c9%99r-n%c9%99dir-2","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/arantv.az\/?p=812274","title":{"rendered":"Nikahlar art\u0131r, bo\u015fanmalar azal\u0131r: s\u0259b\u0259bl\u0259r n\u0259dir?"},"content":{"rendered":"<p>Sosioloq: &#8220;Bo\u015fanmalar\u0131n say\u0131nda azalma m\u00fc\u015fahid\u0259 olunmayacaq, \u0259ksin\u0259, art\u0131m tendensiyas\u0131 g\u00fccl\u0259n\u0259c\u0259k&#8221;<br \/>\nCari ilin ilk d\u00f6rd ay\u0131nda \u018fdliyy\u0259 Nazirliyinin rayon (\u015f\u0259h\u0259r) qeydiyyat \u015f\u00f6b\u0259l\u0259ri t\u0259r\u0259find\u0259n 14 953 nikah v\u0259 6 784 bo\u015fanma hallar\u0131 qeyd\u0259 al\u0131n\u0131b. Bu bar\u0259d\u0259 D\u00f6vl\u0259t Statistika Komit\u0259sinin ayl\u0131q hesabat\u0131nda m\u0259lumat verilib.<\/p>\n<p>R\u0259q\u0259ml\u0259r\u0259 \u0259sas\u0259n, \u0259halinin h\u0259r 1000 n\u0259f\u0259rin\u0259 d\u00fc\u015f\u0259n nikahlar\u0131n say\u0131 4,1-d\u0259n 4,4-\u0259 q\u0259d\u0259r art\u0131b, bo\u015fanmalar\u0131n say\u0131 is\u0259 2,1-d\u0259n 2,0-a q\u0259d\u0259r azal\u0131b. G\u00f6r\u00fcn\u0259n odur ki, nikah g\u00f6st\u0259ricil\u0259ri artma, bo\u015fanma g\u00f6st\u0259ricil\u0259ri is\u0259 azalma meyli n\u00fcmayi\u015f etdirir. Bu dinamika ilk bax\u0131\u015fdan pozitiv sosial d\u0259yi\u015fiklik kimi q\u0259bul olunsa da, arxa planda daha kompleks sosial v\u0259 psixoloji faktorlar\u0131n durdu\u011fu ehtimal edilir.<\/p>\n<p>Sosioloqlar\u0131n fikrinc\u0259, nikahlar\u0131n say\u0131nda m\u00fc\u015fahid\u0259 olunan art\u0131m\u0131n \u0259sas s\u0259b\u0259bl\u0259rind\u0259n biri pandemiya d\u00f6vr\u00fcnd\u0259 t\u0259xir\u0259 sal\u0131nm\u0131\u015f nikahlar\u0131n 2023-c\u00fc ild\u0259n etibar\u0259n realla\u015fd\u0131r\u0131lmas\u0131d\u0131r. Xat\u0131rladaq ki, COVID-19 pandemiyas\u0131 ill\u0259rind\u0259 bir \u00e7ox c\u00fctl\u00fck toylar\u0131n\u0131 v\u0259 nikah m\u0259rasiml\u0259rini ya l\u0259\u011fv etmi\u015f, ya da qeyri-r\u0259smi \u015f\u0259kild\u0259, yaln\u0131z ail\u0259 dair\u0259sind\u0259 qeyd etm\u0259y\u0259 m\u0259cbur olmu\u015fdu. Karantin rejimi, qada\u011falar, sosial m\u0259saf\u0259 t\u0259l\u0259bl\u0259ri v\u0259 iqtisadi qeyri-sabitlik s\u0259b\u0259bil\u0259 nikaha daxil olma q\u0259rar\u0131 t\u0259xir\u0259 sal\u0131nm\u0131\u015fd\u0131.<\/p>\n<p>Lakin 2023-c\u00fc ild\u0259n ba\u015flayaraq \u00f6lk\u0259d\u0259 sosial v\u0259 iqtisadi sabitlik qism\u0259n b\u0259rpa olunub. T\u0259dbirl\u0259r\u0259 icaz\u0259l\u0259rin verilm\u0259si, \u015fadl\u0131q evl\u0259rinin yenid\u0259n f\u0259aliyy\u0259t\u0259 ba\u015flamas\u0131, toy bazar\u0131n\u0131n aktivl\u0259\u015fm\u0259si v\u0259 g\u0259ncl\u0259r aras\u0131nda nikaha mara\u011f\u0131n artmas\u0131 n\u0259tic\u0259 etibaril\u0259 r\u0259smi nikahlar\u0131n say\u0131na da birba\u015fa t\u0259sir g\u00f6st\u0259rib.<\/p>\n<p>Dig\u0259r t\u0259r\u0259fd\u0259n, toy s\u0259nayesinin canlanmas\u0131 da bu art\u0131m\u0131 \u015f\u0259rtl\u0259ndir\u0259n m\u00fch\u00fcm faktorlardan biridir. Banklar\u0131n toy kreditl\u0259ri t\u0259klif etm\u0259si, \u015fadl\u0131q saraylar\u0131n\u0131n m\u00fcxt\u0259lif endirim kampaniyalar\u0131, restoran v\u0259 musiqi xidm\u0259tl\u0259rinin geni\u015f \u00e7e\u015fidd\u0259 \u0259l\u00e7atanl\u0131\u011f\u0131 c\u00fctl\u00fckl\u0259rin nikaha daxil olmas\u0131n\u0131 asanla\u015fd\u0131r\u0131r.<\/p>\n<p>Eyni zamanda, son ill\u0259r ail\u0259 d\u0259y\u0259rl\u0259rinin, valideyn m\u0259suliyy\u0259tinin v\u0259 milli-m\u0259n\u0259vi birlik prinsipl\u0259rinin m\u00fcxt\u0259lif s\u0259viyy\u0259l\u0259rd\u0259, o c\u00fcml\u0259d\u0259n mediada, sosial \u015f\u0259b\u0259k\u0259l\u0259rd\u0259, t\u0259hsild\u0259 v\u0259 dini tribuna vasit\u0259sil\u0259 t\u0259bli\u011f olunmas\u0131 da nikahlar\u0131n artmas\u0131na s\u0259b\u0259b olan amill\u0259r s\u0131ras\u0131ndad\u0131r. G\u0259ncl\u0259r aras\u0131nda ail\u0259 qurma\u011fa dair pozitiv d\u00fc\u015f\u00fcnc\u0259 t\u0259rzinin g\u00fccl\u0259ndirilm\u0259si nikah q\u0259rarlar\u0131n\u0131 daha tez v\u0259 q\u0259tiyy\u0259tl\u0259 q\u0259bul etm\u0259y\u0259 imkan verir.<\/p>\n<p>Sosioloqlar qeyd edir ki, statistik art\u0131m\u0131 izah ed\u0259n m\u00fch\u00fcm faktorlardan biri d\u0259 son aylarda g\u00fcnd\u0259m\u0259 g\u0259lmi\u015f qohum nikahlar\u0131n\u0131n qada\u011fan olunmas\u0131 il\u0259 ba\u011fl\u0131 qanunvericilik d\u0259yi\u015fiklikl\u0259ridir. M\u0259lum oldu\u011fu kimi, 2025-ci il 1 iyul tarixind\u0259n etibar\u0259n birinci v\u0259 ikinci d\u0259r\u0259c\u0259li qohumlar aras\u0131nda nikahlar\u0131n ba\u011flanmas\u0131 qanunla qada\u011fan edil\u0259c\u0259k.<\/p>\n<p>Bu\u00a0<a title=\"xeberler son xeberler 2025\" href=\"https:\/\/big.az\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">x\u0259b\u0259rin<\/a>\u00a0yay\u0131lmas\u0131 c\u0259miyy\u0259tin b\u0259zi t\u0259b\u0259q\u0259l\u0259rind\u0259 t\u0259\u015fvi\u015f v\u0259 t\u0259l\u0259sik q\u0259rarlarla m\u00fc\u015fayi\u0259t olunub. X\u00fcsusil\u0259 qohum olan ni\u015fanl\u0131 c\u00fctl\u00fckl\u0259r aras\u0131nda nikah\u0131n qanuni \u015f\u0259kild\u0259 ba\u015f tutmas\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn &#8220;qanun q\u00fcvv\u0259y\u0259 minm\u0259mi\u015f evl\u0259n\u0259k&#8221; psixologiyas\u0131 m\u00fc\u015fahid\u0259 olunub. Bu da q\u0131sa m\u00fcdd\u0259td\u0259 nikah statistikas\u0131nda s\u00fcni s\u0131\u00e7ray\u0131\u015f yarad\u0131b.<\/p>\n<p>Halbuki h\u00fcquq\u015f\u00fcnaslar\u0131n da bildirdiyi kimi, qanunvericilik d\u0259yi\u015fiklikl\u0259ri ad\u0259t\u0259n geriy\u0259 d\u00f6n\u00fck q\u00fcvv\u0259y\u0259 malik olmur, y\u0259ni 1 iyula q\u0259d\u0259r ba\u015f tutmu\u015f nikahlar bu qada\u011faya daxil edilmir. Lakin bu h\u00fcquqi inc\u0259likl\u0259rin c\u0259miyy\u0259tin h\u0259r t\u0259b\u0259q\u0259sin\u0259 d\u00fczg\u00fcn v\u0259 ayd\u0131n \u015f\u0259kild\u0259 \u00e7atd\u0131r\u0131lmamas\u0131 m\u00fc\u0259yy\u0259n t\u0259\u015fvi\u015fin v\u0259 &#8220;t\u0259l\u0259sik nikahlar\u0131n&#8221; yaranmas\u0131na yol a\u00e7\u0131b.<\/p>\n<p>Bu fenomen, q\u0131sam\u00fcdd\u0259tli d\u00f6vr \u00fc\u00e7\u00fcn nikahlar\u0131n say\u0131nda art\u0131m yaratsa da, dayan\u0131ql\u0131 demoqrafik art\u0131m kimi qiym\u0259tl\u0259ndirilm\u0259si ehtiyatl\u0131 yana\u015fma t\u0259l\u0259b edir. Statistikan\u0131n ilin ikinci yar\u0131s\u0131nda nec\u0259 d\u0259yi\u015f\u0259c\u0259yi bu amilin t\u0259sirini daha d\u0259qiq g\u00f6st\u0259r\u0259c\u0259k.<\/p>\n<p>Televiziyalarda haradan qidaland\u0131\u011f\u0131 b\u0259lli olmayan verili\u015fl\u0259r var&#8221; &#8211; \u00dczeyir \u015e\u0259fiyev: &#8220;Guya ancaq qad\u0131nlara qar\u015f\u0131 zorak\u0131l\u0131q edilir&#8221;<\/p>\n<p>M\u00f6vzu il\u0259 ba\u011fl\u0131 sosioloq \u00dczeyir \u015e\u0259fiyev &#8220;Yeni M\u00fcsavat&#8221;a dan\u0131\u015f\u0131b: &#8220;\u0130lin sonunda statistik qiym\u0259tl\u0259ndirm\u0259 daha d\u0259qiq olacaq. \u00c7\u00fcnki b\u0259zi faktorlar var ki, onlar nikah v\u0259 bo\u015fanmalar\u0131n say\u0131na t\u0259sir edir. M\u0259s\u0259l\u0259n, may ay\u0131nda ad\u0259t\u0259n c\u0259miyy\u0259timizd\u0259 bu ay\u0131n u\u011fursuz hesab edilm\u0259si s\u0259b\u0259bind\u0259n toylar az ke\u00e7irilir. Buna g\u00f6r\u0259 d\u0259 insanlar daha \u00e7ox may ay\u0131na q\u0259d\u0259r v\u0259 may ay\u0131ndan sonra nikah v\u0259 toylar\u0131n\u0131 planla\u015fd\u0131r\u0131rlar. Haz\u0131rk\u0131 statistikada m\u00fc\u015fahid\u0259 olunan art\u0131m da bu amill\u0259 izah oluna bil\u0259r.<\/p>\n<p>Dig\u0259r t\u0259r\u0259fd\u0259n, m\u0259lum oldu\u011fu kimi, iyulun 1-d\u0259n etibar\u0259n qohum nikahlar\u0131n\u0131n qada\u011fan olunmas\u0131 il\u0259 ba\u011fl\u0131 qanun q\u00fcvv\u0259y\u0259 minir. Bu s\u0259b\u0259bd\u0259n b\u0259zi insanlar maksimum \u00e7al\u0131\u015f\u0131rlar ki, h\u0259min tarix\u0259d\u0259k nikaha girsinl\u0259r.<\/p>\n<p>Bo\u015fanma say\u0131n\u0131n azalmas\u0131na g\u0259linc\u0259 is\u0259, hesab edir\u0259m ki, Az\u0259rbaycan haz\u0131rda \u0259slind\u0259 bo\u015fanma &#8220;bumu&#8221; ya\u015fay\u0131r. Yax\u0131n vaxtlarda \u00f6lk\u0259mizd\u0259 bo\u015fanmalar\u0131n say\u0131nda azalma m\u00fc\u015fahid\u0259 olunmayacaq, \u0259ksin\u0259, art\u0131m tendensiyas\u0131 g\u00fccl\u0259n\u0259c\u0259k. T\u0259\u0259ss\u00fcf ki, m\u00fcxt\u0259lif platformalar, x\u00fcsusil\u0259 sosial media v\u0259 b\u0259zi xarici n\u00fcmun\u0259l\u0259r, o c\u00fcml\u0259d\u0259n T\u00fcrkiy\u0259d\u0259 v\u0259 dig\u0259r \u00f6lk\u0259l\u0259rd\u0259 ke\u00e7iril\u0259n &#8220;bo\u015fanma partil\u0259ri&#8221; bu tendensiyan\u0131 daha da d\u0259rinl\u0259\u015fdirir.<\/p>\n<p>B\u0259zi m\u0259\u015fhurlar\u0131n, o c\u00fcml\u0259d\u0259n f\u0259xri ad da\u015f\u0131yan s\u0259n\u0259t\u00e7il\u0259rin &#8220;bo\u015fand\u0131qdan sonra g\u00f6z\u0259ll\u0259\u015fdim&#8221; kimi \u00e7\u0131x\u0131\u015flar\u0131, yaxud x\u0259yan\u0259t\u0259 x\u0259yan\u0259tl\u0259 cavab verilm\u0259sini t\u0259\u015fviq ed\u0259n b\u0259yanatlara efird\u0259 yer verilm\u0259si, \u0259slind\u0259 ail\u0259 d\u0259y\u0259rl\u0259rinin da\u011f\u0131d\u0131lmas\u0131na xidm\u0259t edir. Bu, dolay\u0131s\u0131 il\u0259 bo\u015fanmalara t\u0259\u015fviq dem\u0259kdir.<\/p>\n<p>Hesab edir\u0259m ki, bu g\u00fcn c\u0259miyy\u0259timizd\u0259 d\u00fc\u015f\u00fcnc\u0259 transformasiyas\u0131 ba\u015f verir. \u0130nsanlar getdikc\u0259 daha eqoist ruh hal\u0131na k\u00f6kl\u0259nir v\u0259 bu da bo\u015fanma hallar\u0131n\u0131n artmas\u0131na s\u0259b\u0259b olur. T\u0259\u0259ss\u00fcf ki, haz\u0131rda 50 ya\u015fdan yuxar\u0131 insanlar, el\u0259c\u0259 d\u0259 \u00f6vladlar\u0131 olan ail\u0259l\u0259r aras\u0131nda da bo\u015fanmalar ba\u015f verir. \u018fvv\u0259ll\u0259r bu hallar nadir idi, lakin indi insanlar o q\u0259d\u0259r eqoistl\u0259\u015fibl\u0259r ki, h\u0259tta u\u015faq m\u0259suliyy\u0259tini d\u00fc\u015f\u00fcnm\u0259d\u0259n bo\u015fanmaq q\u0259rar\u0131na g\u0259lirl\u0259r&#8221;.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Sosioloq: &#8220;Bo\u015fanmalar\u0131n say\u0131nda azalma m\u00fc\u015fahid\u0259 olunmayacaq, \u0259ksin\u0259, art\u0131m tendensiyas\u0131 g\u00fccl\u0259n\u0259c\u0259k&#8221; Cari ilin ilk d\u00f6rd ay\u0131nda \u018fdliyy\u0259 Nazirliyinin rayon (\u015f\u0259h\u0259r) qeydiyyat \u015f\u00f6b\u0259l\u0259ri t\u0259r\u0259find\u0259n 14 953 nikah v\u0259 6 784 bo\u015fanma hallar\u0131 qeyd\u0259 al\u0131n\u0131b. Bu bar\u0259d\u0259 D\u00f6vl\u0259t Statistika Komit\u0259sinin ayl\u0131q hesabat\u0131nda m\u0259lumat verilib. R\u0259q\u0259ml\u0259r\u0259 \u0259sas\u0259n, \u0259halinin h\u0259r 1000 n\u0259f\u0259rin\u0259 d\u00fc\u015f\u0259n nikahlar\u0131n say\u0131 4,1-d\u0259n 4,4-\u0259 q\u0259d\u0259r art\u0131b, bo\u015fanmalar\u0131n say\u0131 is\u0259 2,1-d\u0259n 2,0-a q\u0259d\u0259r azal\u0131b. G\u00f6r\u00fcn\u0259n odur ki, nikah g\u00f6st\u0259ricil\u0259ri artma, bo\u015fanma g\u00f6st\u0259ricil\u0259ri is\u0259 azalma meyli n\u00fcmayi\u015f etdirir. Bu dinamika ilk bax\u0131\u015fdan pozitiv sosial d\u0259yi\u015fiklik kimi q\u0259bul olunsa da, arxa planda daha kompleks sosial&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":812275,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0},"categories":[1],"tags":[],"aioseo_notices":[],"gutentor_comment":0,"rttpg_featured_image_url":{"full":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/520d95e40880dd4db9ec1facf81a6324-1.jpg",649,373,false],"landscape":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/520d95e40880dd4db9ec1facf81a6324-1.jpg",649,373,false],"portraits":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/520d95e40880dd4db9ec1facf81a6324-1.jpg",649,373,false],"thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/520d95e40880dd4db9ec1facf81a6324-1-500x280.jpg",500,280,true],"medium":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/520d95e40880dd4db9ec1facf81a6324-1-635x365.jpg",635,365,true],"large":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/520d95e40880dd4db9ec1facf81a6324-1.jpg",640,368,false],"1536x1536":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/520d95e40880dd4db9ec1facf81a6324-1.jpg",649,373,false],"2048x2048":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/520d95e40880dd4db9ec1facf81a6324-1.jpg",649,373,false],"post-thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/520d95e40880dd4db9ec1facf81a6324-1-240x172.jpg",240,172,true],"advps-thumb-one":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/520d95e40880dd4db9ec1facf81a6324-1.jpg",649,373,false]},"rttpg_author":{"display_name":"V\u00fcsal Rafiqo\u011flu","author_link":"https:\/\/arantv.az\/?author=2"},"rttpg_comment":0,"rttpg_category":"<a href=\"https:\/\/arantv.az\/?cat=1\" rel=\"category\">C\u0259miyy\u0259t<\/a>","rttpg_excerpt":"Sosioloq: &#8220;Bo\u015fanmalar\u0131n say\u0131nda azalma m\u00fc\u015fahid\u0259 olunmayacaq, \u0259ksin\u0259, art\u0131m tendensiyas\u0131 g\u00fccl\u0259n\u0259c\u0259k&#8221; Cari ilin ilk d\u00f6rd ay\u0131nda \u018fdliyy\u0259 Nazirliyinin rayon (\u015f\u0259h\u0259r) qeydiyyat \u015f\u00f6b\u0259l\u0259ri t\u0259r\u0259find\u0259n 14 953 nikah v\u0259 6 784 bo\u015fanma hallar\u0131 qeyd\u0259 al\u0131n\u0131b. Bu bar\u0259d\u0259 D\u00f6vl\u0259t Statistika Komit\u0259sinin ayl\u0131q hesabat\u0131nda m\u0259lumat verilib. R\u0259q\u0259ml\u0259r\u0259 \u0259sas\u0259n, \u0259halinin h\u0259r 1000 n\u0259f\u0259rin\u0259 d\u00fc\u015f\u0259n nikahlar\u0131n say\u0131 4,1-d\u0259n 4,4-\u0259 q\u0259d\u0259r art\u0131b, bo\u015fanmalar\u0131n&hellip;","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/812274"}],"collection":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=812274"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/812274\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":812276,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/812274\/revisions\/812276"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/812275"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=812274"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=812274"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=812274"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}