{"id":81229,"date":"2019-09-24T16:16:44","date_gmt":"2019-09-24T13:16:44","guid":{"rendered":"http:\/\/arantv.az\/?p=81229"},"modified":"2019-09-24T16:16:44","modified_gmt":"2019-09-24T13:16:44","slug":"kisi-arvadini-qizini-doyub-ozu-bil%c9%99r-doyub-doyub-d%c9%99-arvadidir-qizidir-r%c9%99sid-mahmudov","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/arantv.az\/?p=81229","title":{"rendered":"&#8220;Ki\u015fi arvad\u0131n\u0131, q\u0131z\u0131n\u0131 d\u00f6y\u00fcb, \u00f6z\u00fc bil\u0259r, d\u00f6y\u00fcb d\u00f6y\u00fcb d\u0259, arvad\u0131d\u0131r, q\u0131z\u0131d\u0131r&#8221; \u2014 R\u0259\u015fid Mahmudov"},"content":{"rendered":"<p><b>Son zamanlar sosial \u015f\u0259b\u0259k\u0259l\u0259rd\u0259 \u201cfeminizm, yoxsa patriarxalizm?\u201d ba\u015fl\u0131ql\u0131 yaz\u0131lara olduqca geni\u015f yer verilir.\u00a0T\u0259bii olaraq, r\u0259yl\u0259rd\u0259 ki\u015fil\u0259r qad\u0131nlar\u0131, qad\u0131nlar da \u00f6z n\u00f6vb\u0259sind\u0259 ki\u015fil\u0259ri haqs\u0131z \u00e7\u0131xarma\u011fa \u00e7al\u0131\u015f\u0131rlar. H\u0259tta ki\u015fil\u0259r qad\u0131nlar\u0131n feminizm ad\u0131 alt\u0131nda onlara nifr\u0259t b\u0259sl\u0259dikl\u0259rini iddia edirl\u0259r. Maraql\u0131d\u0131r, feminizmin, ya patriarxalizm yax\u015f\u0131d\u0131r? B\u0259lk\u0259 normal m\u00fcnasib\u0259t \u00fc\u00e7\u00fcn bunlardan he\u00e7 biri \u0259h\u0259miyy\u0259tli deyil? Feminizmin m\u0259nfi v\u0259 m\u00fcsb\u0259t c\u0259h\u0259tl\u0259ri hans\u0131lard\u0131r?<\/b><\/p>\n<p>M\u0259s\u0259l\u0259 il\u0259 ba\u011fl\u0131 a\u00e7\u0131qlama ver\u0259n Az\u0259rbaycan Tibb Universitetinin dosenti R\u0259\u015fid Mahmudov bildirib ki, insanlar\u0131n xarakteri d\u0259yi\u015fmir, o, m\u0259s\u0259l\u0259y\u0259 m\u00fcnasib\u0259t bildirs\u0259 bel\u0259, he\u00e7 n\u0259 h\u0259ll olmayacaq:<\/p>\n<p>\u201cH\u0259yatda yax\u015f\u0131 ki\u015fi var, pis ki\u015fi var. Eyni zamanda yax\u015f\u0131 qad\u0131n var, pis qad\u0131n var. H\u0259r \u015falvar geyin\u0259n\u0259 m\u0259n ki\u015fi demir\u0259m, h\u0259r u\u015faq do\u011fana da qad\u0131n demir\u0259m. Bunun cavab\u0131 budur. Az\u0259rbaycan\u0131n bu saat Da\u011fl\u0131q Qaraba\u011f problemi var. Onu h\u0259ll el\u0259m\u0259k laz\u0131md\u0131r. Qaraba\u011fdan, onu nec\u0259 almaqdan dan\u0131\u015fmaq laz\u0131md\u0131r. Ki\u015fi arvad\u0131n\u0131, q\u0131z\u0131n\u0131 d\u00f6y\u00fcb, \u00f6z\u00fc bil\u0259r, d\u00f6y\u00fcb d\u00f6y\u00fcb d\u0259, arvad\u0131d\u0131r, q\u0131z\u0131d\u0131r. Bu probleml\u0259ri ortaya \u00e7\u0131xarmaq laz\u0131ms\u0131zd\u0131r. M\u0259n Marks, Engels, Lenin deyil\u0259m ki, m\u0259nim dediyim onlar \u00fc\u00e7\u00fcn qanun olsun. \u0130nsanlar\u0131n xarakterini d\u0259yi\u015fm\u0259k olmaz\u201d.<\/p>\n<p>M\u00fc\u011f\u0259nni \u018fli Mir\u0259liyev is\u0259 m\u0259s\u0259l\u0259y\u0259 m\u00fcnasib\u0259tind\u0259 qad\u0131n v\u0259 ki\u015fi b\u0259rab\u0259rliyin\u0259 yax\u015f\u0131 baxmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 v\u0259 bunun m\u00fcmk\u00fcns\u00fcz oldu\u011funu vur\u011fulay\u0131b:<\/p>\n<p>\u201cVallah, anama \u201cana\u201d, atama \u201cata\u201d demi\u015f\u0259m. Atan\u0131n \u00f6z yeri , ad\u0131-san\u0131, tutdu\u011fu m\u00f6vqe, qad\u0131n\u0131n da \u00f6z yeri var. Qad\u0131nla ki\u015finin b\u0259rab\u0259r olmas\u0131 o dem\u0259kdir ki, onda onlar L\u00fctf\u0259li il\u0259 N\u0259sib\u0259 olurlar. Qad\u0131nla ki\u015fi aras\u0131nda e\u015fq d\u0259 olur ax\u0131. Y\u0259ni bu feministlik m\u0259nim xo\u015fuma g\u0259lmir. \u00c7\u00fcnki h\u0259r birinin \u00f6z \u00f6hd\u0259likl\u0259ri var. B\u0259rab\u0259r olmaz. Ki\u015fil\u0259rin he\u00e7 d\u0259 ham\u0131s\u0131 q\u0259ddar deyil, yum\u015faq\u00fcr\u0259kli ki\u015fil\u0259r d\u0259 var. M\u0259n b\u0259rab\u0259rlik m\u0259s\u0259l\u0259sin\u0259 pis bax\u0131ram\u201d.<\/p>\n<p>Ail\u0259, Qad\u0131n v\u0259 U\u015faq Probleml\u0259ri \u00fczr\u0259 D\u00f6vl\u0259t Komit\u0259sinin \u0130nformasiya v\u0259 Analitik Ara\u015fd\u0131rmalar \u015f\u00f6b\u0259sinin ba\u015f m\u0259sl\u0259h\u0259t\u00e7isi Aynur Veys\u0259lova Cebhe.info-ya a\u00e7\u0131qlamas\u0131nda qeyd edib ki, Az\u0259rbaycanda feminizm olmay\u0131b v\u0259 he\u00e7 vaxt ola bilm\u0259z:<\/p>\n<p>\u201c\u018fslind\u0259 h\u0259r bir anlay\u0131\u015f\u0131n k\u00f6k\u00fcn\u0259 enm\u0259k laz\u0131md\u0131r. Feminizm azad h\u00fcquqlar\u0131 qoruyan bir h\u0259r\u0259katd\u0131r, qad\u0131n h\u00fcquqlar\u0131n\u0131 qoruyur. Bu, Avropadan ba\u015flay\u0131r. H\u0259r bir h\u0259r\u0259kat\u0131n ba\u015flama s\u0259b\u0259bi var, t\u0259kanverici faktorlar olmal\u0131d\u0131r. Az\u0259rbaycanda he\u00e7 bir zaman feminizm olmay\u0131b v\u0259 ola da bilm\u0259z. \u00c7\u00fcnki Az\u0259rbaycan m\u0259d\u0259niyy\u0259ti, tarixi, ad\u0259t-\u0259n\u0259n\u0259l\u0259ri bu m\u0259s\u0259l\u0259d\u0259 bir q\u0259d\u0259r f\u0259rqlidir. Avropadan f\u0259rqli olaraq Az\u0259rbaycanda he\u00e7 bir zaman qad\u0131na a\u015fa\u011f\u0131 d\u0259r\u0259c\u0259d\u0259 bax\u0131lmay\u0131b. Ki\u015fi v\u0259 qad\u0131n h\u0259mi\u015f\u0259 t\u0259r\u0259fda\u015f, silahda\u015f olub. Bunu biz dastanlar\u0131m\u0131zda, na\u011f\u0131llar\u0131m\u0131zda da g\u00f6rm\u00fc\u015f\u00fck v\u0259 bu g\u00fcn d\u0259 davam edir. Az\u0259rbaycanda qad\u0131n h\u00fcquqlar\u0131n\u0131n t\u0259sis olunmas\u0131nda, m\u00fcdafi\u0259sinin \u0259saslar\u0131n\u0131n qoyulmas\u0131nda qad\u0131nla ki\u015fi b\u0259rab\u0259r i\u015ftirak edib. H\u0259tta 1918-ci ild\u0259 \u0130stiqlal B\u0259yannam\u0259si q\u0259bul olunan zaman onun 4-c\u00fc madd\u0259si h\u00fcquqlar\u0131n b\u0259rab\u0259rliyi bar\u0259d\u0259 idi. Bir qad\u0131n\u0131n h\u00fcququnu tan\u0131maq, bir qad\u0131na \u015f\u0259xsiyy\u0259t , pe\u015f\u0259kar m\u00fct\u0259x\u0259ssis kimi h\u00f6rm\u0259t etm\u0259k, onun ail\u0259d\u0259 ana kimi, h\u0259yat yolda\u015f\u0131 kimi rolunu q\u0259bul etm\u0259k ba\u015fqa bir m\u0259s\u0259l\u0259dir. Bu m\u0259s\u0259l\u0259 art\u0131q feminizmi a\u015f\u0131r. Bu, bir insan\u0131n dig\u0259r insana b\u0259sl\u0259diyi h\u00f6rm\u0259tin g\u00f6st\u0259ricisidir. Bu g\u00fcn qad\u0131nlar\u0131n t\u0259l\u0259b etdiyi m\u0259s\u0259l\u0259 ba\u015fqa bir yana\u015fmad\u0131r. T\u0259\u0259ss\u00fcfl\u0259r olsun ki, b\u00fct\u00fcn sadalad\u0131qlar\u0131mla yana\u015f\u0131 h\u0259l\u0259 d\u0259 yanl\u0131\u015f t\u0259s\u0259vv\u00fcrl\u0259rimiz, yanl\u0131\u015f yana\u015fmalar\u0131m\u0131z var. Bu d\u00fc\u015f\u00fcnc\u0259l\u0259r\u0259 g\u00f6r\u0259, qad\u0131n ikinci d\u0259r\u0259c\u0259lidir, qad\u0131n\u0131n arzu v\u0259 ist\u0259kl\u0259ri vacib deyil. H\u0259r hans\u0131 bir qad\u0131n v\u0259 ya ki\u015fi ail\u0259 qurduqdan sonra onun \u00fc\u00e7\u00fcn h\u0259yat bitmir. \u018fg\u0259r qad\u0131n ail\u0259 qurursa, bu, onun i\u015fl\u0259m\u0259k, \u015f\u0259xsiyy\u0259t kimi inki\u015faf etm\u0259k h\u00fcququnu \u0259lind\u0259n alm\u0131r. Bu, bizim Konstitusiyam\u0131zda da, m\u0259d\u0259niyy\u0259timizd\u0259 d\u0259 var. Bizd\u0259 b\u0259zi qondarma t\u0259s\u0259vv\u00fcrl\u0259r yarad\u0131blar ki, qad\u0131n i\u015fl\u0259y\u0259 bilm\u0259z, qad\u0131n idar\u0259 ed\u0259 bilm\u0259z, qad\u0131n siyas\u0259td\u0259 ola bilm\u0259z , qad\u0131n s\u0259sini \u00e7\u0131xarmamal\u0131d\u0131r. Bunlar yanl\u0131\u015fd\u0131r. Bel\u0259 deyil v\u0259 olmamal\u0131d\u0131r. Buna qar\u015f\u0131 \u00e7\u0131xmaq feminizm deyil, feminist d\u00fc\u015f\u00fcnc\u0259si deyil, sad\u0259c\u0259 insan h\u00fcquqlar\u0131n\u0131n m\u00fcdafi\u0259sidir. Bunu h\u0259r bir \u015f\u0259xs ba\u015fa d\u00fc\u015fm\u0259lidir. Biz zorak\u0131l\u0131q t\u00f6r\u0259d\u0259n ki\u015fid\u0259n dan\u0131\u015f\u0131r\u0131qsa, onda bir sual yaran\u0131r: \u201cBu ki\u015fil\u0259ri kim t\u0259rbiy\u0259 edir?\u201d Bu ki\u015fil\u0259ri analar d\u00fcnyaya g\u0259tirib, analar b\u00f6y\u00fcd\u00fcb. Dem\u0259li, ana o\u011flunu yeti\u015fdir\u0259rk\u0259n he\u00e7 bir zaman dem\u0259m\u0259lidir ki, m\u0259nim s\u00f6z\u00fcm\u00fc e\u015fit, h\u0259yat yolda\u015f\u0131n\u0131n s\u00f6z\u00fcn\u00fc e\u015fitm\u0259, qad\u0131n s\u00f6z\u00fc il\u0259 oturub-durma. \u018fg\u0259r bir ana o\u011flunun tam bir \u015f\u0259xsiyy\u0259t kimi formala\u015fmas\u0131n\u0131 ist\u0259yirs\u0259, b\u00fct\u00fcn g\u00f6z\u0259l keyfiyy\u0259tl\u0259ri t\u0259lqin etm\u0259lidir. Qad\u0131na h\u00f6rm\u0259t etm\u0259k laz\u0131md\u0131r. Qad\u0131n anad\u0131r, bac\u0131d\u0131r, m\u0259kt\u0259b yolda\u015f\u0131d\u0131r, h\u0259yat yolda\u015f\u0131d\u0131r. Qad\u0131n b\u00fct\u00fcn bu rollara sahibdirs\u0259, ki\u015fi qad\u0131na h\u0259r zaman h\u00f6rm\u0259tl\u0259 yana\u015fmal\u0131d\u0131r. H\u00f6rm\u0259t h\u0259m\u00e7inin qar\u015f\u0131l\u0131ql\u0131 olmal\u0131d\u0131r. Qar\u015f\u0131l\u0131ql\u0131 anla\u015fma olmayan yerd\u0259 m\u00fcnaqi\u015f\u0259 yaran\u0131r. Feminizmin humanist feminizm, radikal feminizm kimi m\u00fcxt\u0259lif qollar\u0131 var. He\u00e7 bir halda bir cins dig\u0259r cins\u0259 nifr\u0259t b\u0259sl\u0259m\u0259m\u0259lidir. Bizd\u0259 bu radikalizm he\u00e7 vaxt olmay\u0131b, olmas\u0131 da yax\u015f\u0131 hal deyil. Ola bil\u0259r ki, h\u0259r hans\u0131 bir qad\u0131n \u00f6z \u015f\u0259xsi h\u0259yat\u0131nda \u0259ks t\u0259r\u0259fd\u0259n amans\u0131zl\u0131\u011fa, \u015fidd\u0259t\u0259 m\u0259ruz qal\u0131b. Amma bu, onun b\u00fct\u00fcn ki\u015fil\u0259r\u0259 nifr\u0259t hissi il\u0259 yana\u015fmas\u0131na \u0259sas vermir. C\u0259miyy\u0259tin t\u0259kc\u0259 ki\u015fi v\u0259 ya qad\u0131ndan ibar\u0259t olmas\u0131 m\u00fcmk\u00fcn deyil. Sad\u0259c\u0259, c\u0259miyy\u0259tin normal t\u0259m\u0259ll\u0259r \u00fcz\u0259rind\u0259 formala\u015fmas\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn h\u0259r iki t\u0259r\u0259f bir-birini anlamal\u0131 v\u0259 h\u00f6rm\u0259t etm\u0259lidir\u201d.<\/p>\n<p>Cebhe.info<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Son zamanlar sosial \u015f\u0259b\u0259k\u0259l\u0259rd\u0259 \u201cfeminizm, yoxsa patriarxalizm?\u201d ba\u015fl\u0131ql\u0131 yaz\u0131lara olduqca geni\u015f yer verilir.\u00a0T\u0259bii olaraq, r\u0259yl\u0259rd\u0259 ki\u015fil\u0259r qad\u0131nlar\u0131, qad\u0131nlar da \u00f6z n\u00f6vb\u0259sind\u0259 ki\u015fil\u0259ri haqs\u0131z \u00e7\u0131xarma\u011fa \u00e7al\u0131\u015f\u0131rlar. H\u0259tta ki\u015fil\u0259r qad\u0131nlar\u0131n feminizm ad\u0131 alt\u0131nda onlara nifr\u0259t b\u0259sl\u0259dikl\u0259rini iddia edirl\u0259r. Maraql\u0131d\u0131r, feminizmin, ya patriarxalizm yax\u015f\u0131d\u0131r? B\u0259lk\u0259 normal m\u00fcnasib\u0259t \u00fc\u00e7\u00fcn bunlardan he\u00e7 biri \u0259h\u0259miyy\u0259tli deyil? Feminizmin m\u0259nfi v\u0259 m\u00fcsb\u0259t c\u0259h\u0259tl\u0259ri hans\u0131lard\u0131r? M\u0259s\u0259l\u0259 il\u0259 ba\u011fl\u0131 a\u00e7\u0131qlama ver\u0259n Az\u0259rbaycan Tibb Universitetinin dosenti R\u0259\u015fid Mahmudov bildirib ki, insanlar\u0131n xarakteri d\u0259yi\u015fmir, o, m\u0259s\u0259l\u0259y\u0259 m\u00fcnasib\u0259t bildirs\u0259 bel\u0259, he\u00e7 n\u0259 h\u0259ll olmayacaq: \u201cH\u0259yatda yax\u015f\u0131 ki\u015fi var, pis ki\u015fi var. Eyni zamanda&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":81230,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0},"categories":[1],"tags":[],"aioseo_notices":[],"gutentor_comment":0,"rttpg_featured_image_url":{"full":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2019\/09\/1569325225_1481363937_5-1.jpg",450,273,false],"landscape":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2019\/09\/1569325225_1481363937_5-1.jpg",450,273,false],"portraits":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2019\/09\/1569325225_1481363937_5-1.jpg",450,273,false],"thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2019\/09\/1569325225_1481363937_5-1-150x150.jpg",150,150,true],"medium":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2019\/09\/1569325225_1481363937_5-1-300x182.jpg",300,182,true],"large":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2019\/09\/1569325225_1481363937_5-1.jpg",450,273,false],"1536x1536":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2019\/09\/1569325225_1481363937_5-1.jpg",450,273,false],"2048x2048":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2019\/09\/1569325225_1481363937_5-1.jpg",450,273,false],"post-thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2019\/09\/1569325225_1481363937_5-1-240x172.jpg",240,172,true],"advps-thumb-one":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2019\/09\/1569325225_1481363937_5-1.jpg",450,273,false]},"rttpg_author":{"display_name":"V\u00fcsal Rafiqo\u011flu","author_link":"https:\/\/arantv.az\/?author=2"},"rttpg_comment":0,"rttpg_category":"<a href=\"https:\/\/arantv.az\/?cat=1\" rel=\"category\">C\u0259miyy\u0259t<\/a>","rttpg_excerpt":"Son zamanlar sosial \u015f\u0259b\u0259k\u0259l\u0259rd\u0259 \u201cfeminizm, yoxsa patriarxalizm?\u201d ba\u015fl\u0131ql\u0131 yaz\u0131lara olduqca geni\u015f yer verilir.\u00a0T\u0259bii olaraq, r\u0259yl\u0259rd\u0259 ki\u015fil\u0259r qad\u0131nlar\u0131, qad\u0131nlar da \u00f6z n\u00f6vb\u0259sind\u0259 ki\u015fil\u0259ri haqs\u0131z \u00e7\u0131xarma\u011fa \u00e7al\u0131\u015f\u0131rlar. H\u0259tta ki\u015fil\u0259r qad\u0131nlar\u0131n feminizm ad\u0131 alt\u0131nda onlara nifr\u0259t b\u0259sl\u0259dikl\u0259rini iddia edirl\u0259r. Maraql\u0131d\u0131r, feminizmin, ya patriarxalizm yax\u015f\u0131d\u0131r? B\u0259lk\u0259 normal m\u00fcnasib\u0259t \u00fc\u00e7\u00fcn bunlardan he\u00e7 biri \u0259h\u0259miyy\u0259tli deyil? Feminizmin m\u0259nfi v\u0259 m\u00fcsb\u0259t c\u0259h\u0259tl\u0259ri&hellip;","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/81229"}],"collection":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=81229"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/81229\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/81230"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=81229"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=81229"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=81229"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}