{"id":812634,"date":"2025-06-23T21:59:27","date_gmt":"2025-06-23T17:59:27","guid":{"rendered":"https:\/\/arantv.az\/?p=812634"},"modified":"2025-06-23T21:59:27","modified_gmt":"2025-06-23T17:59:27","slug":"mutasiyaya-ugrayan-x%c9%99st%c9%99likl%c9%99r-x%c9%99b%c9%99rdarliq","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/arantv.az\/?p=812634","title":{"rendered":"Mutasiyaya u\u011frayan x\u0259st\u0259likl\u0259r &#8211; X\u018fB\u018fRDARLIQ"},"content":{"rendered":"<p>Son ill\u0259rd\u0259 b\u0259zi yoluxucu x\u0259st\u0259likl\u0259rin mutasiyaya u\u011framas\u0131 tibbi dair\u0259l\u0259rd\u0259 narahatl\u0131q do\u011furub. X\u00fcsusil\u0259 virus m\u0259n\u015f\u0259li infeksiyalar mutasiya ed\u0259r\u0259k daha s\u00fcr\u0259tl\u0259 yay\u0131lma\u011fa v\u0259 b\u0259z\u0259n \u0259vv\u0259lkind\u0259n daha a\u011f\u0131r simptomlar yaratma\u011fa ba\u015flay\u0131b.<\/p>\n<p>\u0130lk olaraq koronavirus (COVID-19) pandemiyas\u0131 zaman\u0131 virusun bir ne\u00e7\u0259 d\u0259f\u0259 mutasiya ed\u0259r\u0259k &#8220;Delta&#8221;, &#8220;Omikron&#8221; kimi yeni variantlara \u00e7evrilm\u0259si geni\u015f yay\u0131lm\u0131\u015f n\u00fcmun\u0259 oldu. Bu mutasiyalar virusun h\u0259m yoluxuculu\u011funu, h\u0259m d\u0259 orqanizm\u0259 t\u0259sir g\u00fcc\u00fcn\u00fc d\u0259yi\u015fdirdi.<\/p>\n<p>Dig\u0259r bir t\u0259hl\u00fck\u0259 is\u0259 qrip virusu il\u0259 ba\u011fl\u0131d\u0131r. H\u0259r il f\u0259rqli formaya d\u00fc\u015f\u0259n bu virus, yeni m\u00f6vs\u00fcmi mutasiyalarla ortaya \u00e7\u0131x\u0131r v\u0259 buna g\u00f6r\u0259 peyv\u0259ndl\u0259r m\u00fct\u0259madi olaraq yenil\u0259nm\u0259li olur. \u00dcmumd\u00fcnya S\u0259hiyy\u0259 T\u0259\u015fkilat\u0131n\u0131n m\u0259lumat\u0131na g\u00f6r\u0259, qrip virusunun d\u0259yi\u015fk\u0259nliyi epidemiyalar\u0131n qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131 alma\u011f\u0131 \u00e7\u0259tinl\u0259\u015fdirir.<\/p>\n<p>Son d\u00f6vrl\u0259rd\u0259 b\u0259zi bakterial infeksiyalar da antibiotikl\u0259r\u0259 qar\u015f\u0131 davaml\u0131l\u0131q qazanaraq &#8220;superbakteriya&#8221; adland\u0131r\u0131lan formalara \u00e7evrilib. Bu is\u0259 m\u00fcalic\u0259nin daha \u00e7\u0259tin v\u0259 uzunm\u00fcdd\u0259tli olmas\u0131na s\u0259b\u0259b olur.<\/p>\n<p>Eyni zamanda H\u0130V, Ebola, Zika kimi viruslar da zaman-zaman mutasiyaya u\u011frayaraq f\u0259rqli co\u011frafiyalarda yeni yay\u0131lma dal\u011falar\u0131na s\u0259b\u0259b olur. M\u00fct\u0259x\u0259ssisl\u0259r bildirir ki, bu c\u00fcr d\u0259yi\u015fiklikl\u0259r virusun genetik qurulu\u015funda ba\u015f ver\u0259n mutasiyalar n\u0259tic\u0259sind\u0259 yaran\u0131r.<\/p>\n<p>Aliml\u0259r hesab edir ki, virus v\u0259 bakteriyalar\u0131n mutasiyas\u0131 t\u0259kc\u0259 sa\u011flaml\u0131q sektorunu deyil, h\u0259m d\u0259 iqtisadi v\u0259 sosial sah\u0259l\u0259ri ciddi \u015f\u0259kild\u0259 t\u0259sir alt\u0131na ala bil\u0259r. Buna g\u00f6r\u0259 d\u0259 x\u0259st\u0259likl\u0259rin davaml\u0131 izl\u0259nm\u0259si v\u0259 erk\u0259n diaqnostika \u00fc\u00e7\u00fcn qlobal \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131\u011f\u0131n g\u00fccl\u0259ndirilm\u0259si vacib say\u0131l\u0131r.\/baku.ws<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Son ill\u0259rd\u0259 b\u0259zi yoluxucu x\u0259st\u0259likl\u0259rin mutasiyaya u\u011framas\u0131 tibbi dair\u0259l\u0259rd\u0259 narahatl\u0131q do\u011furub. X\u00fcsusil\u0259 virus m\u0259n\u015f\u0259li infeksiyalar mutasiya ed\u0259r\u0259k daha s\u00fcr\u0259tl\u0259 yay\u0131lma\u011fa v\u0259 b\u0259z\u0259n \u0259vv\u0259lkind\u0259n daha a\u011f\u0131r simptomlar yaratma\u011fa ba\u015flay\u0131b. \u0130lk olaraq koronavirus (COVID-19) pandemiyas\u0131 zaman\u0131 virusun bir ne\u00e7\u0259 d\u0259f\u0259 mutasiya ed\u0259r\u0259k &#8220;Delta&#8221;, &#8220;Omikron&#8221; kimi yeni variantlara \u00e7evrilm\u0259si geni\u015f yay\u0131lm\u0131\u015f n\u00fcmun\u0259 oldu. Bu mutasiyalar virusun h\u0259m yoluxuculu\u011funu, h\u0259m d\u0259 orqanizm\u0259 t\u0259sir g\u00fcc\u00fcn\u00fc d\u0259yi\u015fdirdi. Dig\u0259r bir t\u0259hl\u00fck\u0259 is\u0259 qrip virusu il\u0259 ba\u011fl\u0131d\u0131r. H\u0259r il f\u0259rqli formaya d\u00fc\u015f\u0259n bu virus, yeni m\u00f6vs\u00fcmi mutasiyalarla ortaya \u00e7\u0131x\u0131r v\u0259 buna g\u00f6r\u0259 peyv\u0259ndl\u0259r m\u00fct\u0259madi olaraq yenil\u0259nm\u0259li olur. \u00dcmumd\u00fcnya&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":812635,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0},"categories":[1],"tags":[],"aioseo_notices":[],"gutentor_comment":0,"rttpg_featured_image_url":{"full":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/74c2601a9cfe1a0568e49932b6cb464a.jpg",870,500,false],"landscape":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/74c2601a9cfe1a0568e49932b6cb464a.jpg",870,500,false],"portraits":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/74c2601a9cfe1a0568e49932b6cb464a.jpg",870,500,false],"thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/74c2601a9cfe1a0568e49932b6cb464a-500x280.jpg",500,280,true],"medium":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/74c2601a9cfe1a0568e49932b6cb464a-635x365.jpg",635,365,true],"large":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/74c2601a9cfe1a0568e49932b6cb464a-840x483.jpg",640,368,true],"1536x1536":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/74c2601a9cfe1a0568e49932b6cb464a.jpg",870,500,false],"2048x2048":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/74c2601a9cfe1a0568e49932b6cb464a.jpg",870,500,false],"post-thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/74c2601a9cfe1a0568e49932b6cb464a-240x172.jpg",240,172,true],"advps-thumb-one":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/74c2601a9cfe1a0568e49932b6cb464a.jpg",870,500,false]},"rttpg_author":{"display_name":"V\u00fcsal Rafiqo\u011flu","author_link":"https:\/\/arantv.az\/?author=2"},"rttpg_comment":0,"rttpg_category":"<a href=\"https:\/\/arantv.az\/?cat=1\" rel=\"category\">C\u0259miyy\u0259t<\/a>","rttpg_excerpt":"Son ill\u0259rd\u0259 b\u0259zi yoluxucu x\u0259st\u0259likl\u0259rin mutasiyaya u\u011framas\u0131 tibbi dair\u0259l\u0259rd\u0259 narahatl\u0131q do\u011furub. X\u00fcsusil\u0259 virus m\u0259n\u015f\u0259li infeksiyalar mutasiya ed\u0259r\u0259k daha s\u00fcr\u0259tl\u0259 yay\u0131lma\u011fa v\u0259 b\u0259z\u0259n \u0259vv\u0259lkind\u0259n daha a\u011f\u0131r simptomlar yaratma\u011fa ba\u015flay\u0131b. \u0130lk olaraq koronavirus (COVID-19) pandemiyas\u0131 zaman\u0131 virusun bir ne\u00e7\u0259 d\u0259f\u0259 mutasiya ed\u0259r\u0259k &#8220;Delta&#8221;, &#8220;Omikron&#8221; kimi yeni variantlara \u00e7evrilm\u0259si geni\u015f yay\u0131lm\u0131\u015f n\u00fcmun\u0259 oldu. Bu mutasiyalar virusun h\u0259m yoluxuculu\u011funu,&hellip;","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/812634"}],"collection":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=812634"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/812634\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":812636,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/812634\/revisions\/812636"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/812635"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=812634"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=812634"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=812634"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}