{"id":812698,"date":"2025-06-24T09:37:12","date_gmt":"2025-06-24T05:37:12","guid":{"rendered":"https:\/\/arantv.az\/?p=812698"},"modified":"2025-06-24T09:37:12","modified_gmt":"2025-06-24T05:37:12","slug":"xamneyinin-varisi-d%c9%99qiql%c9%99sir-rejimin-taleyi-is%c9%99","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/arantv.az\/?p=812698","title":{"rendered":"Xamneyinin varisi d\u0259qiql\u0259\u015fir &#8211; rejimin taleyi is\u0259&#8230;"},"content":{"rendered":"<p><strong>\u0130ran siyasi elitas\u0131nda narahatl\u0131q art\u0131r, gizli m\u00fczakir\u0259l\u0259rd\u0259 yeni d\u00f6vr\u0259 haz\u0131rl\u0131qlar gedir &#8211; ekspertin g\u00f6zl\u0259ntisi<\/strong><\/p>\n<p><em>\u201c\u0130ran\u0131n ali dini lideri Ay\u0259tullah \u018fli Xamneyi yeralt\u0131 bunkerd\u0259 gizl\u0259nir v\u0259 sui-q\u0259sd c\u0259hdind\u0259n qorxur\u201d. Bu bar\u0259d\u0259 \u201cThe New York Times\u201d (NYT) \u00fc\u00e7 \u0130ran m\u0259nb\u0259sin\u0259 istinad\u0259n yaz\u0131b.<\/em><\/p>\n<p>N\u0259\u015fr\u0259 g\u00f6r\u0259, 86 ya\u015fl\u0131 Xamneyi art\u0131q \u00fc\u00e7 m\u00fcmk\u00fcn varis d\u0259 se\u00e7ib v\u0259 ali r\u0259hb\u0259rin t\u0259yin edilm\u0259sin\u0259 cavabdeh qurum say\u0131lan ekspertl\u0259r m\u0259clisin\u0259 f\u00f6vq\u0259lad\u0259 v\u0259ziyy\u0259td\u0259 onlardan birini tez bir zamanda t\u0259sdiq etm\u0259yi tap\u015f\u0131r\u0131b. NYT h\u0259m\u00e7inin bildirir ki, Xamneyi birba\u015fa m\u0259hdud \u0259laq\u0259l\u0259r\u0259 malikdir v\u0259 komandirl\u0259rl\u0259 \u0259sas\u0259n etibarl\u0131 k\u00f6m\u0259k\u00e7isi vasit\u0259sil\u0259 \u0259laq\u0259 saxlay\u0131r. \u201cO, yaln\u0131z \u0259n etibarl\u0131 bir n\u0259f\u0259r vasit\u0259sil\u0259 h\u0259rbi komandirl\u0259rl\u0259 \u0259laq\u0259 saxlay\u0131r. \u00c7evrili\u015f ba\u015f ver\u0259c\u0259yi t\u0259qdird\u0259 Rusiyaya qa\u00e7maq \u00fc\u00e7\u00fcn haz\u0131rl\u0131qlara ba\u015flay\u0131b\u201d, &#8211; m\u0259lumatda qeyd olunub.<\/p>\n<p><strong>N\u0259\u015frin m\u0259lumat\u0131na g\u00f6r\u0259, Xamneyi y\u00fcks\u0259k r\u00fctb\u0259li komandirl\u0259r \u00f6ld\u00fcr\u00fcl\u0259rs\u0259, onlar\u0131n yerini tuta bil\u0259c\u0259k \u015f\u0259xsl\u0259ri \u0259vv\u0259lc\u0259d\u0259n t\u0259yin edib ki, h\u0259rbi komandanl\u0131qda ard\u0131c\u0131ll\u0131q pozulmas\u0131n.<\/strong><\/p>\n<p>Maraql\u0131d\u0131r ki, m\u00fcmk\u00fcn x\u0259l\u0259fl\u0259r siyah\u0131s\u0131nda Xamneyinin o\u011flu, \u0259vv\u0259ll\u0259r favoritl\u0259rd\u0259n hesab edil\u0259n M\u00fcct\u0259ba yoxdur. NYT qeyd edir ki, M\u00fcct\u0259ban\u0131n SEPAH-a yax\u0131nl\u0131\u011f\u0131na v\u0259 ruhani r\u00fctb\u0259sin\u0259 baxmayaraq, onun namiz\u0259dliyi ay\u0259tullah\u0131n \u00f6z\u00fc t\u0259r\u0259find\u0259n siyah\u0131dan \u00e7\u0131xar\u0131l\u0131b.<\/p>\n<p><img src=\"https:\/\/www.presscouncil.az\/assets\/images\/content\/20230124032017_photo31V2Rq.jpg\" alt=\"V\u00fcqar Zif\u0259ro\u011flu\" \/><\/p>\n<p><strong>V\u00fcqar Zif\u0259ro\u011flu\u00a0<\/strong><\/p>\n<p><strong>Yax\u0131n \u015e\u0259rq \u00fczr\u0259 ekspert, politoloq V\u00fcqar Zif\u0259ro\u011flu \u201cYeni M\u00fcsavat\u201da a\u00e7\u0131qlamas\u0131nda Xamneyinin varisinin kim olaca\u011f\u0131, \u0130ran-\u0130srail sava\u015f\u0131n\u0131n bu m\u0259s\u0259l\u0259ni tezl\u0259\u015fdirm\u0259 ehtimal\u0131 v\u0259 dig\u0259r m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259ri \u015f\u0259rh edib.<\/strong><\/p>\n<p>V.Zif\u0259ro\u011flunun fikrinc\u0259, ali dini liderlik m\u0259s\u0259l\u0259si \u0130ran\u0131n g\u0259l\u0259c\u0259yind\u0259 v\u0259 regional balansda kritik rol oynay\u0131r: \u201c\u0130ran-\u0130srail m\u00fcharib\u0259si bu m\u0259s\u0259l\u0259ni tezl\u0259\u015fdir\u0259 bil\u0259r, amma haz\u0131rda h\u0259rbi v\u0259 siyasi elitan\u0131n i\u00e7ind\u0259 sistem sabitliyini qorumaq namin\u0259 daha t\u0259cr\u00fcb\u0259li, SEPAH-a yax\u0131n fiqurlar\u0131n ir\u0259li \u00e7\u0259kil\u0259c\u0259yi g\u00f6zl\u0259nilir. \u0130ran\u0131n n\u00f6vb\u0259ti ali dini liderinin kim olaca\u011f\u0131 bar\u0259d\u0259 m\u00fcxt\u0259lif fikirl\u0259r s\u0259sl\u0259ndirils\u0259 d\u0259, bu bar\u0259d\u0259 d\u0259qiq ad s\u00f6yl\u0259m\u0259k \u00e7\u0259tindir. Q\u0259rar Xobreqan M\u0259clisi (Ekspertl\u0259r \u015euras\u0131) t\u0259r\u0259find\u0259n veril\u0259c\u0259k. Lakin b\u0259zi adlar kuluar s\u0259viyy\u0259sind\u0259 \u00f6n\u0259 \u00e7\u0131x\u0131r. \u018fn \u00e7ox ehtimal olunan namiz\u0259dl\u0259r s\u0131ras\u0131nda bir ne\u00e7\u0259 ad daha \u00e7ox m\u00fczakir\u0259 olunmaqdad\u0131r.<\/p>\n<p><strong>M\u0259s\u0259l\u0259n, Ay\u0259tullah Sadeq Amoli Laricani ekspertl\u0259r \u015furas\u0131n\u0131n \u00fczv\u00fc v\u0259 ke\u00e7mi\u015f \u0259dliyy\u0259 r\u0259hb\u0259ridir. Ali r\u0259hb\u0259rliy\u0259 ideoloji yax\u0131nl\u0131\u011f\u0131 v\u0259 siyasi t\u0259cr\u00fcb\u0259si var. Laricanini maraql\u0131 ed\u0259n m\u0259qam onun N\u0259c\u0259fd\u0259 anadan olmas\u0131d\u0131r. Xat\u0131rlatmaq ist\u0259rdim ki, N\u0259c\u0259f v\u0259 Qum aras\u0131nda tarixi r\u0259qab\u0259t d\u0259 m\u00f6vcuddur. Bu is\u0259 N\u0259c\u0259f \u015fi\u0259 m\u0259kt\u0259binin d\u0259 \u0130rana daha loyal davranmas\u0131na s\u0259b\u0259b ola bil\u0259r. Eyni zamanda Ay\u0259tullah Ali Xat\u0259mi v\u0259 ya Ay\u0259tullah \u018flvi Q\u0259r\u0259fi namiz\u0259d olaraq adlar\u0131 halland\u0131r\u0131lanlar s\u0131ras\u0131ndad\u0131r. H\u0259r ikisi dini n\u00fcfuza sahib, lakin siyasi c\u0259h\u0259td\u0259n neytral fiqurlar hesab olunurlar.<\/strong><\/p>\n<p>\u0130brahim R\u0259isinin vertolyot q\u0259zas\u0131nda h\u0259lak olmas\u0131ndan sonra real namiz\u0259d olaraq M\u00fcct\u0259ba Xamneyinin d\u0259 ad\u0131 vur\u011fulan\u0131rd\u0131. O, Ay\u0259tullah Xamneyinin o\u011flu olmaqla yana\u015f\u0131, siyasi v\u0259 dini dair\u0259l\u0259rd\u0259, \u0259sas\u0259n m\u00fchafiz\u0259kar v\u0259 h\u0259rbi qanadda n\u00fcfuzlu \u015f\u0259xs hesab edils\u0259 d\u0259, atas\u0131 t\u0259r\u0259find\u0259n siyah\u0131dan \u00e7\u0131xar\u0131lmas\u0131 onun irs yolu il\u0259 liderlik perspektivini z\u0259ifl\u0259dib. N\u0259z\u0259r\u0259 almaq laz\u0131md\u0131r ki, 1979-cu il inqilab\u0131ndan sonra sistemin \u0259sas ideya istiqam\u0259tind\u0259n biri m\u0259hz monarxiya idar\u0259etm\u0259sin\u0259 qar\u015f\u0131 \u00e7\u0131xmaq olub. Bu m\u0259nada Xamneyinin o\u011flunu namiz\u0259d kimi g\u00f6st\u0259rm\u0259si indiy\u0259d\u0259k \u015fah rejimin\u0259 qar\u015f\u0131 apar\u0131lan siyasi t\u0259bli\u011fata qar\u015f\u0131 getm\u0259k m\u0259nas\u0131n\u0131 ifad\u0259 ed\u0259 bil\u0259rdi. Bu is\u0259 sistemin \u00f6z\u00fcnd\u0259 d\u0259 birm\u0259nal\u0131 qar\u015f\u0131lanmayacaq, etirazlara s\u0259b\u0259b olacaqd\u0131&#8221;.<\/p>\n<p><strong>V.Zif\u0259ro\u011flu hesab edir ki, \u0130ran-\u0130srail qar\u015f\u0131durmas\u0131n\u0131n d\u0259rinl\u0259\u015fm\u0259si iki s\u0259b\u0259bd\u0259n varis m\u0259s\u0259l\u0259sini aktualla\u015fd\u0131ra bil\u0259r:<\/strong>\u00a0\u201cXamneyinin ya\u015f\u0131, s\u0259hh\u0259ti v\u0259 ya f\u00f6vq\u0259lad\u0259 v\u0259ziyy\u0259t bunun \u00fc\u00e7\u00fcn ciddi s\u0259b\u0259bdir. M\u00fcharib\u0259 \u015f\u0259raitind\u0259 ali r\u0259hb\u0259rin q\u0259fil v\u0259fat\u0131, hakimiyy\u0259t bo\u015flu\u011fu yarada bil\u0259r. N\u0259z\u0259r\u0259 almaq laz\u0131md\u0131r ki, \u0130ran\u0131n m\u00f6vcud elitas\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn sistemli davaml\u0131l\u0131q z\u0259rur\u0259ti \u015f\u0259rtdir. SEPAH v\u0259 teokratik sistem \u00f6nc\u0259d\u0259n ard\u0131c\u0131ll\u0131q plan\u0131n\u0131 s\u00fcr\u0259tl\u0259ndirm\u0259k m\u0259cburiyy\u0259tind\u0259 qala bil\u0259r ki, sistem \u00e7\u00f6k\u00fc\u015f riskin\u0259 d\u00fc\u015fm\u0259sin. M\u00fcharib\u0259 v\u0259 b\u00f6hran \u015f\u0259raitind\u0259 \u0130ran daxilind\u0259 sabitlik, t\u0259hl\u00fck\u0259sizlik v\u0259 SEPAH-a ba\u011fl\u0131l\u0131q \u0259sas meyarlar olur. Bu m\u0259nada, SEPAH-a yax\u0131n v\u0259 s\u0259rt x\u0259tt t\u0259r\u0259fdarlar\u0131n\u0131n (m\u0259s\u0259l\u0259n, Laricani v\u0259 ya h\u0259rbi-dini kadrlar) \u015fans\u0131 art\u0131r. V\u0259 ya M\u00fcct\u0259ba Xamneyi h\u0259rbi dair\u0259l\u0259rl\u0259 yax\u0131nl\u0131\u011f\u0131 s\u0259b\u0259bi il\u0259, \u0259g\u0259r siyasi q\u0259rar d\u0259yi\u015f\u0259rs\u0259, s\u00fcrpriz namiz\u0259d ola bil\u0259r. Amma yuxar\u0131da da qeyd etdiyim kimi, haz\u0131rda sistem daxilind\u0259 bu istiqam\u0259td\u0259 ciddi m\u00fcqavim\u0259t var\u201d.<\/p>\n<p><strong>Politoloq dini lider d\u0259yi\u015fikliyinin \u0130rana v\u0259 b\u00f6lg\u0259y\u0259 t\u0259sirl\u0259rini \u015f\u0259rh ed\u0259rk\u0259n bildirdi ki, s\u00f6z\u00fcged\u0259n d\u0259yi\u015fiklik ehtimal\u0131n\u0131n \u0130rana t\u0259sirl\u0259ri il\u0259 ba\u011fl\u0131 iki ssenarini n\u0259z\u0259rd\u0259n ke\u00e7irm\u0259k olar:<\/strong>\u00a0\u201c\u018fg\u0259r s\u0259rt x\u0259t\u00e7i varis g\u0259l\u0259rs\u0259, daxild\u0259 idar\u0259etm\u0259 daha da s\u0259rtl\u0259\u015f\u0259c\u0259k. Eyni zamanda Q\u0259rbl\u0259 dialoqda bu, m\u00fc\u0259yy\u0259n s\u0259rt ritorikan\u0131n getm\u0259sin\u0259 t\u0259kan ver\u0259c\u0259k. T\u0259zyiq al\u0259ti kimi \u0130ran \u0259traf\u0131nda formala\u015fd\u0131rd\u0131\u011f\u0131, lakin son iki ild\u0259 kifay\u0259t q\u0259d\u0259r z\u0259ifl\u0259mi\u015f &#8220;m\u00fcqavim\u0259t oxu&#8221; adland\u0131rd\u0131\u011f\u0131 proksi-q\u00fcvv\u0259l\u0259ri yenid\u0259n dir\u00e7\u0259ltm\u0259y\u0259, m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr ki, h\u0259tta geni\u015fl\u0259ndirm\u0259y\u0259 c\u0259hd g\u00f6st\u0259rsin. Nisb\u0259t\u0259n islahat\u00e7\u0131 v\u0259 ya m\u00fclayim lider t\u0259yin olunarsa, bu, Q\u0259rbl\u0259 dialoqa \u00f6z m\u00fcsb\u0259t t\u0259sirini g\u00f6st\u0259r\u0259, \u0130ran daxilind\u0259 is\u0259 g\u0259rginlik azala bil\u0259r, lakin m\u00fchafiz\u0259kar v\u0259 h\u0259rbi elitan\u0131n m\u00fcqavim\u0259ti arta bil\u0259r. D\u0259yi\u015fikliyin b\u00f6lg\u0259y\u0259 d\u0259 t\u0259siri ola bil\u0259r&#8221;.<\/p>\n<p><strong>Nigar H\u018fS\u018fNL\u0130,<\/strong><br \/>\n<strong>\u201cYeni M\u00fcsavat\u201d<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u0130ran siyasi elitas\u0131nda narahatl\u0131q art\u0131r, gizli m\u00fczakir\u0259l\u0259rd\u0259 yeni d\u00f6vr\u0259 haz\u0131rl\u0131qlar gedir &#8211; ekspertin g\u00f6zl\u0259ntisi \u201c\u0130ran\u0131n ali dini lideri Ay\u0259tullah \u018fli Xamneyi yeralt\u0131 bunkerd\u0259 gizl\u0259nir v\u0259 sui-q\u0259sd c\u0259hdind\u0259n qorxur\u201d. Bu bar\u0259d\u0259 \u201cThe New York Times\u201d (NYT) \u00fc\u00e7 \u0130ran m\u0259nb\u0259sin\u0259 istinad\u0259n yaz\u0131b. N\u0259\u015fr\u0259 g\u00f6r\u0259, 86 ya\u015fl\u0131 Xamneyi art\u0131q \u00fc\u00e7 m\u00fcmk\u00fcn varis d\u0259 se\u00e7ib v\u0259 ali r\u0259hb\u0259rin t\u0259yin edilm\u0259sin\u0259 cavabdeh qurum say\u0131lan ekspertl\u0259r m\u0259clisin\u0259 f\u00f6vq\u0259lad\u0259 v\u0259ziyy\u0259td\u0259 onlardan birini tez bir zamanda t\u0259sdiq etm\u0259yi tap\u015f\u0131r\u0131b. NYT h\u0259m\u00e7inin bildirir ki, Xamneyi birba\u015fa m\u0259hdud \u0259laq\u0259l\u0259r\u0259 malikdir v\u0259 komandirl\u0259rl\u0259 \u0259sas\u0259n etibarl\u0131 k\u00f6m\u0259k\u00e7isi vasit\u0259sil\u0259 \u0259laq\u0259 saxlay\u0131r. \u201cO, yaln\u0131z&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":812699,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0},"categories":[7],"tags":[],"aioseo_notices":[],"gutentor_comment":0,"rttpg_featured_image_url":{"full":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/91d0c1d2a46ee7c60a82e043c317a218.jpg",645,353,false],"landscape":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/91d0c1d2a46ee7c60a82e043c317a218.jpg",645,353,false],"portraits":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/91d0c1d2a46ee7c60a82e043c317a218.jpg",645,353,false],"thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/91d0c1d2a46ee7c60a82e043c317a218-500x280.jpg",500,280,true],"medium":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/91d0c1d2a46ee7c60a82e043c317a218.jpg",645,353,false],"large":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/91d0c1d2a46ee7c60a82e043c317a218.jpg",640,350,false],"1536x1536":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/91d0c1d2a46ee7c60a82e043c317a218.jpg",645,353,false],"2048x2048":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/91d0c1d2a46ee7c60a82e043c317a218.jpg",645,353,false],"post-thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/91d0c1d2a46ee7c60a82e043c317a218-240x172.jpg",240,172,true],"advps-thumb-one":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/91d0c1d2a46ee7c60a82e043c317a218.jpg",645,353,false]},"rttpg_author":{"display_name":"V\u00fcsal Rafiqo\u011flu","author_link":"https:\/\/arantv.az\/?author=2"},"rttpg_comment":0,"rttpg_category":"<a href=\"https:\/\/arantv.az\/?cat=7\" rel=\"category\">D\u00fcnya<\/a>","rttpg_excerpt":"\u0130ran siyasi elitas\u0131nda narahatl\u0131q art\u0131r, gizli m\u00fczakir\u0259l\u0259rd\u0259 yeni d\u00f6vr\u0259 haz\u0131rl\u0131qlar gedir &#8211; ekspertin g\u00f6zl\u0259ntisi \u201c\u0130ran\u0131n ali dini lideri Ay\u0259tullah \u018fli Xamneyi yeralt\u0131 bunkerd\u0259 gizl\u0259nir v\u0259 sui-q\u0259sd c\u0259hdind\u0259n qorxur\u201d. Bu bar\u0259d\u0259 \u201cThe New York Times\u201d (NYT) \u00fc\u00e7 \u0130ran m\u0259nb\u0259sin\u0259 istinad\u0259n yaz\u0131b. N\u0259\u015fr\u0259 g\u00f6r\u0259, 86 ya\u015fl\u0131 Xamneyi art\u0131q \u00fc\u00e7 m\u00fcmk\u00fcn varis d\u0259 se\u00e7ib v\u0259 ali r\u0259hb\u0259rin t\u0259yin&hellip;","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/812698"}],"collection":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=812698"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/812698\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":812700,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/812698\/revisions\/812700"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/812699"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=812698"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=812698"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=812698"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}