{"id":813413,"date":"2025-06-30T08:09:09","date_gmt":"2025-06-30T04:09:09","guid":{"rendered":"https:\/\/arantv.az\/?p=813413"},"modified":"2025-06-30T08:09:09","modified_gmt":"2025-06-30T04:09:09","slug":"bosanma-usaqlarda-olum-riskini-55-faiz-artirir","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/arantv.az\/?p=813413","title":{"rendered":"Bo\u015fanma u\u015faqlarda \u00f6l\u00fcm riskini 55 faiz art\u0131r\u0131r"},"content":{"rendered":"<p>AB\u015e-da apar\u0131lan geni\u015fmiqyasl\u0131 ara\u015fd\u0131rmaya g\u00f6r\u0259, valideynl\u0259ri be\u015f ya\u015f\u0131ndan \u0259vv\u0259l bo\u015fanan u\u015faqlar\u0131n erk\u0259n ya\u015fda \u00f6lm\u0259 riski 55 faiz art\u0131r.<\/p>\n<p>AB\u015e-da yay\u0131lan yeni bir ara\u015fd\u0131rma valideynl\u0259rin erk\u0259n bo\u015fanmas\u0131n\u0131n u\u015faqlara uzunm\u00fcdd\u0259tli t\u0259sirini dramatik \u015f\u0259kild\u0259 ortaya qoyub. M\u00fc\u0259yy\u0259n edilib ki, valideynl\u0259ri 5 ya\u015f\u0131na q\u0259d\u0259r bo\u015fanan u\u015faqlar\u0131n sonrak\u0131 h\u0259yatlar\u0131nda g\u0259lirl\u0259ri daha a\u015fa\u011f\u0131 olur, g\u0259nc ya\u015fda hamil\u0259 qalma, cinay\u0259t\u0259 c\u0259lb olunma, h\u0259tta erk\u0259n \u00f6l\u00fcm riski il\u0259 \u00fczl\u0259\u015firl\u0259r.<\/p>\n<p>Bo\u015fanma h\u0259yat\u0131n yenid\u0259n qurulmas\u0131na s\u0259b\u0259b olar<\/p>\n<p>Merilend Universitetind\u0259n professor Nolan Pope, Kaliforniya Mersed Universitetind\u0259n Endryu C. Conston v\u0259 AB\u015e Siyah\u0131yaalma B\u00fcrosundan Meqqi R. Consun h\u0259mm\u00fc\u0259llifi oldu\u011fu ara\u015fd\u0131rma bo\u015fanman\u0131n u\u015faqlara \u00e7ox qatl\u0131 t\u0259sir g\u00f6st\u0259rdiyini \u00fcz\u0259 \u00e7\u0131xar\u0131b. Ara\u015fd\u0131rma\u00e7\u0131lar vur\u011fulay\u0131blar ki, bo\u015fanma sad\u0259c\u0259 valideynl\u0259rin ayr\u0131lmas\u0131 deyil; ev t\u0259s\u0259rr\u00fcfatlar\u0131n\u0131n g\u0259lirl\u0259rinin k\u0259skin azalmas\u0131, ana v\u0259 atan\u0131n i\u015f saat\u0131n\u0131n artmas\u0131, yeni m\u0259h\u0259ll\u0259l\u0259r\u0259 k\u00f6\u00e7m\u0259si v\u0259 ail\u0259 strukturunun pozulmas\u0131 kimi bir s\u0131ra z\u0259rb\u0259 effektl\u0259ri yarad\u0131r.<\/p>\n<p>5 ya\u015f\u0131ndan ki\u00e7ik u\u015faqlarda risk daha y\u00fcks\u0259kdir<\/p>\n<p>Ara\u015fd\u0131rma 1988-1993-c\u00fc ill\u0259r aras\u0131nda do\u011fulmu\u015f 5 milyondan \u00e7ox amerikal\u0131 u\u015faqla ba\u011fl\u0131 federal m\u0259lumatlar\u0131n t\u0259hlili \u0259sas\u0131nda apar\u0131l\u0131b. N\u0259tic\u0259l\u0259r\u0259 g\u00f6r\u0259, erk\u0259n \u00f6l\u00fcm riski 55 faiz, yeniyetm\u0259 hamil\u0259lik ehtimal\u0131 is\u0259 u\u015faq h\u0259l\u0259 5 ya\u015f\u0131nda olmad\u0131qda valideynl\u0259ri bo\u015fanan \u015f\u0259xsl\u0259rd\u0259 60 faiz art\u0131r.<\/p>\n<p>X\u00fcsusil\u0259 maddi qeyri-sabitliyin v\u0259 tez-tez h\u0259r\u0259k\u0259tin t\u0259hsil\u0259 v\u0259 sosial m\u00fchit\u0259 giri\u015f\u0259 m\u0259nfi t\u0259sir g\u00f6st\u0259rdiyi iddia edilir ki, bu da insan\u0131n h\u0259yat\u0131 boyu m\u0259ruz qald\u0131\u011f\u0131 stress s\u0259viyy\u0259sini art\u0131r\u0131r. Bir ail\u0259 \u00fczv\u00fc il\u0259 ya\u015fayark\u0259n yeni bir \u00f6gey ata v\u0259 ya \u00f6gey anan\u0131n daxil edilm\u0259si d\u0259 u\u015faqlar\u0131n emosional inki\u015faf\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn \u00e7\u0259tin n\u0259tic\u0259l\u0259r\u0259 s\u0259b\u0259b ola bil\u0259r.<\/p>\n<p>Ail\u0259 dinamikas\u0131 u\u015faqlar\u0131n g\u0259l\u0259c\u0259yin\u0259 t\u0259sir edir<\/p>\n<p>Bo\u015fanmadan sonra ail\u0259 g\u0259lirl\u0259rind\u0259 orta hesabla 50 faiz azalma oldu\u011fu v\u0259 bu itkinin yaln\u0131z yar\u0131s\u0131n\u0131n 10 il \u0259rzind\u0259 \u00f6d\u0259nil\u0259 bil\u0259c\u0259yi m\u00fc\u0259yy\u0259n edilib. Bundan \u0259lav\u0259, bo\u015fanmadan sonra k\u00f6\u00e7m\u0259 nisb\u0259tinin dem\u0259k olar ki, \u00fc\u00e7 d\u0259f\u0259 artd\u0131\u011f\u0131 v\u0259 ail\u0259l\u0259rin a\u015fa\u011f\u0131 g\u0259lirli m\u0259h\u0259ll\u0259l\u0259r\u0259 k\u00f6\u00e7 etdiyi m\u00fc\u015fahid\u0259 edilir. Analar orta hesabla 8 faiz, atalar is\u0259 16 faiz \u00e7ox i\u015fl\u0259m\u0259li olurlar. Bu, u\u015faqlara qulluq etm\u0259k v\u0259 onlara n\u0259zar\u0259t etm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn ayr\u0131lan vaxt\u0131n azalmas\u0131na, akademik performans\u0131n a\u015fa\u011f\u0131 d\u00fc\u015fm\u0259sin\u0259 v\u0259 sosial adaptasiya probleml\u0259rin\u0259 s\u0259b\u0259b olur.\/lent.az<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>AB\u015e-da apar\u0131lan geni\u015fmiqyasl\u0131 ara\u015fd\u0131rmaya g\u00f6r\u0259, valideynl\u0259ri be\u015f ya\u015f\u0131ndan \u0259vv\u0259l bo\u015fanan u\u015faqlar\u0131n erk\u0259n ya\u015fda \u00f6lm\u0259 riski 55 faiz art\u0131r. AB\u015e-da yay\u0131lan yeni bir ara\u015fd\u0131rma valideynl\u0259rin erk\u0259n bo\u015fanmas\u0131n\u0131n u\u015faqlara uzunm\u00fcdd\u0259tli t\u0259sirini dramatik \u015f\u0259kild\u0259 ortaya qoyub. M\u00fc\u0259yy\u0259n edilib ki, valideynl\u0259ri 5 ya\u015f\u0131na q\u0259d\u0259r bo\u015fanan u\u015faqlar\u0131n sonrak\u0131 h\u0259yatlar\u0131nda g\u0259lirl\u0259ri daha a\u015fa\u011f\u0131 olur, g\u0259nc ya\u015fda hamil\u0259 qalma, cinay\u0259t\u0259 c\u0259lb olunma, h\u0259tta erk\u0259n \u00f6l\u00fcm riski il\u0259 \u00fczl\u0259\u015firl\u0259r. Bo\u015fanma h\u0259yat\u0131n yenid\u0259n qurulmas\u0131na s\u0259b\u0259b olar Merilend Universitetind\u0259n professor Nolan Pope, Kaliforniya Mersed Universitetind\u0259n Endryu C. Conston v\u0259 AB\u015e Siyah\u0131yaalma B\u00fcrosundan Meqqi R. Consun h\u0259mm\u00fc\u0259llifi oldu\u011fu ara\u015fd\u0131rma bo\u015fanman\u0131n u\u015faqlara&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":813414,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0},"categories":[1],"tags":[],"aioseo_notices":[],"gutentor_comment":0,"rttpg_featured_image_url":{"full":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/320baf9e244376461043952edae24ce0.jpg",800,500,false],"landscape":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/320baf9e244376461043952edae24ce0.jpg",800,500,false],"portraits":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/320baf9e244376461043952edae24ce0.jpg",800,500,false],"thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/320baf9e244376461043952edae24ce0-500x280.jpg",500,280,true],"medium":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/320baf9e244376461043952edae24ce0-584x365.jpg",584,365,true],"large":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/320baf9e244376461043952edae24ce0.jpg",640,400,false],"1536x1536":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/320baf9e244376461043952edae24ce0.jpg",800,500,false],"2048x2048":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/320baf9e244376461043952edae24ce0.jpg",800,500,false],"post-thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/320baf9e244376461043952edae24ce0-240x172.jpg",240,172,true],"advps-thumb-one":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/320baf9e244376461043952edae24ce0.jpg",800,500,false]},"rttpg_author":{"display_name":"V\u00fcsal Rafiqo\u011flu","author_link":"https:\/\/arantv.az\/?author=2"},"rttpg_comment":0,"rttpg_category":"<a href=\"https:\/\/arantv.az\/?cat=1\" rel=\"category\">C\u0259miyy\u0259t<\/a>","rttpg_excerpt":"AB\u015e-da apar\u0131lan geni\u015fmiqyasl\u0131 ara\u015fd\u0131rmaya g\u00f6r\u0259, valideynl\u0259ri be\u015f ya\u015f\u0131ndan \u0259vv\u0259l bo\u015fanan u\u015faqlar\u0131n erk\u0259n ya\u015fda \u00f6lm\u0259 riski 55 faiz art\u0131r. AB\u015e-da yay\u0131lan yeni bir ara\u015fd\u0131rma valideynl\u0259rin erk\u0259n bo\u015fanmas\u0131n\u0131n u\u015faqlara uzunm\u00fcdd\u0259tli t\u0259sirini dramatik \u015f\u0259kild\u0259 ortaya qoyub. M\u00fc\u0259yy\u0259n edilib ki, valideynl\u0259ri 5 ya\u015f\u0131na q\u0259d\u0259r bo\u015fanan u\u015faqlar\u0131n sonrak\u0131 h\u0259yatlar\u0131nda g\u0259lirl\u0259ri daha a\u015fa\u011f\u0131 olur, g\u0259nc ya\u015fda hamil\u0259 qalma, cinay\u0259t\u0259 c\u0259lb olunma,&hellip;","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/813413"}],"collection":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=813413"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/813413\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":813415,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/813413\/revisions\/813415"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/813414"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=813413"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=813413"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=813413"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}