{"id":814769,"date":"2025-07-07T21:16:04","date_gmt":"2025-07-07T17:16:04","guid":{"rendered":"https:\/\/arantv.az\/?p=814769"},"modified":"2025-07-07T21:16:04","modified_gmt":"2025-07-07T17:16:04","slug":"c%c9%99kinin-artmasi-yalniz-qidalanmadan-asili-deyil-genetik-faktorlar-da-rol-oynayir","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/arantv.az\/?p=814769","title":{"rendered":"\u00c7\u0259kinin artmas\u0131 yaln\u0131z qidalanmadan as\u0131l\u0131 deyil \u2013 Genetik faktorlar da rol oynay\u0131r"},"content":{"rendered":"<div class=\"text-content\" data-id=\"\" data-url=\"\">\n<p>\u0130nsan\u0131n \u00e7\u0259kisi t\u0259kc\u0259 h\u0259yat t\u0259rzi v\u0259 qidalanma il\u0259 deyil, h\u0259m d\u0259 genetik faktorlarla m\u00fc\u0259yy\u0259n olunur. M\u00fcxt\u0259lif elmi ara\u015fd\u0131rmalara g\u00f6r\u0259, piyl\u0259nm\u0259y\u0259 meyillilik bir \u00e7ox hallarda irsi faktorlardan qaynaqlan\u0131r.<\/p>\n<p>Harvard Tibb M\u0259kt\u0259binin m\u0259lumat\u0131na \u0259sas\u0259n, genl\u0259r insan orqanizmind\u0259 madd\u0259l\u0259r m\u00fcbadil\u0259sinin s\u00fcr\u0259tin\u0259, acl\u0131q v\u0259 toxluq siqnallar\u0131na, ya\u011f y\u0131\u011f\u0131m\u0131na v\u0259 enerji s\u0259rfiyyat\u0131na t\u0259sir ed\u0259 bil\u0259r. M\u00fct\u0259x\u0259ssisl\u0259r bildirirl\u0259r ki, bu genetik t\u0259sir \u00fcmumi b\u0259d\u0259n \u00e7\u0259kisinin 40-70 faizini m\u00fc\u0259yy\u0259n ed\u0259 bil\u0259r.<\/p>\n<p>D\u00fcnya S\u0259hiyy\u0259 T\u0259\u015fkilat\u0131 da qeyd edir ki, b\u0259zi \u015f\u0259xsl\u0259rd\u0259 &#8220;FTO&#8221; (Fat Mass and Obesity Associated) adl\u0131 genin mutasiyas\u0131 piyl\u0259nm\u0259 riskini art\u0131r\u0131r. Bu gen madd\u0259l\u0259r m\u00fcbadil\u0259sini v\u0259 i\u015ftahan\u0131 t\u0259nziml\u0259y\u0259n beyin funksiyalar\u0131n\u0131 t\u0259sir edir. Eyni zamanda, genetik faktorlara baxmayaraq, balansl\u0131 qidalanma v\u0259 fiziki aktivlik piyl\u0259nm\u0259 riskini azalda bil\u0259r.<\/p>\n<p>Amerika X\u0259r\u00e7\u0259ng Ara\u015fd\u0131rmalar\u0131 \u0130nstitutunun ara\u015fd\u0131rmalar\u0131nda is\u0259 vur\u011fulan\u0131r ki, genetik faktorlar m\u00fc\u0259yy\u0259n meyll\u0259ri m\u00fc\u0259yy\u0259n ets\u0259 d\u0259, h\u0259yat t\u0259rzi q\u0259rarlar\u0131 bu meyll\u0259rin n\u0259 d\u0259r\u0259c\u0259d\u0259 ger\u00e7\u0259kl\u0259\u015f\u0259c\u0259yini m\u00fc\u0259yy\u0259nl\u0259\u015fdirir. Y\u0259ni ail\u0259sind\u0259 art\u0131q \u00e7\u0259ki problemi olan biri d\u00fczg\u00fcn h\u0259yat t\u0259rzi il\u0259 bu riski minimuma endir\u0259 bil\u0259r.<\/p>\n<p>Qeyd ed\u0259k ki, art\u0131q \u00e7\u0259ki bir \u00e7ox xroniki x\u0259st\u0259likl\u0259rin, o c\u00fcml\u0259d\u0259n \u015f\u0259k\u0259rli diabet, \u00fcr\u0259k-damar probleml\u0259ri v\u0259 b\u0259zi x\u0259r\u00e7\u0259ng n\u00f6vl\u0259rinin riskini art\u0131r\u0131r. Buna g\u00f6r\u0259 d\u0259, genetik faktorlar n\u0259z\u0259r\u0259 al\u0131nsa da, sa\u011flam h\u0259yat t\u0259rzi v\u0259 d\u00fczg\u00fcn qidalanma h\u0259r zaman \u0259sas amil olaraq qal\u0131r.\/BAKU.WS<\/p>\n<\/div>\n<div><\/div>\n<div><\/div>\n<div class=\"inner-social-box\">\n<div class=\"subs-in-social subs-whatsapp\"><\/div>\n<\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u0130nsan\u0131n \u00e7\u0259kisi t\u0259kc\u0259 h\u0259yat t\u0259rzi v\u0259 qidalanma il\u0259 deyil, h\u0259m d\u0259 genetik faktorlarla m\u00fc\u0259yy\u0259n olunur. M\u00fcxt\u0259lif elmi ara\u015fd\u0131rmalara g\u00f6r\u0259, piyl\u0259nm\u0259y\u0259 meyillilik bir \u00e7ox hallarda irsi faktorlardan qaynaqlan\u0131r. Harvard Tibb M\u0259kt\u0259binin m\u0259lumat\u0131na \u0259sas\u0259n, genl\u0259r insan orqanizmind\u0259 madd\u0259l\u0259r m\u00fcbadil\u0259sinin s\u00fcr\u0259tin\u0259, acl\u0131q v\u0259 toxluq siqnallar\u0131na, ya\u011f y\u0131\u011f\u0131m\u0131na v\u0259 enerji s\u0259rfiyyat\u0131na t\u0259sir ed\u0259 bil\u0259r. M\u00fct\u0259x\u0259ssisl\u0259r bildirirl\u0259r ki, bu genetik t\u0259sir \u00fcmumi b\u0259d\u0259n \u00e7\u0259kisinin 40-70 faizini m\u00fc\u0259yy\u0259n ed\u0259 bil\u0259r. D\u00fcnya S\u0259hiyy\u0259 T\u0259\u015fkilat\u0131 da qeyd edir ki, b\u0259zi \u015f\u0259xsl\u0259rd\u0259 &#8220;FTO&#8221; (Fat Mass and Obesity Associated) adl\u0131 genin mutasiyas\u0131 piyl\u0259nm\u0259 riskini art\u0131r\u0131r. Bu gen madd\u0259l\u0259r m\u00fcbadil\u0259sini v\u0259&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":814770,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0},"categories":[1],"tags":[],"aioseo_notices":[],"gutentor_comment":0,"rttpg_featured_image_url":{"full":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/c892720c8e4c4345ac268d69c0bfb043.jpg",870,500,false],"landscape":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/c892720c8e4c4345ac268d69c0bfb043.jpg",870,500,false],"portraits":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/c892720c8e4c4345ac268d69c0bfb043.jpg",870,500,false],"thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/c892720c8e4c4345ac268d69c0bfb043-500x280.jpg",500,280,true],"medium":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/c892720c8e4c4345ac268d69c0bfb043-635x365.jpg",635,365,true],"large":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/c892720c8e4c4345ac268d69c0bfb043-840x483.jpg",640,368,true],"1536x1536":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/c892720c8e4c4345ac268d69c0bfb043.jpg",870,500,false],"2048x2048":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/c892720c8e4c4345ac268d69c0bfb043.jpg",870,500,false],"post-thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/c892720c8e4c4345ac268d69c0bfb043-240x172.jpg",240,172,true],"advps-thumb-one":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/c892720c8e4c4345ac268d69c0bfb043.jpg",870,500,false]},"rttpg_author":{"display_name":"V\u00fcsal Rafiqo\u011flu","author_link":"https:\/\/arantv.az\/?author=2"},"rttpg_comment":0,"rttpg_category":"<a href=\"https:\/\/arantv.az\/?cat=1\" rel=\"category\">C\u0259miyy\u0259t<\/a>","rttpg_excerpt":"\u0130nsan\u0131n \u00e7\u0259kisi t\u0259kc\u0259 h\u0259yat t\u0259rzi v\u0259 qidalanma il\u0259 deyil, h\u0259m d\u0259 genetik faktorlarla m\u00fc\u0259yy\u0259n olunur. M\u00fcxt\u0259lif elmi ara\u015fd\u0131rmalara g\u00f6r\u0259, piyl\u0259nm\u0259y\u0259 meyillilik bir \u00e7ox hallarda irsi faktorlardan qaynaqlan\u0131r. Harvard Tibb M\u0259kt\u0259binin m\u0259lumat\u0131na \u0259sas\u0259n, genl\u0259r insan orqanizmind\u0259 madd\u0259l\u0259r m\u00fcbadil\u0259sinin s\u00fcr\u0259tin\u0259, acl\u0131q v\u0259 toxluq siqnallar\u0131na, ya\u011f y\u0131\u011f\u0131m\u0131na v\u0259 enerji s\u0259rfiyyat\u0131na t\u0259sir ed\u0259 bil\u0259r. M\u00fct\u0259x\u0259ssisl\u0259r bildirirl\u0259r ki, bu genetik&hellip;","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/814769"}],"collection":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=814769"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/814769\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":814771,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/814769\/revisions\/814771"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/814770"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=814769"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=814769"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=814769"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}