{"id":816417,"date":"2025-07-18T10:29:41","date_gmt":"2025-07-18T06:29:41","guid":{"rendered":"https:\/\/arantv.az\/?p=816417"},"modified":"2025-07-18T10:29:41","modified_gmt":"2025-07-18T06:29:41","slug":"q%c9%99tiyy%c9%99tin-t%c9%99nt%c9%99n%c9%99si","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/arantv.az\/?p=816417","title":{"rendered":"Q\u0259tiyy\u0259tin t\u0259nt\u0259n\u0259si"},"content":{"rendered":"<p>M\u00fcst\u0259ml\u0259k\u0259\u00e7ilikd\u0259n \u0259ziyy\u0259t \u00e7\u0259k\u0259n xalqlar\u0131n azadl\u0131\u011f\u0131 v\u0259 \u00f6z m\u00fcq\u0259dd\u0259ratlar\u0131n\u0131 t\u0259yinetm\u0259 h\u00fcququ b\u0259\u015f\u0259riyy\u0259tin \u0259n fundamental haqlar\u0131ndan biridir. Birl\u0259\u015fmi\u015f Mill\u0259tl\u0259r T\u0259\u015fkilat\u0131 (BMT) art\u0131q uzun ill\u0259rdir ki, bu istiqam\u0259td\u0259 m\u00fcxt\u0259lif add\u0131mlar at\u0131r. Son g\u00fcnl\u0259rin hadis\u0259l\u0259ri g\u00f6st\u0259rir ki, bu sah\u0259d\u0259 ir\u0259lil\u0259yi\u015fl\u0259r \u0259ld\u0259 olunmaqdad\u0131r.<\/p>\n<p>X\u0259b\u0259r verildiyi kimi, Parisd\u0259 imzalanan s\u0259n\u0259d\u0259 g\u00f6r\u0259, Fransa daxilind\u0259 x\u00fcsusi statusa malik Yeni Kaledoniya D\u00f6vl\u0259tinin yarad\u0131lmas\u0131 n\u0259z\u0259rd\u0259 tutulur. Raz\u0131la\u015fmaya g\u00f6r\u0259, Yeni Kaledoniya Fransan\u0131n t\u0259rkibind\u0259 qalsa da, geni\u015f muxtariyy\u0259t \u0259ld\u0259 ed\u0259c\u0259k v\u0259 beyn\u0259lxalq m\u00fcnasib\u0259tl\u0259r sah\u0259sind\u0259 m\u00fc\u0259yy\u0259n funksiyalar\u0131 \u00fcz\u0259rin\u0259 g\u00f6t\u00fcr\u0259c\u0259k.\u00a0Yeni statusun h\u00fcquqi \u00e7\u0259r\u00e7iv\u0259si 2026-c\u0131 ild\u0259 q\u0259bul edil\u0259c\u0259k fundamental qanunla m\u00fc\u0259yy\u0259n edil\u0259c\u0259k. Bu m\u0259s\u0259l\u0259d\u0259 Az\u0259rbaycan\u0131n, daha do\u011frusu, Bak\u0131 T\u0259\u015f\u0259bb\u00fcs Qrupunun (BTQ) rolu dan\u0131lmazd\u0131r.<\/p>\n<p><strong>Milli M\u0259clisin deputat\u0131 P\u0259rvan\u0259 V\u0259liyeva m\u00f6vzu il\u0259 ba\u011fl\u0131 \u201c\u0130ki sahil\u201d\u0259 a\u00e7\u0131qlamas\u0131nda bildirdi ki,\u00a0<\/strong>Az\u0259rbaycan xarici siyas\u0259tind\u0259 daha bir u\u011fura imza at\u0131b: \u201cAz\u0259rbaycan\u00a0 121 \u00f6lk\u0259ni birl\u0259\u015fdir\u0259n Qo\u015fulmama H\u0259r\u0259kat\u0131na s\u0259drliyi \u00e7\u0259r\u00e7iv\u0259sind\u0259 21-ci \u0259srd\u0259 davam ed\u0259n m\u00fcst\u0259ml\u0259k\u0259\u00e7ilik v\u0259 onun yeni t\u0259zah\u00fcrl\u0259rinin aradan qald\u0131r\u0131lmas\u0131n\u0131 \u0259sas xarici siyas\u0259t istiqam\u0259tl\u0259rind\u0259n biri kimi m\u00fc\u0259yy\u0259nl\u0259\u015fdirib. Prezident \u0130lham \u018fliyev n\u00fcfuzlu beyn\u0259lxalq platformalarda, x\u00fcsusil\u0259 BMT-nin \u0130qlim D\u0259yi\u015fikliyi \u00fczr\u0259 \u00c7\u0259r\u00e7iv\u0259 Konvensiyas\u0131n\u0131n T\u0259r\u0259fl\u0259r Konfrans\u0131n\u0131n 29-cu sessiyas\u0131 (COP29) zaman\u0131 m\u00fcst\u0259ml\u0259k\u0259\u00e7ilikl\u0259 m\u00fcbariz\u0259ni g\u00fcnd\u0259m\u0259 g\u0259tirib, \u0259dal\u0259t v\u0259 beyn\u0259lxalq h\u00fcquq namin\u0259 m\u00fcst\u0259ml\u0259k\u0259\u00e7iliyin tamamil\u0259 l\u0259\u011fv edilm\u0259si, ke\u00e7mi\u015fd\u0259 v\u0259 haz\u0131rda m\u00fcst\u0259ml\u0259k\u0259 \u015f\u0259raitind\u0259 ya\u015fayan xalqlar\u0131n m\u00fcst\u0259qil ya\u015famas\u0131, \u00f6z m\u00fcq\u0259dd\u0259rat\u0131n\u0131 t\u0259yin etm\u0259sin\u0259 d\u0259st\u0259k ifad\u0259 edib.\u00a0 N\u0259tic\u0259d\u0259 bu g\u00fcnl\u0259rd\u0259 2 ya\u015f\u0131 \u00a0tamam olan BTQ bu m\u00fcdd\u0259t \u0259rzind\u0259 beyn\u0259lxalq qeyri-h\u00f6kum\u0259t t\u0259\u015fkilat\u0131 kimi Fransan\u0131n d\u0259niza\u015f\u0131r\u0131 \u0259razil\u0259rind\u0259, x\u00fcsusil\u0259 d\u0259 Yeni Kaledoniyada dekolonizasiya v\u0259 insan haqlar\u0131 m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259ri \u00fczr\u0259 \u0259h\u0259miyy\u0259tli n\u0259tic\u0259l\u0259r \u0259ld\u0259 edib. Onu da vur\u011fulayaq ki, m\u0259qs\u0259di m\u00fcst\u0259ml\u0259k\u0259 alt\u0131nda ya\u015fayan xalqlar\u0131n azadl\u0131q u\u011frunda m\u00fcbariz\u0259sin\u0259 d\u0259st\u0259k verm\u0259kd\u0259n ibar\u0259t olan bu t\u0259\u015fkilat d\u00fcnyada neokolonializm\u0259 qar\u015f\u0131 m\u00fcbariz\u0259d\u0259 m\u00fch\u00fcm rol oynay\u0131r. Odur ki, Fransan\u0131n m\u00fcst\u0259ml\u0259k\u0259 cinay\u0259tl\u0259rinin if\u015fa edilm\u0259si v\u0259 ona qar\u015f\u0131 m\u00fcbariz\u0259d\u0259 BTQ-nin f\u0259aliyy\u0259ti r\u0259smi Parisi ciddi narahat edir. El\u0259 bu s\u0259b\u0259bd\u0259n \u00f6lk\u0259miz\u0259 qar\u015f\u0131 \u0259sas\u0131 olmayan iddialarla \u00e7\u0131x\u0131\u015f etm\u0259kd\u0259 davam edir. Amma b\u00fct\u00fcn bunlara baxmayaraq, d\u00fcnyada \u0259n g\u00fccl\u00fc m\u00fcst\u0259ml\u0259k\u0259\u00e7i \u00f6lk\u0259 kimi tan\u0131nan Fransa geri \u00e7\u0259kilm\u0259y\u0259 m\u0259cbur olub, bir \u00e7ox n\u00fcfuz dair\u0259l\u0259rind\u0259 z\u0259ifl\u0259yib, yerli xalqlar \u00fcz\u0259rind\u0259 \u00f6z imicini v\u0259 g\u00fcc\u00fcn\u00fc itirib\u201d.<\/p>\n<p>Mill\u0259t v\u0259kilinin s\u00f6zl\u0259rin\u0259 g\u00f6r\u0259, iyulun 12-d\u0259 Yeni Kaledoniyan\u0131n g\u0259l\u0259c\u0259k statusunun m\u00fc\u0259yy\u0259nl\u0259\u015fdirilm\u0259si m\u0259qs\u0259dil\u0259 Parisd\u0259 sazi\u015f\u0259 imza at\u0131l\u0131b: \u201cFransa d\u00f6vl\u0259tinin ba\u015f\u00e7\u0131s\u0131 Emmanuel Makron ilk d\u0259f\u0259 Yeni Kaledoniya il\u0259 ba\u011fl\u0131 dan\u0131\u015f\u0131qda \u015f\u0259xs\u0259n i\u015ftirak edib. Sazi\u015f\u0259 \u0259sas\u0259n, Fransa Konstitusiyas\u0131 t\u0259r\u0259find\u0259n tan\u0131nan v\u0259 beyn\u0259lxalq ictimaiyy\u0259tin tan\u0131mas\u0131 n\u0259z\u0259rd\u0259 tutulan, Fransa t\u0259rkibind\u0259 unikal institusional qurum &#8211; Yeni Kaledoniya D\u00f6vl\u0259ti yarad\u0131lacaq. Onu da qeyd ed\u0259k ki, Yeni Kaledoniya \u00f6z m\u00fcq\u0259ddarat\u0131n\u0131 t\u0259yin etm\u0259k h\u00fcququnu \u00f6z\u00fcnd\u0259 saxlay\u0131r. Bununla da b\u0259zi Fransa r\u0259smil\u0259rinin d\u0259yi\u015fdirilm\u0259si m\u00fcmk\u00fcns\u00fcz elan etdiyi Fransa Konstitusiyas\u0131n\u0131n \u201ctoxunulmazl\u0131\u011f\u0131\u201dna son qoyulur. Bel\u0259likl\u0259, dekolonizasiya istiqam\u0259tind\u0259 unikal presedent yaran\u0131r\u201d.<\/p>\n<p>P. V\u0259liyeva daha sonra bildirdi: \u201cErm\u0259nistan-Az\u0259rbaycan normalla\u015fma prosesin\u0259 h\u0259r v\u0259chl\u0259 mane olan, revan\u015fizmi d\u0259st\u0259kl\u0259y\u0259n, Avropa \u0130ttifaq\u0131n\u0131n s\u0259rt m\u0259hdudiyy\u0259t qaydalar\u0131na baxmayaraq, birt\u0259r\u0259fli qaydada t\u0259cav\u00fczkar \u00f6lk\u0259ni silahland\u0131ran, maliyy\u0259 d\u0259st\u0259yi ver\u0259n Fransa Prezident \u0130lham \u018fliyev\u0259 t\u0259zyiq etm\u0259yin m\u0259nas\u0131z oldu\u011funu ba\u015fa d\u00fc\u015fs\u0259 d\u0259, d\u00fc\u015fm\u0259n\u00e7ilik m\u00f6vqeyind\u0259n \u0259l \u00e7\u0259km\u0259yib. Fransa \u0259razi bax\u0131m\u0131mdan Az\u0259rbaycandan 7 d\u0259f\u0259d\u0259n art\u0131q, \u0259hali bax\u0131m\u0131mdan 6 d\u0259f\u0259d\u0259n \u00e7ox olsa da, d\u00f6vl\u0259t ba\u015f\u00e7\u0131m\u0131z fransal\u0131 h\u0259mkar\u0131n\u0131 b\u00fct\u00fcn c\u0259bh\u0259l\u0259rd\u0259 neytralla\u015fd\u0131ra, h\u0259tta a\u00e7\u0131q-a\u015fkar \u00fcst\u0259l\u0259y\u0259 bilib. 44 g\u00fcnl\u00fck V\u0259t\u0259n m\u00fcharib\u0259sind\u0259 Ali Ba\u015f Komandan\u0131n Erm\u0259nistan \u00fcz\u0259rind\u0259 Z\u0259f\u0259rini \u00f6z \u015f\u0259xsi m\u0259\u011flubiyy\u0259ti hesab ed\u0259n Makron bu d\u0259f\u0259 \u201cdaxili i\u015f\u201d dey\u0259r\u0259k neytralla\u015fd\u0131rma\u011fa \u00e7al\u0131\u015fd\u0131\u011f\u0131 koloniyala\u015fd\u0131rma m\u0259s\u0259l\u0259sind\u0259 d\u0259 c\u0259nab Prezident \u0130lham \u018fliyev\u0259 m\u0259\u011flub oldu v\u0259 o, m\u00fcst\u0259qillik t\u0259r\u0259fdarlar\u0131na m\u00fcnasib\u0259td\u0259 b\u00f6y\u00fck g\u00fcz\u0259\u015ft\u0259 getm\u0259y\u0259 &#8211; Yeni Kaledoniya \u00fcz\u0259rind\u0259ki m\u00fcst\u0259ml\u0259k\u0259\u00e7iliyini bitirm\u0259y\u0259 m\u0259cbur oldu\u201d.<\/p>\n<p><strong>Qvami M\u0259h\u0259bb\u0259to\u011flu,\u00a0<\/strong><em>\u201c\u0130ki sahil\u201d<\/em><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>M\u00fcst\u0259ml\u0259k\u0259\u00e7ilikd\u0259n \u0259ziyy\u0259t \u00e7\u0259k\u0259n xalqlar\u0131n azadl\u0131\u011f\u0131 v\u0259 \u00f6z m\u00fcq\u0259dd\u0259ratlar\u0131n\u0131 t\u0259yinetm\u0259 h\u00fcququ b\u0259\u015f\u0259riyy\u0259tin \u0259n fundamental haqlar\u0131ndan biridir. Birl\u0259\u015fmi\u015f Mill\u0259tl\u0259r T\u0259\u015fkilat\u0131 (BMT) art\u0131q uzun ill\u0259rdir ki, bu istiqam\u0259td\u0259 m\u00fcxt\u0259lif add\u0131mlar at\u0131r. Son g\u00fcnl\u0259rin hadis\u0259l\u0259ri g\u00f6st\u0259rir ki, bu sah\u0259d\u0259 ir\u0259lil\u0259yi\u015fl\u0259r \u0259ld\u0259 olunmaqdad\u0131r. X\u0259b\u0259r verildiyi kimi, Parisd\u0259 imzalanan s\u0259n\u0259d\u0259 g\u00f6r\u0259, Fransa daxilind\u0259 x\u00fcsusi statusa malik Yeni Kaledoniya D\u00f6vl\u0259tinin yarad\u0131lmas\u0131 n\u0259z\u0259rd\u0259 tutulur. Raz\u0131la\u015fmaya g\u00f6r\u0259, Yeni Kaledoniya Fransan\u0131n t\u0259rkibind\u0259 qalsa da, geni\u015f muxtariyy\u0259t \u0259ld\u0259 ed\u0259c\u0259k v\u0259 beyn\u0259lxalq m\u00fcnasib\u0259tl\u0259r sah\u0259sind\u0259 m\u00fc\u0259yy\u0259n funksiyalar\u0131 \u00fcz\u0259rin\u0259 g\u00f6t\u00fcr\u0259c\u0259k.\u00a0Yeni statusun h\u00fcquqi \u00e7\u0259r\u00e7iv\u0259si 2026-c\u0131 ild\u0259 q\u0259bul edil\u0259c\u0259k fundamental qanunla m\u00fc\u0259yy\u0259n edil\u0259c\u0259k. Bu m\u0259s\u0259l\u0259d\u0259 Az\u0259rbaycan\u0131n,&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":816418,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0},"categories":[19],"tags":[],"aioseo_notices":[],"gutentor_comment":0,"rttpg_featured_image_url":{"full":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/72e0ac3a17527610503969916881003882.jpg",975,540,false],"landscape":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/72e0ac3a17527610503969916881003882.jpg",975,540,false],"portraits":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/72e0ac3a17527610503969916881003882.jpg",975,540,false],"thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/72e0ac3a17527610503969916881003882-500x280.jpg",500,280,true],"medium":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/72e0ac3a17527610503969916881003882-660x365.jpg",660,365,true],"large":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/72e0ac3a17527610503969916881003882-840x465.jpg",640,354,true],"1536x1536":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/72e0ac3a17527610503969916881003882.jpg",975,540,false],"2048x2048":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/72e0ac3a17527610503969916881003882.jpg",975,540,false],"post-thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/72e0ac3a17527610503969916881003882-240x172.jpg",240,172,true],"advps-thumb-one":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/72e0ac3a17527610503969916881003882.jpg",975,540,false]},"rttpg_author":{"display_name":"V\u00fcsal Rafiqo\u011flu","author_link":"https:\/\/arantv.az\/?author=2"},"rttpg_comment":0,"rttpg_category":"<a href=\"https:\/\/arantv.az\/?cat=19\" rel=\"category\">G\u00fcnd\u0259m<\/a>","rttpg_excerpt":"M\u00fcst\u0259ml\u0259k\u0259\u00e7ilikd\u0259n \u0259ziyy\u0259t \u00e7\u0259k\u0259n xalqlar\u0131n azadl\u0131\u011f\u0131 v\u0259 \u00f6z m\u00fcq\u0259dd\u0259ratlar\u0131n\u0131 t\u0259yinetm\u0259 h\u00fcququ b\u0259\u015f\u0259riyy\u0259tin \u0259n fundamental haqlar\u0131ndan biridir. Birl\u0259\u015fmi\u015f Mill\u0259tl\u0259r T\u0259\u015fkilat\u0131 (BMT) art\u0131q uzun ill\u0259rdir ki, bu istiqam\u0259td\u0259 m\u00fcxt\u0259lif add\u0131mlar at\u0131r. Son g\u00fcnl\u0259rin hadis\u0259l\u0259ri g\u00f6st\u0259rir ki, bu sah\u0259d\u0259 ir\u0259lil\u0259yi\u015fl\u0259r \u0259ld\u0259 olunmaqdad\u0131r. X\u0259b\u0259r verildiyi kimi, Parisd\u0259 imzalanan s\u0259n\u0259d\u0259 g\u00f6r\u0259, Fransa daxilind\u0259 x\u00fcsusi statusa malik Yeni Kaledoniya D\u00f6vl\u0259tinin yarad\u0131lmas\u0131 n\u0259z\u0259rd\u0259&hellip;","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/816417"}],"collection":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=816417"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/816417\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":816419,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/816417\/revisions\/816419"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/816418"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=816417"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=816417"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=816417"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}