{"id":816981,"date":"2025-07-21T16:10:53","date_gmt":"2025-07-21T12:10:53","guid":{"rendered":"https:\/\/arantv.az\/?p=816981"},"modified":"2025-07-21T16:10:53","modified_gmt":"2025-07-21T12:10:53","slug":"bu-komissiya-az%c9%99rbaycani-informasiya-sabotajlarindan-qoruyacaq","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/arantv.az\/?p=816981","title":{"rendered":"\u201cBu Komissiya Az\u0259rbaycan\u0131 informasiya sabotajlar\u0131ndan qoruyacaq\u201d"},"content":{"rendered":"<p><strong>Az\u0259rbaycanda kritik informasiya infrastrukturunun t\u0259hl\u00fck\u0259sizliyinin t\u0259min olunmas\u0131 il\u0259 \u0259laq\u0259dar komissiya yarad\u0131l\u0131b. Bu bar\u0259d\u0259 D\u00f6vl\u0259t T\u0259hl\u00fck\u0259sizliyi Xidm\u0259ti v\u0259 X\u00fcsusi Rabit\u0259 v\u0259 \u0130nformasiya T\u0259hl\u00fck\u0259sizliyi D\u00f6vl\u0259t Xidm\u0259ti birg\u0259 m\u0259lumat\u0131nda qeyd olunub. Bildirilib ki, kritik informasiya infrastrukturunun t\u0259hl\u00fck\u0259sizliyinin t\u0259min edilm\u0259si istiqam\u0259tind\u0259 Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131n\u0131n qanunlar\u0131, Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131 Prezidentinin f\u0259rmanlar\u0131, Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131 Nazirl\u0259r Kabinetinin q\u0259rarlar\u0131ndan ir\u0259li g\u0259l\u0259n v\u0259zif\u0259l\u0259rin icras\u0131 m\u0259qs\u0259dil\u0259 kompleks t\u0259dbirl\u0259r davam etdirilir.\u00a0<\/strong><\/p>\n<p><strong><img loading=\"lazy\" src=\"https:\/\/cdn.musavat.com\/news\/thumbnails\/8fe9c494ada61486aba4b7efc9d45e57.jpg\" alt=\"ARZU SON.jpg (42 KB)\" width=\"700\" height=\"423\" \/><\/strong><\/p>\n<p><strong>Milli M\u0259clisin M\u00fcdafi\u0259, t\u0259hl\u00fck\u0259sizlik v\u0259 korrupsiya il\u0259 m\u00fcbariz\u0259 komit\u0259sinin s\u0259dri Arzu Na\u011f\u0131yev Musavat.com<\/strong>-a deyib ki, komissiyan\u0131n yarad\u0131lmas\u0131 Az\u0259rbaycan\u0131 informasiya sabotajlar\u0131ndan qorumaq z\u0259rur\u0259tind\u0259n do\u011fub:<\/p>\n<p>\u201cM\u00fcvafiq normativ h\u00fcquqi aktlar\u0131n t\u0259l\u0259bl\u0259rin\u0259 uy\u011fun olaraq, d\u00f6vl\u0259t qurumlar\u0131 t\u0259r\u0259find\u0259n kritik informasiya infrastrukturunun t\u0259hl\u00fck\u0259sizliyin\u0259 dair \u00fcmumi v\u0259 x\u00fcsusi qaydalara riay\u0259t olunmas\u0131 v\u0259ziyy\u0259tinin yoxlan\u0131lmas\u0131n\u0131n sistemli, vaxt\u0131nda v\u0259 fasil\u0259siz t\u0259\u015fkili \u00fczr\u0259 Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131 D\u00f6vl\u0259t T\u0259hl\u00fck\u0259sizliyi Xidm\u0259ti (DTX) v\u0259 X\u00fcsusi Rabit\u0259 v\u0259 \u0130nformasiya T\u0259hl\u00fck\u0259sizliyi D\u00f6vl\u0259t Xidm\u0259tinin (XR\u0130TDX) aidiyy\u0259ti \u0259m\u0259kda\u015flar\u0131ndan ibar\u0259t birg\u0259 komissiya yarad\u0131l\u0131b. Bu Komissiyan\u0131n a\u015fkarlayaca\u011f\u0131 \u00e7at\u0131\u015fmazl\u0131qlar\u0131n do\u011fura bil\u0259c\u0259yi d\u00f6vl\u0259t v\u0259 ictimai t\u0259hl\u00fck\u0259sizlik t\u0259hdidl\u0259ri n\u0259z\u0259r\u0259 al\u0131naraq, onlar\u0131n aradan qald\u0131r\u0131lmas\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn kritik informasiya infrastrukturu subyektl\u0259rinin g\u00f6r\u0259c\u0259yi t\u0259dbirl\u0259rin qiym\u0259tl\u0259ndirilm\u0259si apar\u0131lacaq\u201d.<\/p>\n<p><strong>A.Na\u011f\u0131yev bildirib ki, komissiya, h\u0259m\u00e7inin g\u00f6r\u00fclm\u00fc\u015f i\u015fl\u0259rin n\u0259tic\u0259l\u0259ri il\u0259 ba\u011fl\u0131 d\u00f6vri hesabat v\u0259 m\u0259lumatlar haz\u0131rlayacaq, kritik informasiya infrastrukturu obyektl\u0259rinin t\u0259hl\u00fck\u0259sizliyinin pozulmas\u0131na s\u0259b\u0259b ola bil\u0259n hallar m\u00fc\u0259yy\u0259n edildikd\u0259, t\u0259xir\u0259sal\u0131nmaz t\u0259dbirl\u0259rin g\u00f6r\u00fclm\u0259si bar\u0259d\u0259 m\u0259s\u0259l\u0259 qald\u0131r\u0131lacaq:<\/strong><\/p>\n<p>\u201cAz\u0259rbaycan Respublikas\u0131 Prezidentinin 17 aprel 2021-ci il tarixli 1315 n\u00f6mr\u0259li F\u0259rman\u0131na \u0259sas\u0259n, kritik informasiya infrastrukturunun t\u0259hl\u00fck\u0259sizliyinin t\u0259min edilm\u0259si, o c\u00fcml\u0259d\u0259n kibert\u0259hdidl\u0259r\u0259 qar\u015f\u0131 m\u00fcbariz\u0259 sah\u0259sind\u0259 s\u0259lahiyy\u0259tli orqan\u0131n funksiyalar\u0131n\u0131 DTX, d\u00f6vl\u0259t orqanlar\u0131na, d\u00f6vl\u0259t ad\u0131ndan yarad\u0131lan publik h\u00fcquqi \u015f\u0259xsl\u0259r\u0259, d\u00f6vl\u0259t\u0259 m\u0259xsus olan h\u00fcquqi \u015f\u0259xsl\u0259r\u0259 m\u00fcnasib\u0259td\u0259 is\u0259 DTX h\u0259min funksiyalar\u0131 XR\u0130TDX il\u0259 birg\u0259 h\u0259yata ke\u00e7irir\u201d.<\/p>\n<p><strong>Deputat qeyd edib ki, son ill\u0259r d\u00fcnyada texnoloji m\u00fcst\u0259vid\u0259 apar\u0131lan hibrid m\u00fcharib\u0259l\u0259r v\u0259 kiberh\u00fccumlar\u0131n intensivl\u0259\u015fm\u0259si fonunda informasiya t\u0259hl\u00fck\u0259sizliyi m\u0259s\u0259l\u0259si milli t\u0259hl\u00fck\u0259sizlik s\u0259viyy\u0259sin\u0259 y\u00fcks\u0259lib:<\/strong><\/p>\n<p>\u201cBu bax\u0131mdan, Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131n\u0131n D\u00f6vl\u0259t T\u0259hl\u00fck\u0259sizliyi Xidm\u0259ti (DTX) il\u0259 X\u00fcsusi Rabit\u0259 v\u0259 \u0130nformasiya T\u0259hl\u00fck\u0259sizliyi D\u00f6vl\u0259t Xidm\u0259tinin (XR\u0130TDX) kritik informasiya infrastrukturlar\u0131n\u0131n m\u00fchafiz\u0259sin\u0259 y\u00f6n\u0259lik birg\u0259 Komissiya yaratmas\u0131 tam vaxt\u0131nda verilmi\u015f q\u0259rard\u0131r. Bir daha vur\u011fulamaq laz\u0131md\u0131r ki, kritik informasiya infrastrukturu dedikd\u0259, d\u00f6vl\u0259tin idar\u0259\u00e7iliyind\u0259, iqtisadiyyat\u0131nda, enerji, n\u0259qliyyat, rabit\u0259, maliyy\u0259, s\u0259hiyy\u0259 v\u0259 dig\u0259r h\u0259yati vacib sah\u0259l\u0259rd\u0259 istifad\u0259 olunan texnoloji sisteml\u0259r, serverl\u0259r, m\u0259lumat bazalar\u0131 n\u0259z\u0259rd\u0259 tutulur. Bu sisteml\u0259rin pozulmas\u0131 yaln\u0131z texniki yox, h\u0259m d\u0259 siyasi, iqtisadi v\u0259 sosial t\u0259hdidl\u0259r do\u011fura bil\u0259r. Bug\u00fcnk\u00fc d\u00fcnyada kiberm\u0259kanda edil\u0259n bir h\u00fccum \u00f6lk\u0259nin real iqtisadiyyat\u0131na, \u0259halinin psixoloji durumuna v\u0259 d\u00f6vl\u0259tin idar\u0259etm\u0259 mexanizmin\u0259 ciddi t\u0259sir g\u00f6st\u0259r\u0259 bil\u0259r\u201d.<\/p>\n<p><strong>Arzu Na\u011f\u0131yevin s\u00f6zl\u0259rin\u0259 \u0259sas\u0259n,\u00a0<\/strong><strong>Az\u0259rbaycan\u0131n qar\u015f\u0131s\u0131nda dayanan \u0259sas t\u0259hdidl\u0259rd\u0259n biri kiberterror, informasiya sabotajlar\u0131 v\u0259 xarici x\u00fcsusi xidm\u0259t orqanlar\u0131n\u0131n texnoloji casusluq c\u0259hdl\u0259ridir:<\/strong><\/p>\n<p>\u201cBiz art\u0131q g\u00f6r\u00fcr\u00fck ki, regionda g\u0259rginlik fonunda kiberh\u00fccumlar yaln\u0131z f\u0259rdi deyil, h\u0259m d\u0259 m\u0259rk\u0259zl\u0259\u015fdirilmi\u015f \u015f\u0259kild\u0259 t\u0259\u015fkil olunur. Buna qar\u015f\u0131 yaln\u0131z texniki yox, h\u0259m d\u0259 sistemi v\u0259 h\u00fcquqi \u0259saslar\u0131 olan d\u00f6vl\u0259t n\u0259zar\u0259t mexanizml\u0259ri i\u015fl\u0259m\u0259lidir\u201d.<\/p>\n<p><strong>Deputat x\u00fcsusi olaraq vur\u011fulay\u0131b ki, komissiyan\u0131n yarad\u0131lmas\u0131nda m\u0259qs\u0259d t\u0259kc\u0259 monitorinq aparmaq deyil:<\/strong><\/p>\n<p>\u201cH\u0259m\u00e7inin \u00e7at\u0131\u015fmazl\u0131qlar\u0131 a\u015fkar edib, onlar\u0131n aradan qald\u0131r\u0131lmas\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn kritik informasiya infrastrukturunun sahibi olan qurumlara t\u00f6vsiy\u0259l\u0259r verm\u0259k, \u0259m\u0259li t\u0259dbirl\u0259ri koordinasiya etm\u0259kdir. Komissiyan\u0131n \u00fczvl\u0259ri h\u0259m texniki m\u00fct\u0259x\u0259ssisl\u0259r, h\u0259m h\u00fcquq\u015f\u00fcnaslar, h\u0259m d\u0259 t\u0259hl\u00fck\u0259sizlik t\u0259hlil\u00e7il\u0259rind\u0259n ibar\u0259t olacaq. Bu da o dem\u0259kdir ki, \u0259m\u0259liyyat v\u0259 analitik bacar\u0131qlar birl\u0259\u015fdiril\u0259r\u0259k qabaqlay\u0131c\u0131 t\u0259dbirl\u0259r g\u00f6r\u00fcl\u0259c\u0259k.\u00a0 Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131n\u0131n Prezidenti c\u0259nab \u0130lham \u018fliyevin 17 aprel 2021-ci il tarixli 1315 n\u00f6mr\u0259li F\u0259rman\u0131nda da a\u00e7\u0131q \u015f\u0259kild\u0259 g\u00f6st\u0259rilir ki, DTX bu sah\u0259d\u0259 s\u0259lahiyy\u0259tli orqand\u0131r, XR\u0130TDX is\u0259 x\u00fcsusi rabit\u0259, \u015fifr\u0259l\u0259m\u0259 v\u0259 texniki t\u0259hl\u00fck\u0259sizlik sah\u0259sind\u0259 onunla birlikd\u0259 f\u0259aliyy\u0259t g\u00f6st\u0259rir. Bu ikili struktur h\u0259m h\u00fcquqi, h\u0259m d\u0259 texniki bax\u0131mdan sinxron v\u0259 s\u0259m\u0259r\u0259li f\u0259aliyy\u0259tin t\u0259minat\u0131d\u0131r\u201d.<\/p>\n<p><strong>Arzu Na\u011f\u0131yev bir vacib m\u0259qam\u0131 da qeyd edib:<\/strong><\/p>\n<p>\u201cD\u00f6vl\u0259t qurumlar\u0131n\u0131n \u00f6z informasiya sisteml\u0259rini t\u0259fti\u015f etm\u0259si v\u0259 m\u00fc\u0259yy\u0259n olunmu\u015f standartlara cavab verm\u0259si art\u0131q t\u0259kc\u0259 t\u00f6vsiy\u0259 xarakterli deyil. Bu, d\u00f6vl\u0259t t\u0259hl\u00fck\u0259sizliyi m\u0259s\u0259l\u0259sidir. Komissiya bu prosesl\u0259ri sistemli v\u0259 fasil\u0259siz \u015f\u0259kild\u0259 izl\u0259y\u0259c\u0259k. Bu, o dem\u0259kdir ki, h\u0259r hans\u0131 bir qurumda z\u0259if hal a\u015fkarland\u0131qda, d\u0259rhal t\u0259dbir g\u00f6r\u00fcl\u0259c\u0259k v\u0259 bu haqda hesabat haz\u0131rlanacaq. Son olaraq, bu add\u0131m v\u0259t\u0259nda\u015f\u0131n \u00f6z m\u0259lumatlar\u0131n\u0131n t\u0259hl\u00fck\u0259sizliyin\u0259 birba\u015fa t\u0259sir ed\u0259n \u00f6n\u0259mli islahatd\u0131r. Bu komissiyan\u0131n i\u015fi n\u0259tic\u0259sind\u0259 elektron xidm\u0259tl\u0259rd\u0259n tutmu\u015f bank \u0259m\u0259liyyatlar\u0131na, s\u0259hiyy\u0259 sistemind\u0259n t\u0259hsil \u015f\u0259b\u0259k\u0259sin\u0259 q\u0259d\u0259r b\u00fct\u00fcn sah\u0259l\u0259rd\u0259 informasiya t\u0259hl\u00fck\u0259sizliyi art\u0131r\u0131lacaq. B\u00fct\u00fcn bu prosesl\u0259rin fonunda Az\u0259rbaycan m\u00fcasir d\u00f6vr\u00fcn kibert\u0259hl\u00fck\u0259l\u0259rin\u0259 qar\u015f\u0131 daha haz\u0131rl\u0131ql\u0131, \u00e7evik v\u0259 sistemli cavab ver\u0259n bir d\u00f6vl\u0259t\u0259 \u00e7evrilir. Bu is\u0259 bizim m\u00fcst\u0259qilliyimizin r\u0259q\u0259msal t\u0259minat\u0131 dem\u0259kdir\u201d.<\/p>\n<p><strong>El\u015f\u0259n M\u018fMM\u018fD\u018fL\u0130YEV,<\/strong><br \/>\n<strong>Musavat.com<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Az\u0259rbaycanda kritik informasiya infrastrukturunun t\u0259hl\u00fck\u0259sizliyinin t\u0259min olunmas\u0131 il\u0259 \u0259laq\u0259dar komissiya yarad\u0131l\u0131b. Bu bar\u0259d\u0259 D\u00f6vl\u0259t T\u0259hl\u00fck\u0259sizliyi Xidm\u0259ti v\u0259 X\u00fcsusi Rabit\u0259 v\u0259 \u0130nformasiya T\u0259hl\u00fck\u0259sizliyi D\u00f6vl\u0259t Xidm\u0259ti birg\u0259 m\u0259lumat\u0131nda qeyd olunub. Bildirilib ki, kritik informasiya infrastrukturunun t\u0259hl\u00fck\u0259sizliyinin t\u0259min edilm\u0259si istiqam\u0259tind\u0259 Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131n\u0131n qanunlar\u0131, Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131 Prezidentinin f\u0259rmanlar\u0131, Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131 Nazirl\u0259r Kabinetinin q\u0259rarlar\u0131ndan ir\u0259li g\u0259l\u0259n v\u0259zif\u0259l\u0259rin icras\u0131 m\u0259qs\u0259dil\u0259 kompleks t\u0259dbirl\u0259r davam etdirilir.\u00a0 Milli M\u0259clisin M\u00fcdafi\u0259, t\u0259hl\u00fck\u0259sizlik v\u0259 korrupsiya il\u0259 m\u00fcbariz\u0259 komit\u0259sinin s\u0259dri Arzu Na\u011f\u0131yev Musavat.com-a deyib ki, komissiyan\u0131n yarad\u0131lmas\u0131 Az\u0259rbaycan\u0131 informasiya sabotajlar\u0131ndan qorumaq z\u0259rur\u0259tind\u0259n do\u011fub: \u201cM\u00fcvafiq normativ h\u00fcquqi aktlar\u0131n t\u0259l\u0259bl\u0259rin\u0259 uy\u011fun olaraq, d\u00f6vl\u0259t qurumlar\u0131&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":816982,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0},"categories":[19],"tags":[],"aioseo_notices":[],"gutentor_comment":0,"rttpg_featured_image_url":{"full":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/10288e0f080d76d41341b4e8f15fb62b.jpg",850,500,false],"landscape":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/10288e0f080d76d41341b4e8f15fb62b.jpg",850,500,false],"portraits":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/10288e0f080d76d41341b4e8f15fb62b.jpg",850,500,false],"thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/10288e0f080d76d41341b4e8f15fb62b-500x280.jpg",500,280,true],"medium":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/10288e0f080d76d41341b4e8f15fb62b-621x365.jpg",621,365,true],"large":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/10288e0f080d76d41341b4e8f15fb62b-840x494.jpg",640,376,true],"1536x1536":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/10288e0f080d76d41341b4e8f15fb62b.jpg",850,500,false],"2048x2048":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/10288e0f080d76d41341b4e8f15fb62b.jpg",850,500,false],"post-thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/10288e0f080d76d41341b4e8f15fb62b-240x172.jpg",240,172,true],"advps-thumb-one":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/10288e0f080d76d41341b4e8f15fb62b.jpg",850,500,false]},"rttpg_author":{"display_name":"V\u00fcsal Rafiqo\u011flu","author_link":"https:\/\/arantv.az\/?author=2"},"rttpg_comment":0,"rttpg_category":"<a href=\"https:\/\/arantv.az\/?cat=19\" rel=\"category\">G\u00fcnd\u0259m<\/a>","rttpg_excerpt":"Az\u0259rbaycanda kritik informasiya infrastrukturunun t\u0259hl\u00fck\u0259sizliyinin t\u0259min olunmas\u0131 il\u0259 \u0259laq\u0259dar komissiya yarad\u0131l\u0131b. Bu bar\u0259d\u0259 D\u00f6vl\u0259t T\u0259hl\u00fck\u0259sizliyi Xidm\u0259ti v\u0259 X\u00fcsusi Rabit\u0259 v\u0259 \u0130nformasiya T\u0259hl\u00fck\u0259sizliyi D\u00f6vl\u0259t Xidm\u0259ti birg\u0259 m\u0259lumat\u0131nda qeyd olunub. Bildirilib ki, kritik informasiya infrastrukturunun t\u0259hl\u00fck\u0259sizliyinin t\u0259min edilm\u0259si istiqam\u0259tind\u0259 Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131n\u0131n qanunlar\u0131, Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131 Prezidentinin f\u0259rmanlar\u0131, Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131 Nazirl\u0259r Kabinetinin q\u0259rarlar\u0131ndan ir\u0259li g\u0259l\u0259n v\u0259zif\u0259l\u0259rin icras\u0131 m\u0259qs\u0259dil\u0259 kompleks&hellip;","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/816981"}],"collection":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=816981"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/816981\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":816983,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/816981\/revisions\/816983"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/816982"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=816981"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=816981"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=816981"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}