{"id":817871,"date":"2025-07-28T10:30:21","date_gmt":"2025-07-28T06:30:21","guid":{"rendered":"https:\/\/arantv.az\/?p=817871"},"modified":"2025-07-28T10:30:21","modified_gmt":"2025-07-28T06:30:21","slug":"iyulun-28-i-umumdunya-hepatitl%c9%99-mubariz%c9%99-gunudur-4","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/arantv.az\/?p=817871","title":{"rendered":"\u0130yulun 28-i \u00dcmumd\u00fcnya Hepatitl\u0259 M\u00fcbariz\u0259 G\u00fcn\u00fcd\u00fcr"},"content":{"rendered":"<p>\u00dcmumd\u00fcnya Hepatitl\u0259 M\u00fcbariz\u0259 G\u00fcn\u00fc h\u0259r il iyulun 28-d\u0259 qeyd edilir.<\/p>\n<p><a class=\"azertac-link\" href=\"https:\/\/azertag.az\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">AZ\u018fRTAC<\/a>\u00a0x\u0259b\u0259r verir ki, 2010-cu ild\u0259n etibar\u0259n bu g\u00fcn\u00fcn h\u0259r il iyulun 28-d\u0259 qeyd olunmas\u0131 hepatit B virusunu k\u0259\u015ff ed\u0259n, ona qar\u015f\u0131 ilk vaksini yaradan v\u0259 bu u\u011fura g\u00f6r\u0259 Nobel m\u00fckafat\u0131na layiq g\u00f6r\u00fcl\u0259n professor Barux Blumbergin do\u011fum tarixi il\u0259 \u0259laq\u0259dard\u0131r. \u00dcmumd\u00fcnya Hepatitl\u0259 M\u00fcbariz\u0259 G\u00fcn\u00fcn\u00fcn m\u0259qs\u0259di c\u0259miyy\u0259ti a\u011f\u0131r qaraciy\u0259r x\u0259st\u0259likl\u0259rin\u0259 v\u0259 qaraciy\u0259r x\u0259r\u00e7\u0259nginin \u0259n \u00e7ox yay\u0131lm\u0131\u015f formas\u0131 kimi hepatosel\u00fcler karsinomaya s\u0259b\u0259b olan iltihabl\u0131 qaraciy\u0259r x\u0259st\u0259liyinin yaranmas\u0131na s\u0259b\u0259b olan m\u00fcxt\u0259lif viruslar t\u0259r\u0259find\u0259n t\u00f6r\u0259dil\u0259n hepatitl\u0259r bar\u0259d\u0259 maarifl\u0259ndirm\u0259kdir.<\/p>\n<p>\u00dcmumd\u00fcnya S\u0259hiyy\u0259 T\u0259\u015fkilat\u0131n\u0131n (\u00dcST) m\u0259lumat\u0131na g\u00f6r\u0259, \u00dcmumd\u00fcnya Hepatitl\u0259 M\u00fcbariz\u0259 G\u00fcn\u00fcn\u00fcn builki m\u00f6vzusu \u201cHepatit: mane\u0259l\u0259ri y\u0131x\u0131n!\u201dd\u0131r. T\u0259\u015fkilat bu m\u00f6vzunu hepatitin aradan qald\u0131r\u0131lmas\u0131na v\u0259 qaraciy\u0259r x\u0259r\u00e7\u0259nginin effektiv qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131n al\u0131nmas\u0131na mane olan maliyy\u0259, sosial v\u0259 sistem amill\u0259rinin (stiqma da daxil olmaqla) aradan qald\u0131r\u0131lmas\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn t\u0259cili t\u0259dbirl\u0259r\u0259 \u00e7a\u011f\u0131r\u0131\u015f kimi xidm\u0259t edir. Kampaniya bizi h\u0259rt\u0259r\u0259fli qaraciy\u0259r qullu\u011funa \u0259l\u00e7atanl\u0131\u011f\u0131 yax\u015f\u0131la\u015fd\u0131rmaq v\u0259 2030-cu il\u0259 q\u0259d\u0259r hepatitin ictimai sa\u011flaml\u0131q \u00fc\u00e7\u00fcn t\u0259hl\u00fck\u0259 yaratmamas\u0131n\u0131 t\u0259min etm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn t\u0259cili t\u0259dbirl\u0259r g\u00f6rm\u0259y\u0259 \u00e7a\u011f\u0131r\u0131r.<\/p>\n<p>S\u00fcr\u0259tl\u0259 artan x\u0259st\u0259likl\u0259r qrupuna aid edil\u0259n hepatitin A, B, C, D, F v\u0259 ba\u015fqa n\u00f6vl\u0259ri var. Qanla yoluxan hepatit B v\u0259 C n\u00f6vl\u0259rinin m\u00fcalic\u0259si daha \u00e7\u0259tindir. Dig\u0259r hepatitl\u0259rd\u0259 oldu\u011fu kimi, hepatit C-d\u0259 h\u0259m parental-venadaxili infuziya yolu il\u0259, h\u0259m d\u0259 qeyri-parental (cinsi yolla) v\u0259 transplasentar (anadan k\u00f6rp\u0259y\u0259) yoluxma yolu il\u0259 ke\u00e7\u0259 bil\u0259r.<\/p>\n<p>X\u0259st\u0259liyin ilkin spesifik \u0259lam\u0259tl\u0259ri olmasa da, \u0259sas\u0259n i\u015ftahas\u0131zl\u0131q, yor\u011funluq, z\u0259if \u00fcr\u0259kbulanma v\u0259 hals\u0131zl\u0131qdan \u015fikay\u0259tl\u0259r olur. B\u0259zi hallarda m\u0259d\u0259 nahiy\u0259si dol\u011fun v\u0259 z\u0259if a\u011fr\u0131l\u0131, b\u0259zi hallarda g\u00f6z v\u0259 d\u0259rid\u0259 sar\u0131l\u0131q hallar\u0131 il\u0259 \u00f6z\u00fcn\u00fc b\u00fcruz\u0259 verir. Erk\u0259n \u0259lam\u0259tl\u0259r yoluxmadan \u0259n tez 2, \u0259n gec 6 ay sonra m\u00fc\u015fahid\u0259 edilir.<\/p>\n<p>\u201cS\u0259ssiz qatil\u201d adland\u0131r\u0131lan hepatit C x\u0259st\u0259liyi uzun m\u00fcdd\u0259t orqanizmd\u0259 qal\u0131r v\u0259 sonradan ciddi f\u0259sadlara s\u0259b\u0259b olur. \u018fvv\u0259lc\u0259 f\u0259al ba\u015flayan x\u0259st\u0259lik \u0259ks\u0259r hallarda s\u0259ssiz v\u0259 lal gedi\u015fi il\u0259 m\u00fc\u015fahid\u0259 edilir. Aktiv hepatit C ke\u00e7ir\u0259n x\u0259st\u0259l\u0259rin 15-20 faizi tamamil\u0259 normal v\u0259ziyy\u0259t\u0259 qay\u0131tsa da, x\u0259st\u0259l\u0259rin \u00e7oxunda hepatit C virusu qandan t\u0259mizl\u0259nmir v\u0259 xroniki hala \u00e7evrilir, lakin he\u00e7 d\u0259 b\u00fct\u00fcn hallarda seroza ke\u00e7mir. Ancaq onlar\u0131n t\u0259xmin\u0259n 20 faizind\u0259 qaraciy\u0259r serozu v\u0259 ilk infeksiyadan 30-40 il sonra, h\u0259tta 40 ya\u015fdan yuxar\u0131 x\u0259st\u0259l\u0259rd\u0259 hepatit C m\u0259n\u015f\u0259li x\u0259r\u00e7\u0259ng\u0259 \u00e7evrilir.<\/p>\n<p>Hepatit viruslar\u0131 b\u0259\u015f\u0259riyy\u0259tin sa\u011flaml\u0131\u011f\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn \u0259sas risk amill\u0259rind\u0259n biri hesab edilir. \u00dcST \u00dcmumd\u00fcnya Hepatitl\u0259 M\u00fcbariz\u0259 G\u00fcn\u00fc il\u0259 \u0259laq\u0259dar b\u00fct\u00fcn \u00f6lk\u0259l\u0259ri milyonlarla insan\u0131n h\u0259yat\u0131n\u0131 xilas etm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn x\u0259st\u0259liyin diaqnostikas\u0131n\u0131n v\u0259 m\u00fcalic\u0259sinin keyfiyy\u0259tini y\u00fcks\u0259ltm\u0259y\u0259 \u00e7a\u011f\u0131r\u0131b. BMT-y\u0259 \u00fczv d\u00f6vl\u0259tl\u0259r t\u0259r\u0259find\u0259n imzalanm\u0131\u015f Davaml\u0131 \u0130nki\u015faf M\u0259qs\u0259dl\u0259rin\u0259 uy\u011fun olaraq, hepatit\u0259 yoluxanlar\u0131n say\u0131n\u0131n 2030-cu il\u0259d\u0259k 90 faiz azald\u0131lmas\u0131 \u0259sas h\u0259d\u0259f se\u00e7ilib.<\/p>\n<p>Hepatit x\u0259st\u0259liyinin m\u00fcayin\u0259 v\u0259 m\u00fcalic\u0259si sah\u0259sind\u0259 \u00f6lk\u0259mizd\u0259 d\u0259 m\u00fch\u00fcm t\u0259dbirl\u0259r g\u00f6r\u00fcl\u00fcr. H\u0259min t\u0259dbirl\u0259r\u0259 hepatit viruslar\u0131na yoluxanlar\u0131n diaqnozlar\u0131n\u0131n qoyulmas\u0131, qeydiyyatlar\u0131n\u0131n apar\u0131lmas\u0131, onlar\u0131n d\u0259rman preparatlar\u0131 il\u0259 t\u0259min edilm\u0259si v\u0259 m\u00fcalic\u0259l\u0259rinin t\u0259\u015fkili daxildir.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u00dcmumd\u00fcnya Hepatitl\u0259 M\u00fcbariz\u0259 G\u00fcn\u00fc h\u0259r il iyulun 28-d\u0259 qeyd edilir. AZ\u018fRTAC\u00a0x\u0259b\u0259r verir ki, 2010-cu ild\u0259n etibar\u0259n bu g\u00fcn\u00fcn h\u0259r il iyulun 28-d\u0259 qeyd olunmas\u0131 hepatit B virusunu k\u0259\u015ff ed\u0259n, ona qar\u015f\u0131 ilk vaksini yaradan v\u0259 bu u\u011fura g\u00f6r\u0259 Nobel m\u00fckafat\u0131na layiq g\u00f6r\u00fcl\u0259n professor Barux Blumbergin do\u011fum tarixi il\u0259 \u0259laq\u0259dard\u0131r. \u00dcmumd\u00fcnya Hepatitl\u0259 M\u00fcbariz\u0259 G\u00fcn\u00fcn\u00fcn m\u0259qs\u0259di c\u0259miyy\u0259ti a\u011f\u0131r qaraciy\u0259r x\u0259st\u0259likl\u0259rin\u0259 v\u0259 qaraciy\u0259r x\u0259r\u00e7\u0259nginin \u0259n \u00e7ox yay\u0131lm\u0131\u015f formas\u0131 kimi hepatosel\u00fcler karsinomaya s\u0259b\u0259b olan iltihabl\u0131 qaraciy\u0259r x\u0259st\u0259liyinin yaranmas\u0131na s\u0259b\u0259b olan m\u00fcxt\u0259lif viruslar t\u0259r\u0259find\u0259n t\u00f6r\u0259dil\u0259n hepatitl\u0259r bar\u0259d\u0259 maarifl\u0259ndirm\u0259kdir. \u00dcmumd\u00fcnya S\u0259hiyy\u0259 T\u0259\u015fkilat\u0131n\u0131n (\u00dcST) m\u0259lumat\u0131na g\u00f6r\u0259, \u00dcmumd\u00fcnya&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":817872,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0},"categories":[1],"tags":[],"aioseo_notices":[],"gutentor_comment":0,"rttpg_featured_image_url":{"full":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/1753682594301138877_1200x630.jpg",924,630,false],"landscape":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/1753682594301138877_1200x630.jpg",924,630,false],"portraits":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/1753682594301138877_1200x630.jpg",924,630,false],"thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/1753682594301138877_1200x630-500x280.jpg",500,280,true],"medium":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/1753682594301138877_1200x630-535x365.jpg",535,365,true],"large":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/1753682594301138877_1200x630-840x573.jpg",640,437,true],"1536x1536":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/1753682594301138877_1200x630.jpg",924,630,false],"2048x2048":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/1753682594301138877_1200x630.jpg",924,630,false],"post-thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/1753682594301138877_1200x630-240x172.jpg",240,172,true],"advps-thumb-one":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/1753682594301138877_1200x630-924x620.jpg",924,620,true]},"rttpg_author":{"display_name":"V\u00fcsal Rafiqo\u011flu","author_link":"https:\/\/arantv.az\/?author=2"},"rttpg_comment":0,"rttpg_category":"<a href=\"https:\/\/arantv.az\/?cat=1\" rel=\"category\">C\u0259miyy\u0259t<\/a>","rttpg_excerpt":"\u00dcmumd\u00fcnya Hepatitl\u0259 M\u00fcbariz\u0259 G\u00fcn\u00fc h\u0259r il iyulun 28-d\u0259 qeyd edilir. AZ\u018fRTAC\u00a0x\u0259b\u0259r verir ki, 2010-cu ild\u0259n etibar\u0259n bu g\u00fcn\u00fcn h\u0259r il iyulun 28-d\u0259 qeyd olunmas\u0131 hepatit B virusunu k\u0259\u015ff ed\u0259n, ona qar\u015f\u0131 ilk vaksini yaradan v\u0259 bu u\u011fura g\u00f6r\u0259 Nobel m\u00fckafat\u0131na layiq g\u00f6r\u00fcl\u0259n professor Barux Blumbergin do\u011fum tarixi il\u0259 \u0259laq\u0259dard\u0131r. \u00dcmumd\u00fcnya Hepatitl\u0259 M\u00fcbariz\u0259 G\u00fcn\u00fcn\u00fcn m\u0259qs\u0259di c\u0259miyy\u0259ti&hellip;","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/817871"}],"collection":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=817871"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/817871\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":817873,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/817871\/revisions\/817873"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/817872"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=817871"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=817871"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=817871"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}