{"id":819740,"date":"2025-08-08T12:42:07","date_gmt":"2025-08-08T08:42:07","guid":{"rendered":"https:\/\/arantv.az\/?p=819740"},"modified":"2025-08-08T12:42:07","modified_gmt":"2025-08-08T08:42:07","slug":"exxonmobil-v%c9%99-socar-memorandumu-niy%c9%99-indi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/arantv.az\/?p=819740","title":{"rendered":"\u201cExxonMobil\u201d v\u0259 SOCAR Memorandumu&#8230; &#8211; Niy\u0259 indi?"},"content":{"rendered":"<p><em>\u0130qtisad\u00e7\u0131: \u201cZ\u0259ng\u0259zur d\u0259hlizi strateji tranzit koridoru olacaq\u201d<\/em><\/p>\n<p><strong>\u201cAB\u015e \u201cankor\u201d (red: l\u00f6vb\u0259r) \u015firk\u0259tini \u00f6nc\u0259d\u0259n Qafqazda l\u00f6vb\u0259r sald\u0131r\u0131r \u00e7\u00fcnki C\u0259nubi Qafqazda iqtisadi i\u015ftirak yaln\u0131z diplomatiya il\u0259 yox, real biznes \u00f6hd\u0259likl\u0259ri il\u0259 ba\u011flanmal\u0131d\u0131r. \u201cExxonMobil\u201d h\u0259m Az\u0259ri-\u00c7\u0131raq-G\u00fcn\u0259\u015flid\u0259 6.8 payla, h\u0259m d\u0259 Bak\u0131-Tbilisi-Ceyhanda 2.5% payla art\u0131q sistem oyun\u00e7usudur. Yeni m\u00fcqavil\u0259 is\u0259 bu varl\u0131\u011f\u0131 n\u00f6vb\u0259ti m\u0259rh\u0259l\u0259y\u0259 da\u015f\u0131y\u0131r\u201d.<\/strong><\/p>\n<p><strong>ARANTV.AZ <\/strong>\u00a0x\u0259b\u0259r verir ki, bu fikirl\u0259ri iqtisad\u00e7\u0131 Eld\u0259niz \u018fmirov bildirib.<\/p>\n<p><strong>\u0130qtisad\u00e7\u0131 diqq\u0259t\u0259 \u00e7atd\u0131r\u0131b ki, siyasi risk a\u015fa\u011f\u0131 d\u00fc\u015f\u0259n kimi regiona ciddi kapital ax\u0131n\u0131 olacaq:<\/strong><\/p>\n<p>\u201cZ\u0259ng\u0259zur d\u0259hlizi is\u0259 yaln\u0131z gedi\u015f-g\u0259li\u015f yolu deyil, n\u0259qliyyat, enerji v\u0259 r\u0259q\u0259msal kommunikasiya arteriyas\u0131d\u0131r. Buna g\u00f6r\u0259 d\u0259 bu sazi\u015f AB\u015e- nin vasit\u0259\u00e7iliyi il\u0259 bu d\u0259hlizin iqtisadi doldurulmas\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn \u201ciri oyun\u00e7u g\u0259lir\u201d mesaj\u0131 ola bil\u0259r. N\u0259z\u0259r\u0259 alaq ki, h\u0259l\u0259 iyun ay\u0131nda a\u00e7\u0131qlanan \u201cExxonMobil\u2013SOCAR\u201d quru (onshore) k\u0259\u015ffiyyat-hasilat raz\u0131la\u015fmalar\u0131 Az\u0259rbaycan\u0131n hasilat\u0131 stabil saxlamaq m\u0259qs\u0259dini da\u015f\u0131y\u0131rd\u0131. \u0130ndi Va\u015finqtondak\u0131 bu memorandum h\u0259min x\u0259ttin siyasi daya\u011f\u0131n\u0131 daha da m\u00f6hk\u0259ml\u0259ndirir. Eyni zamanda bu d\u0259hliz, t\u0259kc\u0259 Nax\u00e7\u0131vanla ba\u011flant\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn deyil, Orta Asiya \u00e7ox profilli enerji resurslar\u0131n\u0131n Qafqaz \u00fcz\u0259rind\u0259n \u00f6t\u00fcr\u00fclm\u0259sini da real edir \u00e7\u00fcnki Z\u0259ng\u0259zur d\u0259hlizi beyn\u0259lmil\u0259l\u0259\u015f\u0259c\u0259k strateji tranzit koridoru olacaq. Dig\u0259r bir t\u0259r\u0259fd\u0259n is\u0259 Va\u015finqtonda sad\u0259c\u0259 s\u00fclh s\u0259n\u0259di imzalamaq AB\u015e \u00fc\u00e7\u00fcn adi simvolik olard\u0131, amma AB\u015e Qafqazlarda praktiki iqtisadi iz buraxmaq ist\u0259yir. \u201cExxonMobil\u201d-\u201cSOCAR\u201d Memorandumu s\u00fclhd\u0259n bir g\u00fcn \u00f6nc\u0259 elan olunmaqla, regional oyunda AB\u015e-nin iqtisadi pay\u0131n\u0131 r\u0259smil\u0259\u015fdir\u0259n texniki add\u0131md\u0131r v\u0259 Moskva-Tehran x\u0259tti \u00fc\u00e7\u00fcn da\u011f\u0131d\u0131c\u0131 effektdir. V\u0259 n\u0259hay\u0259t bu prosesl\u0259r Bak\u0131n\u0131 s\u00fclh sonras\u0131 s\u00fcr\u0259t zola\u011f\u0131na \u00e7\u0131xaran prosesl\u0259rdir\u201d.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u0130qtisad\u00e7\u0131: \u201cZ\u0259ng\u0259zur d\u0259hlizi strateji tranzit koridoru olacaq\u201d \u201cAB\u015e \u201cankor\u201d (red: l\u00f6vb\u0259r) \u015firk\u0259tini \u00f6nc\u0259d\u0259n Qafqazda l\u00f6vb\u0259r sald\u0131r\u0131r \u00e7\u00fcnki C\u0259nubi Qafqazda iqtisadi i\u015ftirak yaln\u0131z diplomatiya il\u0259 yox, real biznes \u00f6hd\u0259likl\u0259ri il\u0259 ba\u011flanmal\u0131d\u0131r. \u201cExxonMobil\u201d h\u0259m Az\u0259ri-\u00c7\u0131raq-G\u00fcn\u0259\u015flid\u0259 6.8 payla, h\u0259m d\u0259 Bak\u0131-Tbilisi-Ceyhanda 2.5% payla art\u0131q sistem oyun\u00e7usudur. Yeni m\u00fcqavil\u0259 is\u0259 bu varl\u0131\u011f\u0131 n\u00f6vb\u0259ti m\u0259rh\u0259l\u0259y\u0259 da\u015f\u0131y\u0131r\u201d. ARANTV.AZ \u00a0x\u0259b\u0259r verir ki, bu fikirl\u0259ri iqtisad\u00e7\u0131 Eld\u0259niz \u018fmirov bildirib. \u0130qtisad\u00e7\u0131 diqq\u0259t\u0259 \u00e7atd\u0131r\u0131b ki, siyasi risk a\u015fa\u011f\u0131 d\u00fc\u015f\u0259n kimi regiona ciddi kapital ax\u0131n\u0131 olacaq: \u201cZ\u0259ng\u0259zur d\u0259hlizi is\u0259 yaln\u0131z gedi\u015f-g\u0259li\u015f yolu deyil, n\u0259qliyyat, enerji v\u0259 r\u0259q\u0259msal kommunikasiya arteriyas\u0131d\u0131r. Buna g\u00f6r\u0259&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":819741,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0},"categories":[4],"tags":[],"aioseo_notices":[],"gutentor_comment":0,"rttpg_featured_image_url":{"full":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/08\/75fbe72f0278c2cf33c008c15c3b5a01.jpg",850,500,false],"landscape":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/08\/75fbe72f0278c2cf33c008c15c3b5a01.jpg",850,500,false],"portraits":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/08\/75fbe72f0278c2cf33c008c15c3b5a01.jpg",850,500,false],"thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/08\/75fbe72f0278c2cf33c008c15c3b5a01-500x280.jpg",500,280,true],"medium":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/08\/75fbe72f0278c2cf33c008c15c3b5a01-621x365.jpg",621,365,true],"large":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/08\/75fbe72f0278c2cf33c008c15c3b5a01-840x494.jpg",640,376,true],"1536x1536":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/08\/75fbe72f0278c2cf33c008c15c3b5a01.jpg",850,500,false],"2048x2048":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/08\/75fbe72f0278c2cf33c008c15c3b5a01.jpg",850,500,false],"post-thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/08\/75fbe72f0278c2cf33c008c15c3b5a01-240x172.jpg",240,172,true],"advps-thumb-one":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/08\/75fbe72f0278c2cf33c008c15c3b5a01.jpg",850,500,false]},"rttpg_author":{"display_name":"V\u00fcsal Rafiqo\u011flu","author_link":"https:\/\/arantv.az\/?author=2"},"rttpg_comment":0,"rttpg_category":"<a href=\"https:\/\/arantv.az\/?cat=4\" rel=\"category\">Siyas\u0259t<\/a>","rttpg_excerpt":"\u0130qtisad\u00e7\u0131: \u201cZ\u0259ng\u0259zur d\u0259hlizi strateji tranzit koridoru olacaq\u201d \u201cAB\u015e \u201cankor\u201d (red: l\u00f6vb\u0259r) \u015firk\u0259tini \u00f6nc\u0259d\u0259n Qafqazda l\u00f6vb\u0259r sald\u0131r\u0131r \u00e7\u00fcnki C\u0259nubi Qafqazda iqtisadi i\u015ftirak yaln\u0131z diplomatiya il\u0259 yox, real biznes \u00f6hd\u0259likl\u0259ri il\u0259 ba\u011flanmal\u0131d\u0131r. \u201cExxonMobil\u201d h\u0259m Az\u0259ri-\u00c7\u0131raq-G\u00fcn\u0259\u015flid\u0259 6.8 payla, h\u0259m d\u0259 Bak\u0131-Tbilisi-Ceyhanda 2.5% payla art\u0131q sistem oyun\u00e7usudur. Yeni m\u00fcqavil\u0259 is\u0259 bu varl\u0131\u011f\u0131 n\u00f6vb\u0259ti m\u0259rh\u0259l\u0259y\u0259 da\u015f\u0131y\u0131r\u201d. ARANTV.AZ \u00a0x\u0259b\u0259r verir ki,&hellip;","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/819740"}],"collection":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=819740"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/819740\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":819742,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/819740\/revisions\/819742"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/819741"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=819740"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=819740"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=819740"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}