{"id":821599,"date":"2025-08-20T09:20:44","date_gmt":"2025-08-20T05:20:44","guid":{"rendered":"https:\/\/arantv.az\/?p=821599"},"modified":"2025-08-20T09:20:44","modified_gmt":"2025-08-20T05:20:44","slug":"nikahdank%c9%99nar-dogulanlar-artir","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/arantv.az\/?p=821599","title":{"rendered":"Nikahdank\u0259nar do\u011fulanlar art\u0131r"},"content":{"rendered":"<h3><strong>Ekspert: \u201cNikah ba\u011flanm\u0131rsa, ail\u0259 say\u0131lmas\u0131n\u201d<\/strong><\/h3>\n<p>2024-c\u00fc ild\u0259 r\u0259smi qeyd\u0259 al\u0131nmam\u0131\u015f nikahda olan qad\u0131nlar t\u0259r\u0259find\u0259n do\u011fulan u\u015faqlar\u0131n \u00fcmumi say\u0131 m\u0259lum olub. Modern.az sayt\u0131n\u0131n D\u00f6vl\u0259t Statistika Komit\u0259sind\u0259n \u0259ld\u0259 etdiyi m\u0259lumata g\u00f6r\u0259, 2024-c\u00fc ild\u0259 Az\u0259rbaycanda 13228 u\u015faq nikahdank\u0259nar d\u00fcnyaya g\u0259lib. Onlardan 5158-i \u015f\u0259h\u0259r yerind\u0259, 8070-i k\u0259nd yerind\u0259 do\u011fulub.<\/p>\n<p>M\u00fcqayis\u0259 \u00fc\u00e7\u00fcn qeyd ed\u0259k ki, son ill\u0259r nikahdank\u0259nar do\u011fulan u\u015faqlar\u0131n say\u0131nda azalma ba\u015f verib. Bel\u0259 ki, 2023-c\u00fc ild\u0259 15622, 2022-ci ild\u0259 is\u0259 18814 bel\u0259 u\u015faq do\u011fulmu\u015fdu.<\/p>\n<p><strong>Lakin yen\u0259 d\u0259 bu statistika g\u00f6st\u0259rir ki, bel\u0259 hallar az deyil. Son ill\u0259rd\u0259 ata kultunun z\u0259ifl\u0259m\u0259si v\u0259 t\u0259k analar\u0131n say\u0131n\u0131n artmas\u0131 bu tendensiyan\u0131 g\u00fccl\u0259ndir\u0259n faktorlardand\u0131r. C\u0259miyy\u0259td\u0259 atas\u0131z b\u00f6y\u00fcy\u0259n u\u015faqlar\u0131n say\u0131 artd\u0131qca, nikahdan k\u0259nar do\u011fumlar\u0131n da \u00e7oxald\u0131\u011f\u0131 m\u00fc\u015fahid\u0259 edilir.<\/strong><\/p>\n<p>Bu sosial problemin h\u0259lli \u00fc\u00e7\u00fcn h\u00fcquqi v\u0259 maarifl\u0259ndirici t\u0259dbirl\u0259rin g\u00f6r\u00fclm\u0259si vacibdir. Erk\u0259n nikahlar\u0131n qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131n al\u0131nmas\u0131, ail\u0259 qurmaq ist\u0259y\u0259n c\u00fctl\u00fckl\u0259r\u0259 s\u0259n\u0259dl\u0259\u015fm\u0259 il\u0259 ba\u011fl\u0131 d\u0259st\u0259yin art\u0131r\u0131lmas\u0131 v\u0259 g\u0259ncl\u0259rin m\u0259lumatland\u0131r\u0131lmas\u0131 bu sah\u0259d\u0259 m\u00fch\u00fcm add\u0131mlar ola bil\u0259r. Nikah\u0131n r\u0259smi qeydiyyat\u0131 h\u0259m u\u015faqlar\u0131n h\u00fcquqlar\u0131n\u0131 qoruyur, h\u0259m d\u0259 ail\u0259 institutunun m\u00f6hk\u0259ml\u0259nm\u0259sin\u0259 xidm\u0259t edir. G\u0259l\u0259c\u0259k n\u0259sill\u0259rin rifah\u0131 namin\u0259 c\u0259miyy\u0259tin bu m\u0259s\u0259l\u0259y\u0259 daha m\u0259suliyy\u0259tli yana\u015fmas\u0131 v\u0259 h\u00fcquqi \u00e7\u0259r\u00e7iv\u0259l\u0259rin g\u00fccl\u0259ndirilm\u0259si vacibdir.<\/p>\n<p><strong>Qeyd ed\u0259k ki, bu m\u0259s\u0259l\u0259d\u0259n \u0259n \u00e7ox u\u015faqlar v\u0259 analar probleml\u0259rl\u0259 qar\u015f\u0131la\u015fa bilir. M\u0259s\u0259l\u0259n, ata h\u00fcquqlar\u0131n\u0131n qeyd\u0259 al\u0131nmamas\u0131, miras v\u0259 dig\u0259r h\u00fcquqi \u00f6hd\u0259likl\u0259rin m\u00fc\u0259yy\u0259n edilm\u0259m\u0259si analar \u00fc\u00e7\u00fcn \u0259lav\u0259 h\u00fcquqi \u00e7\u0259tinlikl\u0259r yarad\u0131r. U\u015fa\u011f\u0131n do\u011fum s\u0259n\u0259dl\u0259rind\u0259 valideyn m\u0259lumat\u0131n\u0131n d\u00fczg\u00fcn qeyd edilm\u0259m\u0259si analar\u0131 probleml\u0259rl\u0259 \u00fczl\u0259\u015fdirir.<\/strong><\/p>\n<p>Bundan ba\u015fqa, nikahdank\u0259nar do\u011fum ed\u0259n analar \u00e7ox vaxt u\u015fa\u011f\u0131n t\u0259rbiy\u0259si v\u0259 g\u00fcnd\u0259lik ehtiyaclar\u0131n\u0131 t\u0259kba\u015f\u0131na qar\u015f\u0131lama\u011fa m\u0259cbur olurlar. Ata t\u0259r\u0259find\u0259n maddi d\u0259st\u0259k al\u0131nmamas\u0131 analar\u0131n iqtisadi v\u0259ziyy\u0259tini \u00e7\u0259tinl\u0259\u015fdirir. Sosial yard\u0131mlar\u0131n v\u0259 d\u00f6vl\u0259t d\u0259st\u0259yinin m\u0259hdudlu\u011fu, x\u00fcsusil\u0259 k\u0259nd v\u0259 b\u00f6lg\u0259l\u0259rd\u0259, v\u0259ziyy\u0259ti daha da m\u00fcr\u0259kk\u0259bl\u0259\u015fdirir.<\/p>\n<p>B\u0259s bu y\u00f6nd\u0259 hans\u0131 h\u00fcquqi v\u0259 maarifl\u0259ndirici i\u015fl\u0259r g\u00f6r\u00fclm\u0259lidir ki, bel\u0259 hallara son qoyulsun? C\u0259zalar, s\u0259rt q\u0259rarlar m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcrm\u00fc?<\/p>\n<p><img src=\"https:\/\/files.modern.az\/articles\/2024\/09\/05\/1725542017_uzeyir-sefiyev-sosioloq.jpg\" alt=\"Sosial \u015f\u0259b\u0259k\u0259l\u0259rd\u0259 cinay\u0259t al\u0259minin \u00fczvl\u0259ri q\u0259hr\u0259manla\u015fd\u0131r\u0131l\u0131r&quot; | Modern.az\" \/><\/p>\n<p><strong>\u00dczeyir \u015e\u0259fiyev<\/strong><\/p>\n<p><strong>M\u00f6vzu il\u0259 ba\u011fl\u0131 sosioloq \u00dczeyir \u015e\u0259fiyev \u201cYeni M\u00fcsavat\u201da dan\u0131\u015f\u0131b. Sosioloqun fikrinc\u0259, nikah\u0131n yaln\u0131z k\u00f6n\u00fcll\u00fc, y\u0259ni \u015f\u0259xsi q\u0259rara \u0259saslanan bir proses kimi qalmas\u0131 ail\u0259 institutunun g\u00fccl\u0259nm\u0259sin\u0259 kifay\u0259t etmir: \u201cM\u0259lum oldu\u011fu kimi, \u00f6lk\u0259mizd\u0259 nikah k\u00f6n\u00fcll\u00fc xarakter da\u015f\u0131y\u0131r. Fikrimc\u0259, daha do\u011fru olard\u0131 ki, nikah inzibati xarakter da\u015f\u0131s\u0131n. Y\u0259ni nikah m\u00fcqavil\u0259si ba\u011flanmayan ail\u0259, ail\u0259 hesab edilm\u0259sin. \u00c7\u00fcnki nikah m\u00fcqavil\u0259si yaln\u0131z qar\u015f\u0131l\u0131ql\u0131 \u00f6hd\u0259lik yaratmaqla kifay\u0259tl\u0259nmir, h\u0259m d\u0259 f\u0259rdl\u0259rin m\u0259suliyy\u0259tini art\u0131r\u0131r. M\u00fcqavil\u0259d\u0259 ail\u0259 h\u0259yat\u0131n\u0131n m\u00fc\u0259yy\u0259n \u015f\u0259rtl\u0259ri \u00f6z \u0259ksini tap\u0131r v\u0259 bo\u015fanma zaman\u0131 bir \u00e7ox m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259rin h\u0259lli d\u0259 bu m\u00fcqavil\u0259 \u0259sas\u0131nda daha asan olur, m\u00fcbahis\u0259l\u0259rin qar\u015f\u0131s\u0131 al\u0131n\u0131r. Ona g\u00f6r\u0259 d\u0259 hesab edir\u0259m ki, \u00f6lk\u0259mizd\u0259 nikah m\u00fcqavil\u0259si m\u0259cburi xarakter da\u015f\u0131mal\u0131d\u0131r\u201d.<\/strong><\/p>\n<p>Sosialoloq bildirib ki, nikahdank\u0259nar do\u011fulan u\u015faqlar\u0131n say\u0131 x\u00fcsusil\u0259 rayon v\u0259 b\u00f6lg\u0259l\u0259rd\u0259 artmaqdad\u0131r: \u201c\u00c7\u00fcnki insanlar bir-birini yax\u0131ndan tan\u0131d\u0131qlar\u0131, qohum olduqlar\u0131 v\u0259 etibar etdikl\u0259ri \u00fc\u00e7\u00fcn \u00e7ox vaxt r\u0259smi nikaha ehtiyac duymurlar, yaln\u0131z dini k\u0259binl\u0259 kifay\u0259tl\u0259nirl\u0259r. Halbuki qanunvericiliy\u0259 \u0259sas\u0259n, r\u0259smi nikah olmadan dini k\u0259bin k\u0259s\u0259n din xadiml\u0259ri h\u00fcquqi m\u0259suliyy\u0259t da\u015f\u0131y\u0131rlar. Bu s\u0259b\u0259bd\u0259n, m\u00f6vcud qanunun icras\u0131na ciddi n\u0259zar\u0259t olunmal\u0131d\u0131r. Yerli icra strukturlar\u0131 ail\u0259 quran c\u00fctl\u00fckl\u0259r\u0259 \u0259vv\u0259lc\u0259d\u0259n izah etm\u0259lidirl\u0259r ki, r\u0259smi nikah olmadan dini k\u0259bin ba\u011flamaq qada\u011fand\u0131r.<\/p>\n<p><strong>Bundan \u0259lav\u0259, m\u0259lum oldu\u011fu kimi, 1 iyul 2025-ci ild\u0259n etibar\u0259n yax\u0131n qohumlar aras\u0131nda evliliyi qada\u011fan ed\u0259n qanun q\u00fcvv\u0259y\u0259 minib. T\u0259\u0259ss\u00fcf ki, h\u00fcquqi m\u0259lumat\u0131 z\u0259if olan b\u0259zi insanlar bu m\u0259hdudiyy\u0259t s\u0259b\u0259bil\u0259 ya yaln\u0131z dini k\u0259bin\u0259, ya da v\u0259t\u0259nda\u015f nikah\u0131na \u00fcst\u00fcnl\u00fck verirl\u0259r. Bu is\u0259 nikahdank\u0259nar do\u011fulan u\u015faqlar\u0131n say\u0131n\u0131n artmas\u0131na g\u0259tirib \u00e7\u0131xara bil\u0259r. Bunun qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131 almaq \u00fc\u00e7\u00fcn nikah\u0131n inzibati qaydada m\u0259cburi olmas\u0131 vacibdir. Bununla yana\u015f\u0131, m\u0259tbuat vasit\u0259sil\u0259 maarifl\u0259ndirm\u0259 i\u015fl\u0259ri apar\u0131lmal\u0131, insanlara a\u00e7\u0131q \u015f\u0259kild\u0259 izah edilm\u0259lidir ki, nikah m\u00fcqavil\u0259si ba\u011flanmayan birlikl\u0259r ail\u0259 hesab edilm\u0259y\u0259c\u0259k.<\/strong><\/p>\n<p>\u018fmin\u0259m ki, bu add\u0131mlar at\u0131larsa, nikahdank\u0259nar do\u011fulan u\u015faqlar\u0131n say\u0131nda ciddi azalma m\u00fc\u015fahid\u0259 edil\u0259c\u0259k. Eyni zamanda g\u0259l\u0259c\u0259kd\u0259 onlar\u0131n s\u0259n\u0259dl\u0259\u015fm\u0259 prosesind\u0259, o c\u00fcml\u0259d\u0259n m\u0259kt\u0259b\u0259 q\u0259bul, r\u0259smi qeydiyyat v\u0259 dig\u0259r hallarda probleml\u0259r ya\u015fanmayacaq, h\u0259m\u00e7inin bo\u015fanma zaman\u0131 \u0259lav\u0259 h\u00fcquqi \u00e7\u0259tinlikl\u0259rin qar\u015f\u0131s\u0131 al\u0131nm\u0131\u015f olacaq&#8221;.<\/p>\n<p><strong>Xalid\u0259 G\u018fRAY,<\/strong><br \/>\n<strong>\u201cYeni M\u00fcsavat\u201d<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Ekspert: \u201cNikah ba\u011flanm\u0131rsa, ail\u0259 say\u0131lmas\u0131n\u201d 2024-c\u00fc ild\u0259 r\u0259smi qeyd\u0259 al\u0131nmam\u0131\u015f nikahda olan qad\u0131nlar t\u0259r\u0259find\u0259n do\u011fulan u\u015faqlar\u0131n \u00fcmumi say\u0131 m\u0259lum olub. Modern.az sayt\u0131n\u0131n D\u00f6vl\u0259t Statistika Komit\u0259sind\u0259n \u0259ld\u0259 etdiyi m\u0259lumata g\u00f6r\u0259, 2024-c\u00fc ild\u0259 Az\u0259rbaycanda 13228 u\u015faq nikahdank\u0259nar d\u00fcnyaya g\u0259lib. Onlardan 5158-i \u015f\u0259h\u0259r yerind\u0259, 8070-i k\u0259nd yerind\u0259 do\u011fulub. M\u00fcqayis\u0259 \u00fc\u00e7\u00fcn qeyd ed\u0259k ki, son ill\u0259r nikahdank\u0259nar do\u011fulan u\u015faqlar\u0131n say\u0131nda azalma ba\u015f verib. Bel\u0259 ki, 2023-c\u00fc ild\u0259 15622, 2022-ci ild\u0259 is\u0259 18814 bel\u0259 u\u015faq do\u011fulmu\u015fdu. Lakin yen\u0259 d\u0259 bu statistika g\u00f6st\u0259rir ki, bel\u0259 hallar az deyil. Son ill\u0259rd\u0259 ata kultunun z\u0259ifl\u0259m\u0259si v\u0259 t\u0259k analar\u0131n&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":821600,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0},"categories":[1],"tags":[],"aioseo_notices":[],"gutentor_comment":0,"rttpg_featured_image_url":{"full":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/08\/c145b45f744c9c421677d1c7f3f88700.jpg",870,500,false],"landscape":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/08\/c145b45f744c9c421677d1c7f3f88700.jpg",870,500,false],"portraits":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/08\/c145b45f744c9c421677d1c7f3f88700.jpg",870,500,false],"thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/08\/c145b45f744c9c421677d1c7f3f88700-500x280.jpg",500,280,true],"medium":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/08\/c145b45f744c9c421677d1c7f3f88700-635x365.jpg",635,365,true],"large":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/08\/c145b45f744c9c421677d1c7f3f88700-840x483.jpg",640,368,true],"1536x1536":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/08\/c145b45f744c9c421677d1c7f3f88700.jpg",870,500,false],"2048x2048":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/08\/c145b45f744c9c421677d1c7f3f88700.jpg",870,500,false],"post-thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/08\/c145b45f744c9c421677d1c7f3f88700-240x172.jpg",240,172,true],"advps-thumb-one":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/08\/c145b45f744c9c421677d1c7f3f88700.jpg",870,500,false]},"rttpg_author":{"display_name":"V\u00fcsal Rafiqo\u011flu","author_link":"https:\/\/arantv.az\/?author=2"},"rttpg_comment":0,"rttpg_category":"<a href=\"https:\/\/arantv.az\/?cat=1\" rel=\"category\">C\u0259miyy\u0259t<\/a>","rttpg_excerpt":"Ekspert: \u201cNikah ba\u011flanm\u0131rsa, ail\u0259 say\u0131lmas\u0131n\u201d 2024-c\u00fc ild\u0259 r\u0259smi qeyd\u0259 al\u0131nmam\u0131\u015f nikahda olan qad\u0131nlar t\u0259r\u0259find\u0259n do\u011fulan u\u015faqlar\u0131n \u00fcmumi say\u0131 m\u0259lum olub. Modern.az sayt\u0131n\u0131n D\u00f6vl\u0259t Statistika Komit\u0259sind\u0259n \u0259ld\u0259 etdiyi m\u0259lumata g\u00f6r\u0259, 2024-c\u00fc ild\u0259 Az\u0259rbaycanda 13228 u\u015faq nikahdank\u0259nar d\u00fcnyaya g\u0259lib. Onlardan 5158-i \u015f\u0259h\u0259r yerind\u0259, 8070-i k\u0259nd yerind\u0259 do\u011fulub. M\u00fcqayis\u0259 \u00fc\u00e7\u00fcn qeyd ed\u0259k ki, son ill\u0259r nikahdank\u0259nar do\u011fulan u\u015faqlar\u0131n&hellip;","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/821599"}],"collection":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=821599"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/821599\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":821601,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/821599\/revisions\/821601"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/821600"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=821599"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=821599"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=821599"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}