{"id":823415,"date":"2025-08-29T22:09:52","date_gmt":"2025-08-29T18:09:52","guid":{"rendered":"https:\/\/arantv.az\/?p=823415"},"modified":"2025-08-29T22:09:52","modified_gmt":"2025-08-29T18:09:52","slug":"saglam-ur%c9%99k-guclu-g%c9%99l%c9%99c%c9%99k","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/arantv.az\/?p=823415","title":{"rendered":"Sa\u011flam \u00fcr\u0259k, g\u00fccl\u00fc g\u0259l\u0259c\u0259k"},"content":{"rendered":"<p><em><strong>\u00dcr\u0259k s\u00fckut etm\u0259sin: Siqaret v\u0259 spirtin z\u0259h\u0259rind\u0259n uzaq ol<\/strong><\/em><\/p>\n<p><em><strong>Tofiq Cahangirov: Z\u0259r\u0259rli v\u0259rdi\u015fl\u0259r \u00fcr\u0259k-damar x\u0259st\u0259likl\u0259rinin erk\u0259n inki\u015faf\u0131na s\u0259b\u0259b olur<\/strong><\/em><\/p>\n<p>\u00dcr\u0259k-damar x\u0259st\u0259likl\u0259ri \u00e7a\u011f\u0131m\u0131z\u0131n \u0259n ciddi sa\u011flaml\u0131q probleml\u0259rind\u0259ndir v\u0259 h\u0259yat keyfiyy\u0259tini birba\u015fa t\u0259hl\u00fck\u0259y\u0259 at\u0131r. Spirtli i\u00e7ki v\u0259 siqaret h\u0259m q\u0131sa m\u00fcdd\u0259tli k\u0259skin t\u0259sir g\u00f6st\u0259rir, h\u0259m d\u0259 uzunm\u00fcdd\u0259tli perspektivd\u0259 \u00fcr\u0259k v\u0259 damar sa\u011flaml\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00fcr\u0259tl\u0259 z\u0259d\u0259l\u0259yir. Erk\u0259n profilaktika, v\u0259rdi\u015fl\u0259rin t\u0259rgidilm\u0259si v\u0259 sa\u011flam h\u0259yat t\u0259rzi yaln\u0131z riskl\u0259ri azaltmaqla qalm\u0131r, h\u0259m d\u0259 insan \u00f6mr\u00fcn\u00fc uzad\u0131r. M\u00f6vzu il\u0259 ba\u011fl\u0131 bir s\u0131ra m\u00fch\u00fcm m\u0259qamlara ayd\u0131nl\u0131q g\u0259tirm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn S\u0259hiyy\u0259 Nazirliyi Elmi-T\u0259dqiqat Kardiologiya \u0130nstitutunun Arterial Hipertenziya \u015f\u00f6b\u0259sinin m\u00fcdiri Tofiq Cahangirovla h\u0259ms\u00f6hb\u0259t olduq, \u00fcr\u0259k-damar sistemin\u0259 t\u0259sir ed\u0259n z\u0259r\u0259rli v\u0259rdi\u015fl\u0259rin profilaktika yollar\u0131 v\u0259 uzunm\u00fcdd\u0259tli sa\u011flaml\u0131q perspektivl\u0259ri bar\u0259d\u0259 dan\u0131\u015fd\u0131q.<\/p>\n<p><em><strong>-Spirtli i\u00e7kil\u0259rin m\u00fct\u0259madi istifad\u0259si \u00fcr\u0259k-damar sistemind\u0259 hans\u0131 spesifik pozuntulara s\u0259b\u0259b olur?<\/strong><\/em><\/p>\n<p>-Spirtli i\u00e7kil\u0259rin m\u00fct\u0259madi istifad\u0259si \u00fcr\u0259k-damar sistemin\u0259 ciddi v\u0259 \u00e7oxsayl\u0131 z\u0259r\u0259rl\u0259r verir. Bunlar\u0131n spesifik formalar\u0131 a\u015fa\u011f\u0131dak\u0131lard\u0131r:<\/p>\n<p>Alkoqollu kardiomiopatiya: Etanol \u00fcr\u0259k \u0259z\u0259l\u0259sin\u0259 birba\u015fa toksik t\u0259sir g\u00f6st\u0259rir. N\u0259tic\u0259d\u0259 \u00fcr\u0259k \u0259z\u0259l\u0259si z\u0259ifl\u0259yir, geni\u015fl\u0259nir v\u0259 dilatasion kardiomiopatiya (\u00fcr\u0259k bo\u015fluqlar\u0131n\u0131n, x\u00fcsusil\u0259 \u00fcr\u0259k kameralar\u0131n\u0131n geni\u015fl\u0259nm\u0259si v\u0259 \u00fcr\u0259k \u0259z\u0259l\u0259l\u0259rinin z\u0259ifl\u0259m\u0259si il\u0259 xarakteriz\u0259 olunan \u00fcr\u0259k x\u0259st\u0259liyi)\u00a0 yaran\u0131r. Bu v\u0259ziyy\u0259t \u00fcr\u0259k \u00e7at\u0131\u015fmazl\u0131\u011f\u0131na g\u0259tirib \u00e7\u0131xara bil\u0259r. \u018flam\u0259tl\u0259r aras\u0131nda tez yorulma, t\u0259ngn\u0259f\u0259slik, \u00f6d\u0259m v\u0259 taxikardiya (\u00fcr\u0259k d\u00f6y\u00fcnt\u00fcl\u0259rinin normadan s\u00fcr\u0259tli olmas\u0131 hal\u0131)\u00a0 var.<\/p>\n<p>Aritmiyalar (\u00fcr\u0259k ritminin poz\u011funluqlar\u0131): Spirt, h\u0259tta, bir d\u0259f\u0259 y\u00fcks\u0259k dozada q\u0259bul edildikd\u0259 d\u0259 \u201cHoliday heart syndrome\u201d (alkoqol q\u0259bulundan sonra, x\u00fcsusil\u0259 bir d\u0259f\u0259lik y\u00fcks\u0259k dozada, atrial fibrilyasiya v\u0259 dig\u0259r ritm poz\u011funluqlar\u0131) adlanan v\u0259ziyy\u0259t yarada bil\u0259r. Bu zaman atrial fibrilyasiya (\u00fcr\u0259yin yuxar\u0131 kameralar\u0131n\u0131n (atrium) ritminin s\u00fcr\u0259tli v\u0259 nizams\u0131z olmas\u0131, \u00fcr\u0259yin normal qan d\u00f6vran\u0131n\u0131 pozmas\u0131), ventrikulyar ekstrasistoliyalar (\u00fcr\u0259yin a\u015fa\u011f\u0131 kameralar\u0131nda (ventrikullar) normal ritmd\u0259n k\u0259nar erk\u0259n d\u00f6y\u00fcnt\u00fcl\u0259rin meydana \u00e7\u0131xmas\u0131) v\u0259 sinus taxikardiya (\u00fcr\u0259yin normal \u201csinus\u201d ritminin s\u00fcr\u0259tl\u0259nm\u0259si, y\u0259ni sinoatriyal d\u00fcy\u00fcn\u00fcn ritminin normadan s\u00fcr\u0259tli vurmas\u0131) inki\u015faf ed\u0259 bil\u0259r. Uzunm\u00fcdd\u0259tli alkoqolizm is\u0259 aritmiyalar\u0131n xronik formas\u0131n\u0131 art\u0131r\u0131r v\u0259 b\u0259z\u0259n \u00f6l\u00fcml\u0259 n\u0259tic\u0259l\u0259n\u0259 bil\u0259n ritm poz\u011funluqlar\u0131na s\u0259b\u0259b olur.<\/p>\n<p>Hipertoniya (y\u00fcks\u0259k qan t\u0259zyiqi): Spirt simpatik sinir sistemini stimulla\u015fd\u0131r\u0131r, damarlar daral\u0131r v\u0259 n\u0259tic\u0259d\u0259 qan t\u0259zyiqi y\u00fcks\u0259lir. M\u00fct\u0259madi i\u00e7ki q\u0259bul ed\u0259n \u015f\u0259xsl\u0259rd\u0259 rezistent arterial hipertenziya (m\u00fcalic\u0259y\u0259 baxmayaraq, qan t\u0259zyiqinin h\u0259l\u0259 d\u0259 y\u00fcks\u0259k qalmas\u0131; \u0259n az\u0131 \u00fc\u00e7 f\u0259rqli d\u0259rman preparat\u0131 il\u0259 d\u00fczg\u00fcn idar\u0259 olunmayan y\u00fcks\u0259k qan t\u0259zyiqi) inki\u015faf ed\u0259 bil\u0259r.<\/p>\n<p>\u0130nsult v\u0259 infarkt riski: Spirt arterial t\u0259zyiqi, aritmiyan\u0131 v\u0259 aterosklerozu art\u0131raraq i\u015femik (beyin damarlar\u0131n\u0131n tutulmas\u0131 n\u0259tic\u0259sind\u0259 qan ax\u0131n\u0131n\u0131n k\u0259silm\u0259si, beyin toxumas\u0131n\u0131n oksigensiz qalmas\u0131 il\u0259 ba\u015f ver\u0259n insult n\u00f6v\u00fc)\u00a0 v\u0259 hemorragik insult (beyind\u0259 qan damarlar\u0131n\u0131n partlamas\u0131 v\u0259 qan s\u0131zmas\u0131 n\u0259tic\u0259sind\u0259 ba\u015f ver\u0259n insult n\u00f6v\u00fc) riskini y\u00fcks\u0259ldir, h\u0259m\u00e7inin miokard infarkt\u0131na (\u00fcr\u0259k \u0259z\u0259l\u0259sinin qanla t\u0259chizat\u0131n\u0131n k\u0259silm\u0259si n\u0259tic\u0259sind\u0259 h\u00fcceyr\u0259l\u0259rin \u00f6l\u00fcm\u00fc; \u201c\u00fcr\u0259k tutmas\u0131\u201d olaraq da tan\u0131n\u0131r) s\u0259b\u0259b olur.<\/p>\n<p>Qan damarlar\u0131nda aterosklerotik (damar divarlar\u0131nda xolesterin v\u0259 ya\u011fl\u0131 madd\u0259l\u0259rin y\u0131\u011f\u0131lmas\u0131 n\u0259tic\u0259sind\u0259 damarlar\u0131n daralmas\u0131 v\u0259 elastikliyinin azalmas\u0131 prosesi) d\u0259yi\u015fiklikl\u0259r: Spirt xolesterin m\u00fcbadil\u0259sini pozur, LDL \u2013\u00a0 (Low-Density Lipoprotein \u2013 \u201cPis\u201d xolesterin) y\u00fcks\u0259k s\u0259viyy\u0259d\u0259 olduqda damar divarlar\u0131nda y\u0131\u011f\u0131l\u0131b t\u0131xanmalara g\u0259tirib \u00e7\u0131xar\u0131r.<\/p>\n<p>Q\u0131sacas\u0131, spirtli i\u00e7kil\u0259rin davaml\u0131 istifad\u0259si \u00fcr\u0259k-damar sa\u011flaml\u0131\u011f\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn ciddi t\u0259hl\u00fck\u0259 yarad\u0131r v\u0259 h\u0259m \u00fcr\u0259k, h\u0259m d\u0259 qan damarlar\u0131 \u00fczr\u0259 \u00e7oxsayl\u0131 probleml\u0259r\u0259 s\u0259b\u0259b olur.<\/p>\n<p><em><strong>-Siqaret \u00e7\u0259km\u0259k \u00fcr\u0259k damarlar\u0131n\u0131n funksiyas\u0131na nec\u0259 t\u0259sir edir?<\/strong><\/em><\/p>\n<p>-Siqaret \u00e7\u0259km\u0259k \u00fcr\u0259k v\u0259 damarlar\u0131n normal funksiyas\u0131na bir ne\u00e7\u0259 yolla m\u0259nfi t\u0259sir g\u00f6st\u0259rir. \u0130lk n\u00f6vb\u0259d\u0259, endotel z\u0259d\u0259l\u0259nm\u0259si ba\u015f verir \u2013 bu, damar divar\u0131n\u0131 \u00f6rt\u0259n inc\u0259 h\u00fcceyr\u0259 qat\u0131n\u0131n (endotel) z\u0259d\u0259l\u0259nm\u0259si dem\u0259kdir. N\u0259tic\u0259d\u0259 damarlar elastikliyini itirir v\u0259 qan ax\u0131n\u0131 \u00e7\u0259tinl\u0259\u015fir. Siqaret, h\u0259m\u00e7inin lipid balans\u0131n\u0131 pozur, y\u0259ni xolesterin v\u0259 ya\u011flar\u0131n normal d\u00f6vran\u0131n\u0131 d\u0259yi\u015fdir\u0259r\u0259k \u201cpis\u201d xolesterinin (LDL) s\u0259viyy\u0259sini art\u0131r\u0131r. Eyni zamanda, siqaret tromb yaranmas\u0131n\u0131 s\u00fcr\u0259tl\u0259ndirir, y\u0259ni qan damarlar\u0131nda laxtalanma ehtimal\u0131n\u0131 art\u0131r\u0131r ki, bu da infarkt v\u0259 insult riskini y\u00fcks\u0259ldir. N\u0259hay\u0259t, siqaret simpato-adrenal sistemi aktivl\u0259\u015fdirir \u2013 bu, \u00fcr\u0259yin daha s\u00fcr\u0259tli d\u00f6y\u00fcnm\u0259si, qan t\u0259zyiqinin y\u00fcks\u0259lm\u0259si v\u0259 damarlar\u0131n daralmas\u0131 il\u0259 n\u0259tic\u0259l\u0259nir. B\u00fct\u00fcn bu mexanizml\u0259r bir yerd\u0259 \u00fcr\u0259k-damar x\u0259st\u0259likl\u0259rinin riskini ciddi \u015f\u0259kild\u0259 art\u0131r\u0131r.<\/p>\n<p><em><strong>-Bu iki v\u0259rdi\u015fin (spirtli i\u00e7ki v\u0259 siqaret) birg\u0259 istifad\u0259si infarkt riskini n\u0259 q\u0259d\u0259r art\u0131r\u0131r?<\/strong><\/em><\/p>\n<p>-Spirtli i\u00e7kil\u0259rin v\u0259 siqaretin m\u00fcnt\u0259z\u0259m istifad\u0259si \u00fcr\u0259k-damar x\u0259st\u0259likl\u0259ri, x\u00fcsusil\u0259 infarkt (miokard infarkt\u0131) riskini ciddi \u015f\u0259kild\u0259 art\u0131r\u0131r. Bu iki z\u0259r\u0259rli v\u0259rdi\u015f birlikd\u0259 istifad\u0259 olunduqda is\u0259 onlar\u0131n t\u0259siri sad\u0259c\u0259, toplanm\u0131r, \u00e7oxald\u0131c\u0131 (sinergik) effekt g\u00f6st\u0259rir, y\u0259ni bir-birinin m\u0259nfi t\u0259sirini g\u00fccl\u0259ndirir. Ara\u015fd\u0131rmalar g\u00f6st\u0259rir ki, t\u0259kc\u0259 siqaret \u00e7\u0259k\u0259n \u015f\u0259xsl\u0259rd\u0259 infarkt riski 2\u20134 d\u0259f\u0259, spirtli i\u00e7kil\u0259ri m\u00fcnt\u0259z\u0259m istifad\u0259 ed\u0259nl\u0259rd\u0259 is\u0259 bu risk 1.5\u20132 d\u0259f\u0259 art\u0131r. Bu v\u0259rdi\u015fl\u0259r birlikd\u0259 olduqda: infarkt riski 5\u201310 d\u0259f\u0259 aras\u0131nda art\u0131r (m\u00fcxt\u0259lif t\u0259dqiqatlarda f\u0259rqli r\u0259q\u0259ml\u0259r qeyd olunub, lakin orta g\u00f6st\u0259rici bu aral\u0131qdad\u0131r).G\u0259nc ya\u015fda spirtli i\u00e7ki v\u0259 siqaret\u0259 ba\u015flayan insanlarda \u00fcr\u0259k-damar x\u0259st\u0259likl\u0259ri daha erk\u0259n ortaya \u00e7\u0131x\u0131r.<\/p>\n<p><em><strong>-Siqaretd\u0259n imtina ed\u0259n \u015f\u0259xsl\u0259rd\u0259 damarlar\u0131n v\u0259 \u00fcr\u0259yin b\u0259rpa prosesi hans\u0131 m\u0259rh\u0259l\u0259l\u0259rl\u0259 gedir?<\/strong><\/em><\/p>\n<p>-Siqaretd\u0259n imtina etdikd\u0259n sonra damarlar\u0131n v\u0259 \u00fcr\u0259yin b\u0259rpas\u0131 insan orqanizmi \u00fc\u00e7\u00fcn m\u00f6c\u00fcz\u0259vi d\u0259r\u0259c\u0259d\u0259 s\u00fcr\u0259tli v\u0259 m\u0259rh\u0259l\u0259li \u015f\u0259kild\u0259 ba\u015f verir. Siqaretd\u0259n imtina etdikd\u0259n bir il sonra koronar (\u00fcr\u0259k damarlar\u0131n\u0131n probleml\u0259ri) \u00fcr\u0259k x\u0259st\u0259liyi riski 50 faiz azal\u0131r, damarlarda iltihab\u0131 proses v\u0259 oksidativ stress (h\u00fcceyr\u0259l\u0259rin s\u0259rb\u0259st radikallar s\u0259b\u0259bind\u0259n z\u0259d\u0259l\u0259nm\u0259si) xeyli d\u0259r\u0259c\u0259d\u0259 azalm\u0131\u015f olur.<\/p>\n<p><em><strong>-\u00dcr\u0259k tutmalar\u0131 v\u0259 q\u0259fil \u00f6l\u00fcml\u0259rl\u0259 bu v\u0259rdi\u015fl\u0259rin ba\u011fl\u0131l\u0131\u011f\u0131 bar\u0259d\u0259 klinik m\u00fc\u015fahid\u0259l\u0259r n\u0259l\u0259r g\u00f6st\u0259rir?<\/strong><\/em><\/p>\n<p>-\u00dcr\u0259k tutmalar\u0131 (miokard infarktlar\u0131) v\u0259 q\u0259fil \u00f6l\u00fcml\u0259rl\u0259 siqaret v\u0259 alkoqol kimi v\u0259rdi\u015fl\u0259rin birba\u015fa \u0259laq\u0259si tibbi v\u0259 klinik m\u00fc\u015fahid\u0259l\u0259rd\u0259 g\u00fccl\u00fc \u015f\u0259kild\u0259 s\u00fcbut edilib. Bu z\u0259r\u0259rli v\u0259rdi\u015fl\u0259r h\u0259m k\u0259skin \u00fcr\u0259k hadis\u0259l\u0259rinin yaranmas\u0131nda, h\u0259m d\u0259 q\u0259fil kardiak \u00f6l\u00fcm\u00fcn \u0259sas risk faktorlar\u0131 aras\u0131nda yer al\u0131r.<\/p>\n<p><em><strong>-H\u0259kim kimi hans\u0131 hallarda \u00a0bu v\u0259rdi\u015fl\u0259rd\u0259n tamamil\u0259 imtina etm\u0259yi m\u0259cburi t\u00f6vsiy\u0259 edirsiniz?<\/strong><\/em><\/p>\n<p>-T\u0259sdiql\u0259nmi\u015f \u00fcr\u0259k-damar x\u0259st\u0259liyi olanlar, a\u011fciy\u0259r x\u0259st\u0259likl\u0259ri, \u015f\u0259k\u0259rli diabet, qaraciy\u0259r v\u0259 m\u0259d\u0259alt\u0131 v\u0259zin x\u0259st\u0259likl\u0259ri, hamil\u0259lik v\u0259 laktasiya d\u00f6vr\u00fc, onkoloji x\u0259st\u0259likl\u0259r zaman\u0131 spirtli i\u00e7kid\u0259n v\u0259 siqaretd\u0259n tamamil\u0259 imtina etm\u0259k t\u00f6vsiy\u0259 olunur.<\/p>\n<p>Spirt v\u0259 siqaret \u00fcr\u0259k-damar sa\u011flaml\u0131\u011f\u0131n\u0131 ciddi \u015f\u0259kild\u0259 t\u0259hdid edir. Erk\u0259n profilaktika, z\u0259r\u0259rli v\u0259rdi\u015fl\u0259rin t\u0259rgidilm\u0259si v\u0259 sa\u011flam h\u0259yat t\u0259rzi yaln\u0131z riskl\u0259ri azaltm\u0131r, h\u0259m d\u0259 h\u0259yat keyfiyy\u0259tini v\u0259 \u00f6mr\u00fc uzad\u0131r. H\u0259r bir f\u0259rd bilm\u0259lidir ki, sa\u011flam \u00fcr\u0259k \u2013 sa\u011flam g\u0259l\u0259c\u0259yin, g\u00fccl\u00fc n\u0259sill\u0259rin v\u0259 uzun \u00f6mr\u00fcn \u0259sas z\u0259man\u0259tidir.<\/p>\n<p><strong>Yaqut A\u011fa\u015fahq\u0131z\u0131, \u201c\u0130ki sahil\u201d<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u00dcr\u0259k s\u00fckut etm\u0259sin: Siqaret v\u0259 spirtin z\u0259h\u0259rind\u0259n uzaq ol Tofiq Cahangirov: Z\u0259r\u0259rli v\u0259rdi\u015fl\u0259r \u00fcr\u0259k-damar x\u0259st\u0259likl\u0259rinin erk\u0259n inki\u015faf\u0131na s\u0259b\u0259b olur \u00dcr\u0259k-damar x\u0259st\u0259likl\u0259ri \u00e7a\u011f\u0131m\u0131z\u0131n \u0259n ciddi sa\u011flaml\u0131q probleml\u0259rind\u0259ndir v\u0259 h\u0259yat keyfiyy\u0259tini birba\u015fa t\u0259hl\u00fck\u0259y\u0259 at\u0131r. Spirtli i\u00e7ki v\u0259 siqaret h\u0259m q\u0131sa m\u00fcdd\u0259tli k\u0259skin t\u0259sir g\u00f6st\u0259rir, h\u0259m d\u0259 uzunm\u00fcdd\u0259tli perspektivd\u0259 \u00fcr\u0259k v\u0259 damar sa\u011flaml\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00fcr\u0259tl\u0259 z\u0259d\u0259l\u0259yir. Erk\u0259n profilaktika, v\u0259rdi\u015fl\u0259rin t\u0259rgidilm\u0259si v\u0259 sa\u011flam h\u0259yat t\u0259rzi yaln\u0131z riskl\u0259ri azaltmaqla qalm\u0131r, h\u0259m d\u0259 insan \u00f6mr\u00fcn\u00fc uzad\u0131r. M\u00f6vzu il\u0259 ba\u011fl\u0131 bir s\u0131ra m\u00fch\u00fcm m\u0259qamlara ayd\u0131nl\u0131q g\u0259tirm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn S\u0259hiyy\u0259 Nazirliyi Elmi-T\u0259dqiqat Kardiologiya \u0130nstitutunun Arterial Hipertenziya \u015f\u00f6b\u0259sinin m\u00fcdiri Tofiq Cahangirovla&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":823416,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0},"categories":[1],"tags":[],"aioseo_notices":[],"gutentor_comment":0,"rttpg_featured_image_url":{"full":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/08\/415585bd175647574782081772810325703.jpg",975,540,false],"landscape":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/08\/415585bd175647574782081772810325703.jpg",975,540,false],"portraits":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/08\/415585bd175647574782081772810325703.jpg",975,540,false],"thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/08\/415585bd175647574782081772810325703-500x280.jpg",500,280,true],"medium":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/08\/415585bd175647574782081772810325703-660x365.jpg",660,365,true],"large":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/08\/415585bd175647574782081772810325703-840x465.jpg",640,354,true],"1536x1536":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/08\/415585bd175647574782081772810325703.jpg",975,540,false],"2048x2048":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/08\/415585bd175647574782081772810325703.jpg",975,540,false],"post-thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/08\/415585bd175647574782081772810325703-240x172.jpg",240,172,true],"advps-thumb-one":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/08\/415585bd175647574782081772810325703.jpg",975,540,false]},"rttpg_author":{"display_name":"V\u00fcsal Rafiqo\u011flu","author_link":"https:\/\/arantv.az\/?author=2"},"rttpg_comment":0,"rttpg_category":"<a href=\"https:\/\/arantv.az\/?cat=1\" rel=\"category\">C\u0259miyy\u0259t<\/a>","rttpg_excerpt":"\u00dcr\u0259k s\u00fckut etm\u0259sin: Siqaret v\u0259 spirtin z\u0259h\u0259rind\u0259n uzaq ol Tofiq Cahangirov: Z\u0259r\u0259rli v\u0259rdi\u015fl\u0259r \u00fcr\u0259k-damar x\u0259st\u0259likl\u0259rinin erk\u0259n inki\u015faf\u0131na s\u0259b\u0259b olur \u00dcr\u0259k-damar x\u0259st\u0259likl\u0259ri \u00e7a\u011f\u0131m\u0131z\u0131n \u0259n ciddi sa\u011flaml\u0131q probleml\u0259rind\u0259ndir v\u0259 h\u0259yat keyfiyy\u0259tini birba\u015fa t\u0259hl\u00fck\u0259y\u0259 at\u0131r. Spirtli i\u00e7ki v\u0259 siqaret h\u0259m q\u0131sa m\u00fcdd\u0259tli k\u0259skin t\u0259sir g\u00f6st\u0259rir, h\u0259m d\u0259 uzunm\u00fcdd\u0259tli perspektivd\u0259 \u00fcr\u0259k v\u0259 damar sa\u011flaml\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00fcr\u0259tl\u0259 z\u0259d\u0259l\u0259yir. Erk\u0259n profilaktika, v\u0259rdi\u015fl\u0259rin&hellip;","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/823415"}],"collection":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=823415"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/823415\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":823417,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/823415\/revisions\/823417"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/823416"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=823415"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=823415"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=823415"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}