{"id":823532,"date":"2025-08-30T12:17:08","date_gmt":"2025-08-30T08:17:08","guid":{"rendered":"https:\/\/arantv.az\/?p=823532"},"modified":"2025-08-30T12:17:08","modified_gmt":"2025-08-30T08:17:08","slug":"az%c9%99rbaycanin-yeni-geosiyasi-realliqlari-prezident-ilham-%c9%99liyevin-%c9%99l-%c9%99r%c9%99biyy%c9%99y%c9%99-musahib%c9%99sin%c9%99-strateji-baxis","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/arantv.az\/?p=823532","title":{"rendered":"Az\u0259rbaycan\u0131n Yeni Geosiyasi Reall\u0131qlar\u0131: Prezident \u0130lham \u018fliyevin \u201c\u018fl-\u018fr\u0259biyy\u0259\u201dy\u0259 m\u00fcsahib\u0259sin\u0259 strateji bax\u0131\u015f"},"content":{"rendered":"<p>Prezident \u0130lham \u018fliyevin \u201c\u018fl-\u018fr\u0259biyy\u0259\u201d telekanal\u0131na verdiyi m\u00fcsahib\u0259 Az\u0259rbaycan\u0131n son ill\u0259rd\u0259 qazand\u0131\u011f\u0131 siyasi, iqtisadi v\u0259 diplomatik u\u011furlar\u0131n, el\u0259c\u0259 d\u0259 b\u00f6lg\u0259d\u0259 formala\u015fan yeni reall\u0131qlar\u0131n geni\u015f analitik icmal\u0131n\u0131 t\u0259qdim edir. 2020-ci ilin 44 g\u00fcnl\u00fck V\u0259t\u0259n m\u00fcharib\u0259si n\u0259tic\u0259sind\u0259 Az\u0259rbaycan\u0131n \u0259razi b\u00fct\u00f6vl\u00fcy\u00fc b\u0259rpa olundu v\u0259 regionda tamamil\u0259 yeni geosiyasi konfiqurasiya yarand\u0131.<\/p>\n<p>Az\u0259rbaycan m\u00fcharib\u0259d\u0259n sonra s\u00fclh\u00fcn b\u0259rq\u0259rar olunmas\u0131, regional t\u0259hl\u00fck\u0259sizliyin t\u0259min edilm\u0259si, iqtisadi \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131q v\u0259 n\u0259qliyyat-kommunikasiya x\u0259tl\u0259rinin a\u00e7\u0131lmas\u0131 istiqam\u0259tind\u0259 f\u0259al diplomatik x\u0259tt y\u00fcr\u00fctm\u0259y\u0259 ba\u015flad\u0131. \u0130lham \u018fliyevin m\u00fcsahib\u0259si h\u0259m Az\u0259rbaycan\u0131n Erm\u0259nistanla m\u00fcnasib\u0259tl\u0259ri, h\u0259m d\u0259 Z\u0259ng\u0259zur d\u0259hlizi, enerji siyas\u0259ti, beyn\u0259lxalq \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131q v\u0259 T\u00fcrk d\u00fcnyas\u0131ndak\u0131 rolu bar\u0259d\u0259 m\u00fch\u00fcm mesajlar ehtiva edir.<\/p>\n<p>M\u00fcsahib\u0259d\u0259 Prezident \u0130lham \u018fliyev vur\u011fulay\u0131r ki, 30 ild\u0259n \u00e7ox davam ed\u0259n m\u00fcnaqi\u015f\u0259nin yekun h\u0259lli istiqam\u0259tind\u0259 m\u00fch\u00fcm add\u0131m m\u0259hz Va\u015finqtonda imzalanan s\u0259n\u0259d oldu. Bu s\u0259n\u0259d Erm\u0259nistan v\u0259 Az\u0259rbaycan\u0131n bir-birinin \u0259razi b\u00fct\u00f6vl\u00fcy\u00fcn\u00fc tan\u0131mas\u0131n\u0131, d\u00f6vl\u0259tl\u0259raras\u0131 m\u00fcnasib\u0259tl\u0259rin yeni h\u00fcquqi \u0259saslar \u00fcz\u0259rind\u0259 qurulmas\u0131n\u0131 t\u0259min edir.<\/p>\n<p>Az\u0259rbaycan s\u00fclh prosesinin t\u0259\u015f\u0259bb\u00fcskar\u0131 kimi \u00e7\u0131x\u0131\u015f ed\u0259r\u0259k s\u00fclh sazi\u015fi layih\u0259sini t\u0259qdim edib. Erm\u0259nistan konstitusiyas\u0131nda Az\u0259rbaycan\u0131n \u0259razi b\u00fct\u00f6vl\u00fcy\u00fcn\u00fc \u015f\u00fcbh\u0259 alt\u0131na alan m\u00fcdd\u0259alar\u0131n d\u0259yi\u015fdirilm\u0259si prosesin \u0259sas \u015f\u0259rtl\u0259rind\u0259n biridir. Bu d\u0259yi\u015fiklik ba\u015f verdiyi t\u0259qdird\u0259, t\u0259r\u0259fl\u0259r aras\u0131nda tamformatl\u0131 s\u00fclh m\u00fcqavil\u0259sinin imzalanaca\u011f\u0131 g\u00f6zl\u0259nilir.<\/p>\n<p>Prezidentin a\u00e7\u0131qlamas\u0131na g\u00f6r\u0259, bu s\u0259n\u0259d t\u0259kc\u0259 Az\u0259rbaycan-Erm\u0259nistan m\u00fcnasib\u0259tl\u0259ri \u00fc\u00e7\u00fcn deyil, C\u0259nubi Qafqaz regionunun sabitliyi v\u0259 daha geni\u015f m\u0259nada M\u0259rk\u0259zi Asiya v\u0259 Yax\u0131n \u015e\u0259rq \u00fc\u00e7\u00fcn d\u0259 yeni imkanlar a\u00e7\u0131r.<\/p>\n<p>M\u00fcsahib\u0259nin \u0259sas hiss\u0259l\u0259rind\u0259n biri Z\u0259ng\u0259zur d\u0259hlizi il\u0259 ba\u011fl\u0131d\u0131r. Prezident \u0130lham \u018fliyev bildirib ki, Az\u0259rbaycan\u0131n \u0259sas prioritetl\u0259rind\u0259n biri Nax\u00e7\u0131van Muxtar Respublikas\u0131 il\u0259 birba\u015fa quru \u0259laq\u0259sinin t\u0259min olunmas\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p>Bu istiqam\u0259td\u0259 AB\u015e administrasiyas\u0131n\u0131n d\u0259st\u0259yi il\u0259 TRIPP (\u201cTramp\u0131n Beyn\u0259lxalq S\u00fclh v\u0259 Rifah Mar\u015frutu\u201d) layih\u0259si formala\u015f\u0131b. Layih\u0259 yaln\u0131z Az\u0259rbaycan\u0131n iki hiss\u0259sini birl\u0259\u015fdirmir, eyni zamanda Asiyadan Avropaya ged\u0259n beyn\u0259lxalq n\u0259qliyyat-logistika d\u0259hlizl\u0259rinin \u0259sas hiss\u0259sin\u0259 \u00e7evrilir.<\/p>\n<p>Z\u0259ng\u0259zur d\u0259hlizi, h\u0259m\u00e7inin Erm\u0259nistan \u00fc\u00e7\u00fcn d\u0259 iqtisadi faydalar v\u0259d edir. Prezident qeyd edir ki, Erm\u0259nistan tranzit \u00f6lk\u0259y\u0259 \u00e7evrilm\u0259kl\u0259 b\u00f6y\u00fck g\u0259lir \u0259ld\u0259 ed\u0259, regional iqtisadi prosesl\u0259r\u0259 inteqrasiya oluna bil\u0259r. Bu, Az\u0259rbaycan\u0131n t\u0259\u015f\u0259bb\u00fcskar m\u00f6vqeyini v\u0259 regional \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131\u011fa verdiyi strateji \u0259h\u0259miyy\u0259ti g\u00f6st\u0259rir.<\/p>\n<p>Bununla yana\u015f\u0131, Prezident m\u00fcsahib\u0259d\u0259 Araz d\u0259hlizi layih\u0259sind\u0259n d\u0259 b\u0259hs edir. Erm\u0259nistan\u0131n qeyri-konstruktiv m\u00f6vqeyi s\u0259b\u0259bind\u0259n Az\u0259rbaycan \u0130ran \u0259razisind\u0259n ke\u00e7\u0259n alternativ yolun \u00e7\u0259kili\u015fin\u0259 start verib. Bu, \u00f6lk\u0259mizin regionda strateji manevr imkanlar\u0131n\u0131 daha da geni\u015fl\u0259ndirir.<\/p>\n<p>Prezident \u0130lham \u018fliyevin m\u00fcsahib\u0259sind\u0259 diqq\u0259t \u00e7\u0259k\u0259n \u0259sas m\u00f6vzulardan biri d\u0259 enerji siyas\u0259tidir. Az\u0259rbaycan\u0131n enerji resurslar\u0131 yaln\u0131z milli iqtisadiyyat \u00fc\u00e7\u00fcn deyil, h\u0259m d\u0259 beyn\u0259lxalq enerji t\u0259hl\u00fck\u0259sizliyi \u00fc\u00e7\u00fcn h\u0259lledici \u0259h\u0259miyy\u0259t da\u015f\u0131y\u0131r.<\/p>\n<p>Hal-haz\u0131rda Az\u0259rbaycan 10 Avropa \u00f6lk\u0259sini t\u0259bii qazla t\u0259min edir, onlardan 8-i Avropa \u0130ttifaq\u0131n\u0131n \u00fczv\u00fcd\u00fcr. Bu, \u00f6lk\u0259mizin Avropan\u0131n enerji x\u0259rit\u0259sind\u0259ki strateji rolunu daha da m\u00f6hk\u0259ml\u0259ndirir. Prezident qeyd edir ki, 2030-cu il\u0259d\u0259k qaz ixrac\u0131n\u0131n h\u0259cmi daha da art\u0131r\u0131lacaq v\u0259 8 milyard kubmetr \u0259lav\u0259 h\u0259cmd\u0259 enerji Avropaya \u00e7atd\u0131r\u0131lacaq.<\/p>\n<p>Eyni zamanda, Az\u0259rbaycan b\u0259rpaolunan enerji sah\u0259sind\u0259 d\u0259 b\u00f6y\u00fck layih\u0259l\u0259r h\u0259yata ke\u00e7irir. B\u018f\u018f, S\u0259udiyy\u0259 \u018fr\u0259bistan\u0131 v\u0259 \u00c7in \u015firk\u0259tl\u0259ri il\u0259 imzalanm\u0131\u015f m\u00fcqavil\u0259l\u0259r \u00e7\u0259r\u00e7iv\u0259sind\u0259 2030-cu il\u0259d\u0259k 6 giqavat g\u00fcc\u00fcnd\u0259 g\u00fcn\u0259\u015f v\u0259 k\u00fcl\u0259k enerjisi istehsal\u0131 planla\u015fd\u0131r\u0131l\u0131r. Qaraba\u011f v\u0259 \u015e\u0259rqi Z\u0259ng\u0259zurda in\u015fa edil\u0259n su elektrik stansiyalar\u0131 da bu strategiyan\u0131n m\u00fch\u00fcm hiss\u0259sidir.<\/p>\n<p>Prezidentin vur\u011fulad\u0131\u011f\u0131 kimi, Az\u0259rbaycan\u0131n enerji siyas\u0259ti yaln\u0131z iqtisadi deyil, h\u0259m d\u0259 diplomatik al\u0259t kimi \u00e7\u0131x\u0131\u015f edir. Enerji \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131\u011f\u0131 vasit\u0259sil\u0259 \u00f6lk\u0259 h\u0259m Avropa, h\u0259m d\u0259 Yax\u0131n \u015e\u0259rq bazarlar\u0131nda n\u00fcfuzunu art\u0131r\u0131r.<\/p>\n<p>Prezident \u0130lham \u018fliyev m\u00fcsahib\u0259sind\u0259 T\u00fcrk D\u00f6vl\u0259tl\u0259ri T\u0259\u015fkilat\u0131n\u0131n (TDT) perspektivl\u0259rin\u0259 geni\u015f yer ay\u0131r\u0131r. O bildirir ki, bu t\u0259\u015fkilat art\u0131q qlobal arenada m\u00fch\u00fcm g\u00fcc m\u0259rk\u0259zin\u0259 \u00e7evrilm\u0259kd\u0259dir.<\/p>\n<p>Az\u0259rbaycan, T\u00fcrkiy\u0259, Qazax\u0131stan, Q\u0131r\u011f\u0131z\u0131stan, \u00d6zb\u0259kistan v\u0259 dig\u0259r \u00fczv \u00f6lk\u0259l\u0259r aras\u0131nda iqtisadi, h\u0259rbi, siyasi v\u0259 m\u0259d\u0259ni inteqrasiya g\u00fccl\u0259nir. Prezident \u0130lham \u018fliyev x\u00fcsusi olaraq 2021-ci ild\u0259 \u015eu\u015fada imzalanm\u0131\u015f Az\u0259rbaycan-T\u00fcrkiy\u0259 m\u00fctt\u0259fiqlik b\u0259yannam\u0259sinin strateji \u0259h\u0259miyy\u0259tini vur\u011fulay\u0131r.<\/p>\n<p>Az\u0259rbaycan Ordusunun 2020-ci ild\u0259 g\u00f6st\u0259rdiyi g\u00fcc v\u0259 T\u00fcrkiy\u0259nin NATO daxilind\u0259ki apar\u0131c\u0131 m\u00f6vqeyi TDT-nin h\u0259rbi-strateji \u0259h\u0259miyy\u0259tini daha da art\u0131r\u0131r. Bu t\u0259\u015fkilat yaln\u0131z ortaq tarixi v\u0259 m\u0259d\u0259ni k\u00f6kl\u0259r\u0259 \u0259saslanm\u0131r, h\u0259m d\u0259 b\u00f6lg\u0259nin n\u0259qliyyat, enerji v\u0259 t\u0259hl\u00fck\u0259sizlik sisteml\u0259rind\u0259 \u0259sas oyun\u00e7u kimi \u00e7\u0131x\u0131\u015f edir.<\/p>\n<p>Prezident \u0130lham \u018fliyevin \u201c\u018fl-\u018fr\u0259biyy\u0259\u201d m\u00fcsahib\u0259si Az\u0259rbaycan\u0131n postm\u00fcharib\u0259 d\u00f6vr\u00fcnd\u0259 regiondak\u0131 rolunu v\u0259 beyn\u0259lxalq siyas\u0259td\u0259 artan n\u00fcfuzunu n\u00fcmayi\u015f etdirir. Az\u0259rbaycan art\u0131q t\u0259kc\u0259 regional oyun\u00e7u deyil, qlobal enerji, logistika v\u0259 diplomatiya m\u0259rk\u0259zi kimi \u00e7\u0131x\u0131\u015f edir.<\/p>\n<p>S\u00fclh prosesi, Z\u0259ng\u0259zur d\u0259hlizi, enerji strategiyas\u0131 v\u0259 T\u00fcrk D\u00f6vl\u0259tl\u0259ri T\u0259\u015fkilat\u0131 \u00e7\u0259r\u00e7iv\u0259sind\u0259 \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131q Az\u0259rbaycan\u0131n geosiyasi m\u00f6vqeyini g\u00fccl\u0259ndirir v\u0259 \u00f6lk\u0259mizi C\u0259nubi Qafqaz\u0131n \u0259sas q\u0259rarverici g\u00fcc\u00fcn\u0259 \u00e7evirir.<\/p>\n<p>Prezidentin vur\u011fulad\u0131\u011f\u0131 kimi, Az\u0259rbaycan\u0131n xarici siyas\u0259tinin \u0259sas prinsipi \u0259dal\u0259t,\u00a0<img src=\"https:\/\/ikisahil.az\/upload\/\/2025\/08\/30\/\/-d921c3c7175653843331163753910359317.jpeg\" alt=\"\" \/>qar\u015f\u0131l\u0131ql\u0131 h\u00f6rm\u0259t v\u0259 milli maraqlar\u0131n qorunmas\u0131d\u0131r. Bu yana\u015fma \u00f6lk\u0259mizi regionun sabitlik, inki\u015faf v\u0259 t\u0259r\u0259qqi m\u0259rk\u0259zin\u0259 \u00e7evirir.<\/p>\n<p><strong>Vasif S\u0259fiyarov,<\/strong><\/p>\n<p><em>YAP Sumqay\u0131t \u015f\u0259h\u0259r t\u0259\u015fkilat\u0131n\u0131n m\u0259sl\u0259h\u0259t\u00e7isi<\/em><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Prezident \u0130lham \u018fliyevin \u201c\u018fl-\u018fr\u0259biyy\u0259\u201d telekanal\u0131na verdiyi m\u00fcsahib\u0259 Az\u0259rbaycan\u0131n son ill\u0259rd\u0259 qazand\u0131\u011f\u0131 siyasi, iqtisadi v\u0259 diplomatik u\u011furlar\u0131n, el\u0259c\u0259 d\u0259 b\u00f6lg\u0259d\u0259 formala\u015fan yeni reall\u0131qlar\u0131n geni\u015f analitik icmal\u0131n\u0131 t\u0259qdim edir. 2020-ci ilin 44 g\u00fcnl\u00fck V\u0259t\u0259n m\u00fcharib\u0259si n\u0259tic\u0259sind\u0259 Az\u0259rbaycan\u0131n \u0259razi b\u00fct\u00f6vl\u00fcy\u00fc b\u0259rpa olundu v\u0259 regionda tamamil\u0259 yeni geosiyasi konfiqurasiya yarand\u0131. Az\u0259rbaycan m\u00fcharib\u0259d\u0259n sonra s\u00fclh\u00fcn b\u0259rq\u0259rar olunmas\u0131, regional t\u0259hl\u00fck\u0259sizliyin t\u0259min edilm\u0259si, iqtisadi \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131q v\u0259 n\u0259qliyyat-kommunikasiya x\u0259tl\u0259rinin a\u00e7\u0131lmas\u0131 istiqam\u0259tind\u0259 f\u0259al diplomatik x\u0259tt y\u00fcr\u00fctm\u0259y\u0259 ba\u015flad\u0131. \u0130lham \u018fliyevin m\u00fcsahib\u0259si h\u0259m Az\u0259rbaycan\u0131n Erm\u0259nistanla m\u00fcnasib\u0259tl\u0259ri, h\u0259m d\u0259 Z\u0259ng\u0259zur d\u0259hlizi, enerji siyas\u0259ti, beyn\u0259lxalq \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131q v\u0259 T\u00fcrk d\u00fcnyas\u0131ndak\u0131 rolu bar\u0259d\u0259 m\u00fch\u00fcm mesajlar&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":823533,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0},"categories":[19],"tags":[],"aioseo_notices":[],"gutentor_comment":0,"rttpg_featured_image_url":{"full":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/08\/897a9a2b175653850917917484710716859.jpg",975,540,false],"landscape":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/08\/897a9a2b175653850917917484710716859.jpg",975,540,false],"portraits":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/08\/897a9a2b175653850917917484710716859.jpg",975,540,false],"thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/08\/897a9a2b175653850917917484710716859-500x280.jpg",500,280,true],"medium":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/08\/897a9a2b175653850917917484710716859-660x365.jpg",660,365,true],"large":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/08\/897a9a2b175653850917917484710716859-840x465.jpg",640,354,true],"1536x1536":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/08\/897a9a2b175653850917917484710716859.jpg",975,540,false],"2048x2048":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/08\/897a9a2b175653850917917484710716859.jpg",975,540,false],"post-thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/08\/897a9a2b175653850917917484710716859-240x172.jpg",240,172,true],"advps-thumb-one":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2025\/08\/897a9a2b175653850917917484710716859.jpg",975,540,false]},"rttpg_author":{"display_name":"V\u00fcsal Rafiqo\u011flu","author_link":"https:\/\/arantv.az\/?author=2"},"rttpg_comment":0,"rttpg_category":"<a href=\"https:\/\/arantv.az\/?cat=19\" rel=\"category\">G\u00fcnd\u0259m<\/a>","rttpg_excerpt":"Prezident \u0130lham \u018fliyevin \u201c\u018fl-\u018fr\u0259biyy\u0259\u201d telekanal\u0131na verdiyi m\u00fcsahib\u0259 Az\u0259rbaycan\u0131n son ill\u0259rd\u0259 qazand\u0131\u011f\u0131 siyasi, iqtisadi v\u0259 diplomatik u\u011furlar\u0131n, el\u0259c\u0259 d\u0259 b\u00f6lg\u0259d\u0259 formala\u015fan yeni reall\u0131qlar\u0131n geni\u015f analitik icmal\u0131n\u0131 t\u0259qdim edir. 2020-ci ilin 44 g\u00fcnl\u00fck V\u0259t\u0259n m\u00fcharib\u0259si n\u0259tic\u0259sind\u0259 Az\u0259rbaycan\u0131n \u0259razi b\u00fct\u00f6vl\u00fcy\u00fc b\u0259rpa olundu v\u0259 regionda tamamil\u0259 yeni geosiyasi konfiqurasiya yarand\u0131. Az\u0259rbaycan m\u00fcharib\u0259d\u0259n sonra s\u00fclh\u00fcn b\u0259rq\u0259rar olunmas\u0131, regional t\u0259hl\u00fck\u0259sizliyin t\u0259min&hellip;","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/823532"}],"collection":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=823532"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/823532\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":823535,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/823532\/revisions\/823535"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/823533"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=823532"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=823532"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=823532"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}